കര്ത്തവ്യം മമ തദ്ഭക്ത്യാ ശാലഗ്രാമശിലാര്ച്ചനമ് । ശാലഗ്രാമശിലാരൂപീ യത്ര തിഷ്ഠതി കേശവഃ
എന്നിലേക്കുള്ള ഭക്തിയോടെ ശാലഗ്രാമശിലയുടെ പൂജ നിർബന്ധമായാണ് ചെയ്യേണ്ടത്. കാരണം ശാലഗ്രാമശിലയുടെ രൂപത്തിൽ തന്നെ കേശവൻ വസിക്കുന്നു.
തത്ര ദേവാസുരാ യക്ഷാ ഭുവനാനി ചതുര്ദശ
അവിടെ ദേവന്മാർ, അസുരന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, പതിനാലു ലോകങ്ങളും എല്ലാം ഉണ്ടാകുന്നു.
സുരാണാം കീര്തനൈഃ സര്വൈഃ കോടിഭിശ്ച ഫലം ലഭേത് । തത്ഫലം കീര്ത്തനാദേവ കേശവേ സുകൃതം കലൌ
എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും സ്തുതികൾകൊണ്ട് കോടികൾക്കുള്ള ഫലം ലഭിക്കും. ഈ കലിയുഗത്തിൽ കേശവനെ സ്തുതിച്ചാൽ ആ പുണ്യം ലഭിക്കും.
ശാലഗ്രാമശിലാഗ്രേ തു സകൃത്പിംഡേന തര്പിതാഃ । വസംതി പിതരസ്തസ്യ ന സംഖ്യാ തത്ര വിദ്യതേ
ശാലഗ്രാമശിലയുടെ മുമ്പിൽ ഒരു പിണ്ഡം സമർപ്പിച്ചാൽ പിതാക്കന്മാർ എണ്ണമില്ലാതെ അവിടെ വസിക്കും.
യേ പിബംതി നരാ ഭക്ത്യാ ശാലഗ്രാമശിലാജലമ് । പംചഗവ്യസഹസ്രൈസ്തു പ്രാശിതൈഃ കിം പ്രയോജനമ്
ശാലഗ്രാമശിലയുടെ ജലം ഭക്തിയോടെ കുടിക്കുന്നവർക്കു ആയിരക്കണക്കിന് പഞ്ചഗവ്യങ്ങൾ കഴിച്ചാലും എന്ത് പ്രയോജനം?
പ്രായശ്ചിത്തേ സമുത്പന്നേ കിം ദാനൈഃ കിമുപോഷണൈഃ । ചാംദ്രായണൈഃ സുചീര്ണൈശ്ച പീത്വാ പാദോദകം ഹരേഃ
പ്രായശ്ചിത്തം ആവശ്യമെങ്കിൽ, ദാനം ചെയ്താലോ ഉപവസിച്ചാലോ എന്ത്? ഹരിയുടെ പാദജലം കുടിച്ചാൽ, നല്ലതുപോലും ചന്ദ്രായണവ്രതങ്ങൾ അതിലൊന്നുമല്ല.
യഃ കരോതി തഡാഗേ തു പ്രതിമാം ജലശായിനീമ് । കോടിഭിശ്ചാപി കിം കാര്യമന്യദേവൈശ്ച പൂജിതൈഃ
ആർക്കെങ്കിലും കുളത്തിൽ ജലശയനനായ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ചാൽ, കോടിയോളം മറ്റു പ്രവർത്തികളോ, മറ്റു ദേവന്മാരെ പൂജിച്ചാലോ എന്ത് പ്രയോജനം?
വിഷ്ണുമുഖ്യാസ്തു വൈ ദേവാസ്തത്ര ജല്പംതി വൈ സഹ । പ്രമാണമസ്തി സര്വസ്യ സുകൃതസ്യ ഹി പുത്രക
അവിടെ വിഷ്ണുവിനെ മുൻനിരയിൽ വെച്ച് ദേവന്മാർ എല്ലാം തമ്മിൽ സംസാരിക്കുന്നു. മകനേ, എല്ലാ പുണ്യത്തിനും ഒരു മാനദണ്ഡം ഉണ്ട്.
ഫലപ്രമാണം നൈവാസ്തിശാലഗ്രാമശിലാര്ചന । യോ ദദാതി ശിലാം വിഷ്ണോഃ ശാലഗ്രാമസമുദ്ഭവാമ്
ശാലഗ്രാമശിലയെ ആരാധിക്കുന്നതിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ഫലത്തിന് യാതൊരു പരിധിയുമില്ല. ശാലഗ്രാമത്തിൽ നിന്നു ഉല്പന്നമായ ശിലയെ ആരെങ്കിലും വിഷ്ണുവിന് സമർപ്പിച്ചാൽ,
വിപ്രായ വിഷ്ണുഭക്തായ തേനേഷ്ടം ക്രതുഭിഃ ശതൈഃ । ഗൃഹേഽപി വസതസ്തസ്യ ഗംഗാസ്നാനം ദിനേദിനേ
വിഷ്ണുവിൽ ഭക്തിയുള്ള ഒരു ബ്രാഹ്മണനു അതു സമർപ്പിച്ചാൽ, ആൾക്ക് നൂറുകണക്കിന് യാഗങ്ങൾ നടത്തിയതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും. വീട്ടിൽ തന്നെ ഇരുന്നുകൊണ്ടു, അവൻ ഓരോ ദിവസവും ഗംഗയിൽ കുളിച്ചതുപോലെയാകും.
സ സ്നാതഃ സര്വതീര്ഥേഷു സര്വയജ്ഞേഷു ദീക്ഷിതഃ । ശാലഗ്രാമശിലാതോയൈരഭിഷേകം സമാചരേത്
ശാലഗ്രാമശിലയുടെ വെള്ളത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നവൻ, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളിലും കുളിച്ചവനായി, എല്ലാ യാഗങ്ങളിലും ദീക്ഷിതനായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
സ്വര്ഗേ മര്ത്യേ ച പാതാലേ പാഷാണാഃ സംതി വൈ ഗുഹ । ശാലഗ്രാമശിലാ ഗ്രാവ്ണാ നാസ്തി നാസ്തി സമാ പുനഃ
സ്വർഗ്ഗത്തിലും ഭൂമിയിലും പാതാളത്തിലും അനേകം കല്ലുകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ശാലഗ്രാമശിലയ്ക്ക് തുല്യമായത് ഒന്നുമില്ല, ഗുഹ.
മാനുഷേ ദുര്ല്ലഭേ ലോകേ സഫലം തസ്യ ജീവിതമ് । തിലപ്രസ്ഥശതം ഭക്ത്യാ യോ ദദാതി ദിനേദിനേ
മനുഷ്യജന്മം അപൂർവമായ ഈ ലോകത്തിൽ, ഭക്തിയോടെ ഓരോ ദിവസവും നൂറ് പ്രസ്ഥം എള്ള് ദാനം ചെയ്യുന്നവന്റെ ജീവിതം സഫലമാകും.
തത്ഫലം സമവാപ്നോതി ശാലഗ്രാമശിലാര്ചനാത് । പത്രം പുഷ്പം ഫലം തോയം മൂലം ദൂര്വാദലം തഥാ
അത് പോലെ തന്നെ, ഒരു ഇല, പൂവ്, പഴം, വെള്ളം, മൂലം, ദർഭാദളം എന്നിവ കൊണ്ട് ശാലഗ്രാമശിലയെ ആരാധിച്ചാലും അതേ ഫലം ലഭിക്കും.
ജായതേ മേരുണാ തുല്യം ശാലഗ്രാമേ സമര്പിതമ് । വിധിഹീനോഽപി യഃ കശ്ചിത്ക്രിയാമംത്രവിവര്ജിതഃ
ശാലഗ്രാമത്തിൽ സമർപ്പിക്കുന്നതെന്തും മേരു പർവതത്തിനെ തുല്യമായിരിക്കും. യാതൊരു വിധിയും മന്ത്രവും ഇല്ലാതെയും ആരെങ്കിലും സമർപ്പിച്ചാൽ,
ചക്രാംകഭുജ ആപ്നോതി സമ്യക്ശാസ്ത്രോദിതം ഫലമ് । യത്തു പൂര്വം മയാ ദൃഷ്ടം കേശവേ ക്ലേശനാശനമ് 6.120.
ചക്രചിഹ്നമുള്ള ശിലയ്ക്ക് സമർപ്പിച്ചാൽ, ശാസ്ത്രത്തിൽ പറയുന്ന ഫലം പൂർണ്ണമായി ലഭിക്കും. ഞാൻ മുമ്പ് കേശവനിൽ കണ്ടത് എല്ലാ കഷ്ടതകളും നശിപ്പിക്കുന്നതാണ്.
തത്സര്വം കഥയിഷ്യാമി തവ സ്നേഹേന പുത്രക । ക്വ ത്വം വസസി ഹേ വിഷ്ണോ കിമാധാരഃ കിമാശ്രയഃ
എല്ലാം ഞാൻ നിന്നോടു സ്നേഹത്തോടെ പറയും, മകനേ. വിഷ്ണുവേ, നീ എവിടെയാണ് വസിക്കുന്നത്? നിന്റെ ആധാരവും ആശ്രയവും എന്താണ്?
കഥം വാ പ്രീയസേ ദേവ തത്സര്വം കഥയസ്വ മേ । ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച। നിവസാമി സദാ ശംഭോ ശാലഗ്രാമോദ്ഭവേഽശ്മനി
ദേവാ, നീ എങ്ങനെ സന്തോഷപ്പെടുന്നു എന്നതും എല്ലാം എന്നോട് പറയണം. ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: ശംഭോ, ഞാൻ എപ്പോഴും ശാലഗ്രാമത്തിൽ നിന്നുള്ള ശിലയിൽ വസിക്കുന്നു.
തത്രൈവ രഥചക്രാംകേ യാനി നാമാനി മേ ശൃണു । ദ്വാരദേശേ സമേ ചക്രേ ദൃശ്യേതേ നാംതരം യദി । വാസുദേവഃ സ വിജ്ഞേയഃ ശുക്ലശ്ചൈവാതിശോഭനഃ
അവിടെ തന്നെ, രഥചക്രചിഹ്നത്തിൽ, എന്റെ പേരുകൾ കേൾക്കു: വാതിലിൽ ചക്രം തടസ്സമില്ലാതെ വ്യക്തമായി കാണുമ്പോൾ, അതിനെ വാസുദേവൻ എന്ന് അറിയണം; അതു വെളുത്തും അത്യന്തം മനോഹരവുമാണ്.
പ്രദ്യുമ്നഃ സൂര്യവക്ത്രസ്തു നീലദീപ്തിസ്തഥൈവ ച । സുഷിരം ച്ഛിദ്രബഹുലം ദീര്ഘാകാരം തു തദ്ഭവേത്
പ്രദ്യുമ്നൻ സൂര്യനുപോലെയുള്ള മുഖവും നീലപ്രഭയും ഉള്ളവനാണ്; അതിൽ അനേകം രന്ധ്രങ്ങളും ദീർഘമായ ആകൃതിയും ഉണ്ടെങ്കിൽ അതാണ് ആ രൂപം.
അനിരുദ്ധസ്തു പീതാഭോ വര്ത്തുലശ്ചാതിശോഭനഃ । രേഖാത്രയാംകിതോ ദ്വാരി ദൃഷ്ടപദ്മേന ചിഹ്നവത്
അനിരുദ്ധൻ സ്വർണ്ണനിറം, വൃത്താകൃതിയും അത്യന്തം മനോഹരവുമാണ്; വാതിലിൽ മൂന്നു രേഖകളും, പദ്മചിഹ്നവും കാണപ്പെടുന്നു.
ശ്യാമോ നാരായണോ ദേവോ നാഭിചക്രേ തഥോന്നതേ । ദീര്ഘ രേഷാ സമോപേതോ ദക്ഷിണേ സുഷിരാന്വിതഃ
നാരായണദേവൻ കറുത്ത നിറത്തിൽ, നാഭിചക്രവും ഉയർന്നതും ദീർഘരേഖയും വലതുവശത്ത് രന്ധ്രങ്ങളുമുള്ളവനാണ്.
ഊര്ധ്വംമുഖം ച ജാനീയാത്സുംദരം ഹരിരൂപിണമ് । കാമദം മോക്ഷദം ചൈവ അര്ഥദം ച വിശേഷതഃ
മുകളിൽ മുഖം കാണുമ്പോൾ, അതിനെ മനോഹരമായ ഹരിരൂപം എന്ന് അറിയണം; ആകാംക്ഷകൾ നൽകുന്നവനും മോക്ഷം നൽകുന്നവനും പ്രത്യേകിച്ച് ധനം നൽകുന്നവനും ആണവൻ.
പരമേഷ്ഠീ ച ശുക്ലാഭഃ പദ്മചക്രസമന്വിതഃ । ബിംബാകൃതിസ്തഥാ പൃഷ്ഠേ സുഷിരം ചാതിപുഷ്കലമ്
പരമേഷ്ഠി വെളുത്ത നിറത്തിൽ, പദ്മവും ചക്രവും ചേർന്നതും, വൃത്താകൃതിയിലും പിന്നിൽ അനേകം രന്ധ്രങ്ങളുമുള്ളവനാണ്.
കൃഷ്ണവര്ണസ്തഥാ വിഷ്ണുര്മൂലേ ചക്രേ സുശോഭനേ । ദ്വാരോപരി തഥാ രേഖാ ലക്ഷ്യതേ മധ്യദേശതഃ
വിഷ്ണു കറുത്ത നിറത്തിൽ, അടിയിൽ മനോഹരമായ ചക്രവും, വാതിലിന് മുകളിൽ നടുവിൽ രേഖയും കാണപ്പെടുന്നു.
കപിലോ നരസിംഹശ്ച പൃഥുചക്രഃ സുശോഭിതഃ । ബ്രഹ്മചര്യേണ പൂജ്യോസാവന്യഥാ വിഘ്നദോ ഭവേത്
കപിലനും നരസിംഹനും വിശാലമായ ചക്രവും ഭംഗിയുമുള്ളവരാണ്; അവരെ ബ്രഹ്മചര്യത്തോടെ ആരാധിക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ തടസ്സങ്ങൾ ഉണ്ടാകും.
വാരാഹഃ ശക്തിലിംഗസ്തു ചക്രേ ച വിഷമേ സ്മൃതേ । ഇംദ്ര നീലനിഭഃ സ്ഥൂലസ്ത്രിരേഖോ നാഭിതഃ ശുഭഃ
വാരാഹം എന്നത് മൂർച്ഛിച്ച രൂപവും അസമമായ ആകൃതിയും ഉള്ള ശിവലിംഗമാണ്. അതിന് ഇന്ദ്രനീലത്തിന്റെ നിറംപോലെയും കട്ടിയുള്ളതുമായ രൂപം, നടുവിൽ മൂന്നു രേഖകളും ഉണ്ട്. നാഭിയിൽ അത്യന്തം ശുഭമായതാണ്.
ദീര്ഘാകാംചനവര്ണായാ ബിംദുത്രയവിഭൂഷിതാ । മത്സ്യാഖ്യാ സാ ശിലാ ജ്ഞേയാ ഭുക്തിമുക്തിഫലപ്രദാ
മത്സ്യാക്ഷയ എന്ന ശില ദീർഘവും പൊന്നിന്റെ നിറത്തിൽ തിളങ്ങുന്നതുമാണ്. അതിൽ മൂന്നു ബിന്ദുക്കൾ അലങ്കാരമായി കാണാം. ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നവയാണ് ഇത്.
കൂര്മസ്തഥോന്നതഃ പൃഷ്ഠേ വര്തുലശ്ചക്രപൂരിതഃ । ഹരിതം വര്ണമാധത്തേ കൌസ്തുഭേന തു ചിഹ്നിതഃ
കൂർമ്മം എന്നത് പുറം ഉയർന്നതും വൃത്താകൃതിയിലുള്ളതും ചക്രങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുമാണ്. അതിന് പച്ച നിറം, കൗസ്തുഭം എന്ന രത്നത്തിന്റെ അടയാളവും ഉണ്ട്.
ഹയഗ്രീവോ ഹയാകാരോ രേഖാപംചകഭൂഷിതഃ । ബഹുബിംദുസമാകീര്ണഃ പൃഷ്ഠേ നീലം ച രൂപകമ്
ഹയഗ്രീവൻ കുതിരയുടെ രൂപത്തിൽ, അഞ്ചു രേഖകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതും അനേകം ബിന്ദുക്കൾ നിറഞ്ഞതുമായതാണ്. പുറത്ത് നീല അടയാളം കാണാം.