തത്സര്വം നാശമായാതി നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ। യസ്ത്വേതാനി ച സര്വാണി ഗത്വാ മാം പശ്യതേ നരഃ
അവയെല്ലാം നശിക്കും; ഇതില് സംശയിക്കേണ്ടതില്ല. എന്നാല് ഈ എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും പോയി എന്നെ ദര്ശിക്കുന്നവന്,
ഭവതേ മോക്ഷഭാഗീ ച യത്രാഹം തത്ര വൈ സ്ഥിതഃ। പുഷ്പോപഹാരൈര്ധൂപൈശ്ച ബ്രാഹ്മണാനാം ച തര്പണൈഃ
മോക്ഷം നേടുന്നവനാകും; എവിടെ ഞാന് ഉണ്ടോ അവിടെയാണ് അവന് താമസിക്കുന്നത്; പുഷ്പങ്ങള്, ധൂപം, ബ്രാഹ്മണന്മാരെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തല് എന്നിവയിലൂടെ,
ധ്യാനേന ച സ്ഥിരേണാശു പ്രാപ്യതേ പരമേശ്വരഃ। തസ്യ പുണ്യഫലം ചാഗ്ര്യമംതേ മോക്ഷഫലം തഥാ
ദൃഢമായ ധ്യാനത്തിലൂടെ ഉടനെ പരമേശ്വരനെ പ്രാപിക്കും; അവന്റെ പുണ്യഫലം ഉത്തമമാണ്, അവസാനം മോക്ഷഫലവും ലഭിക്കും.
സ ബ്രഹ്മലോകമാസാദ്യ തത്കാലം തത്ര തിഷ്ഠതി। പുനഃ സൃഷ്ടൌ ഭവേദ്ദേവോ വൈരാജാനാം മഹാതപാഃ
അവന് ബ്രഹ്മലോകം പ്രാപിച്ച് ആ സമയത്തോളം അവിടെ താമസിക്കും; പിന്നെ സൃഷ്ടിക്കാലത്ത് വൈരാജന്മാരുടെ ഇടയില് മഹാതപസ്സുകാരായ ദേവനായി ജനിക്കും.
ബ്രഹ്മഹത്യാദി പാപാനി ഇഹലോകേ കൃതാന്യപി। അകാമതഃ കാമതോ വാ താനി നശ്യംതി തത്ക്ഷണാത്
ബ്രഹ്മഹത്യ പോലുള്ള വലിയ പാപങ്ങള് പോലും ഈ ലോകത്ത് മനപൂര്വം ചെയ്തതോ അല്ലാതെയോ, അവയൊക്കെ അക്ഷണത്തില് നശിക്കും.
ഇഹലോകേ ദരിദ്രോ യോ ഭ്രഷ്ടരാജ്യോഥവാ പുനഃ। സ്ഥാനേഷ്വേതേഷു വൈ ഗത്വാ മാം പശ്യതി സമാധിനാ
ഈ ലോകത്ത് ദരിദ്രനോ, രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ടവനോ ആയ ഒരുവന്, ഈ സ്ഥലങ്ങളില് പോയി സമാധാനപൂര്വം എന്നെ ദര്ശിച്ചാല്,
കൃത്വാ പൂജോപഹാരം ച സ്നാനം ച പിതൃതര്പണമ്। കൃത്വാ പിംഡപ്രദാനം ച സോചിരാദ്ദുഃഖവര്ജിതഃ
പൂജയും ഉപഹാരവും, സ്നാനവും, പിതൃതൃപ്തിയും, പിണ്ഡപ്രദാനവും ചെയ്താല് ഉടനെ ദുഃഖങ്ങള് ഇല്ലാതാകും.
ഏകച്ഛത്രോ ഭവേദ്രാജാ സത്യമേതന്ന സംശയഃ। ഇഹ രാജ്യാനി സൌഭാഗ്യം ധനം ധാന്യം വരസ്ത്രിയഃ
ഒറ്റ കുടക്കീഴില് രാജാവാകും—ഇത് സത്യമാണ്, സംശയമില്ല; ഈ ലോകത്ത് രാജ്യം, ഐശ്വര്യം, ധനം, ധാന്യം, ഉത്തമഭാര്യകള്,
ഭവംതി വിവിധാസ്തസ്യ യൈര്യാത്രാ പുഷ്കരേ കൃതാ। ഇദം യാത്രാവിധാനം യഃ കുരുതേ കാരയേത വാ
പുഷ്കരയാത്ര ചെയ്തവന്ക്ക് ഈ എല്ലാ ഭാഗ്യങ്ങളും ലഭിക്കും; ഈ യാത്രാവിധാനം ആര് ചെയ്യുകയോ ചെയ്യിപ്പിക്കുകയോ ചെയ്താല്,
ശൃണോതി വാ സ പാപൈസ്തു സര്വൈരേവ പ്രമുച്യതേ। അഗമ്യാഗമനം യേന കൃതം ജാനാതി മാനവഃ
അല്ലെങ്കില് കേട്ടാലും, അവന് എല്ലാ പാപങ്ങളില് നിന്നും മോചിതനാകും; ആരെങ്കിലും അയോഗ്യമായ പ്രവൃത്തി ചെയ്തതായി അറിഞ്ഞാല്,
ബ്രഹ്മക്രിയായാ ലോപേന ബഹുവര്ഷകൃതേന ച। യാത്രാം ചേമാം സകൃത്കൃത്വാ വേദസംസ്കാരമാപ്നുയാത്
ബ്രഹ്മകർമങ്ങൾ വർഷങ്ങളോളം ഉപേക്ഷിച്ചവരും, ഈ തീർത്ഥയാത്ര ഒറ്റത്തവണ ചെയ്താൽ തന്നെ, വേദങ്ങൾ നൽകുന്ന പരിശുദ്ധി നേടും.
കിമത്ര ബഹുനോക്തേന ഇദമസ്തീഹ ശംകര। അപ്രാപ്യം പ്രാപ്യതേ തേന പാപം ചാപി വിനശ്യതി
ഇതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ പറയേണ്ടതില്ല, ശംകരാ. ഇവിടെ ലഭിക്കാനാകാത്തതും ലഭിക്കും, പാപങ്ങളും നശിക്കും.
സര്വയജ്ഞഫലൈസ്തുല്യം സര്വതീര്ഥഫലപ്രദമ്। സര്വേഷാം ചൈവ വേദാനാം സമാപ്തിസ്തേന വൈ കൃതാ
ഇത് എല്ലാ യാഗഫലങ്ങൾക്കും തുല്യമായ ഫലം നൽകുന്നു, എല്ലാ തീർത്ഥഫലങ്ങളും ലഭിക്കും; ഇതിലൂടെ എല്ലാ വേദപഠനവും പൂർത്തിയാകുന്നു.
യൈഃ കൃത്വാ പുഷ്കരേ സംധ്യാം സാവിത്രീ സമുപാസിതാ। സ്വപത്നീഹസ്തദത്തേന പൌഷ്കരേണ ജലേന തു
പുഷ്കരത്തിൽ സന്ധ്യാവന്ദനം ചെയ്ത്, സ്വന്തം ഭാര്യയുടെ കൈവശം നൽകിയ പുഷ്കരപാത്രത്തിലെ വെള്ളം കൊണ്ട് സാവിത്രിയെ ആരാധിക്കുന്നവർ—
ഭൃംഗാരേണ വരേണൈവ മൃണ്മയേനാപി ശംകര। ആനീയ തജ്ജലം പുണ്യം സംധ്യോപാസ്തിര്ദിനക്ഷയേ
ഇരുമ്പ്, താമ്രം, അല്ലെങ്കിൽ മണ്ണ് പാത്രം കൊണ്ടായാലും, ശംകരാ, ആ പുണ്യജലം കൊണ്ടുവന്ന് സന്ധ്യാവന്ദനം വൈകുന്നേരം ചെയ്യുമ്പോൾ—
സമാധിനാ സമാധേയാ സപ്രാണായാമപൂര്വികാ। തസ്യാം കൃതായാം യത്പുണ്യം തച്ഛൃണുഷ്വ ഹരാദ്യ മേ
ശ്വാസനിയന്ത്രണം നടത്തി, മനസ്സാക്ഷി ചേർത്ത് സന്ധ്യാവന്ദനം ചെയ്യണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം ഞാൻ പറയാം, ഹരാ, കേൾക്കൂ.
തേന ദ്വാദശവര്ഷാണി ഭവേത്സംധ്യാ സുവംദിതാ। അശ്വമേധഫലം സ്നാനേ ദാനേ ദശഗുണം തഥാ
അങ്ങനെ ചെയ്താൽ, സന്ധ്യാവന്ദനം പന്ത്രണ്ട് വർഷം ചെയ്തതുപോലെയാകും; സ്നാനത്തിലും ദാനത്തിലും അശ്വമേധയാഗഫലത്തിന്റെ പത്ത് ഇരട്ടി ഫലം ലഭിക്കും.
ഉപവാസേപ്യനംതം ച സ്വയം പ്രോക്തം മയാനഘ। സാവിത്ര്യാഃ പുരതോ യസ്തു ദംപത്യോര്ഭോജനം ദദേത്
ഉപവാസത്തിലും അതുല്യമായ പുണ്യം ഉണ്ടെന്നു ഞാൻ തന്നെ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, പാപരഹിതാ; സാവിത്രിയുടെ മുമ്പിൽ ദമ്പതിമാർക്ക് അന്നം നൽകുന്നവൻ—
തേനാഹം ഭോജിതസ്തത്ര ഭവാമീഹ ന സംശയഃ। ദ്വിതീയം ഭോജയേദ്യസ്തു ഭോജിതസ്തേന കേശവഃ
അവിടെ എന്നെ തന്നെയാണ് ആഹാരം നൽകുന്നത്, ഇതിൽ സംശയമില്ല; രണ്ടാമത്തെ ദമ്പതിമാർക്ക് അന്നം നൽകുന്നവൻ, കേശവനും ആഹാരം ലഭിക്കും.
ലക്ഷ്മീസഹായോ വരദോ വരാംസ്തസ്യ പ്രയച്ഛതി। ഉമാസഹായസ്താര്തീയേ ഭോജിതോസി ന സംശയഃ
ലക്ഷ്മിയോടൊപ്പം നിന്നുള്ള വരദൻ ആഗ്രഹിച്ച അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകും; മൂന്നാമത്തെ ദമ്പതിമാർക്ക് അന്നം നൽകുമ്പോൾ, ഉമയോടൊപ്പം നിന്നുള്ള നീയും ആഹാരം ലഭിക്കും, സംശയമില്ല.
അഥവാ യാ കുമാരീണാം ഭക്ത്യാ ദദ്യാച്ച ഭോജനമ്। തസ്യാഃ കുലേ ഭവേദ്വംധ്യാ ന കദാചിച്ച ദുര്ഭഗാ
അല്ലെങ്കിൽ, ഭക്തിയോടെ കന്യകമാർക്ക് അന്നം നൽകുന്നവളുടെ വംശത്തിൽ ഒരിക്കലും വന്ധ്യയും ദുർഭാഗവതിയും ഉണ്ടാകില്ല.
ന കന്യാ ജനനീ ക്വാപി ന ഭര്തുര്യാ ന വല്ലഭാ। തസ്മാത്സര്വപ്രയത്നേന സാവിത്ര്യഗ്രേ തു ഭോജനമ്
ഒരിടത്തും അമ്മയില്ലാത്ത പെൺകുട്ടിയും ഭർത്താവിന് പ്രിയമല്ലാത്തവളും ഉണ്ടാകില്ല; അതിനാൽ എല്ലാ ശ്രമവും ചെയ്ത് സാവിത്രിയുടെ മുമ്പിൽ അന്നം നൽകണം.
പാരത്രമൈഹികം വാപി കാമയദ്ഭിര്നരൈഃ സദാ। ദാതവ്യം സര്വദാ ഭീഷ്മ കടുതൈലവിവര്ജിതമ്
ഇഹലോകമോ പരലോകമോ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ എപ്പോഴും അന്നം നൽകണം, ഭീഷ്മാ, കഠിനമായ എണ്ണ ഒഴിവാക്കണം.
ന ചാമ്ലം ന ച വൈ ക്ഷാരം സ്ത്രീണാം ഭോജ്യം കദാചന। ഭക്ഷ്യം പംചപ്രകാരം ച രസൈഃ സര്വൈസ്സുസംസ്കൃതമ്
പുളിയോ കയ്പോ ഉള്ള ഭക്ഷണം സ്ത്രീകൾക്ക് ഒരിക്കലും നൽകരുത്; അഞ്ചു വിധത്തിലുള്ള വിഭവങ്ങൾ എല്ലാ രുചികളും ചേർത്ത് നന്നായി പാകം ചെയ്തതായിരിക്കണം.
ഘൃതപൂര്യഃ സുപക്വാശ്ച ബഹുക്ഷീരസമന്വിതാഃ। ശിഖരിണീ തഥാ പേയാ ദധിക്ഷീരസമന്വിതാ
നെയ്യും പാൽപുഷ്കലമായും നന്നായി പാകം ചെയ്തതുമായിരിക്കണം; അതുപോലെ ശിഖരിണിയും തൈരും പാൽ ചേർത്ത പാനീയങ്ങളും നൽകണം.
ആഹ്ലാദകാരിണീ പുംസാം സ്ത്രീണാം ചാതീവ വല്ലഭാ। ധനധാന്യാം ജനോപേതം നാരീണാം ച ശതാകുലമ്
അത് പുരുഷന്മാർക്ക് ആനന്ദം നൽകുകയും സ്ത്രീകൾക്ക് അത്യന്തം പ്രിയമായിരിക്കുകയും ചെയ്യും; ആ വീട്ടിൽ ധനവും ധാന്യവും സമൃദ്ധിയായി, സ്ത്രീകൾ നൂറുകണക്കിന് ഉണ്ടാകും.
പൂപകം ശഷ്കുലം തസ്യാം ജായതേ നാത്ര സംശയഃ। ന ജ്വരോ ന ച സംതാപോ ന ദുഃഖം ന വിയോഗിതാ
അവിടെ അപ്പം, ശശ്കുലം എന്നിവ ഉണ്ടാകും, ഇതിൽ സംശയമില്ല; ജ്വരം, ദു:ഖം, വേതന, വേർപാട് എന്നിവ ഒന്നും ഉണ്ടാകില്ല.
അസൌ താരയതേ സ്വാനാം കുലാനാമേകവിംശതിം। ബംധുഭിശ്ച സുതൈശ്ചൈവ ദാസീദാസൈരനംതകൈഃ
അവൾ തന്റെ കുടുംബത്തിലെ ഇരുപത്തൊന്ന് തലമുറകളെയും, ബന്ധുക്കളെയും മക്കളെയും അനന്തമായ ദാസിദാസിമാരെയും രക്ഷിക്കും.
പൂരിതം ച കുലം തസ്യാഃ പൂരികാം യാ പ്രദാസ്യതി। ഏധതേ ച ചിരം കാലം പുത്രപൌത്രസമന്വിതമ്
ആ സ്ത്രീ പൂരികകൾ അർപ്പിച്ചാൽ, അവളുടെ കുടുംബം സന്താനസമ്പന്നമായി ദീർഘകാലം സമൃദ്ധിയായി നിലനിൽക്കും.
കുലം ച സകലം തസ്യ ശഷ്കുലം യഃ പ്രയച്ഛതി। പുത്രിണ്യോ വൈ ദുഹിതരോ ബംധുഭിഃ സഹിതം കുലമ്
ആളൊരുത്തൻ ശഷ്കുലം മുഴുവൻ കുടുംബത്തിനും നൽകുകയാണെങ്കിൽ, ആ കുടുംബം പുത്രിമാരും ബന്ധുമാരുമൊത്ത് അനുഗ്രഹീതമാകും.