ഹൃതാധികാരാസ്ത്രിദശാ മയാ യദ്യപി നിര്ജിതാഃ । ഭവംതി ബലയുക്താസ്തേ കരണീയം മമാത്ര കിമ്
ദേവന്മാരുടെ അധികാരം ഞാൻ കവർന്നിട്ടും, അവരെ ജയിച്ചിട്ടും, അവർക്ക് ഇപ്പോഴും ശക്തിയുണ്ട്; ഇനി ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന് അറിയില്ല.
അദ്യ ജ്ഞാതം മയാ ദേവാ വേദമംത്രബലാന്വിതാഃ । താന്ഹരിഷ്യേ തതഃ സര്വേ ബലഹീനാ ഭവംതി ഹി
ഇന്ന് ഞാൻ മനസ്സിലാക്കി, ദേവന്മാർക്ക് വേദമന്ത്രങ്ങളുടെ ശക്തിയുണ്ട്. ആ മന്ത്രങ്ങൾ ഞാൻ അവരിൽ നിന്ന് എടുത്താൽ, അവർക്ക് ശക്തി ഇല്ലാതാകും.
ഇതി മത്വാ തതോ ദൈത്യോ വിഷ്ണുമാലക്ഷ്യ നിദ്രിതമ് । സത്യലോകാജ്ജഹാരാശു വേദാനാം ച ഗണം പ്രഭുഃ
അങ്ങനെ ആലോചിച്ച്, വിഷ്ണു ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്നത് കണ്ട ദൈത്യൻ, സത്യലോകത്തിൽ നിന്ന് വേദങ്ങളുടെ ഘടകം വേഗത്തിൽ എടുത്തു.
നീതാസ്തു തേന തേ വേദാസ്തദ്ഭയാത്തേ നിരാക്രമന് । തോയേ നിവിവിശുസ്തേഽത്ര യജ്ഞമംത്രസമന്വിതാഃ
അവൻ വേദങ്ങളെ കൊണ്ടുപോയപ്പോൾ, ഭയന്ന് ആ വേദങ്ങൾ യജ്ഞമന്ത്രങ്ങളോടൊപ്പം വെള്ളത്തിൽ കടന്നു ഒളിച്ചു.
താന്മാര്ഗമാണഃ ശംഖോഽപി സമുദ്രാംതര്ഗതോ ഭ്രമന് । ന ദദര്ശ തതോ ദൈത്യഃ ക്വചിദേകത്ര സംസ്ഥിതാന്
വേദങ്ങളെ അന്വേഷിച്ച്, ശംഖൻ സമുദ്രത്തിനുള്ളിൽ സഞ്ചരിച്ചു; എവിടെയും അവയെ ഒരുമിച്ച് കാണാൻ അവനാകില്ല.
അഥ ബ്രഹ്മാ സുരൈഃ സാര്ദ്ധം വിഷ്ണും ശരണമന്വയാത് । പൂജോപകരണം ഗൃഹ്യ വൈകുംഠഭവനം ഗതഃ
അപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവും ദേവന്മാരും ചേർന്ന്, പൂജാസാമഗ്രികൾ എടുത്ത്, വിഷ്ണുവിൽ അഭയം തേടി വൈകുണ്ഠലോകത്തേക്ക് പോയി.
തത്ര തസ്യ പ്രബോധായ ഗീതവാദ്യാദികാഃ ക്രിയാഃ । ചക്രുര്ദേവാ ഗംധപുഷ്പധൂപദീപാന്മുഹുര്മുഹുഃ
അവിടെ, വിഷ്ണുവിനെ ഉണർത്താൻ ദേവന്മാർ പാടലും വാദ്യങ്ങളും നടത്തി, സുഗന്ധവും പുഷ്പവും ധൂപവും ദീപവും വീണ്ടും വീണ്ടും അർപ്പിച്ചു.
അഥ പ്രബുദ്ധോ ഭഗവാംസ്തദ്ഭക്തിപരിതോഷിതഃ । ദദൃശേ തൈഃ സുരൈസ്തത്ര സഹസ്രാര്കസമദ്യുതിഃ
അപ്പോൾ ഭഗവാൻ അവരുടെ ഭക്തിയിൽ സന്തുഷ്ടനായി ഉണർന്നു, ആയിരം സൂര്യന്മാരെപ്പോലെയുള്ള പ്രകാശത്തോടെ അവർക്കു മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷനായി.
ഉപചാരൈഃ ഷോഡശഭിഃ സംപൂജ്യ ത്രിദശാസ്തദാ । ദംഡവത്പതിതാ ഭൂമൌ താനുവാചാഥ കേശവഃ
പതിനാറു വിധമായ ഉപചാരങ്ങൾകൊണ്ട് ദേവന്മാർ അവനെ ആരാധിച്ചു; ഭൂമിയിൽ വീണു നമസ്കരിച്ചപ്പോൾ, കേശവൻ അവരോടു പറഞ്ഞു.
വിഷ്ണുരുവാച- വരദോഽഹം സുരഗണാ ഗീതവാദ്യാദി മംഗലൈഃ । മനോഽഭിലഷിതാന്കാമാന്സര്വാനേവ ദദാമി വഃ
വിഷ്ണു പറഞ്ഞു: ദേവഗണമേ, ഞാൻ വരദാനങ്ങൾ നൽകുന്നവനാണ്. നിങ്ങൾ പാടലും വാദ്യങ്ങളും കൊണ്ട് പൂജിച്ചപോലെ, നിങ്ങളുടെ മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാം ഞാൻ നൽകും.
ഇഷസ്യ ശുക്ലൈകാദശ്യാ യാവദുദ്ബോധിനീ ഭവേത് । നിശാതുര്യാംശശേഷേണ ഗീതവാദ്യാദി മംഗലൈഃ
ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ പതിനൊന്നാം തീയതി മുതൽ ഉണരുന്ന രാത്രിവരെ, നിങ്ങൾ ചെയ്തതുപോലെ പാടലും വാദ്യങ്ങളും കൊണ്ട് മംഗളങ്ങൾ ചെയ്യുന്നവർ—
കുര്വംതി മനുജാ നിത്യം ഭവദ്ഭിര്യദ്യഥാകൃതമ് । തേ മത്പ്രിയകരാ നിത്യം മത്സാംനിധ്യം വ്രജംതി ഹി
—അങ്ങനെ ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യർ എപ്പോഴും എനിക്ക് പ്രിയരാവും; അവർ എപ്പോഴും എന്റെ സാന്നിധ്യം പ്രാപിക്കും.
പാദ്യാര്ഘാചമനീയാദ്യൈര്ഭവദ്ഭിര്യദ്യഥാകൃതമ് । തദദ്ഭുതഗുണം യസ്മാജ്ജാതംവഃ സുഖകാരണമ്
പാദ്യം, അർഘ്യം, ആചമനം എന്നിവയാൽ നിങ്ങൾ ചെയ്തതുപോലെ പൂജിച്ചാൽ, അതിനാൽ അത്ഭുതകരമായ ഗുണം ഉണ്ടാകും; അതു നിങ്ങൾക്ക് സന്തോഷം നൽകും.
വേദാഃ ശംഖഹൃതാഃ സര്വേ തിഷ്ഠംത്യുദകസംസ്ഥിതാഃ । താനാനയാമ്യഹം ദേവാ ഹത്വാ സാഗരനംദനമ്
ശംഖൻ എടുത്ത എല്ലാ വേദങ്ങളും ഇപ്പോൾ വെള്ളത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; സമുദ്രപുത്രനെ സംഹരിച്ചശേഷം, ദേവന്മാരേ, ഞാൻ ആ വേദങ്ങൾ തിരികെ കൊണ്ടുവരും.
അദ്യപ്രഭൃതി വേദാസ്തു മംത്രബീജമഖാന്വിതാഃ । പ്രത്യബ്ദം കാര്തികേ മാസി വിശ്രമംത്വപ്സു സര്വദാ
ഇന്നുമുതല് മന്ത്രങ്ങളും യജ്ഞസൂക്തങ്ങളും ഉള്ള വേദങ്ങള് ഓരോ വര്ഷവും കാര്ത്തികമാസത്തില് ജലത്തില് വിശ്രമിക്കണം.
അദ്യപ്രഭൃത്യഹമപി ഭവാമി ജലമധ്യഗഃ । ഭവംതോഽപി മയാ സാര്ദ്ധമായാംതു സമുനീശ്വരാഃ
ഇന്നുമുതല് ഞാനും ജലത്തിനുള്ളില് താമസിക്കും; നിങ്ങളും മഹർഷിമാരോടൊപ്പം എന്നോടൊപ്പം വരണം.
കാലേഽസ്മിന്നേവ കുര്വംതി പ്രാതഃസ്നാനം ദ്വിജോത്തമാഃ । തേ സര്വയജ്ഞാവഭൃഥൈഃ സുസ്നാതാഃ സ്യുര്ന സംശയഃ
ഇപ്പോഴത്തെ സമയത്ത് തന്നെ ഉത്തമനായ ദ്വിജന്മാര് പ്രഭാതസ്നാനം ചെയ്യുന്നു; അവര് എല്ലാ യജ്ഞങ്ങളുടെ അവസാന സ്നാനത്തിലും സമാനമായി ശുദ്ധരാവുന്നു, സംശയമില്ല.
യേ കാര്തികേ വ്രതം സമ്യങ്നിത്യം കുര്വംതി മാനവാഃ । തേ ദേഹാംതേ ത്വയാ ശക്ര പ്രാപ്യാ മദ്ഭവനം സദാ
കാര്ത്തികമാസത്തില് യഥാവിധി വ്രതം നിത്യമായി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന മനുഷ്യര് ദേഹാന്ത്യം വന്നാല് എന്റെ ഭവനം പ്രാപിക്കും, ശക്ര.
വിഘ്നേഭ്യോ രക്ഷണം തേഷാം യയാ കാര്യം മമാജ്ഞയാ । ദേയാ ത്വയാ ച വരുണ പുത്രപൌത്രാദി സംതതിഃ
എന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം അവരെ എല്ലാ തടസ്സങ്ങളില് നിന്നും സംരക്ഷിക്കണം; വരുണ, നീയും അവര്ക്ക് മക്കളും മുമ്മക്കളും വംശവും നല്കണം.
ധനവൃദ്ധിര്ധനാധ്യക്ഷ ത്വയാ കാര്യാ മമാജ്ഞയാ । മമരൂപധരാഃ സാക്ഷാജ്ജീവന്മുക്താശ്ച തേ നരാഃ
എന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ധനത്തിന്റെ അധിപതിയായ നീ അവര്ക്ക് ധനം വര്ദ്ധിപ്പിക്കണം; എന്റെ രൂപം ധരിക്കുന്ന ആ മനുഷ്യര് ജീവിച്ചിരിക്കേ മോക്ഷം നേടുന്നവരാണ്.
ആജന്മമരണാദ്യൈശ്ച കൃതമേതദ്വ്രതോത്തമമ് । യഥോക്തവിധിനാ സമ്യക്തേ മാന്യാ ഭവതാമപി
ജനനം മുതല് മരണം വരെ യഥാവിധി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ഈ ഉത്തമവ്രതം നിങ്ങളും ആദരിക്കേണ്ടതാണ്.
ഏകാദശ്യാം യതശ്ചാഹം ഭവദ്ഭിഃ പ്രതിബോധിതഃ । അതശ്ചൈഷാ തിഥിര്മാന്യാ സദൈവ പ്രീതിദാ മമ
നിങ്ങള് എകാദശിയില് എന്നെ ഉണര്ത്തിയതിനാല് ഈ തിഥി എപ്പോഴും എനിക്ക് പ്രിയവും ആദരണീയവുമാണ്.
വ്രതദ്വയം സമ്യഗിദം നരൈഃ കൃതം കൃഷ്ണസ്യ സാന്നിധ്യദമസ്തി നാന്യത് । ദാനാനി തീര്ഥാനി തപാംസി യജ്ഞാഃ സ്വര്ലോകദാനേന സദാ സുരോത്തമാഃ
ഈ രണ്ട് വ്രതങ്ങള് മനുഷ്യര് യഥാവിധി അനുഷ്ഠിച്ചാല് കൃഷ്ണന്റെ സാന്നിധ്യം ലഭിക്കും; ഇതിന് സമം മറ്റൊന്നുമില്ല. ദാനം, തീര്ഥയാത്ര, തപസ്സ്, യജ്ഞം എന്നിവ സ്വര്ഗ്ഗലോകം നല്കും, ദേവന്മാരില് ഉത്തമരേ.
ഇതി ശ്രീപാദ്മേമഹാപുരാണേ പംചപംചാശത്സഹസ്ര സംഹിതായാം കാര്തികമാഹാത്മ്യേ ശ്രീകൃഷ്ണസത്യഭാമാസംവാദേ ശംഖാസുരവധഉദ്യമോനാമ നവതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ, ശ്രീപദ്മമഹാപുരാണത്തില്, അയ്യായിരത്തി അഞ്ഞൂറ്റഞ്ച് സഹസ്രം സംഹിതയില്, കാര്ത്തികമാഹാത്മ്യത്തില്, ശ്രീകൃഷ്ണനും സത്യഭാമയും നടത്തിയ സംവാദത്തില്, ശംഖാസുരവധോദ്യമം എന്ന നൂറ്റമ്പതാം അധ്യായം.
നാരദ ഉവാച। അഥോര്ജവ്രതിനഃ സമ്യഗുദ്യാപനവിധിം നൃപ । തച്ഛൃണുഷ്വ മയാഖ്യാതം കിം വിധാനം സമാസതഃ
നാരദന് പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ഇനി ഊര്ജ്ജവ്രതത്തിന്റെ സമാപനവിധി എങ്ങനെയെന്ന് ഞാന് വിശദമായി പറയുന്നു, ശ്രദ്ധിച്ച് കേള്ക്കൂ.
ഊര്ജ്ജശുക്ലചതുര്ദശ്യാം കുര്യാദുദ്യാപനം വ്രതീ । വ്രതസംപൂര്ണതാര്ഥായ വിഷ്ണുപ്രീത്യര്ഥമേവ ച
ഊര്ജ്ജശുക്ലചതുര്ദശിയില് വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചവന് സമാപനകര്മ്മം നടത്തണം; വ്രതം പൂര്ത്തിയാക്കാനും വിഷ്ണുവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കാനുമാണ് ഇതു.
തുലസ്യാ ഉപരിഷ്ടാത്തു കുര്യാന്മംഡപികാം ശുഭാമ് । സുതോരണാം ചതുര്ദ്വാരാം പുഷ്പചാമരശോഭിതാമ്
തുളസിയുടെ മുകളില് നാലു വാതിലുകളുള്ള, പൂക്കളും ചാമരവും അലങ്കരിച്ച ഒരു മനോഹരമായ മണ്ഡപം നിര്മ്മിക്കണം.
ദ്വാരേഷു ദ്വാരപാലാംശ്ച പൂജയേന്മൃന്മയാന്പൃഥക് । പുണ്യശീലം സുശീലം ച ജയം വിജയമേവ ച
ഓരോ വാതിലിലും മണ്ണുകൊണ്ടു വേറേ വേറേ നിര്മ്മിച്ച പുണ്യശീലന്, സുശീലന്, ജയന്, വിജയന് എന്ന ദ്വാരപാലകര്ക്ക് പൂജ ചെയ്യണം.
തുലസീമൂലദേശേ ച സര്വതോഭദ്രമാലിഖേത് । ചതുര്ഭിര്വര്ണകൈഃ സമ്യക്ശോഭാഢ്യം സമലംകൃതമ്
തുളസിയുടെ അടിയില് നാലു നിറങ്ങളില് മനോഹരമായി അലങ്കരിച്ച സംരക്ഷണചിഹ്നം വരയ്ക്കണം.
തസ്യോപരിഷ്ടാത്സപിധാനം പംചരത്നസമന്വിതമ് । മഹാഫലേന സംയുക്തം കുംഭം തത്ര നിധായ ച
അതിന്മുകളില് അഞ്ചു രത്നങ്ങളാലും വലിയൊരു പഴത്തോടും അലങ്കരിച്ച ഒരു മടക്കുള്ള കലശം വെക്കണം.