ജാംബവതിയുടെ പുത്രനായി അത്യന്തം സുന്ദരനും പ്രസിദ്ധനും ആയ സംഭ ജനിച്ചു. സംഭൻ സൂര്യശാസ്ത്രങ്ങളുടെ കർത്താവും ക്ഷേത്രപ്രതിഷ്ഠയുടെ നിർമ്മാതാവുമായിരുന്നു. അതി മഹാത്മാവായ സംഭൻ, ആദി സ്ഥലത്ത് ഒരു ഭംഗിയുള്ള പ്രതിഷ്ഠ സ്ഥാപിച്ചു. ദേവാദിദേവനായ ഭഗവാൻ അതിൽ പ്രസന്നനായി, അവിടെ കുഷ്ഠരോഗം നശിപ്പിച്ചു. സുമിത്രനും ചരുമിത്രനും മിത്രവിന്ദയും ജനിച്ചു; നാഗ്നജിതിയിൽ നിന്ന് മിത്രബാഹുവും സുനിതനും ജനിച്ചു. ഇങ്ങനെ ആയിരക്കണക്കിന് പുത്രന്മാർ ഉണ്ടായി; അതുപോലെ വസുദേവന്റെ എൺപതിനായിരം പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. പ്രദ്യുമ്നന്റെ വംശാവലി, അത്യന്തം ബുദ്ധിമാനായവൻ, വൈദർഭിയിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു; യുദ്ധശൂരനായ അനിരുദ്ധനും, മൃഗകേതന എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്നവനും ജനിച്ചു. സുപാർശ്വന്റെ മകളായ കാമ്യയ്ക്ക് സംഭനിൽ നിന്ന് മഹാബലശാലിയായ ഒരു പുത്രൻ ലഭിച്ചു. സത്ത്വഗുണത്തിൽ ഉന്നതമായ അഞ്ചു ദേവതകളെയും ഇവിടെ പരാമർശിക്കുന്നു. മുപ്പത് ദശലക്ഷം മഹാത്മാക്കളായ യദവന്മാർ ഉണ്ടായിരുന്നു; അറുപത് ലക്ഷത്തോളം പ്രതാപികളും ബലവാന്മാരുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇവരൊക്കെയും ദേവതകളുടെ അംശങ്ങളായി ഇവിടെ ജനിച്ചു; ദേവാസുരസമരങ്ങളിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടവരും മഹാബലശാലിയായ അസുരന്മാരുമായിരുന്നു ഇവർ. മനുഷ്യരിൽ ജനിച്ച ഇവർ എല്ലാവരെയും ബുദ്ധിമുട്ടിച്ചു; അവരെ മോചിപ്പിക്കാനായി യദുകുലത്തിൽ അവർ ജനിച്ചു. മഹാത്മാക്കളായ യദവന്മാർക്ക് നൂറ് കുലങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു; അവരിൽ വിഷ്ണു നേതാവായും പ്രഭുവായും സ്ഥാപിതനായി. വിഷ്ണുവിന്റെ ആധിപത്യത്തിൽ എല്ലാ യദവന്മാരും സംവൃദ്ധിയായി ജീവിച്ചു. ഭീഷ്മൻ ചോദിച്ചു: ഏഴു ഋഷിമാർ, കുബേരൻ, യക്ഷനായ മണിധരൻ, സത്യകി, നാരദൻ, ശിവൻ, ആദിദേവനായ ധന്വന്തരി, വിഷ്ണു—ഈ ദൈവികരായവരോടൊപ്പം—ദേവതകളിൽ നിന്നു ജനിച്ചവർ ഭൂമിയിൽ എന്തിനാണ് അപ്രത്യക്ഷമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത്? ഈ മഹാത്മാവിന്റെ ഭാവിയിൽ എത്ര ജന്മങ്ങൾ ഉണ്ടാകും? എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും, എല്ലാ കാലങ്ങളിലും, അവിടെയെന്തിനാണ് ജനനം? വൃഷ്ണി, അന്ധകകുലങ്ങളിൽ വിഷ്ണു എന്തിനാണ് അവതരിച്ചത്? ഭീഷ്മൻ ചോദിച്ചു: മനുഷ്യരിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നത് എന്തിനാണെന്നു പറയൂ. പുലസ്ത്യൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു: രാജാവേ, ഞാൻ ഏറ്റവും രഹസ്യമായ രഹസ്യങ്ങൾ പറയാം: ദൈവസ്വരൂപനായ വിഷ്ണു മനുഷ്യരിൽ എങ്ങനെ ജനിക്കുന്നു എന്ന് കേൾക്കൂ. യുഗാന്തത്തിൽ, കാലം ക്ഷയിച്ച് ക്ഷീണിച്ചപ്പോൾ, ഹരി ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും അവതരിക്കുന്നു. ഹിരണ്യകശിപു എന്ന അസുരൻ മൂന്നു ലോകത്തിന്റെയും ഭരണാധികാരിയായിരുന്നു; പിന്നീട് ബലി അവയെല്ലാം ഭരിച്ചു. ദേവതകളും അസുരന്മാരും പരസ്പരം ഉത്തമ സൗഹൃദത്തിലായിരുന്നു; പത്ത് യുഗങ്ങൾ കടന്നു, ലോകം നിർമലമായിരുന്നു. ദേവാസുരന്മാർ സ്വയം അവരുടെ ആജ്ഞകൾ അനുസരിച്ചു; ബലി ബന്ധിക്കപ്പെട്ടു, ഭയാനകമായ യുദ്ധം നടന്നു. ദേവാസുരന്മാരിൽ മഹാഭീകരമായ വിനാശം ഉണ്ടായി; ധർമ്മത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം സ്ഥാപിക്കാൻ മനുഷ്യരിൽ ഇത് ആവർത്തിച്ച് സംഭവിക്കുന്നു. ഭൃഗുവിന്റെ ശാപത്താൽ, ആ സമയത്ത്, ദേവാസുരന്മാർക്കായി—ഭീഷ്മൻ വീണ്ടും ചോദിച്ചു: ഹരിക്ക് ദേവാസുരന്മാർക്കായി ശരീരം എങ്ങനെ ലഭിച്ചു? പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: അവരുടെ വിജയത്തിനായി ഭയാനകമായ യുദ്ധങ്ങൾ നടന്നു. മന്വന്തരങ്ങളിൽ ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന പത്ത് വിശുദ്ധ അവതാരങ്ങൾ ഉണ്ട്; അവയുടെ പേരുകൾ ഞാൻ ചുരുക്കത്തിൽ പറയും. ആദ്യത്തെത് നരസിംഹം, രണ്ടാംത് വാമനൻ; മൂന്നാമത് വരാഹം, നാലാമത് അമൃതമഥനം. അഞ്ചാമത് താരകാസുരനോടുള്ള മഹായുദ്ധം; ആറാമത് ആഡീബക, ഏഴാമത് ത്രിപുരാസുരനോടുള്ള യുദ്ധം. എട്ടാമത് അന്തകാസുരവധം, ഒൻപതാമത് വൃത്രാസുരവധം; പത്താമത് ധ്വജവും, അതിനുശേഷം ഹാലാഹലവും. പന്ത്രണ്ടാമത് പ്രശസ്തമായ കൊലാഹലം; ഹിരണ്യകശിപുവിനെ നരസിംഹൻ വധിച്ചു. മൂന്നു ലോകവും കീഴടക്കിയ ബലിയെ വാമനൻ ബന്ധിച്ചു; ഹിരണ്യാക്ഷനെ ദൈവങ്ങൾക്ക് എതിരായി യുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. വരാഹന്റെ ദന്തം കൊണ്ട് സമുദ്രത്തിൽ ഉള്ളവനെ രണ്ട് ഭാഗമാക്കി; അമൃതമഥനത്തിൽ ഇന്ദ്രൻ പ്രഹ്ലാദനെ യുദ്ധത്തിൽ തോൽപ്പിച്ചു. പ്രഹ്ലാദന്റെ പുത്രനായ വിരോചനൻ എപ്പോഴും ഇന്ദ്രനെ കൊല്ലാൻ ശ്രമിച്ചു; താരകാസുരസമരത്തിൽ അവൻ തന്നെ ഇന്ദ്രൻ വധിച്ചു. ദേവന്മാർക്ക് ത്രിപുരാസുരനെ സഹിക്കാനായില്ല, അവരെ വഞ്ചിച്ചു അമൃതം കുടിച്ച്, അസുരശത്രു പശുരൂപം എടുത്തു. അമൃതം കുടിച്ച അസുരന്മാർ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉയിർത്തെഴുന്നേൽക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെയും എല്ലാ ദാനവന്മാരെയും ത്ര്യംബകൻ വധിച്ചു. അസുരന്മാരെയും, ഭൂതഗണങ്ങളെയും, ദാനവന്മാരെയും അന്തകവധത്തിൽ ദേവന്മാരും മനുഷ്യരും പിതാക്കളും ചേർന്ന് വധിച്ചു. വൃത്രാസുരൻ, ദാനവന്മാരോടൊപ്പം, ഭയാനകമായ കൊലാഹലത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു; പിന്നീട് വിഷ്ണുവിന്റെ സഹായത്തോടെ മഹേന്ദ്രൻ അവനെ സംഹരിച്ചു. പിന്നീട്, മായാമൂല്യത്തിൽ, യോഗവിദ്യയാൽ, വിപ്രചിത്തിയും അനുയായികളും മഹേന്ദ്രന്റെ വജ്രപ്രഹാരത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. ദൈത്യരും ദാനവരും ഒന്നിച്ച് ഒന്നിച്ച് നശിച്ചു; ദേവാസുരസമരങ്ങളുടെ കഥകൾ പത്തായി സമാപിച്ചു. ദേവാസുരന്മാർക്കും ലോകജീവികൾക്കും വിനാശം വരുത്തി, പ്രാണികളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി, രാജാവ് ഹിരണ്യകശിപു ഒരു നൂറു കോടി വർഷം പ്രകാശിച്ചു. ഇനിയും എഴുപത്തിരണ്ട് നൂറു കോടി വർഷവും എൺപതിനായിരം വർഷവും, അവൻ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെയും ഭരണാധികാരിയായിരുന്നു. അതിനുശേഷം, രാജാവ് ബലി നൂറു കോടി വർഷം, അറുപതിനായിരം വർഷം, ഇരുപത് കോടി വർഷം ഭരിച്ചു. ബലിയുടെ ആധിപത്യകാലത്ത്, വിശദീകരിച്ചതുപോലെ, പ്രഹ്ലാദൻ അസുരന്മാരോടൊപ്പം സുഖത്തോടെ ജീവിച്ചു.