ഭീഷ്മൻ മഹാഭാഗനായ രാജാവിനോടു ചോദിച്ചു: “ഈ ഭൂമിയിൽ, സമൃദ്ധിയും അനിത്യതയും നൽകുന്ന ലോകത്തിൽ, ലോകവാസനയുടെ ഭയത്തേയും നശിപ്പിക്കുന്നതെന്താണ്?” പുലസ്ത്യ മഹർഷി അതിനുത്തരമായി പറഞ്ഞു: “നീ ഭക്തനാണ്, അതിനാൽ ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും രഹസ്യമായ ഒരു വ്രതം ഞാൻ നിന്നോട് പറയാം.” ആശ്വയുജ മാസത്തിൽ ആനന്ദകരമായ വിശോകദ്വാദശി വ്രതം ആചരിക്കണം. പത്താം ദിവസം സൂക്ഷ്മമായ ആഹാരം കഴിച്ച്, ആത്മസംയമനം പാലിച്ച് വ്രതം ആരംഭിക്കണം. ഉത്തരം അല്ലെങ്കിൽ കിഴക്കേ ദിശയിൽ മുഖം നോക്കി, പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം ദന്തധാവനം കഴിഞ്ഞ് ഉപവാസം ചെയ്യണം; അന്നദിവസം കേശവനെ യഥാവിധി പൂജിക്കണം. ശ്രീദേവിയെ യഥാവിധി പൂജിച്ചതിന് ശേഷം, അടുത്ത ദിവസം ആഹാരം കഴിക്കണം; ഈ നിയമം പാലിച്ച്, രാത്രിയിൽ ഉറങ്ങി, രാവിലെ ഉണരണം. എല്ലാ ഔഷധസസ്യങ്ങളാൽ, പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങളാൽ സ്നാനം ചെയ്യണം; ശുദ്ധമായ പുഷ്പമാലകളും വസ്ത്രങ്ങളും ധരിച്ചു, ശ്രീദേവിയെ താമരപ്പൂവുകൾകൊണ്ട് പൂജിക്കണം. വിശോകന്റെ പാദങ്ങളിൽ നമസ്കാരം, വരദന്റെ താടികളിൽ, ശ്രീശന്റെ മുട്ടുകളിൽ, ജലശായിയുടെ തണ്ടുകളിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. കന്ദർപന്റെ ഗുപ്തഭാഗങ്ങളിൽ, മാധവന്റെ കമർ, ദാമോദരന്റെ വയറിൽ, വിപുലയുടെ വശങ്ങളിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. പദ്മനാഭന്റെ നാഭിയിൽ, മന്മഥന്റെ ഹൃദയത്തിൽ, ശ്രീധരന്റെ വക്ഷത്തിൽ, മധുഭവന്റെ കൈകളിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. വൈകുണ്ഠന്റെ കഴുത്തിൽ, പദ്മമുഖന്റെ മുഖത്തിൽ, അശോകനിധിയുടെ മൂക്കിൽ, വാസുദേവന്റെ കണ്ണുകളിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. വാമനന്റെ നെറ്റിയിൽ, ഹരിയുടെ ഭ്രൂവിൽ, മാധവന്റെ മുടിയിൽ, വിശ്വരൂപിയുടെ കിരീടത്തിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. സർവവ്യാപിയായ ആത്മാവിന്റെ തലയിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിച്ച്, ഗോവിന്ദനെ ധൂപം, പുഷ്പം, ഉണക്കു എന്നിവകൊണ്ട് പൂജിക്കണം. പിന്നീട്, മണ്ണുകൊണ്ട് ചതുരാകൃതിയിലുള്ള ഒരു ഉയർന്ന വേദി നിർമ്മിക്കണം; അതിന്റെ എല്ലാ വശങ്ങളിലും വെള്ളം ചുറ്റിക്കൊണ്ട്, വേദി ഒരു രത്നി അളവിൽ ഉണ്ടാക്കണം. വേദി തൊടുത്തും മനോഹരമായും, മൂന്ന് വശങ്ങളിൽ മൂന്ന് വിരൽ ഉയരവും രണ്ട് വിരൽ വീതിയുമുള്ള കെട്ടുകൾ ഉണ്ടാക്കണം; നദിയിലുണ്ടാകുന്ന മണൽ ഉപയോഗിച്ച്, സൂര്യനെ നേരിട്ട് ശ്രീദേവിയുടെ പ്രതിമ സ്ഥാപിക്കണം. വേദിയിൽ, സൂര്യന്റെ നടുവിൽ ശ്രീദേവിയെ പൂജിക്കണം: “ദേവിയേ, ശാന്തിയേ, ലക്ഷ്മിയേ, ശ്രീയേ, നമസ്കാരം.” തുഷ്ടിയ്ക്കും, പുഷ്ടിയ്ക്കും, സൃഷ്ടിക്കും, ദർശനത്തിനും വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം; “വിശോകേ, ദുഖനാശിനിയേ, വരദായിനിയേ, ദുഖമുക്തി തരണമേ.” സമൃദ്ധിക്കും, എല്ലാ സിദ്ധികൾക്കും ദുഖമുക്തി ഉണ്ടാകട്ടെ. ശുദ്ധമായ വെള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ച്, സൂര്യനെ പൊതിഞ്ഞ്, പഴങ്ങൾകൊണ്ട് പൂജിക്കണം. വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണങ്ങളാൽ, സ്വർണ്ണ താമരപൂവുകൊണ്ടും, വെള്ളി പാത്രങ്ങളിൽ ദർഭയോടൊപ്പം വെള്ളം വയ്ക്കണം. പൂർണ്ണരാത്രി മുഴുവൻ നൃത്തം, ഗാനങ്ങൾ എന്നിവ സംഘടിപ്പിക്കണം; മൂന്ന് യാമങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാൽ എഴുന്നേറി, ബ്രാഹ്മണരും അവരുടെ ഭാര്യകളും സമീപിച്ച്, അവരെ പൂജിക്കണം. കഴിവിനനുസരിച്ച് സ്ത്രീകൾക്ക് വസ്ത്രം, പുഷ്പമാല, ഉണക്കു എന്നിവ നൽകണം; കുറഞ്ഞത് ഒരാളെ എങ്കിലും ആദരിക്കണം. വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുന്നവരെ ആദരിക്കണം; ജലാശായിയിൽ കിടക്കുന്നവനിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം. ഗാനവും വാദ്യങ്ങളും കൊണ്ട് രാത്രി മുഴുവൻ ജാഗരണം നടത്തണം. രാവിലെ സ്നാനം കഴിഞ്ഞ്, ദമ്പതികളെ പൂജിക്കണം; യഥാവിധി, അവരെ ഭക്ഷണവും നൽകണം, കഞ്ചനത്വം ഒഴിവാക്കണം. ഭക്തിയോടെ പുരാണങ്ങൾ കേട്ട് ആ ദിവസം ചെലവഴിക്കണം; ഈ രീതിയിൽ എല്ലാ മാസവും വ്രതം ആചരിക്കണം. വ്രതം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, ഒരു കിടക്കയും, അതിൽ ഒരു ശർക്കര കട്ടയും, ഒരു പശുവും, തലയണയും, വിശ്രമത്തിനുള്ള സ്ഥലം, നല്ല ഒരു പൊതിയും നൽകണം. “രാജാവേ, എങ്ങനെ നിന്റെ ഭാഗ്യവും സൗഭാഗ്യവും നിന്നെ വിട്ടു പോകുന്നില്ല, അങ്ങനെ എനിക്ക് സൗന്ദര്യം, ആരോഗ്യം, ദുഖമുക്തി എന്നും ഉണ്ടാകട്ടെ. ദൈവം കൂടാതെ ഭാഗ്യം എവിടെയും ജനിക്കാറില്ല; അങ്ങനെ ദുഖമുക്തിയും, കേശവനിൽ അചഞ്ചലമായ ഭക്തിയും എനിക്കുണ്ടാകട്ടെ.” ഈ മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച്, ശർക്കര കട്ടയുള്ള കിടക്കയും, പശുവും, ലക്ഷ്മിയും, സൂര്യനും ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ നൽകണം. നീല താമര, ഒലെൻഡർ, പുതിയ കുങ്കുമം, കേതക, സിന്ദുവാര, ജാസ്മിൻ, പാടലാ പുഷ്പങ്ങൾ, കടംബ, കുബ്ജക, ജാതി—ഇവ എല്ലാം അനുയോജ്യമാണ്. “മഹർഷിയേ, ശർക്കര-പശുവിന്റെ ക്രമം വിശദീകരിക്കൂ.” “ഏത് രൂപത്തിൽ, ഏത് മന്ത്രത്തിൽ, ശർക്കര-പശുവിനെ നൽകണം? അതിന്റെ രൂപവും ഫലവും പറയൂ.” ഈ പാപനാശിനി ക്രമം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം: ഭൂമിയിൽ കറുത്ത കുരങ്ങിന്റെ ചർമ്മം, നാല് കൈ നീളത്തിൽ, കഴുത്ത് കിഴക്കോട്ട് വെക്കണം. പശുവിന്റെ ചർമ്മം ഉരിച്ചതിൽ ദർഭ ചുറ്റിക്കണം; ഒരു ചെറു ആടിന്റെ ചർമ്മവും, ഒരു കാളവുമുണ്ടാക്കണം. കിഴക്കോട്ട് മുഖം നോക്കുന്ന, മണ്ണിൽ നിന്നോ, കാളവുമായോ, പശുവിനെ നിർമ്മിക്കണം; മികച്ച ശർക്കര-പശുവിന് നാല് അളവു ഭാരം വേണം. കാളവിന് ഒരു അളവ്, രണ്ട് അളവിൽ മധ്യസ്ഥം, അര അളവിൽ കുറഞ്ഞത്, ക്വാർട്ടർ അളവിൽ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞത്. കുടുംബത്തിന്റെ സമ്പത്തിനനുസരിച്ച്, നാലാം ഭാഗത്തിൽ കാളവുണ്ടാക്കണം; പശുവും കാളവും ശുദ്ധമായ വെള്ള വസ്ത്രം ധരിച്ചു നിർമ്മിക്കണം. ശംഖാകൃതിയിലുള്ള ചെവി, ഇനിപ്പഞ്ചസാര പോലെ കാൽ, മുത്തുപോലുള്ള ശുദ്ധ കണ്ണുകൾ, വെള്ള ത്രേദും മാലയും, വെള്ള പൊതിയും. ചെമ്പ് നിറമുള്ള കവിളും പുറവും, വെള്ള ചൗരി പോലുള്ള മുടിയും, കോരൽ നിറമുള്ള ഭ്രൂവും, പുതിയ വെണ്ണ പോലുള്ള മുലകളും. സ്വർണ്ണം കൊണ്ടുള്ള കണ്ണുകളും, നീല നീലക്കല്ല് പോലുള്ള കണ്ണിന്റെ കണികളും, നല്ല വസ്ത്രം കൊണ്ടുള്ള വാൽ, ചെമ്പ് പോലുള്ള മുൻകാലുകൾ, അത്യന്തം മനോഹരവും പ്രകാശമുള്ളതുമായ രൂപം. ഈ വിശോകദ്വാദശി വ്രതം ആചരിക്കുന്നവർ, അതിന്റെ എല്ലാ ക്രമങ്ങളും പാലിക്കുന്നവർ, ഭക്തിയോടെ കാണുന്നവർ, സ്പർശിക്കുന്നവർ, കേൾക്കുന്നവർ, മനസ്സിൽ ചിന്തിക്കുന്നവർ—even if they are free from sin—സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്തും.