പ്രവിശ്യ പക്ഷിരംധ്രേണ ശുകരൂപീ ഹുതാശനഃ। ദദര്ശ ശയനേ സര്വം രതൌ ഗിരിജയാ സഹ
പക്ഷിയുടെ ഒരു ദ്വാരത്തിലൂടെ പന്നിയുടെ രൂപത്തിൽ അഗ്നി അകത്തേക്ക് കടന്നു, അവിടെ ഗിരിജയോടൊപ്പം ശിവൻ സ്നേഹത്തോടെ വിശ്രമിക്കുന്നതെല്ലാം കണ്ടു.
ദദര്ശ തം ച ദേവേശോ ഹുതാശം ശുകരൂപിണം। തമുവാച മഹാദേവഃ കിംചിത്കോപസമന്വിതഃ
ദേവന്മാരുടെ നാഥൻ അഗ്നിയെ പന്നിരൂപത്തിൽ കണ്ടു; അൽപം കോപത്തോടെ മഹാദേവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു.
ശര്വ ഉവാച। നിഷിക്തമര്ധം ദേവ്യാം മേ വീര്യം ച ശുകവിഗ്രഹ। ലജ്ജയാ വിരതിശ്ചാസ്യ ത്വമര്ധം പിബ പാവക
ശർവൻ പറഞ്ഞു: 'എന്റെ വീര്യത്തിന്റെ പകുതി ദേവിയിൽ നിലനിൽക്കുന്നു; ശേഷിച്ച പകുതി പന്നിരൂപത്തിലാണ്. ലജ്ജയാൽ അവൾ വിരമിച്ചു; അഗ്നേ, നീ ശേഷിച്ച പകുതി കുടിക്കൂ.'
യസ്മാത്തു ത്വത്കൃതേ വിഘ്നം തസ്മാത്ത്വയ്യുപപദ്യതേ। ഇത്യുക്തഃ പ്രാഞ്ജലിര്വഹ്നിരപിബദ്വീര്യമാഹിതം
'നിന്റെ കാരണത്താൽ തടസ്സം സംഭവിച്ചതിനാൽ അതിന്റെ ഫലം നിനക്കാണ്.' എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അഗ്നി കയ്യുകൂപ്പി ആ വീര്യം കുടിച്ചു.
തേനാപ്ലുതാസ്തതോ ദേവാസ്തന്മുഖാ ഋഭവോ യതഃ। വിപാട്യ ജഠരം തേഷാം വീര്യം മാഹേശ്വരം തതഃ
അതിനുശേഷം ദേവന്മാർ അതാൽ നിറഞ്ഞു; അവരുടെ വായിൽ നിന്ന് ഋഭുക്കൾ ഉദിച്ചുവന്നു; അവരുടെ വയറു കീറിപ്പൊട്ടി മഹാദേവന്റെ വീര്യം പുറത്തുവന്നു.
നിഷ്ക്രാംതം തപ്തഹേമാഭം വിതതേ ശംകരാശ്രമേ। തസ്മിന്സരോ മഹജ്ജാതം വിമലം ബഹുയോജനം
അത് ഉരുകിയ പൊന്നുപോലെ തിളങ്ങി പുറത്തുവന്നു; വിശാലമായ ശങ്കരാശ്രമത്തിൽ വലിയ, നിർമ്മലമായ, അനേകം യോജനവ്യാപകമായ ഒരു തടാകം ഉണ്ടായി.
പ്രോത്ഫുല്ലഹേമകമലം നാനാവിഹഗനാദിതമ്। തച്ഛ്രുത്വാ തു സരോ ദേവീ ജാതം ഹേമമഹാംബുജമ്
പൊന്നുപോലെ വിരിഞ്ഞ കമലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞു, വിവിധ പക്ഷികളുടെ കൂജനം മുഴങ്ങുന്ന ആ തടാകം, ദേവി കേട്ടു; അവിടെ വലിയ പൊന്നുകമലം ഉദിച്ചുവെന്ന് അവൾ അറിഞ്ഞു.
ജഗാമ കൌതുകാവിഷ്ടാ തത്സരഃ കനകാംബുജമ്। തത്ര കൃത്വാ ജലക്രീഡാം തദബ്ജകൃതശേഖരാ
ആശ്ചര്യത്താൽ നിറഞ്ഞ ദേവി ആ പൊൻകമലങ്ങളുള്ള തടാകത്തിലേക്ക് പോയി; അവിടെ വെള്ളത്തിൽ കളിച്ചു, ആ കമലങ്ങൾ അലങ്കാരമായി ധരിച്ചു.
ഉപവിഷ്ടാ തതസ്തസ്യ തീരേ ദേവീ സഖീവൃതാ। പാതുകാമാ ച തത്തോയം സ്വാദുനിര്മലപംകജമ്
അവളുടെ സഖികളോടെ കൂടെ, ദേവി ആ നദീതീരത്ത് ഇരുന്നു. അവൾക്ക് ആ മധുരവും ശുദ്ധവുമായതും താമരപൂക്കളാൽ നിറഞ്ഞതുമായ വെള്ളം കുടിക്കണമെന്ന ആഗ്രഹം തോന്നി.
അപശ്യത്കൃത്തികാസ്താസ്സ ഷഡര്കദ്യുതിസന്നിഭാഃ। പദ്മപത്രേ തു തദ്വാരി ഗൃഹീത്വാ പ്രസ്ഥിതാ ഗൃഹമ്
അവിടെ ആറ് കൃത്തികകൾ, സൂര്യപ്രകാശംപോലെ തിളങ്ങുന്നവ, അവൾ കണ്ടു. അവർ താമരയിലിൽ നിന്നുള്ള വെള്ളം എടുത്ത് വീട്ടിലേക്ക് പോകാൻ തയ്യാറായി.
ഹര്ഷാത്സോവാച പാസ്യാമി പദ്മപത്രേ സ്ഥിതം പയഃ। തതഃസ്താ ഊചുരഖിലാഃ കൃത്തികാ ഹിമശൈലജാമ്
ആനന്ദത്തോടെ ദേവി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഈ താമരയിലിൽ നില്ക്കുന്ന വെള്ളം കുടിക്കും." അതിനുശേഷം എല്ലാ കൃത്തികകളും ഹിമവാന്റെ മകളോട് സംസാരിച്ചു.
കൃത്തികാ ഊചുഃ-। ദാസ്യാമോ ദയിതേ ഗര്ഭേ സംഭൂതോ യോ ഭവിഷ്യതി। സോസ്മാകമപി പുത്രഃ സ്യാദസ്മത്ത്രാതാ ച വൃത്തിമാന്
കൃത്തികകൾ പറഞ്ഞു: "പ്രിയേ, നിന്റെ ഗർഭത്തിൽ ജനിക്കുന്നവൻ ഞങ്ങളുടെ മകനും ആയിരിക്കട്ടെ. അവൻ ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കുകയും ധർമ്മപരനും ആയിരിക്കും."
ത്രിഷു ലോകേഷു വിഖ്യാതഃ സര്വേഷ്വപി ശുഭാനനേ। ഇത്യുക്തോവാച ഗിരിജാ കഥം മദ്ഗാത്രസംഭവൈഃ
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും അവൻ പ്രശസ്തനാകും, സുന്ദരമുഖിയായവളേ. അങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ഗിരിജ ചോദിച്ചു: "എന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്നു ജനിക്കുന്ന മകൻ എങ്ങനെ നിങ്ങളുടെയാകാം?"
സര്വൈരവയവൈര്യുക്തോ ഭവതീഭ്യഃ സുതോ ഭവേത്। തതസ്താം കൃത്തികാ ഊചുര്വിധാസ്യാമോസ്യ വൈ വയമ്
"അവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടെയും നിങ്ങളുടെയായ മകനാവുമോ?" അപ്പോൾ കൃത്തികകൾ അവളോട് പറഞ്ഞു: "അത് ഞങ്ങൾ ക്രമീകരിക്കും."
ഉത്തമാന്യുത്തമാംഗാനി യദ്യേവം തു ഭവിഷ്യതി। ഉക്താ വൈ ശൈലജാ പ്രാഹ ഭവത്വേവമനിംദിതാഃ
"അങ്ങനെ ആണെങ്കിൽ, മികച്ച അവയവങ്ങൾ മികച്ചവരിൽ ആയിരിക്കട്ടെ," പർവതപുത്രി പറഞ്ഞു, "അങ്ങനെ തന്നെയാകട്ടെ, ആരും കുറ്റം പറയാതെ."
തതസ്തു ഹര്ഷസംപൂര്ണാ പദ്മപത്രസ്ഥിതം പയഃ। തസ്യൈ ദദുസ്തയാ ചാപി തത്പീതം ക്രമശോ ജലമ്
അതിനുശേഷം ആനന്ദത്തോടെ അവർ താമരയിലിൽ നില്ക്കുന്ന വെള്ളം അവളെക്കൊടുത്തു. ദേവി അതു ചെറുതായി കുടിച്ചു.
പീതേ തു സലിലേ ചൈവ തസ്മിന്നേവ ക്ഷണേ വരഃ। വിപാട്യ ദേവ്യാശ്ച തതോ ദക്ഷിണം കുക്ഷിമുദ്ഗതഃ
അവൾ വെള്ളം കുടിച്ച ഉടൻ തന്നെ, അതേ നിമിഷം ഒരു അത്ഭുതം സംഭവിച്ചു: ദേവിയുടെ വലതുവശത്ത് നിന്ന് ഒരു വരം ഉദിച്ചു.
നിശ്ചക്രാമാദ്ഭുതോ ബാലോ രോഗശോകവിനാശനഃ। പ്രഭാകരകരവ്രാത പ്രകാരപ്രകരപ്രഭുഃ
അത് കൊണ്ട് ഒരു അത്ഭുതമായ ബാലൻ പുറത്ത് വന്നു; രോഗവും ദുഃഖവും ഇല്ലാതാക്കുന്നവൻ, സൂര്യന്റെ കിരണങ്ങൾപോലെ പ്രകാശമുള്ളവൻ, പ്രകാശമുള്ള സംഘങ്ങളുടെ അധിപൻ.
ഗൃഹീതനിര്മലോദഗ്ര ശക്തിശൂലാംകുശോനലഃ। ദീപ്തോ മാരയിതും ദൈത്യാനുത്ഥിതഃ കനകച്ഛവിഃ
അവൻ ശുദ്ധവും ഉന്നതവുമായ ആയുധങ്ങൾ പിടിച്ചു: ശൂലം, കുന്തം, അങ്കുശം, അഗ്നി. ദാനവരെ നശിപ്പിക്കാൻ ഉയർന്നുവന്ന, പൊന്നുപോലെയുള്ള വർണ്ണമുള്ളവൻ.
ഏതസ്മാത്കാരണാദേവ കുമാരശ്ചാപി സോഭവത്। വാമം വിദാര്യ നിഷ്ക്രാംതസ്തതോ ദേവ്യാഃ പുനഃ ശിശുഃ
ഇതുകൊണ്ടാണ് കുമാരൻ ജനിച്ചത്. പിന്നെ ദേവിയുടെ ഇടതുവശം പിളർത്തി മറ്റൊരു കുഞ്ഞ് അവളിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വന്നു.
സ്കംദോഥ വദനാദ്വഹ്നേഃ ശുഭ്രാത്ഷഡ്വദനോരിഹാ। കൃത്തികാസലിലാദേവ ശാഖാഭിഃ സവിശേഷതഃ
സ്കന്ദൻ, അഗ്നിയുടെ വായിൽ നിന്ന്, ശുദ്ധനും ആറു മുഖങ്ങളോടെയും ഇവിടെ, പ്രത്യേകിച്ച് കൃത്തികകളുടെ വെള്ളത്തിൽ നിന്നുമാണ്, ശാഖകളോടെ.
ശാഖാഃ ശിവാഃ സമാഖ്യാതാഃ ഷട്സുവക്ത്രേഷു വിസ്തൃതാഃ। യതസ്തതോ വിശാഖോസൌ ഖ്യാതോ ലോകേഷു ഷണ്മുഖഃ
ആ ശാഖകൾ ശിവശാഖകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു, ആറ് മുഖങ്ങളിൽ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ലോകങ്ങളിൽ വിശാഖനും ഷൺമുഖനും എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.
സ്കംദോ വിശാഖഃ ഷഡ്വക്ത്രഃ കാര്തികേയശ്ച വിശ്രുതഃ। പക്ഷേ ചൈത്രസ്യ ബഹുലേ പംചദശ്യാം മഹാബലൌ
സ്കന്ദൻ, വിശാഖൻ, ആറുമുഖൻ, കാർത്തികേയൻ എന്നിങ്ങനെയാണ് പ്രശസ്തി. ചൈത്രമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ പതിനഞ്ചാം ദിവസം ഈ ശക്തിമാന്മാർ ജനിച്ചു.
സംഭൂതാവര്കസദൃശൌ വിശാലേ ശരകാനനേ। സിതേ പക്ഷേ തു പംചമ്യാം തഥൈതൌ പാവകാനലൌ
അവർ സൂര്യനെപ്പോലെ തിളങ്ങുന്നവർ, വിശാലമായ മുളവനത്തിൽ ജനിച്ചു. ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ അഞ്ചാം ദിവസം ഈ രണ്ട് അഗ്നിജന്മാക്കളും പ്രകാശിച്ചു.
ബാലകാഭ്യാം ചകാരൈകം സംധ്യായാമേവ ഭൂതയേ। തസ്യാമേവ തതഃ ഷഷ്ഠ്യാമഭിഷിക്തോ ഗുഹഃ പ്രഭുഃ
ആ രണ്ടു ബാലന്മാരെ ചേർത്ത്, സന്ധ്യാകാലത്ത് ഒരാളായി ഉണ്ടാക്കി. അതിന് ശേഷം ആറാം ദിവസം ഗുഹൻ എന്ന പ്രഭു അഭിഷേകം നേടി.
സര്വൈരമരസംഘാതൈര്ബ്രഹ്മോപേംദ്രേംദ്ര ഭാസ്കരൈഃ। ഗംധമാല്യൈഃ ശുഭൈര്ധൂപൈസ്തഥാ ക്രീഡനകൈരപി
ബ്രഹ്മാവും ഉപേന്ദ്രനും ഇന്ദ്രനും സൂര്യനും അടങ്ങുന്ന എല്ലാ ദേവതാസമൂഹങ്ങളും സുഗന്ധമുള്ള പുഷ്പമാലകളും ശുഭമായ ധൂപവും കളിപ്പാട്ടങ്ങളും കൊണ്ടു അവനെ പൂജിച്ചു.
ഛത്രൈശ്ചാമരജാലൈശ്ച ഭൂഷണൈശ്ച വിലേപനൈഃ। അഭിഷിക്തോ വിധാനേന യഥാവത്ഷണ്മുഖഃ പ്രഭുഃ
കുടകളും ചാമരങ്ങളും പുഷ്പമാലകളും ആഭരണങ്ങളും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളും കൊണ്ട് യഥാവിധി അഭിഷേകം നടത്തി, അതുപോലെ തന്നെ ആറുമുഖനായ മഹാശക്തനായി അവനെ അണിഞ്ഞു.
സുതാമസ്മൈ ദദൌ ശക്രോ ദേവസേനേതി വിശ്രുതാമ്। പത്ന്യര്ഥം ദേവദേവേശോ ദദൌ വിഷ്ണുരഥായുധമ്1.44.
ഇന്ദ്രൻ തന്റെ മകളായ ദേവസേനയെ ഭാര്യയായി അവനു നൽകി; ദേവന്മാരുടെ പ്രഭുവായ വിഷ്ണു അവനു ദിവ്യായുധവും നൽകി.
യക്ഷാണാം ദശലക്ഷാണി ദദാവസ്യ ധനാധിപഃ। ദദൌ ഹുതാശനസ്തേജോ ദദൌ വായുശ്ച വാഹനമ്
ധനത്തിന്റെ ദൈവം അവനു ഒരു ലക്ഷ്യക്കണക്കിന് യക്ഷന്മാരെ നൽകി; അഗ്നി തന്റെ തേജസ് നൽകി; വായു ഒരു വാഹനവും നൽകി.
ദദൌ ക്രീഡനകം ത്വഷ്ടാ കുക്കുടം കാമരൂപിണമ്। ഏവം സുരാസ്തു തേ സര്വേ പരിവാരമനന്തകമ്
ത്വഷ്ടാവ് അവനു ആഗ്രഹമുള്ള രൂപം എടുക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു കോഴിയെ കളിപ്പാട്ടമായി നൽകി; ഇങ്ങനെ ദേവന്മാർ എല്ലാവരും അവനു അനന്തമായ അനുയായികളെ നൽകി.