ത്യജംതി പിതരം പുത്രാഃ പ്രിയം പത്ന്യഃ സുഹൃദ്ഗണാഃ। അന്യേ ച ബാംധവാഃ സര്വേ ഗംഗാ തു ന പരിത്യജേത്
പുത്രന്മാർ പിതാവിനെ ഉപേക്ഷിക്കും, പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യമാർ, സുഹൃത്തുക്കളും, മറ്റുള്ള ബന്ധുക്കളും എല്ലാവരും ഉപേക്ഷിക്കും; പക്ഷേ ഗംഗ ഒരിക്കലും ആരെയും ഉപേക്ഷിക്കില്ല.
യഥാ മാതാ സ്വയം ജന്മമലശൌചം ച കാരയേത്। ക്രോഡീകൃത്യ തഥാ തേഷാം ഗംഗാ പ്രക്ഷാലയേന്മലമ്
ഒരു അമ്മ കുട്ടിയെ കെട്ടിപ്പിടിച്ച് ജനനശുദ്ധി കഴുകി കളയുന്നതുപോലെ, ഗംഗയും അവരിലെ പാപം കഴുകി കളയും.
ഭവംതി തേ സുവിഖ്യാതാ ഭോഗ്യാലംകാരപൂജിതാഃ। ദര്ശനേ ക്രിയതേ ഗംഗാ സകൃദ്ഭക്ത്യാ നരൈസ്തു യൈഃ
ഗംഗയെ ഒരിക്കൽപോലും ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കുന്നവർ, പ്രശസ്തരായി, ആനന്ദത്തോടെ ജീവിച്ച്, ആലങ്കാരികമായി ആദരിക്കപ്പെടും.
തേഷാം കുലാനാം ലക്ഷം തു ഭവാത്താരയതേ ശിവാ। സ്മൃതാര്തി ഹര്ത്രീ യൈര്ധ്യാതാ സംസ്തുതാ സാധുമോദിതാ
ഗംഗയെ ഓർക്കുന്നവരും, ധ്യാനിക്കുന്നവരും, സ്തുതിക്കുന്നവരും, സന്തോഷത്തോടെ ആരാധിക്കുന്നവരും, അവരുടെ ലക്ഷക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങളെ ഗംഗ രക്ഷിക്കും.
ഗംഗാ താരയതേ നൄണാമുഭൌ വംശൌ ഭവാര്ണവാത്। സംക്രാംതിഷു വ്യതീപാതേ ഗ്രഹണേ ചംദ്രസൂര്യയോഃ
ഗംഗ മനുഷ്യരുടെ ഇരുവംശങ്ങളെയും ഭവസമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കും; സംക്രമണകാലങ്ങളിലും, ചന്ദ്രസൂര്യഗ്രഹണങ്ങളിലും.
പുണ്യേ സ്നാത്വാ തു ഗംഗായാം കുലകോടിം സമുദ്ധരേത്। ശുക്ലപക്ഷേ ദിവാമര്ത്യാ ഗംഗായാമുത്തരായണേ
പുണ്യകാലത്ത് ഗംഗയിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, ഒരാളുടെ കുടുംബത്തിലെ ഒരു കോടി പേർക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും; ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ, പകൽ സമയത്ത്, ഉത്തരായണത്തിൽ ഗംഗയിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ.
ധന്യാ ദേഹം വിമുംചംതി ഹൃദിസ്ഥേ ച ജനാര്ദനേ। അനേന വിധിനാ യസ്തു ഭാഗീരഥ്യാ ജലേ ശുഭേ
ഹൃദയത്തിൽ ജനാർദ്ദനനെ വസിപ്പിച്ച്, ഭഗീരഥിയുടെ ശുദ്ധജലത്തിൽ ഈ വിധത്തിൽ ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുന്നവർ ഭാഗ്യശാലികളാണ്.
പ്രാണാംസ്ത്യക്ത്വാ വ്രജേത്സ്വര്ഗം പുനരാവൃത്തിവര്ജിതമ്। യോ ഗംഗാനുഗതോ നിത്യം സര്വദേവാനുഗോ ഹി സഃ
പ്രാണൻ വിട്ടവർ സ്വർഗത്തിൽ എത്തും, പിന്നെ തിരികെ ജനിക്കേണ്ടതില്ല; ഗംഗയെ എപ്പോഴും അനുഗമിക്കുന്നവൻ, എല്ലാ ദേവതകളെയും അനുഗമിക്കുന്നവനാണ്.
സര്വദേവമയോ വിഷ്ണുര്ഗംഗാ വിഷ്ണുമയീ യതഃ। ഗംഗായാം പിംഡദാനേന പിതൄണാം വൈ തിലോദകൈഃ
വിഷ്ണു എല്ലാ ദേവതകളുടെയും സാക്ഷാത്കാരമാണ്, ഗംഗ വിഷ്ണുവിൽ ലയിച്ചിരിക്കുന്നു; ഗംഗയിൽ പിതാക്കന്മാർക്ക് പിണ്ഡവും എള്ളുവെള്ളവും അർപ്പിച്ചാൽ—
നരകസ്ഥാ ദിവം യാംതി സ്വര്ഗസ്ഥാ മോക്ഷമാപ്നുയുഃ। പരദാരപരദ്രവ്യ ബാധാ ദ്രോഹപരസ്യ ച
നരകത്തിൽ കഴിയുന്നവർ സ്വർഗത്തിലേക്ക് ഉയരും, സ്വർഗത്തിൽ ഉള്ളവർ മോക്ഷം നേടും; മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യയെയും സമ്പത്തെയും ദ്രോഹിച്ചവർക്കും.
ഗതിര്മനുഷ്യമാത്രസ്യ ഗംഗൈവ പരമാ ഗതിഃ। വേദശാസ്ത്രവിഹീനസ്യ ഗുരുനിംദാപരസ്യ ച
എല്ലാ മനുഷ്യർക്കും ഗംഗയാണ് പരമഗതി; വേദശാസ്ത്രം അറിയാത്തവർക്കും, ഗുരുവിനെ അപമാനിച്ചവർക്കും.
സമയാചാരഹീനസ്യ നാസ്തി ഗംഗാസമാ ഗതിഃ। കിം യജ്ഞൈര്ബഹുവിത്താഢ്യൈഃ കിം തപോഭിഃ സുദുഷ്കരൈഃ
ശുദ്ധമായ ആചാരങ്ങൾ ഇല്ലാത്തവർക്കും, ഗംഗയെപ്പോലെയുള്ള ഗതി മറ്റൊന്നുമില്ല; ധനസമ്പത്തോടെ അനേകം യാഗങ്ങൾ ചെയ്താലോ, കഠിനമായ തപസ്സുകൾ ചെയ്താലോ എന്ത് പ്രയോജനം?
സ്വര്ഗമോക്ഷപ്രദാ ഗംഗാ സുഖസൌഭാഗ്യപൂജിതാ। നിയമൈഃ പരമൈര്നിത്യം കിം യോഗൈശ്ചിത്തരോധകൈഃ
ഗംഗ സ്വർഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു, സുഖവും ഭാഗ്യവും നൽകുന്നവളാണ്; ഏറ്റവും വലിയ നിയന്ത്രണങ്ങൾക്കോ, മനസ്സിനെ അടക്കുന്ന യോഗങ്ങൾക്കോ ആവശ്യമില്ല.
ഭുക്തിമുക്തിപ്രദാ ഗംഗാ സുഖമോക്ഷാഗ്രതഃ സ്ഥിതാ। അനേകജന്മസംഘാത പാപം പുംസാം വിനശ്യതി
ഗംഗ ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു, സുഖത്തിന്റെയും മോക്ഷത്തിന്റെയും മുൻപിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; അനേകം ജന്മങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പാപങ്ങൾ മനുഷ്യരിൽ നിന്ന് നശിക്കും.
സ്നാനമാത്രേണ ഗംഗായാം സദ്യഃ സ്യാത്പുണ്യഭാങ്നരഃ। പ്രഭാസേ ഗോസഹസ്രസ്യ രാഹുഗ്രസ്തേ ദിവാകരേ
ഗംഗയിൽ ഒരു പ്രാവശ്യം പോലും സ്നാനം ചെയ്താൽ, ഉടൻ തന്നെ പുണ്യഫലം ലഭിക്കും; പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിൽ, രാഹുവിന്റെ ഗ്രഹണത്തിൽ സൂര്യൻ മറഞ്ഞപ്പോൾ, ആയിരം പശുക്കൾ ദാനം ചെയ്തതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും.
ലഭതേ യത്ഫലം ദാനേ ഗംഗാസ്നാനാദ്ദിനേദിനേ। ദൃഷ്ട്വാ തു ഹരതേ പാപം സ്പൃഷ്ട്വാ തു ലഭതേ ദിവമ്
ദാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലം, ഗംഗയിൽ ദിവസേന സ്നാനം ചെയ്താൽ ലഭിക്കും; ഗംഗയെ കാണുമ്പോൾ പാപം നശിക്കും, സ്പർശിച്ചാൽ സ്വർഗം ലഭിക്കും.
പ്രസംഗാദപി സാ ഗംഗാ മോക്ഷദാ ത്വവഗാഹിതാ। സര്വേന്ദ്രിയാണാം ചാപല്യം വാസനാശക്തിസംഭവമ്
ഗംഗയിലേക്കു ചെല്ലുമ്പോൾ മാത്രം സ്പർശിച്ചാലും മോക്ഷം ലഭിക്കും; എല്ലാ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും ചഞ്ചലത്വം വാസനകളുടെ ശക്തിയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്.
നിര്ഘൃണത്വം തതോ ഗംഗാ ദര്ശനാത്പ്രവിനശ്യതി। പരദ്രവ്യാഭികാംക്ഷിത്വം പരദാരാഭിലാഷിതാ
ഗംഗയെ കണ്ട് ക്രൂരത അകന്നു പോകുന്നു; മറ്റുള്ളവരുടെ സമ്പത്തിലേക്കുള്ള ആഗ്രഹവും, മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യയിലേക്കുള്ള മോഹവും ഇല്ലാതാകുന്നു.
പരധര്മേ രുചിശ്ചൈവ ദര്ശനാദേവ നശ്യതി। യദൃച്ഛാലാഭ സംതോഷസ്സ്വധര്മേഷു പ്രവര്തതേ
മറ്റുള്ളവരുടെ ധർമ്മത്തിൽ ആസ്വാദനവും ഗംഗയെ കണ്ടാൽ അകന്നു പോകുന്നു; യാദൃശ്ചികമായി ലഭിക്കുന്നതിൽ തൃപ്തിയും സ്വധർമ്മത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നതും ഉണ്ടാകുന്നു.
സര്വഭൂതസമത്വം ച ഗങ്ഗായാം മജ്ജനാദ്ഭവേത്। യസ്തു ഗംഗാം സമാശ്രിത്യ സുഖം തിഷ്ഠതി മാനവഃ
ഗംഗയിൽ കുളിച്ചാൽ എല്ലാ ജീവികളോടും സമത്വം ഉണ്ടാകുന്നു; ഗംഗയെ ആശ്രയിച്ച് ജീവിക്കുന്നവൻ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കും.
ജീവന്മുക്തസ്സ ഏവേഹ സര്വേഷാമുത്തമോത്തമഃ। ഗംഗാം സംശ്രിത്യ യസ്തിഷ്ഠേത്തസ്യ കാര്യം ന വിദ്യതേ
ഗംഗയെ ആശ്രയിച്ച് ജീവിക്കുന്നവൻ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ മോക്ഷം നേടിയവനും എല്ലാവരിലും ഉത്തമനുമാണ്; ഗംഗയിൽ നിലകൊള്ളുന്നവനു ഇനി ചെയ്യേണ്ടത് ഒന്നുമില്ല.
കൃതകൃത്യസ്സ വൈ മുക്തോ ജീവന്മുക്തശ്ച മാനവഃ। യജ്ഞോ ദാനം തപോ ജപ്യം ശ്രാദ്ധം ച സുരപൂജനമ്
അവൻ എല്ലാ കര്ത്തവ്യങ്ങളും പൂർത്തിയാക്കിയവനും, മോക്ഷം നേടിയവനും, ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ മോക്ഷം ലഭിച്ചവനും ആകുന്നു; യജ്ഞം, ദാനം, തപസ്സ്, ജപം, പിതൃകർമ്മ, ദേവാരാധന ഇവയെല്ലാം—
ഗംഗായാം തു കൃതം നിത്യം കോടികോടി ഗുണം ഭവേത്। അന്യസ്ഥാനേ കൃതം പാപം ഗംഗാതീരേ വിനശ്യതി
ഗംഗയിൽ ദൈനംദിനം ചെയ്യുന്ന എല്ലാ കര്മ്മങ്ങൾക്കും കോടിക്കണക്കിന് ഗുണം ലഭിക്കും; മറ്റിടങ്ങളിൽ ചെയ്ത പാപം ഗംഗയുടെ തീരത്ത് അകന്നു പോകുന്നു.
ഗംഗാതീരേ കൃതം പാപം ഗംഗാസ്നാനേന നശ്യതി। ആത്മനോ ജന്മനക്ഷത്രേ ജാഹ്നവീസംഗതേ ദിനേ
ഗംഗയുടെ തീരത്ത് ചെയ്ത പാപം ഗംഗയിൽ കുളിച്ചാൽ നശിക്കും; സ്വന്തം ജന്മനക്ഷത്രം ജാഹ്നവിയുമായി യോജിക്കുന്ന ദിവസത്തിൽ—
നരഃ സ്നാത്വാ തു ഗംഗായാം സ്വകുലം ച സമുദ്ധരേത്। ആദരേണ യഥാ സ്തൌതി ധനവംതം സദാ നരഃ൫൦ 1.62.
ആ ദിവസം ഗംഗയിൽ കുളിച്ചാൽ, ഒരാൾ തന്റെ മുഴുവൻ കുടുംബത്തെയും ഉയർത്തുന്നു; എങ്ങനെ ഒരാൾ സമ്പന്നനെയാണ് എപ്പോഴും ഭക്തിയോടെ പുകഴ്ത്തുന്നത്, അതുപോലെ.
സകൃദ്ഗംഗാം തഥാ സ്തുത്വാ ഭവേത്സ്വര്ഗസ്യ ഭാജനമ്। അശ്രദ്ധയാപി ഗംഗായാം യോസൌ നാമാനുകീര്തനം
ഇങ്ങനെ ഒരിക്കൽ പോലും ഗംഗയെ പുകഴ്ത്തിയാൽ സ്വർഗ്ഗം ലഭിക്കും; വിശ്വാസമില്ലാതിരുന്നാലും, ആരെങ്കിലും ഗംഗയിൽ അവളുടെ നാമം ഉച്ചരിച്ചാൽ—
കരോതി പുണ്യവാഹിന്യാസ്സ വൈ സ്വര്ഗസ്യ ഭാജനമ്। ക്ഷിതൌ ഭാവയതോ മര്ത്യാന്നാഗാംസ്താരയതേപ്യധഃ
പുണ്യവാഹിനിയായ ഗംഗയുടെ കാരണത്താൽ അവനും സ്വർഗ്ഗം ലഭിക്കും; ഭൂമിയിൽ ജീവിക്കുമ്പോൾ പോലും, അവൻ അടിയിലിരിക്കുന്ന പാമ്പുകളെയും മോചിപ്പിക്കും.
ദിവി താരയതേ ദേവാന്ഗംഗാ ത്രിപഥഗാ സ്മൃതാ। ജ്ഞാനതോജ്ഞാനതോ വാപി കാമതോഽകാമതോപി വാ
സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ദേവന്മാരെയും അവൻ മോചിപ്പിക്കുന്നു; മൂന്ന് വഴികളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഗംഗയെ ജ്ഞാനത്തോടെ ആയാലും, അജ്ഞാനത്താലായാലും, ആഗ്രഹത്തോടെ ആയാലും, ആഗ്രഹമില്ലാതെ ആയാലും—
ഗംഗായാം ച മൃതോ മര്ത്യഃ സ്വര്ഗം മോക്ഷം ച വിംദതി। യാ ഗതിര്യോഗയുക്തസ്യ സത്വസ്ഥസ്യ മനീഷിണഃ
ഗംഗയിൽ മരിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ സ്വർഗ്ഗവും മോക്ഷവും നേടുന്നു; സത്വത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന യോഗിക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഗതി അതേയാണ്—
സാ ഗതിസ്ത്യജതഃ പ്രാണാന്ഗംഗായാം തു ശരീരിണഃ। ചാംദ്രായണസഹസ്രാണി യശ്ചരേത്കായശോധനമ്
ഗംഗയിൽ ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുന്നവന് ലഭിക്കുന്ന ഗതി, ആയിരക്കണക്കിന് ചന്ദ്രായണ വ്രതങ്ങൾ കായശുദ്ധിക്ക് ആചരിച്ചാലും കിട്ടാനാവില്ല.