മാഹേശ്വരീം തഥാ ബ്രാഹ്മീം ശൌരീം വാ ബാഡവീം തഥാ। സൌപര്ണീമഥ വായവ്യാം ശംഖിനീം തൈത്തിരീം തഥാ
അവന് മഹേശ്വരീ, ബ്രാഹ്മീ, ശൗരീ, ബാഡവീ, സൗപര്ണ്ണി, വായവ്യ, ശംഖിനി, തൈത്തിരി ഇവരെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
സൌരീം സൌമ്യാം ശിവദൂതീം ചാമുംഡാമഥ വാരുണീം। വാരാഹീം നാരസിംഹീം ച വൈഷ്ണവീം ച വിഭാവരീം
അവന് സൗരീ, സൗമ്യ, ശിവദൂതി, ചാമുണ്ഡ, വാരുണി, വാരാഹി, നരസിംഹി, വൈഷ്ണവി, വിഭാവരി എന്നിവരെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
ശതാനംദാം ഭഗാനംദാം പിച്ഛിലാം ഭഗമാലിനീം। ബാലാമതിബലാം രക്താം സുരഭീം മുഖമംഡിതാമ്
അവന് ശതാനന്ദ, ഭാഗാനന്ദ, പിച്ചില, ഭാഗമാലിനി, ബാല, അതിബല, രക്ത, സുരഭി, മുഖമണ്ഡിത ഇവരെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
മാതൃനംദാം സുനംദാം ച ബിഡാനീം ശകുനീം തഥാ। രേവതീം ച മഹാപുണ്യാം തഥൈവ ശിഖിപട്ടികാം
അവന് മാതൃനന്ദ, സുനന്ദ, ബിഡാനി, ശകുനി, മഹാപുണ്യമുള്ള രേവതി, ശിഖിപട്ടിക ഇവരെയും സൃഷ്ടിച്ചു.
ശൂലേന ച തതോ ദൈത്യം ബിഭേദ ത്രിപുരാംതകഃ। നിര്ഗതം രുധിരം തസ്മാത്പപുസ്താ മാതരസ്തദാ
അതിനുശേഷം ത്രിപുരാന്തകന് ശൂലത്തോടെ ആ ദാനവനെ തുളച്ചു; അവിടെ നിന്നിറങ്ങിയ രക്തം മാതാക്കള് കുടിച്ചു.
നീരക്തോ ഹി തദാ ദൈത്യശ്ശുഷ്കതാം പ്രാപ ഭൂപതേ। ശൂലേ പ്രോതസ്തദാ ദൈത്യോ ദിവ്യവര്ഷസഹസ്രകമ്
രക്തം ഇല്ലാതായ ദാനവന് ഉണങ്ങിയുപോയി, രാജാവേ; ശൂലത്തില് കയറ്റപ്പെട്ട അവന് ദിവ്യമായ ആയിരം വര്ഷങ്ങളോളം അവിടെ തന്നെ കിടന്നു.
മഹാബലേന രുദ്രേണ വിധൃതോപി മൃതോ നഹി। സ്തുതസ്തേന തദാ ശംഭുര്ഭക്ത്യാ ദൈത്യേന സുവ്രത
മഹാബലശാലിയായ രുദ്രന് പിടിച്ചിട്ടും അവന് മരിച്ചില്ല; അപ്പോള് ഭക്തിയോടെ ദാനവന് ശംഭുവിനെ സ്തുതിച്ചു.
നമോസ്തു ശംഭോ ഭവനാശഹേതോ നമോസ്തു തേ ദേവ വരപ്രസീദ। ത്വം ഭൂ ജലാഗ്നീരനഭോര്കസോമയജ്വാഷ്ടമൂര്തിര്ഭവഭാവനോലമ്
ശംഭുവേ, സൃഷ്ടിയുടെ നാശകാരനേ, നിനക്കു വന്ദനം. ദേവനേ, ദയചെയ്യണം. ഭൂമി, ജലം, അഗ്നി, വായു, ആകാശം, സൂര്യന്, ചന്ദ്രന്, യജ്ഞക്കാരന്, അഷ്ടമൂര്ത്തിയായ, ലോകത്തിന്റെ ഉത്ഭവവും ലയവും ആയവനേ, നിനക്കു വന്ദനം.
ത്വാം വൈ ബാണോ ബഹുവാദ്യേന തോഷ്യ പ്രാപ്തശ്ചൈശ്യം സ്വേ പുരേ തത്സ്വരക്ഷ്യമ്। രക്ഷോധീശോ ബാഹുഭിസ്തോല്യശൈലം യുഷ്മത്ക്രാംതക്ലിഷ്ടരൂപോ ഹ്യനൌഷീത്
ബാണന് പലവിധ വാദ്യങ്ങളാല് നിന്നെ സന്തോഷിപ്പിച്ച് തന്റെ നഗരത്തില് അധികാരവും രക്ഷയും നേടി; ദാനവാധിപന് കൈകളാല് പര്വ്വതം ഉയര്ത്തി, നിന്റെ കാല്വെപ്പില് തളര്ന്ന അവസ്ഥയില് കഷ്ടം അനുഭവിച്ചു.
പ്രാപ്തോപ്യൈശ്യം സര്വരക്ഷോഗണാനാം പുത്രം ചാപി പ്രോര്ജിതം ശക്രബംധമ്। ഭവഭയഹര ഹര പരമ ഉദാര മമ സുഖകരണ നിഖില സുരസാര
എല്ലാ ദാനവഗണങ്ങളില് അധികാരം നേടിയതും, ഇന്ദ്രന്റെ ശത്രുവായ തന്റെ ശക്തനായ മകനും, ഭവഭയത്തെ നീക്കുന്നവനേ, പരമോദാരനേ, സുഖം നല്കുന്നവനേ, ദേവന്മാരുടെ സാരമായവനേ.
ജിതമരുദഭിമതവിതരണപാര തവ പദകമലമിഹാരണസാര। തവേശ പാദപംകജം കരോതി യോ നരോ ഹൃദി സദേശതസ്യ വാംഛിതം ദദാസി ഭക്തിഭാവിതഃ
നിന്റെ പാദപദ്മം മനസ്സിലെ ഇരുണ്ടത്വം നീക്കുന്ന സാരമാണ്, മരുതുകളുടെ അഹങ്കാരം ജയിച്ചും വിരോധസമുദ്രം കടന്നും. ഈശ്വരാ, ആരെങ്കിലും ഭക്തിയോടെ ഹൃദയത്തില് നിന്റെ പാദപദ്മം വയ്ക്കുമ്പോള് അവന്റെ ആഗ്രഹങ്ങള് എല്ലാം നീ നല്കുന്നു.
മുനീശ്വരാഃ പുരാ ഹരം ഭവംതമേവമാദരാത്പ്രപൂജ്യ ലിംഗരൂപിണം സമാപിതാ മനോരഥാന്। ഭവോദ്ഭവൈകരൂപിണം പ്രപംചപംചകാകൃതിം വിചിംത്യവൃക്ഷകോടരസ്ഥ ഏഷ ജീവജീവനം
പണ്ടത്തെ മഹാമുനികള് ഭക്തിപൂര്വം ലിംഗരൂപിയായ ഹരനെ ആരാധിച്ച് തങ്ങളുടെ മനസ്സിലുള്ള ആഗ്രഹങ്ങള് പൂര്ത്തിയാക്കി. ഭവവും ഉത്ഭവവും ഒരേ രൂപമായ, പ്രപഞ്ചം അഞ്ചു രൂപങ്ങളായി, വൃക്ഷത്തിന്റെ കുഴിയില് വസിക്കുന്ന, എല്ലാ ജീവികളുടെ ജീവനായവനെ ധ്യാനിച്ചു.
ഭവേദ്ഭവാങ്ഘ്രിചിംതനാപ്തസര്വകാമഈശ്വര ത്വദീയ കിംകരാന്വിതേ പദേ പദേ സമാഗതഃ। മൂഢോഹം നാഭിജാനാമി ത്വാം സ്തോതും ഭക്തവത്സല
നിന്റെ പാദങ്ങള് ധ്യാനിച്ചാല് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും, ഓരോ വഴിയിലും നിന്റെ ഭക്തസഹായികള് കൂടെയുണ്ടാകും. ഞാന് അജ്ഞാനിയാണ്, നിന്നെ സ്തുതിക്കാനറിയില്ല, ഭക്തവത്സല.
സദീശ്വരേണ മനസാപ്യനുകംപ്യോ രണം ഗതഃ। ഇതി സ്തുതോ മഹേശസ്തു ഭക്ത്യാ ദൈത്യേന സാദരം
സ്വാമിയുള്ളവന്റെ മനസ്സില് പോലും യുദ്ധത്തില് അവന് കരുണയ്ക്കു അര്ഹനാണ്. ഇങ്ങനെ ഭക്തിയോടെ ദാനവന് സ്തുതിച്ചപ്പോള് മഹേശന് ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ചു.
ഗണേശതാം ദദൌ തസ്മൈ നാമ ഭൃംഗീരിടീതി ച। ഏഷ തേ മഹിമാ ഭൂപ ഹരസ്യ ഭവഹാരിണഃ
അവനു ഗണേശനായ സ്ഥാനം നല്കി ഭൃംഗിരിടി എന്ന പേരും നല്കി. ഹരന്, ഭവഹാരിയായവന്റെ മഹത്വം ഇതാണ്, രാജാവേ.
കഥിതോ വിഘ്നവിഘ്നാഖ്യസ്തത്പരാണാം സുഖാവഹഃ। ഭീഷ്മ ഉവാച। മനുഷ്യസ്യാപി ദേവത്വം സുഖം രാജ്യം ധനം യശഃ
അവന് വിഘ്നങ്ങളെ നീക്കുന്നവന് എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്, ഭക്തന്മാര്ക്ക് സുഖം നല്കുന്നവനായി. ഭീഷ്മന് പറഞ്ഞു: മനുഷ്യന് പോലും ദൈവത്വം, സുഖം, രാജ്യം, ധനം, കീര്ത്തി—
ജയം ഭോഗ്യം തഥാരോഗ്യമായുര്വിദ്യാം ശ്രിയം സുതം। ബംധുവര്ഗ ശിവം സര്വം ബ്രൂഹി മേ വിപ്രസത്തമ
വിജയം, സൗഖ്യം, ആരോഗ്യം, ദീർഘായുസ്സ്, വിജ്ഞാനം, ഐശ്വര്യം, പുത്രന്മാർ, ബന്ധുക്കൾ, എല്ലാം ശുഭം—ഈ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും എനിക്ക് പറയൂ, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠ.
പുലസ്ത്യ ഉവാച। ഏഭിര്ഗുണൈര്യുതഃ ശ്രീമാന്സദൈവബ്രാഹ്മണോ ഭുവി। ത്രൈലോക്യേ തു സദാ മേധ്യോ വിപ്രദേവോ യുഗേയുഗേ
പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: ഈ ഗുണങ്ങൾ ഉള്ള ബ്രാഹ്മണൻ ഭൂമിയിൽ എപ്പോഴും മഹത്വം നേടുന്നു; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അവൻ ശുദ്ധനും, എല്ലാ യുഗങ്ങളിലും ദൈവസദൃശനായ ജ്ഞാനിയുമാണ്.
പൂജയിത്വാ ദ്വിജാന്ദേവാഃ സ്വര്ഗം ഭുംജംതി ചാക്ഷയം। ധരാമവംതി രാജാനോ ലോകാവിത്തം സുഖം ശിവം
ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും ദേവന്മാരെയും ആരാധിച്ചവർക്ക് അക്ഷയമായ സ്വർഗ്ഗം അനുഭവിക്കാം; രാജാക്കന്മാർക്ക് ഭൂമി, ലോകങ്ങൾ, സമ്പത്ത്, സന്തോഷം, ശുഭം എന്നിവ ലഭിക്കും.
ലോകേ വിപ്ര സമോ നാസ്തി ദേവാനാമപി ദൈവതം। സ ച ധര്മമയഃ സാക്ഷാദ്ഭുവി മുക്തിപ്രദോ ഭൃശം
ലോകത്ത് ബ്രാഹ്മണനു തുല്യൻ ആരുമില്ല; ദേവന്മാരിൽ പോലും അവൻ ദൈവമാണ്. അവൻ സത്യധർമ്മത്തിൽ നിറഞ്ഞവനും ഭൂമിയിൽ മോക്ഷം നൽകുന്നവനും ആകുന്നു.
ലോകാനാം സ ഗുരുഃ പൂജ്യസ്തീര്ഥഭൂതോഽനഘോ ജനഃ। സര്വദേവാലയഃ സത്വോ നിര്മിതോ ബ്രഹ്മണാ പുരാ
അവൻ ലോകങ്ങളുടെ ഗുരുവാണ്, ആരാധനാർഹനാണ്, തീർത്ഥംപോലെ പവിത്രനാണ്; എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും വാസസ്ഥലവും, ബ്രഹ്മാവു പണ്ടു സൃഷ്ടിച്ച മഹാനായ ജീവിയും ആകുന്നു.
ഇമമര്ഥം പുരാ പൃഷ്ടോ നാരദേന പിതാമഹഃ। കസ്മിംസ്തു പൂജിതേ ബ്രഹ്മന്പ്രസാദീ മാധവോ ഭവേത്
ഈ അർത്ഥം കുറിച്ച് നാരദൻ ചോദിച്ചപ്പോൾ, പിതാമഹൻ മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ബ്രാഹ്മണനെ ആരാധിച്ചാൽ മാധവൻ സന്തോഷപ്പെടുന്നു എന്ന് പറയൂ.'
ബ്രഹ്മോവാച -। യസ്യ വിപ്രാഃ പ്രസീദംതി തസ്യ വിഷ്ണുഃ പ്രസീദതി। തസ്മാദ്ബ്രാഹ്മണ ശുശ്രൂഷുഃ പരം ബ്രഹ്മാധിഗച്ഛതി1.46.
ബ്രഹ്മാവു പറഞ്ഞു: ബ്രാഹ്മണന്മാർ സന്തോഷപ്പെടുമ്പോൾ വിഷ്ണുവും സന്തോഷപ്പെടുന്നു; അതുകൊണ്ട് ബ്രാഹ്മണരെ സേവിക്കുന്നവൻ പരമബ്രഹ്മം പ്രാപിക്കും.
വിഷ്ണുര്ബ്രാഹ്മണദേഹേഷു സദാ വസതി നാന്യഥാ। തസ്മാദ്ബ്രാഹ്മണപൂജായാം വിഷ്ണുസ്തുഷ്യതി തത്ക്ഷണാത്
വിഷ്ണു എപ്പോഴും ബ്രാഹ്മണരുടെ ശരീരത്തിൽ വസിക്കുന്നു, മറ്റെവിടെയും അല്ല; അതിനാൽ ബ്രാഹ്മണരെ ആരാധിച്ചാൽ വിഷ്ണു ഉടനെ സന്തോഷിക്കും.
വിപ്രാന്യഃ പൂജയേന്നിത്യം ദാനമാനാര്ചനാദിഭിഃ। കൃതം ക്രതുശതം തേന വിധ്യുക്തം പ്രിയദക്ഷിണമ്
ആരും ബ്രാഹ്മണരെ ദാനം, മാനം, പൂജ എന്നിവയാൽ ദിവസവും ആദരിച്ചാൽ, അങ്ങനെ ചെയ്താൽ നൂറു യാഗങ്ങൾ ചെയ്തതുപോലെയാണ്, അതിലും പ്രിയമായ ഫലം ലഭിക്കും.
ബ്രാഹ്മണസ്യ മുഖം ക്ഷേത്രമനൂഷരമകണ്ടകമ്। വാപയേത്സര്വബീജാനി സാ കൃഷിസ്സാര്വകാലികീ
ബ്രാഹ്മണന്റെ വായ് ഒരു നല്ല വയലുപോലെയാണ്, കുഴപ്പം ഇല്ലാത്തതും മുള്ളുകളില്ലാത്തതും; അവിടെ വിതച്ച എല്ലാ വിത്തുകളും എല്ലായ്പ്പോഴും വിളവാകും.
അഭിഗമ്യ തു യദ്ദത്തം യച്ച ദാനം മനോരമം। വിദ്യതേ സാഗരസ്യാംതോ ദാനസ്യാംതോ ന വിദ്യതേ
സ്വയം എത്തി മനോഹരമായ ദാനം നൽകിയാൽ, സമുദ്രത്തിന് അറ്റം ഉണ്ടാകാം, പക്ഷേ ദാനത്തിന്റെ ഫലത്തിന് അറ്റമില്ല.
മനസാപി ന ഹിംസംതി ഭൂദേവമാതതായിനം। മനോനുകൂലതാം യാംതി ദേവൈരപി ച ദുര്ലഭാം
ബ്രാഹ്മണൻ എത്രയും ശത്രുവായാലും, മനസ്സിൽ പോലും അവനെ ഹാനികരിക്കരുത്; അങ്ങനെ ചെയ്തവർക്ക് ദേവന്മാർക്കും അപൂർവമായ മനസ്സിന്റെ സന്തോഷം ലഭിക്കും.
ഗൃഹേ യസ്യാഗതോ വിദ്വാന്നൈരാശ്യം നോപഗച്ഛതി। സര്വപാപക്ഷയസ്തസ്യ ചാക്ഷയം സ്വര്ഗമശ്നുതേ
യാരുടെ വീട്ടിൽ ഒരു പണ്ഡിതൻ ബ്രാഹ്മണൻ എത്തുന്നുവോ, അവൻ നിരാശ അനുഭവിക്കില്ല; അവന്റെ എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിക്കും, അക്ഷയമായ സ്വർഗ്ഗം അനുഭവിക്കും.
കാലേ ദേശേ ച പാത്രേ ച വിപ്രേ യച്ചാര്പയേദ്വസു। തദ്ധനം ചാക്ഷയം വിദ്ധി ജന്മജന്മനി തിഷ്ഠതി
ശരിയായ സമയത്തും സ്ഥലത്തും യോഗ്യനായ ബ്രാഹ്മണന് സമ്പത്ത് അർപ്പിച്ചാൽ, ആ ധനം അക്ഷയമാണ്, ജന്മംതോറും നിലനിൽക്കും.