ಶತಾವಟಾ ನದೀ ಜ್ವಾಲಾ ಶರದ್ವೀ ಚ ನದೀ ತಥಾ। ದ್ವಾರಕಾ ಕೃಷ್ಣತೀರ್ಥಂ ಚ ತಥಾ ಹ್ಯುದಕ್ಸರಸ್ವತೀ
ಶತಾವಟಾ, ಜ್ವಾಲಾ ಎಂಬ ನದಿ, ಶರದ್ವಿ ಎಂಬ ನದಿ, ದ್ವಾರಕಾ, ಕೃಷ್ಣತೀರ್ಥ, ಮತ್ತು ಉತ್ತರದ ಸರಸ್ವತಿ ಕೂಡ ಇವೆ.
ನದೀ ಮಾಲವತೀ ನಾಮ ತಥಾ ಚ ಗಿರಿಕರ್ಣಿಕಾ। ಧೂತಪಾಪಂ ತಥಾ ತೀರ್ಥಂ ಸಮುದ್ರೇ ದಕ್ಷಿಣೇ ತಥಾ
ಮಾಲವತಿ ಎಂಬ ನದಿ, ಗಿರಿಕರ್ಣಿಕಾ ಎಂಬ ನದಿ, ಧೂತಪಾಪ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ, ದಕ್ಷಿಣ ಸಮುದ್ರವೂ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಗೋಕರ್ಣೋ ಗಜಕರ್ಣಶ್ಚ ತಥಾ ಚಕ್ರನದೀ ಶುಭಾ। ಶ್ರೀಶೈಲಂ ಶಾಕತೀರ್ಥಂ ಚ ನಾರಸಿಂಹಮತಃ ಪರಮ್
ಗೋಕರ್ಣ, ಗಜಕರ್ಣ, ಶುಭವಾದ ಚಕ್ರನದಿ, ಶ್ರೀಶೈಲ, ಶಾಕತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ನಂತರ ನಾರಸಿಂಹ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಮಹೇಂದ್ರಂ ಚ ತಥಾ ಪುಣ್ಯಾ ಪುಣ್ಯಾ ಚಾಪಿ ಮಹಾನದೀ। ಏತೇಷ್ವಪಿ ಸದಾ ಶ್ರಾದ್ಧಮನಂತಫಲದಂ ಸ್ಮೃತಮ್
ಮಹೇಂದ್ರ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳ, ಮಹಾನದಿ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯ ನದಿ ಕೂಡ ಇವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ ಸದಾ ಅನಂತ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ದರ್ಶನಾದಪಿ ಪುಣ್ಯಾನಿ ಸದ್ಯಃ ಪಾಪಹರಾಣಿ ವೈ। ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದೀ ಪುಣ್ಯಾ ತಥಾ ಚಕ್ರರಥೀತಿ ಚ
ಈ ಪುಣ್ಯತೀರ್ಥಗಳನ್ನು ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದಲೇ ಕೂಡ ಪಾಪಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ. ತುಂಗಭದ್ರಾ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯ ನದಿ ಮತ್ತು ಚಕ್ರರಥಿ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಭೀಮೇಶ್ವರಂ ಕೃಷ್ಣವೇಣಾ ಕಾವೇರೀ ಚಾಂಜನಾ ನದೀ। ನದೀ ಗೋದಾವರೀ ಪುಣ್ಯಾ ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಪೂರ್ಣಮುತ್ತಮಮ್
ಭೀಮೇಶ್ವರ, ಕೃಷ್ಣವೇಣಾ, ಕಾವೇರಿ, ಆಂಜನಾ ಎಂಬ ನದಿ, ಪುಣ್ಯವಾದ ಗೋದಾವರಿ ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾ ಕೂಡ ಇವೆ.
ತೀರ್ಥಂ ತ್ರೈಯಂಬಕಂ ನಾಮ ಸರ್ವತೀರ್ಥನಮಸ್ಕೃತಮ್। ಯತ್ರಾಸ್ತೇ ಭಗವಾನ್ಭೀಮಃ ಸ್ವಯಮೇವ ತ್ರಿಲೋಚನಃ
ತ್ರೈಯಂಬಕ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳೂ ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳ. ಅಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಭೀಮ, ತ್ರಿನೇತ್ರಸ್ವಾಮಿ ಸ್ವತಃ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ರಾದ್ಧಮೇತೇಷು ಸರ್ವೇಷು ದತ್ತಂ ಕೋಟಿಗುಣಂ ಭವೇತ್। ಸ್ಮರಣಾದಪಿ ಪಾಪಾನಿ ವ್ರಜಂತಿ ಶತಧಾ ನೃಪ
ಈ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪಟ್ಟು ಫಲ ಕೊಡುತ್ತದೆ; ಅವುಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿದರೂ ಸಹ ಪಾಪಗಳು ನೂರಾರು ಭಾಗವಾಗಿ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ, ರಾಜನೇ.
ಶ್ರೀಪರ್ಣಾ ಚ ನದೀ ಪುಣ್ಯಾ ವ್ಯಾಸತೀರ್ಥಮನುತ್ತಮಮ್। ತಥಾ ಮತ್ಸ್ಯನದೀ ಕಾರಾ ಶಿವಧಾರಾ ತಥೈವ ಚ
ಶ್ರೀಪರ್ಣಾ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯ ನದಿ, ಅನನ್ಯವಾದ ವ್ಯಾಸತೀರ್ಥ, ಮತ್ಸ್ಯನದಿ, ಕಾರಾ ಮತ್ತು ಶಿವಧಾರಾ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಭವತೀರ್ಥಂ ಚ ವಿಖ್ಯಾತಂ ಪುಣ್ಯತೀರ್ಥಂ ಚ ಶಾಶ್ವತಮ್। ಪುಣ್ಯಂ ರಾಮೇಶ್ವರಂ ತದ್ವದ್ವೇಣಾಪುರಮಲಂಪುರಮ್
ಭವತೀರ್ಥ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುಣ್ಯತೀರ್ಥ, ಶಾಶ್ವತವಾದ ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥ, ಪುಣ್ಯವಾದ ರಾಮೇಶ್ವರ, ವೇಣಾಪುರ ಮತ್ತು ಅಲಂಪುರ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಅಂಗಾರಕಂ ಚ ವಿಖ್ಯಾತಮಾತ್ಮದರ್ಶಮಲಂಬುಷಮ್। ವತ್ಸವ್ರಾತೇಶ್ವರಂ ತದ್ವತ್ತಥಾಗೋಕಾಮುಖಂ ಪರಮ್
ಅಂಗಾರಕ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತೀರ್ಥ, ಆತ್ಮದರ್ಶನ, ಅಲಂಬುಷ, ವತ್ಸವ್ರಾತೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಪರಮವಾದ ಗೋಕಾಶಮುಖ ಕೂಡ ಇವೆ.
ಗೋವರ್ದ್ಧನಂ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರಂ ಪುರಶ್ಚನ್ದ್ರಂ ಪೃಥೂದಕಮ್। ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷಂ ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷಂ ತಥಾ ಚ ಕದಲೀನದೀ
ಗೋವರ್ಧನ, ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ, ಪುರಚಂದ್ರ, ಪೃಥೂದಕ, ಸಹಸ್ರಾಕ್ಷ, ಹಿರಣ್ಯಾಕ್ಷ ಮತ್ತು ಕಡಲಿನದಿ ಕೂಡ ಇವೆ.
ನಾಮಧೇಯಾನಿ ಚ ತಥಾ ತಥಾ ಸೌಮಿತ್ರಿಸಂಗತಮ್। ಇಂದ್ರನೀಲಂ ಮಹಾನಾದಂ ತಥಾ ಚ ಪ್ರಿಯಮೇಲಕಮ್
ಸೌಮಿತ್ರಿಸಂಗತ, ಇಂದ್ರನೀಲ, ಮಹಾನಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯಮೇಳಕ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇವೆ.
ಏತಾನ್ಯಪಿ ಸದಾ ಶ್ರಾದ್ಧೇ ಪ್ರಶಸ್ತಾನ್ಯಧಿಕಾನಿ ಚ। ಏತೇಷು ಸರ್ವದೇವಾನಾಂ ಸಾಂನಿಧ್ಯಂ ಪಠ್ಯತೇ ಯತಃ
ಈ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರಾದ್ಧ ಸದಾ ಪ್ರಶಂಸಿತವಾಗಿದ್ದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿದೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ದಾನಮೇತೇಷು ಸರ್ವೇಷು ಭವೇತ್ಕೋಟಿಶತಾಧಿಕಮ್। ಬಾಹುದಾ ಚ ನದೀ ಪುಣ್ಯಾ ತಥಾ ಸಿದ್ಧವಟಂ ಶುಭಮ್
ಈ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಬಾಹುದಾ ಎಂಬ ಪುಣ್ಯ ನದಿ ಮತ್ತು ಶುಭವಾದ ಸಿದ್ಧವಟ ಕೂಡ ಇವೆ.
ತೀರ್ಥಂ ಪಾಶುಪತಂ ಚೈವ ನದೀ ಪರ್ಯಟಿಕಾ ತಥಾ। ಶ್ರಾದ್ಧಮೇತೇಷು ಸರ್ವೇಷು ದತ್ತಂ ಕೋಟಿಶತೋತ್ತರಮ್
ಪಾಶುಪತ ಎಂಬ ತೀರ್ಥ, ಪರ್ಯಟಿಕಾ ಎಂಬ ನದಿ ಕೂಡ ಇವೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಫಲ ಕೊಡುತ್ತದೆ.
ತಥೈವ ಪಂಚತೀರ್ಥಂ ಚ ಯತ್ರ ಗೋದಾವರೀ ನದೀ। ಯುತಾ ಲಿಂಗಸಹಸ್ರೇಣ ಸವ್ಯೇತರ ಜಲಾವಹಾ
ಅದೇ ರೀತಿ, ಪಾಂಚತೀರ್ಥವೆಂಬ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳವಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಗೋದಾವರಿ ನದಿ ಸಾವಿರ ಲಿಂಗಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಲ ಹಾಗೂ ಎಡ ದಡಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿದು ಹೋಗುತ್ತದೆ.
ಜಾಮದಗ್ನ್ಯಸ್ಯ ತತ್ತೀರ್ಥಂ ಮೋದಾಯತನಮುತ್ತಮಮ್। ಪ್ರತೀಕಸ್ಯ ಭಯಾತ್ಸಿದ್ಧಾ ಯತ್ರ ಗೋದಾವರೀ ನದೀ
ಅದು ಜಾಮದಗ್ನಿಯವರ ತೀರ್ಥ, ಪರಮ ಆನಂದದ ಸ್ಥಳ; ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನ ಭಯದಿಂದ ಗೋದಾವರಿ ನದಿ ಸಿದ್ಧಳಾಗಿ ಹರಿಯಿತು.
ತೀರ್ಥಂ ತದ್ಧವ್ಯಕವ್ಯಾನಾಮಪ್ಸರೋಗಣಸಂಯುತಮ್। ಶ್ರಾದ್ಧಾಗ್ನಿ ದಾನಕಾರ್ಯಂ ಚ ತತ್ರ ಕೋಟಿಶತಾಧಿಕಮ್
ಅದು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಿತೃಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಣೆಯ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳ, ಅಪ್ಸರೆಯರ ಸಮೂಹವೂ ಅಲ್ಲಿ ಇದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಹಾಗೂ ದಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ತಥಾ ಸಹಸ್ರಲಿಂಗಂ ಚ ರಾಘವೇಶ್ವರಮುತ್ತಮಮ್। ಸೇನ್ದ್ರಕಾಲಾ ನದೀ ಪುಣ್ಯಾ ತತ್ರ ಶಕ್ರೋ ಗತಃ ಪುರಾ೫೦ 1.11.
ಹಾಗೆಯೇ ಸಾವಿರ ಲಿಂಗಗಳಿರುವ ರಾಘವೇಶ್ವರ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತೀರ್ಥವಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯವಾದ ಸೇಂದ್ರಕಾಲಾ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಹಿಂದೆ ಇಂದ್ರನು ಅಲ್ಲಿ ಹೋದನು.
ನಿಹತ್ಯ ನಮುಚಿಂ ಮಿತ್ರಂ ತಪಸಾ ಸ್ವರ್ಗಮಾಪ್ತವಾನ್। ತತ್ರ ದತ್ತಂ ನರೈಃ ಶ್ರಾದ್ಧಮನಂತಫಲದಂ ಭವೇತ್
ಇಂದ್ರನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ತನ್ನ ಶತ್ರು ನಮುಚಿಯನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆದನು; ಅಲ್ಲಿ ಮಾನವರು ಮಾಡಿದ ಶ್ರಾದ್ಧ ಅನಂತ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಪುಷ್ಕರಂ ನಾಮ ವೈ ತೀರ್ಥಂ ಶಾಲಗ್ರಾಮಂ ತಥೈವ ಚ। ಶೋಣಪಾತಶ್ಚ ವಿಖ್ಯಾತೋ ಯತ್ರ ವೈಶ್ವಾನರಾಶಯಃ
ಅಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಕರ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಶಾಲಗ್ರಾಮವೂ ಇದೆ; ಶೋಣಪಾತವೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ, ಅಲ್ಲಿ ವೈಶ್ವಾನರ ಋಷಿಯು ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ.
ತೀರ್ಥಂ ಸಾರಸ್ವತಂ ಚೈವ ಸ್ವಾಮಿತೀರ್ಥಂ ತಥೈವ ಚ। ಮಲಂದರಾ ನದೀ ಪುಣ್ಯಾ ಕೌಶಿಕೀ ಚಂದ್ರಕಾ ತಥಾ
ಅಲ್ಲಿ ಸಾರಸ್ವತ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವಾಮಿತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ; ಪುಣ್ಯವಾದ ಮಲಂದರಾ ನದಿ, ಕೌಶಿಕಿ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಕಾ ನದಿಗಳೂ ಅಲ್ಲಿವೆ.
ವಿದರ್ಭಾ ಚಾಥ ವೇಗಾ ಚ ಪಯೋಷ್ಣೀ ಪ್ರಾಙ್ಮುಖಾ ಪರಾ। ಕಾವೇರೀ ಚೋತ್ತರಾಂಗಾ ಚ ತಥಾ ಜಾಲಂಧರೋ ಗಿರಿಃ
ಅನಂತರ ವಿದ್ಯರ್ಭ ದೇಶ, ವೇಗಾ ಎಂಬ ವೇಗವಾದ ನದಿ, ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹರಿಯುವ ಪಯೋಷ್ಣಿ, ಕಾವೇರಿ, ಉತ್ತರಾಂಗಾ ಮತ್ತು ಜಾಲಂಧರ ಪರ್ವತವೂ ಅಲ್ಲಿವೆ.
ಏತೇಷು ಶ್ರಾದ್ಧತೀರ್ಥೇಷು ಶ್ರಾದ್ಧಮಾನಂತ್ಯಮಶ್ನುತೇ। ಲೋಹದಂಡಂ ತಥಾ ತೀರ್ಥಂ ಚಿತ್ರಕೂಟಸ್ತಥೈವ ಚ
ಈ ಶ್ರಾದ್ಧತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಲೋಹದಂಡ ತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕೂಟದಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ.
ದಿವ್ಯಂ ಸರ್ವತ್ರ ಗಂಗಾಯಾಸ್ತಥಾ ನದ್ಯಾಸ್ತಟಂ ಶುಭಮ್। ಕುಬ್ಜಾಮ್ರಕಂ ತಥಾ ತೀರ್ಥಮುರ್ವಶೀಪುಲಿನಂ ತಥಾ
ಎಲ್ಲೆಡೆ ದೈವಿಕ ಗಂಗೆಯ ದಡಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪುಣ್ಯ ನದಿಗಳ ದಡಗಳು ಪವಿತ್ರವಾಗಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಕುಬ್ಜಾಮ್ರಕ ಮತ್ತು ಉರ್ವಶೀಪುಲಿನ ಎಂಬ ತೀರ್ಥಗಳೂ ಪುಣ್ಯಸ್ಥಳಗಳಾಗಿವೆ.
ಸಂಸಾರಮೋಚನಂ ತೀರ್ಥಂ ತಥೈವ ಋಣಮೋಚನಮ್। ಏತೇಷು ಪಿತೃತೀರ್ಥೇಷು ಶ್ರಾದ್ಧಮಾನಂತ್ಯಮಶ್ನುತೇ
ಅಲ್ಲಿ ಸಂಸಾರದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗೊಡುವ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಋಣಮುಕ್ತಿಗೊಡುವ ತೀರ್ಥವೂ ಇದೆ; ಈ ಪಿತೃತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಿದರೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಫಲ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಅಟ್ಟಹಾಸಂ ತಥಾ ತೀರ್ಥಂ ಗೌತಮೇಶ್ವರಮೇವ ಚ। ತಥಾ ವಸಿಷ್ಠತೀರ್ಥಂ ಚ ಭಾರತಂ ಚ ತತಃ ಪರಮ್
ಅಟ್ಟಹಾಸ ಎಂಬ ತೀರ್ಥವಿದೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಗೌತಮೇಶ್ವರವೂ ಇದೆ; ವಸಿಷ್ಠ ತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ನಂತರ ಭಾರತ ತೀರ್ಥವೂ ಅಲ್ಲಿವೆ.
ಬ್ರಹ್ಮಾವರ್ತಂ ಕುಶಾವರ್ತಂ ಹಂಸತೀರ್ಥಂ ತಥೈವ ಚ। ಪಿಂಡಾರಕಂ ಚ ವಿಖ್ಯಾತಂ ಶಂಖೋದ್ಧಾರಂ ತಥೈವ ಚ
ಬ್ರಹ್ಮಾವರ್ತ, ಕುಶಾವರ್ತ ಮತ್ತು ಹಂಸತೀರ್ಥಗಳೂ ಅಲ್ಲಿವೆ; ಪಿಂಡಾರಕ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ಶಂಖೋದ್ಧಾರವೂ ಇದೆ.
ಭಾಂಡೇಶ್ವರಂ ಬಿಲ್ವಕಂ ಚ ನೀಲಪರ್ವತಮೇವ ಚ। ತಥಾ ಚ ಬದರೀತೀರ್ಥಂ ಸರ್ವತೀರ್ಥೇಶ್ವರೇಶ್ವರಮ್
ಭಾಂಡೇಶ್ವರ, ಬಿಲ್ವಕ ಮತ್ತು ನೀಲಪರ್ವತಗಳೂ ಅಲ್ಲಿವೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಬದರಿ ತೀರ್ಥ ಮತ್ತು ಸರ್ವತೀರ್ಥೇಶ್ವರೇಶ್ವರ ಕೂಡ ಇದೆ.