ಏವಮಾಚರಿತ ಭ್ರಷ್ಟಂ ತ್ವಂ ಶಿಕ್ಷಯಿತುಮರ್ಹಸಿ । ನೋಚೇದ್ರೋಷೇಣೇಂದ್ರ ಇವ ಪತಿಷ್ಯತಿ ರಣೇ ಹತಃ
ಈ ರೀತಿ ತಪ್ಪಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೀಯೆ, ನಿನ್ನನು ಸರಿಪಡಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ, ಕ್ರೋಧದಿಂದ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ಹತರಾದಂತೆ ನೀನು ಬಿದ್ದುಹೋಗುತ್ತೀಯೆ.
ಇತ್ಯಾಕರ್ಣ್ಯ ವಚಸ್ತಸ್ಯ ನಂದೀ ವಿಜ್ಞಾಪ್ಯ ಚೇಶ್ವರಮ್ । ಭ್ರೂಸಂಜ್ಞಯೈವ ಸ ತದಾ ಮತಮಾಜ್ಞಾಯ ಶೂಲಿನಃ
ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ನಂದಿ, ಆ ಮಹೇಶ್ವರನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದನು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಶೂಲಧಾರಿಯ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಭ್ರೂಭಂಗದಿಂದಲೇ ಅರಿತುಕೊಂಡನು.
ಸಂಪೂಜ್ಯ ಪ್ರೇಷಯಾಮಾಸ ರಾಹುಂ ನಂದೀ ಗಣಾಗ್ರಣೀಃ । ಅಥ ಜಾಲಂಧರಂ ಗತ್ವಾ ಕಥಯಾಮಾಸ ವಿಸ್ತರಾತ್ । ಸ್ವರ್ಭಾನುಸ್ತಸ್ಯ ವೃತ್ತಾಂತಂ ಗೌರೀರೂಪಂ ಮನೋಹರಮ್
ನಂದಿ, ಗಣಾಧಿಪತಿ, ಗೌರವ ಸೂಚಿಸಿ ರಾಹುವನ್ನು ಕಳಿಸಿದನು. ನಂತರ ಜಾಲಂಧರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಸ್ವರ್ಭಾನು ಮತ್ತು ಮನಮೋಹಕವಾದ ಗೌರಿಯ ರೂಪದ ಕುರಿತು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದನು.
ನಾರದಉವಾಚ- ನಾರಾಯಣಸ್ತದಾ ದೇವೋ ಜಟಾವಲ್ಕಲಧಾರ್ಯಥ । ದ್ವಿತೀಯೋಽನುಚರಸ್ತಸ್ಯ ಹ್ಯಾಯಯೌ ಫಲಹಸ್ತವಾನ್
ನಾರದನು ಹೇಳಿದನು: ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಾರಾಯಣ ದೇವರು ಜಟಾ ಮತ್ತು ವಾಲ್ಕಲ ಧರಿಸಿ ಇದ್ದರು. ಅವರ ಎರಡನೇ ಸೇವಕನು ಹಣ್ಣು ಹಿಡಿದು ಅವರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದನು.
ತೌ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ್ಮರದೂತೀ ಸಾ ವಿಲಲಾಪ ಮೃಗೇಕ್ಷಣಾ । ತಚ್ಛ್ರುತ್ವಾ ವಚನಂ ತಸ್ಯಾಃ ಪ್ರೋಚತುಸ್ತಾಂ ಚ ತಾವುಭೌ
ಅವರನ್ನು ನೋಡಿದ ಕಾಮದೂತಿ, ಮೃಗದೃಶೆಯಾದಳು, ದುಃಖದಿಂದ ಅಳಲು ತೋಡಗಿದಳು. ಅವಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ಇಬ್ಬರೂ ಅವಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದರು.
ಭಯಂ ಮಾ ಗಚ್ಛ ಕಲ್ಯಾಣಿ ತ್ವಾಮಾವಾಂ ತ್ರಾತುಮಾಗತೌ । ವನೇ ಘೋರೇ ಪ್ರವಿಷ್ಟಾಸಿ ಕಥಂ ದುಷ್ಟನಿಷೇವಿತೇ
"ಭಯಪಡಬೇಡ ಸುಭಾಗೆಯೆ, ನಿನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ನಾವು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ. ದುಷ್ಟರು ಸಂಚರಿಸುವ ಈ ಭಯಾನಕ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ನೀನು ಹೇಗೆ ಬಂದೆ?"
ಏವಮಾಶ್ವಾಸ್ಯ ತಾಂ ತನ್ವೀಂ ರಾಕ್ಷಸಂ ಪ್ರಾಹ ಮಾಧವಃ । ಮುಂಚೇಮಾಮಧಮಾಚಾರ ಮೃದ್ವಂಗೀಂ ಚಾರುಹಾಸಿನೀಮ್
ಈ ರೀತಿ ಆ ಸೊಗಸಾದ ಹೆಂಗಸನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿ, ಮಾಧವನು ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಈ ಮೃದು ಅಂಗಗಳಾದ, ಸುಂದರ ನಗುವಿನ ಹೆಂಗಸನ್ನು ನಿನ್ನ ಕೆಟ್ಟ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ಬಿಡು."
ರೇರೇ ಮೂರ್ಖ ದುರಾಚಾರ ಕಿಂ ಕರ್ತುಂ ತ್ವಂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ । ಸರ್ವಸ್ವಂ ಲೋಕನೇತ್ರಾಣಾಮಾಹಾರಂ ಕರ್ತುಮುದ್ಯತಃ
"ಓ ಮೂರ್ಖ, ದುಷ್ಟನಾದವನೆ, ನೀನು ಏನು ಮಾಡಲು ಹೊರಟಿದ್ದೀಯೆ? ಲೋಕದ ಎಲ್ಲರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಆಹಾರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ್ದೀಯೆನಾ?"
ಭವ ಪುಣ್ಯಪ್ರಭಾವೇಯಂ ಹಂಸ್ಯೇತಾಂ ಮಂಡನಂ ಭುವಃ । ಅದ್ಯಲೋಕಂ ನಿರಾಲೋಕಂ ಕಂದರ್ಪಂ ದರ್ಪವರ್ಜಿತಮ್
"ಪುಣ್ಯದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಈ ಭೂಮಿಯ ಆಭರಣವನ್ನೇ ನೀನು ಕೊಲ್ಲಲು ಹೊರಟಿದ್ದೀಯೆ. ಇವತ್ತೇ ಲೋಕವು ಬೆಳಕಿಲ್ಲದೆ, ಕಾಮನು ಗರ್ವವಿಲ್ಲದೆ ಉಳಿಯಲಿ."
ಕರಿಷ್ಯಸ್ಯಧುನಾ ತ್ವಂ ಚ ಹತ್ವಾ ವೃಂದಾರಿಕಾಂ ವನೇ । ತಸ್ಮಾದಿಮಾಂ ವಿಮುಂಚಾಶು ಸುಖಪ್ರಾಸಾದದೇವತಾಮ್
"ಈಗ ನೀನು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವೃಂದೆಯನ್ನು ಕೊಂದು, ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಸುಖಪ್ರಾಸಾದದ ದೇವತೆಯನ್ನು ಬೇಗ ಬಿಡು."
ಇತಿ ಶ್ರುತ್ವಾ ಹರೇರ್ವಾಕ್ಯಂ ರಾಕ್ಷಸಃ ಕುಪಿತೋಽಬ್ರವೀತ್ । ಸಮರ್ಥಸ್ತ್ವಂ ಯದಿ ತದಾ ಮೋಚಯಾದ್ಯೈವ ಮತ್ಕರಾತ್
ಹರಿಯ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಆ ರಾಕ್ಷಸನು ಕೋಪದಿಂದ ಹೇಳಿದನು: "ನೀನು ಶಕ್ತನಾದರೆ, ಇವತ್ತೇ ನನ್ನ ಕೈಯಿಂದ ಅವಳನ್ನು ಬಿಡಿಸು!"
ಇತ್ಯುಕ್ತಮಾತ್ರೇ ವಚನೇ ಮಾಧವೇನ ಕ್ರುಧೇಕ್ಷಿತಃ । ಪಪಾತ ಭಸ್ಮಸಾದ್ಭೂತಸ್ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ವೃಂದಾಂ ಸುದೂರತಃ
ಮಾಧವನು ಈ ಮಾತು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ, ಅವನ ಕೋಪದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆ ರಾಕ್ಷಸನು ಬೂದಿಯಾಗಿಬಿದ್ದನು, ವೃಂದೆಯನ್ನು ದೂರದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟುಹೋದನು.
ಅಥೋವಾಚ ಪ್ರಮುಗ್ಧಾ ಸಾ ಮಾಯಯಾ ಜಗದೀಶಿತುಃ । ಕಸ್ತ್ವಂ ಕಾರುಣ್ಯಜಲಧಿರ್ಯೇನಾಹಮಿಹ ರಕ್ಷಿತಾ
ಆಗ, ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯನ ಮಾಯೆಯಿಂದ ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿದ್ದಳು, ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು: "ನೀನು ಯಾರು, ದಯೆಯ ಸಾಗರನೆ, ನನ್ನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಿದವನು?"
ಶಾರೀರಂ ಮಾನಸಂ ದುಃಖಂ ಸತಾಪಂ ತಪಸಾಂ ನಿಧೇ । ತ್ವಯಾ ಮಧುರಯಾ ವಾಚಾ ಹೃತಂ ರಾಕ್ಷಸನಾಶನಾತ್
"ನನ್ನ ದೇಹದ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ದುಃಖ, ತಪಸ್ಸಿನ ತಾಪ—allವು ನಿನ್ನ ಮಧುರವಾದ ಮಾತಿನಿಂದ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸನ ನಾಶದಿಂದ ದೂರವಾಯಿತು."
ತವಾಶ್ರಮೇ ತಪಃ ಸೌಮ್ಯ ಕರಿಷ್ಯಾಮಿ ತಪೋಧನ
"ನಿನ್ನ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ, ಸುಮನೇ, ನಾನು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ತಪಸ್ಸಿನ ಧನವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವನೆ."
ತಾಪಸ ಉವಾಚ- ಭರದ್ವಾಜಾತ್ಮಜಶ್ಚಾಹಂ ದೇವಶರ್ಮೇತಿ ವಿಶ್ರುತಃ । ವಿಹಾಯ ಭೋಗಾನಖಿಲಾನ್ವನಂ ಘೋರಮುಪಾಗತಃ
ತಪಸ್ವಿಯು ಹೇಳಿದನು: "ನಾನು ಭರದ್ವಾಜನ ಮಗ, ದೇವಶರ್ಮನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಎಲ್ಲ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಈ ಭಯಾನಕ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ."
ಅನೇನ ಬಟುನಾಸಾರ್ಧಂ ಮಮ ಶಿಷ್ಯೇಣ ಕಾಮಗಾಃ । ಬಹುಶಃ ಸಂತಿ ಚಾನ್ಯೇಽಪಿ ಮಚ್ಛಿಷ್ಯಾಃ ಕಾಮರೂಪಿಣಃ
"ಈ ಬಟುನಾಸೆಯೊಂದಿಗೆ, ನನ್ನ ಶಿಷ್ಯನಾಗಿ, ಕಾಮಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನೂ ಅನೇಕರು, ನನ್ನ ಶಿಷ್ಯರು, ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳಬಲ್ಲವರು ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ."
ತ್ವಂ ಚೇನ್ಮಮಾಶ್ರಮೇ ಸ್ಥಿತ್ವಾ ಚಿಕೀರ್ಷಸಿ ತಪಃ ಶುಭೇ । ಏಹಿ ರಾಜ್ಞ್ಯಪರಂ ಯಾಮೋ ವನಂ ದೂರಸ್ಥಿತಂ ಯತಃ
"ನೀನು ನನ್ನ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದರೆ, ಒಳ್ಳೆಯವಳೇ, ಬಾ, ನಾವು ಇನ್ನೊಂದು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗೋಣ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಅರಸನಿಂದ ದೂರವಾಗಿದೆ."
ಇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾ ರಾಜಪತ್ನೀಂ ತಾಂ ಯಯೌ ಪ್ರಾಚೀಂ ದಿಶಂ ಹರಿಃ । ವನಂ ಪ್ರೇತಪಿಶಾಚಾಢ್ಯಂ ಮಂದಗತ್ಯಾ ನರಾಧಿಪ
ಹರಿಯು ರಾಜಪತ್ನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೊರಟನು; ರಾಜನು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಭೂತ-ಪಿಶಾಚಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
ವೃಂದಾರಿಕಾಶ್ರುಪೂರ್ಣಾಕ್ಷೀ ತಸ್ಯ ಪೃಷ್ಠಾನುಗಾ ಯಯೌ । ಸ್ಮರದೂತೀ ಚ ತತ್ಪೃಷ್ಠೇ ಮಾಂ ಪ್ರತೀಕ್ಷೇತಿ ವಾದಿನೀ
ವೃಂದಾಳಿಗೆ ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಕಣ್ಣು ತುಂಬಿತ್ತು, ಅವಳು ಅವನ ಹಿಂದೆ ನಡೆದುಹೋದಳು; ಕಾಮದೂತಿ ಕೂಡ ಅವಳ ಹಿಂದೆ ಹೋಗುತ್ತಾ, 'ನನ್ನನ್ನು ಕಾಯಿರಿ' ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು.
ಅತ್ರಾಂತರೇ ದುರಾಚಾರಃ ಕೋಪಿ ಪಾಪಾಕೃತಿರ್ವನೇ । ಜಾಲಂ ಪ್ರಸಾರಯಾಮಾಸ ತದ್ಯದಾ ಜೀವಪೂರಿತಮ್
ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ದುಷ್ಟನು, ಪಾಪದ ರೂಪವಂತನು, ಒಂದು ಬಲೆಯನ್ನು ಹಬ್ಬಿದನು; ಆ ಬಲೆಗೆ ಜೀವಿಗಳು ತುಂಬಿಕೊಂಡವು.
ತತಃ ಸಂಕೋಚಯಾಮಾಸ ತಜ್ಜಾಲಂ ಪಾಪನಾಯಕಃ । ಜಾಲಸ್ಥಾಂಸ್ತು ತದಾ ಜೀವಾನುಪಾಹೃತ್ಯ ಮುಮೋಚ ಹ
ಆ ಪಾಪಿ ಆ ಬಲೆಯನ್ನು ಎಳೆಯಿತು; ಬಲೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಬಿಡಿಸಿದನು.
ಸ ಚ ವ್ಯಾಧಃ ಸ್ತ್ರಿಯೌ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಸ್ಮರದೂತೀ ಜಗಾದ ತಾಮ್ । ದೇವಿ ಮಾಮತ್ತುಮಾಯಾತಿ ಕರೇ ಗೃಹ್ಣಾತು ಮಾಂ ಸಖೀ
ಆ ವನ್ಯನು ಆ ಇಬ್ಬರು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ನೋಡಿ, ಕಾಮದೂತಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ದೇವಿ, ನಿನ್ನ ಗೆಳತಿ ನನ್ನ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಕೈ ಹಿಡಿಯಲಿ.'
ವೃಂದಾ ತಯೋಕ್ತಂ ಶ್ರುತ್ವೈನಂ ವಿಕೃತಾಸ್ಯಂ ವ್ಯಲೋಕಯತ್ । ವೀಕ್ಷ್ಯತಂ ಭಯವಾತೇನ ನಿರ್ಧೂತಾ ಸಿಂಧುಜಪ್ರಿಯಾ
ವೃಂದಾಳು ಅವನ ಮಾತು ಕೇಳಿ, ಆ ವಿಕೃತಮುಖವಂತನನ್ನು ನೋಡಿದಳು; ಭಯದ ಗಾಳಿಯಿಂದ ನಡುಗಿದ ಸಿಂಧುಪ್ರಿಯೆ ಅವನನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಳು.
ದುದ್ರಾವ ವಿಕಲಂ ಶುಭ್ರಂ ಸ್ಮರದೂತ್ಯಾ ಸಮಂ ವನೇ । ವಿದ್ರವಂತೀ ಸಮಂ ಸಖ್ಯಾ ತಾಪಸಾಶ್ರಮಮಾಗತಾ
ಅವಳು ಭಯದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ, ಕಾಮದೂತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಓಡಿದಳು; ಗೆಳತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಓಡುತ್ತಾ, ತಪಸ್ವಿಗಳ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ತಲುಪಿದಳು.
ಸಾ ತಾಪಸವನೇ ತಸ್ಮಿನ್ದದರ್ಶಾತ್ಯಂತಮದ್ಭುತಮ್ । ಪಕ್ಷಿಣಃ ಕಾಂಚನೀಯಾಂಗಾನ್ನಾನಾಶಬ್ದಸಮಾಕುಲಾನ್
ಆ ತಪಸ್ವಿಗಳ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಅತ್ಯಂತ ಅದ್ಭುತವಾದ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಂಡಳು; ಬಂಗಾರದ ದೇಹವಿರುವ ಹಕ್ಕಿಗಳು,色色ದ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು.
ಸಾಪಶ್ಯದ್ಧೇಮಪದ್ಮಾಢ್ಯಾಂ ವಾಪೀಂ ತು ಸ್ವರ್ಣಭೂಮಿಕಾಮ್ । ಕ್ಷೀರಂ ವಹಂತಿ ಸರಿತಃ ಸ್ರವಂತಿ ಮಧು ಭೂರುಹಃ
ಅವಳು ಬಂಗಾರದ ಪದ್ಮಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಬಂಗಾರದ ನೆಲವಿರುವ ಕೆರೆಯನ್ನು ಕಂಡಳು; ನದಿಗಳು ಹಾಲನ್ನು ಹೊತ್ತುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದವು, ಮರಗಳು ಜೇನು ಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
ಶರ್ಕರಾರಾಶಯಸ್ತತ್ರ ಮೋದಕಾನಾಂ ಚ ಸಂಚಯಾಃ । ಭಕ್ಷ್ಯಾಣಿ ಸ್ವಾದುಸರ್ವಾಣಿ ಬಹೂನ್ಯಾಭರಣಾನಿ ಚ
ಅಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಗುಡ್ಡಗಳು, ಮಿಠಾಯಿ ರಾಶಿಗಳು ಇದ್ದವು; ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ರುಚಿಕರ ಆಹಾರಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಆಭರಣಗಳೂ ಇದ್ದವು.
ಬಹುಶಸ್ತ್ರಾಣಿ ದಿವ್ಯಾನಿ ನಭಸಃ ಸಂಪತಂತಿ ಚ । ಕ್ರೀಡಂತಿ ಹರಯಸ್ತೃಪ್ತಾ ಉತ್ಪತಂತಿ ಪತಂತಿ ಚ
ಅನೇಕ ದಿವ್ಯಾಸ್ತ್ರಗಳು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಿದ್ದವು; ತೃಪ್ತರಾದ ವಾನರರು ಆಟವಾಡುತ್ತಾ, ಹಾರುತ್ತಾ, ಇಳಿಯುತ್ತಾ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಮಠೇತಿ ಸುಂದರಂ ವೃಂದಾ ತಂ ದದರ್ಶ ತಪಸ್ವಿನಮ್ । ವ್ಯಾಘ್ರಚರ್ಮಾಸನಗತಂ ಭಾಸಯಂತಂ ಜಗತ್ತ್ರಯಮ್
ವೃಂದಾಳು ಸುಂದರವಾದ ಮಠದಲ್ಲಿ, ವ್ಯಾಘ್ರಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೂ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿರುವ ತಪಸ್ವಿಯನ್ನು ಕಂಡಳು.