അപ്പനേ, നിങ്ങള് ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ ചെയ്യട്ടെ എന്നു പറഞ്ഞു, അവന് തന്റെ ഭാര്യയോടു ദുഃഖവും ശുഭവും കലര്ന്ന വാക്കുകള് പറഞ്ഞു. “ഇത് ചെയ്യേണ്ടതാണ്; നീ കുറ്റക്കാരിയല്ല, സുന്ദരിയേ, എന്റെ ആജ്ഞയാല് മാത്രമാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്,” എന്ന് പറഞ്ഞ്, രാജാവായ അപ്പന്റെ കല്പനപ്രകാരം അവനും അവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു. ആ രാത്രി തന്നെ, പറഞ്ഞതുപോലെ കാര്യങ്ങള് നടന്നു. ധര്മനിഷ്ഠനായ അവന് എപ്പോഴും ആ രണ്ട് സ്ത്രീകളുടെ ഇടയില് ഉറങ്ങുകയായിരുന്നു. സ്വന്തം ഭാര്യയോടും മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയോടും സമ്പര്ക്കം ഉണ്ടായിട്ടും, അവന് ഒരിക്കലും ധര്മപഥം വിട്ടില്ല. മനസ്സില് ആഗ്രഹം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, അവന് മറ്റേ സ്ത്രീയെ സ്പര്ശിക്കാതിരിക്കാന് അതിനെ നിയന്ത്രിച്ചു. അവളുമായി ഉണ്ടായ സമ്പര്ക്കത്തില്, ആ സ്ത്രീ അവനെ ഒരു പുത്രിയെ പോലെ മാത്രം കണക്കാക്കി. അവളുടെ മുലകള് പലതവണ അവന്റെ പുറത്ത് വയ്ക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഒരു കുഞ്ഞ് അമ്മയുടെ മുലയെ എങ്ങനെ കാണുന്നു, അതുപോലെ അവന് അവയെ കണ്ടു; അവളുടെ അംഗങ്ങള് അവന്റെ ശരീരത്തെ പലതവണ സ്പര്ശിച്ചു. ദിവസങ്ങള് കടന്നുപോയപ്പോള്, അവള് അവനെ അമ്മ പുത്രനെ കാണുന്നപോലേ മാത്രം കാണാന് തുടങ്ങി. അങ്ങനെ, സ്ത്രീയുമായുള്ള യോജനവും അവസാനിച്ചു. അരുവര്ഷത്തിനു ശേഷം, ആ സ്ത്രീയുടെ ഭര്ത്താവ് നഗരത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു വന്നു. അവന് ജനങ്ങളോട് അന്വേഷിച്ചപ്പോള്, സംഭവിച്ച കാര്യങ്ങള് അവനു പറഞ്ഞു. ചിലര് അവനെ അനുകൂലിച്ച്, അത്ഭുതത്തോടെയാണ് ഈ സംഭവങ്ങള് പറഞ്ഞത്. ചിലര് പറഞ്ഞു: “നീ ഏല്പ്പിച്ച യുവാവ് അവളോടൊപ്പം ഉറങ്ങി.” “പുരുഷനും സ്ത്രീയും ഒറ്റയ്ക്ക് കൂടുമ്പോള് എങ്ങനെ നിയന്ത്രണം ഉണ്ടായിരിക്കും? അവളില് ആഗ്രഹം ഉണ്ടെങ്കില് ആ യുവാവിനെ ചോദ്യം ചെയ്യണം,” എന്നും ചിലര് പറഞ്ഞു. ജനങ്ങള് പറഞ്ഞ ഗുണദോഷവാര്ത്തകള് അവന്റെ പുണ്യശക്തിയാല് അവന് കേട്ടു. സ്ത്രീയ്ക്ക് പൊതുഅപരാധം ഒഴിവാക്കാന് അവന്റെ മനസ്സില് നല്ലൊരു വിചാരം ഉണര്ന്നു. അവന് സ്വയം മരം ശേഖരിച്ചു, വലിയൊരു തീ കത്തിച്ചു. അപ്പോഴാണ് ധീരനായ രാജകുമാരന് ആ വീട്ടിലേക്കെത്തി, സ്ത്രീയെ കണ്ടു. അവളും മുഖം പ്രഫുല്ലമായി അവനെ കണ്ടു. അവരുടെ മനസ്സില് എന്താണ് നടക്കുന്നത് എന്ന് മനസ്സിലാക്കി രാജകുമാരന് പറഞ്ഞു: “ഇത്രയും കാലം കഴിഞ്ഞ് വന്ന സുഹൃത്തിനോട് നിങ്ങള് എന്തുകൊണ്ടാണ് സംസാരിക്കാത്തത്?” അക്ഷയമായ ധൈര്യശാലിയായ അവന് രാജകുമാരനോട് പറഞ്ഞു: “നിനക്ക് ഉപകാരപ്പെടാന് എനിക്ക് അത്യന്തം പ്രയാസമുള്ള കര്മം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.” “ജനങ്ങള് പറയുന്നവ എല്ലാം വെറുതെ; ഇന്ന് ഞാന് ഈ തീയില് ചാടും—മനുഷ്യരും ദേവതകളും ഇതു സാക്ഷ്യം വഹിക്കട്ടെ.” അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ആ മഹാപുരുഷന് അഗ്നിയില് കടന്നു; തീയുടെ അകത്തേക്ക് കടന്നിട്ടും അവന്റെ തലയില് ഒരു മുടിയും കത്തിയില്ല. അവന്റെ ശരീരവും വസ്ത്രങ്ങളും മുടിയും ഒന്നും തീയില് കത്തിയില്ല; ആകാശത്ത് ദേവന്മാര് സന്തോഷത്തോടെ “ശഭാഷ്! ശഭാഷ്!” എന്നു പ്രകീര്ത്തിച്ചു. അവന്റെ തലയില് പുഷ്പവര്ഷം പെയ്യി. ആ ഇരുവരെയും കുറിച്ച് ദുഷ്പ്രവാദം പറഞ്ഞവര്ക്ക് മുഖത്ത് വിവിധ തരത്തിലുള്ള കുഷ്ഠരോഗങ്ങള് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദേവതകള് സന്തോഷത്തോടെ അഗ്നിക്ക് അടുത്തുവന്നു. അത്ഭുതഭരിതരായ സന്മുനികള് മനോഹരമായ പുഷ്പങ്ങളോടെ അവനെ ആരാധിച്ചു; അന്നത്തെ പ്രമുഖ മുനികളും ജനങ്ങളും അങ്ങനെ തന്നെയായിരുന്നു. ആ മഹാത്മാവിനെ എല്ലാവരും ആരാധിച്ചു; അവന് എല്ലാവരെയും ആദരിച്ചു. സജ്ജനന്മാരെ ദുഃഖിപ്പിച്ച കര്മം ദേവന്മാര്, അസുരന്മാര്, മനുഷ്യര് എന്നിവരാല് തന്നെ നടന്നു. അവന്റെ പാദധൂളിയില് ഭൂമി പുണ്യത്മകമായി ധാന്യസമൃദ്ധിയായി; ദേവതകള് പറഞ്ഞു: “നിന്റെ ഭാര്യയെ നിന്നോടൊപ്പം തിരിച്ചുകൊണ്ടുപോകൂ.” ഇവനെപ്പോലൊരുവന് ലോകത്ത് ഒരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ല, ഇനി ഉണ്ടാവുകയും ഇല്ല; ഇപ്പോള് ഭൂമിയില് ഇങ്ങനെ ആഗ്രഹത്തിലും ലോഭത്തിലും കീഴടങ്ങാത്ത മറ്റൊരുവന് ഇല്ല. ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും മനുഷ്യരിലും രാക്ഷസന്മാരിലും മൃഗങ്ങളിലും പക്ഷികളിലും കീടങ്ങളിലും ആഗ്രഹം അത്യന്തം ജയിക്കാനാവാത്തതാണെന്ന് എല്ലാവരും സമ്മതിച്ചു. ആഗ്രഹത്തില് നിന്നാണ് ലോഭവും കോപവും എല്ലാം ജീവികളില് ഉണരുന്നത്; ആഗ്രഹം തന്നെയാണ് സാംസാരികബന്ധം—ആഗ്രഹം ഇല്ലാതിരുന്നാല് സാംസാരികത എവിടെയും നിലനില്ക്കില്ല. ഇതുപോലെയുള്ള വൃത്തി കൊണ്ടാണ് പതിനാലു ലോകങ്ങളും ജയിക്കപ്പെട്ടത്; അവന്റെ ഹൃദയത്തില് വാസുദേവന് സദാ സന്തോഷത്തോടെ വസിക്കുന്നു. അവനെ സ്പര്ശിക്കുന്നവരും കാണുന്നവരും എല്ലാ പാപങ്ങളില് നിന്നുമുള്ള ശുദ്ധി നേടുന്നു; അവര് പാപരഹിതരായി ശാശ്വത സ്വര്ഗ്ഗം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതൊക്കെ പറഞ്ഞ് ദേവതകള് ആനന്ദത്തോടെ സ്വര്ഗ്ഗത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു; ജനങ്ങളും ആ ദമ്പതികളോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ വീടുകളിലേക്ക് മടങ്ങി. അപ്പോള് അവന് ദിവ്യദൃഷ്ടി ലഭിച്ചു; ദേവതകളെ അവന് കണ്ടു; മൂന്നു ലോകങ്ങളിലെ കാര്യങ്ങളും അവന് എളുപ്പത്തില് അറിഞ്ഞു. വഴിയില് അവനെ കണ്ടപ്പോള്, സന്തോഷത്തോടെ ചോദിച്ചു: “ധര്മത്തില് ഉപകാരകരമായ ഉപദേശം പറയൂ.” സജ്ജനദ്രോഹന് പറഞ്ഞു: “ധര്മത്തെ അറിയുന്ന ഭദവാ, നീ പരമ വൈഷ്ണവനോടു പോകൂ; അവനെ കണ്ടാല് നിന്റെ ആഗ്രഹം പൂര്ത്തിയാകും.” നീക്കിളിക്കൊതിയുള്ള വസ്ത്രം ഉണങ്ങിയതോ, ഒരു കുറുവിന്റെ മരണമോ എങ്ങനെ അറിയുന്നുവോ, അതുപോലെ തന്നെ നിന്റെ ഹൃദയത്തില് ശേഷിച്ച മറ്റൊരു ആഗ്രഹവും നീ അറിയുന്നു. വൈഷ്ണവഭക്തനോടു ഇതു കേട്ടയുടന്, അവന് സന്തോഷത്തോടെ, വിഷ്ണുവിന്റെ രൂപം ധരിച്ചിരുന്ന ആ ദ്വിജനോടൊപ്പം പോയി. അവന് മുമ്പില് തെളിഞ്ഞ്, സ്വയം പ്രകാശം പകരുന്ന, എല്ലാ ശ്രേഷ്ഠലക്ഷണങ്ങളോടും അനുഭവിക്കുന്ന ഒരു വിശുദ്ധപുരുഷനെ കണ്ടു. ധര്മനിഷ്ഠനായ അവന് ധ്യാനത്തിലായിരുന്ന ഹരിഭക്തനോട് പറഞ്ഞു: “എന്താണ് സംഭവിച്ചത്, ദൂരത്തുനിന്ന് വന്ന ഞാനെന്തിനാണ് വന്നത് എന്നു പറയൂ.” വൈഷ്ണവന് പറഞ്ഞു: “ദാനവശത്രുക്കളുടെ ഇശ്വരനായ ദേവതകളിലെ ശ്രേഷ്ഠന് നിനക്കു എപ്പോഴും അനുഗ്രഹം ചെയ്യുന്നു; നിന്നെ കണ്ടതില് ഞങ്ങളുടെ മനസ്സില് സത്യമായ സന്തോഷം ഉണരുന്നു, ദ്വിജന്.” “ഇന്ന് നിന്റെ അപൂര്വ്വമായ ഭാഗ്യം ഫലപ്രദമാകും; ദേവയാനപഥത്തില് നിന്ന്റെ വസ്ത്രം എപ്പോഴും ഉണങ്ങും—മറ്റുവിധം ഒരിക്കലുമല്ല.” ദേവതകളിലെ ശ്രേഷ്ഠനായ ഹരിയെ എന്റെ വീട്ടില് കണ്ടു—വൈഷ്ണവന് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം വീണ്ടും ചോദിച്ചു. “ആ ശാശ്വതനായ വിഷ്ണു എവിടെയാണ്? ദയവായി ഇന്നുതന്നെ അവനെ കാണിച്ചുതരൂ.” വൈഷ്ണവന് പറഞ്ഞു: “ഈ മനോഹരമായ ദേവാലയത്തിലേക്ക് കടന്നു പരമേശ്വരനായി വിഷ്ണുവിനെ ദര്ശിക്കൂ.