ಘಂಟಾಮುಖೈರ್ವೇಣುಮುಖೈಃ ಕಿಂಕಿಣೀವದನೈರಪಿ । ಯಾದೃಗ್ವಸ್ತು ಜಗತ್ಯಸ್ತಿ ತಾದೃಶಾಸ್ಯೈರಯೋಮುಖೈಃ
ಘಂಟೆಯ ಮುಖ, ವಂಶಿಯ ಮುಖ, ಕಿಂಕಿಣಿಯ ಮುಖಗಳು; ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ ಕಬ್ಬಿಣದ ಮುಖಗಳೂ ಸಹ ಇವೆ.
ಕೈಶ್ಚಿನ್ನಿಭೃತಕಂದರ್ಪರೂಪಲಾವಣ್ಯಕೋಮಲೈಃ । ಕೋಟಿಸೂರ್ಯಪ್ರತೀಕಾಶೈಶ್ಚಂದ್ರ ಕೋಟಿಸಮಪ್ರಭೈಃ
ಕೆಲವರು ಮಿತವಾದ ಅಹಂಕಾರ, ರೂಪ, ಲಾವಣ್ಯ, ಮೃದುತನದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದಾರೆ; ಕೋಟ್ಯಂತರ ಸೂರ್ಯರಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೋಟ್ಯಂತರ ಚಂದ್ರರ ಸಮಾನ ಪ್ರಕಾಶ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ನಾನಾವರ್ಣೈರ್ವಿಶ್ವಮುಖೈರ್ವಿಶ್ವರೂಪೈಶ್ಚತುರ್ಮುಖೈಃ । ದ್ವಿಮುಖೈಃ ಪಂಚವಕ್ತ್ರೈಶ್ಚ ತ್ರಿಮುಖೈಃ ಷಣ್ಮುಖೈರಪಿ
ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳ, ವಿಶ್ವಮುಖ, ವಿಶ್ವರೂಪ, ನಾಲ್ಕು ಮುಖ, ಎರಡು ಮುಖ, ಐದು ಮುಖ, ಮೂರು ಮುಖ, ಆರು ಮುಖಗಳೂ ಸಹ ಇದ್ದಾರೆ.
ಏಕಾನೇಕಮುಖೈಃ ಶಾಂತೈಃ ಸರ್ವದಾ ಸುಖಿಭಿರ್ಯುತಮ್ । ನಾನಾಭೋಗಸಮೃದ್ಧೈಶ್ಚ ರತಿಕಾಮಸಮೈರಪಿ
ಒಂದು ಅಥವಾ ಅನೇಕ ಮುಖಗಳಿರುವ, ಶಾಂತ ಸ್ವಭಾವದ, ಸದಾ ಸಂತೋಷದಿಂದಿರುವವರು; ವಿವಿಧ ಭೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧರಾಗಿರುವವರು, ರತಿ ಮತ್ತು ಕಾಮದ ಸಮಾನ ಆನಂದ ಹೊಂದಿರುವವರು ಸಹ ಇದ್ದಾರೆ.
ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣಮುಖೈರುಮೇಶಸಮವಿಗ್ರಹೈಃ । ನಾನಾರೂಪಧರೈಶ್ಚಾನ್ಯೈಃ ಸೇವಿತಂ ಮಂದರಾಚಲಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣರ ಮುಖಗಳು, ಉಮಾ ಮತ್ತು ಈಶ್ವರನಂತೆ ರೂಪಗಳು; ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸೇವಿಸುವವರು ಇದ್ದಾರೆ, ಮಂದರ ಪರ್ವತವನ್ನು ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಧೇನವೋ ಯತ್ರ ವೇದಾಶ್ಚ ಮೀಮಾಂಸಾವತ್ಸ ಸಂಯುತಾಃ । ಧರ್ಮಾದಯಃ ಸವರ್ಷ್ಮಾಣಃ ಪುರಾಣಾನಿ ಚ ಕರ್ಮಣಾ
ಅಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳು, ವೇದಗಳು, ವಿಚಾರದ ಕರುಗಳು, ಧರ್ಮಾದಿಗಳು ದೇಹಧಾರಿಗಳಾಗಿ, ಪುರಾಣಗಳು ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವಂತೆ ಇದ್ದಾರೆ.
ಸ್ಮೃತೀತಿಹಾಸಜಾತಾನಿ ಆಗಮಾಶ್ಚ ಶರೀರಿಣಃ । ಸ್ಥಿತಾಶ್ಚ ಮಂದರೇ ಯತ್ರ ಸಶೈಲಃ ಪಾಪನಾಶನಃ
ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಮೃತಿಗಳು, ಇತಿಹಾಸಗಳು, ಜಾತಕಗಳು ಮತ್ತು ಆಗಮಗಳು ದೇಹಧಾರಿಗಳಾಗಿ, ಪಾಪವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಮಂದರ ಪರ್ವತದೊಡನೆ ನೆಲೆಸಿವೆ.
ತಸ್ಯ ಮಧ್ಯೇ ಮಹಾಪುಣ್ಯಂ ಪುರಂ ಪರಮಶೋಭಿತಮ್ । ವಾಪೀತಡಾಗೋಪವನಪ್ರಾಸಾದಶತಶೋಭಿತಮ್
ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಪುಣ್ಯವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಒಂದು ನಗರವಿದೆ; ಅದು ಕೆರೆ, ತಟಾಕ, ಉದ್ಯಾನವನ, ನೂರಾರು ಮಹಲುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಪ್ತಪ್ರಾಕಾರಪರಿಖಂ ರತ್ನಾಟ್ಟಾಲಕಸಂಯುತಮ್ । ಗೋಪುರೈರ್ನವಭಿರ್ಯುಕ್ತಂ ವಿಚಿತ್ರಗೃಹಸಂಯುತಮ್
ಅದು ಏಳು ಪ್ರಾಕಾರ ಮತ್ತು ಅಗರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ; ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಗೋಪುರಗಳು, ಒಂಬತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳು, ವಿಚಿತ್ರ ಮನೆಗಳಿವೆ.
ಯಸ್ಯ ಚಾಪ್ರತಿಮಂ ತೇಜ ಉಷ್ಣಶೀತಾದಿವರ್ಜಿತಮ್ । ತನ್ಮಧ್ಯೇ ನಗರೀ ಪುಣ್ಯಾ ತನ್ಮಧ್ಯೇ ಚ ಸಭಾ ಶುಭಾ
ಅದರ ತೇಜಸ್ಸು ಅಪೂರ್ವವಾದುದು, ಉಷ್ಣ, ಶೀತ ಮುಂತಾದವುಗಳಿಲ್ಲ; ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯ ನಗರವಿದೆ, ಅದರೊಳಗೆ ಶುಭವಾದ ಸಭೆ ಇದೆ.
ತಸ್ಯಾಂ ಭದ್ರಾಸನಂ ಮಧ್ಯೇ ವೇದಪಾದವಿಚಿತ್ರಿತಮ್ । ಸರ್ವೋಪನಿಷದಾಕೢಪ್ತಂ ಪಾದಪೀಠಂ ಸುಶೋಭನಮ್
ಆ ಸಭೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಶುಭಾಸನವಿದೆ, ಅದು ವೇದಪಾದಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಎಲ್ಲ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಿಂದ ಸಿದ್ಧವಾದ ಪಾದಪೀಠವೂ ಅಲ್ಲಿದೆ.
ಪುರಾಣಾನ್ಯಾಗಮಾಸ್ತಸ್ಯ ಸ್ವಸ್ತೀತಿ ಶಿವಪಾದಯೋಃ । ತತ್ರಾಸೀನೋ ಮಹಾಯೋಗೀ ಗೋಕ್ಷೀರಸದೃಶಾಕೃತಿಃ
ಅಲ್ಲಿ ಪುರಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಆಗಮಗಳು ಶಿವನ ಪಾದದಲ್ಲಿ 'ಶುಭವಾಗಲಿ' ಎಂದು ನೆಲೆಸಿವೆ; ಅಲ್ಲಿ ಗೋಹಾಲಿನಂತೆ ರೂಪವಿರುವ ಮಹಾಯೋಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ.
ಮಂದಸ್ಮಿತಸುಚಾರ್ವಾಸ್ಯೋದ್ವ್ಯಷ್ಟವರ್ಷವಯಾಃ ಪ್ರಭುಃ । ದಧಾನ ಉರಸಾಮಾಲಾಂ ಮಣಿರುದ್ರಾಕ್ಷಕಲ್ಪಿತಾಮ್
ಮಂದಸ್ಮಿತದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ಸುಂದರವಾದ ಮುಖವಿದ್ದ, ಯೌವನದ ಪ್ರೌಢಿಯಲ್ಲಿ ತಿರುವು ಬಂದಿದ್ದ ಪ್ರಭು, ತನ್ನ ಹೃದಯದ ಮೇಲೆ ಮಣಿಗಳೂ ರುದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಹಾರವನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದನು.
ಬಿಭ್ರಾಣ ಉಪವೀತಂ ಚ ಕರ್ಣಿಕಾರಸಮದ್ಯುತಿಃ । ಸುರತ್ನಕುಂಡಲೋ ದೇವಃ ಕಿರೀಟಕನಕಾಂಬರಃ
ಪವಿತ್ರ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕರ್ಣಿಕಾರ ಹೂವಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದ ದೇವರು, ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಕುಂಡಲಗಳು, ಬಂಗಾರದ ಕಿರೀಟ ಮತ್ತು ಹೊಳೆಯುವ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ್ದನು.
ನಾನಾಭೂಷಣಸಂಯುಕ್ತೋ ನಾನಾಗಂಧವಿಲೇಪನಃ । ವಾಮಾಂಕನ್ಯಸ್ತಗಿರಿಜೋ ವೀಕ್ಷಮಾಣಸ್ತದಾನನಮ್
ವಿವಿಧ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವನೂ, ಅನೇಕ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳಿಂದ ಲಿಪ್ತನಾದವನೂ ಆಗಿದ್ದನು; ಪರ್ವತಕುಮಾರಿಯು ಅವನ ಎಡಗೈ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಳು, ಅವನು ಅವಳ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು.
ಮುಗ್ಧಾಂ ಚ ಸುಮುಖೀಂ ಬಾಲಾಂ ನವಯೌವನಶೋಭಿತಾಮ್ । ಭೂಷಿತಾಂ ಚಾರುಸರ್ವಾಂಗೀಂ ಬಿಭ್ರತೀಂ ಕನಕಾಂಬುಜಮ್
ಆಕೆ ಮೋಹಕಳೂ, ಸುಂದರಮುಖಳೂ, ಯೌವನದ ಕಿರಣದಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುವವಳೂ, ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಲಂಕೃತಳೂ ಆಗಿದ್ದಳು, ಬಂಗಾರದ ಕಮಲವನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದಳು.
ಆಲಿಂಗ್ಯ ವಾಮೇನಕರೇಣ ದೇವೀಂ ದಕ್ಷೇಣ ತಸ್ಯಾ ಮುಖಮುನ್ನಮಯ್ಯ । ಸ್ಪೃಷ್ಟ್ವಾ ಶಿರೋ ವಾಮಕರೇಣ ತಸ್ಯಾ ದಕ್ಷೇಣ ಕುರ್ವಂಸ್ತಿಲಕಂ ಚ ದೇವಃ
ದೇವರು ಎಡಗೈಯಿಂದ ದೇವಿಯನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಬಲಗೈಯಿಂದ ಅವಳ ಮುಖವನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಎಡಗೈಯಿಂದ ಅವಳ ತಲೆಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ, ಬಲಗೈಯಿಂದ ಅವಳ ನೆತ್ತಿಗೆ ತಿಲಕವನ್ನು ಹಾಕಿದನು.
ಭಕ್ತಿರ್ವೀಜಯತೇ ದೇವಂ ಪ್ರಣವ ವ್ಯಜನೇನ ಚ । ಪೂಜಾಕಾಂತಾಪಿ ಕುಸುಮೈರ್ಮಾಲಾಂ ದೇವಾಯ ಬಿಭ್ರತೀ
ಭಕ್ತಿ ದೇವರನ್ನು ಪವಿತ್ರ ಹತ್ತಿಯಿಂದ ವಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಪೂಜೆಗೆ ಪ್ರಿಯಳಾದವಳು ಹೂಮಾಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
ಜ್ಞಪ್ತಿರ್ವಿರಕ್ತಿರ್ವನಿತೇ ಬಿಭ್ರತ್ಯೌ ಯೋಗಚಾಮರೇ । ಸಮಾಧಿಃ ಕಾರ್ಯಕರ್ತಾಸ್ಯ ಧಾರಣಾಯೋಷಿದಸ್ಯ ಚ
ಜ್ಞಾನವೂ ವೈರಾಗ್ಯವೂ ಮಹಿಳೆಯರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಯೋಗದ ಚಾಮರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದವು; ಧ್ಯಾನವು ಅವನ ಕಾರ್ಯಸಾಧಕ, ಧಾರಣೆಯು ಅವನ ಪತ್ನಿ.
ಯಮಾಶ್ಚನಿಯಮಾಶ್ಚೈವ ಕಿಂಕರಾಸ್ತಸ್ಯ ಕೀರ್ತಿತಾಃ । ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಃ ಪುರೋಧಾಸ್ತು ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರಃ ಸುವರ್ಣಧೃಕ್
ಯಮ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು ಅವನ ಸೇವಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಪ್ರಾಣಾಯಾಮವು ಅವನ ಪೂಜಾರಿ, ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರವು ಬಂಗಾರದ ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವವನು.
ಧ್ಯಾನಂ ಚ ದ್ರವಿಣಾಧ್ಯಕ್ಷಃ ಸತ್ಯಂ ಸೇನಾಪತಿಸ್ತಥಾ । ಬ್ರಹ್ಮಪ್ರಭೃತಿಕೀಟಾಂತಾಃ ಪಶವಸ್ತತ್ಪತಿಃ ಶಿವಃ
ಧ್ಯಾನವು ಧನವಂತಿಕೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವವನು, ಸತ್ಯವು ಸೇನಾಪತಿ; ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕೀಟಗಳವರೆಗೆ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳು ಅವನ ಪ್ರಜೆಗಳು, ಶಿವನು ಅವರ ಒಡೆಯನು.
ಪಶೂನಾಂ ಪಾಲಕೋ ಧರ್ಮಃ ಸ್ಯಾದಧರ್ಮಶ್ಚ ತಸ್ಕರಃ । ಮಾಯಾಪಾಶೇನ ತೇ ಬದ್ಧಾ ಮೋಚನೀ ಕಾಶಿಕಾ ಮೃತಿಃ
ಧರ್ಮವು ಜೀವಿಗಳ ರಕ್ಷಕ, ಅಧರ್ಮವು ಕಳ್ಳ; ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಮಾಯೆಯ ಪಾಶದಿಂದ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ, ಮೋಚನೆ ಮಾಡುವವಳು ಕಾಶಿಕಾ ಮತ್ತು ಮರಣವೂ ಆಗಿದ್ದಾಳೆ.
ನಾನಾವಿಧಾಶ್ಚ ಪ್ರಮದಾ ದೇವದೇವಮುಮಾಪತಿಮ್ । ಏತಾದೃಶಮುಮಾನಾಥಂ ಕೋಟಿಜಂತುರನುಸ್ಮರೇತ್
ವಿವಿಧ ದೇವಿಯರು ದೇವದೇವನಾದ ಉಮಾಪತಿಯನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ; ಇಂತಹ ಉಮಾನದನನ್ನು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ನೆನಪಿಸಬಹುದು?
ಇಷ್ಟಾನ್ಭೋಗಾನವಾಪ್ಯಾಥ ಶಿವಲೋಕೇ ಮಹೀಯತೇ । ಬ್ರಹ್ಮವಿಷ್ಣುಮಹೇಂದ್ರಾದ್ಯಾಸ್ತತ್ಪುರದ್ವಾರಪಾಲಕಾಃ
ಬಯಸಿದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ಶಿವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಬ್ರಹ್ಮ, ವಿಷ್ಣು, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಇತರರು ಅವನ ಪುರದ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಕಾಯುವವರು.
ಲಕ್ಷ್ಮೀಸರಸ್ವತೀದೇವ್ಯೌ ದೇಹಲ್ಯಾದ್ಯರ್ಚ್ಚನೇಕ್ಷಿತೇಃ । ನಿಯುಕ್ತೇ ದೇವದೇವಸ್ಯ ದೇವಾಶ್ಚ ಸುರಯೋಷಿತಃ
ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಿಯರು ಹಾಗೂ ಇತರ ದೇವಿಯರು ದೇವದೇವನಿಗೆ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗೆ ನೇಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ದಾಸ್ಯೋ ದೇವಾಃ ಸಮಸ್ತಾಶ್ಚ ದಾಸಾ ಯಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ । ಏತಾದೃಶಮಹಾಶೈಲಮಿಕ್ಷ್ವಾಕುಃ ಸಂದದರ್ಶ ಹ
ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ಅವನ ದಾಸರು, ಮಹಾತ್ಮನು ಅವರ ಒಡೆಯನು; ಇಂತಹ ಮಹಾಶೈಲವನ್ನು ಇಕ್ಷ್ವಾಕುನು ಕಂಡನು.
ಮುನಿಂ ಪ್ರಣಮ್ಯ ಜಾಬಾಲಿಮಿದಮಾಹ ವಚಸ್ತದಾ । ಗಂತುಕಾಮೋ ಮಹಾಶೈಲಂ ಶಕ್ತೋಸ್ಯಸ್ಮಿನ್ನ ವಾ ಮುನೇ
ಜಾಬಾಲಿ ಮುನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ಅವನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ನಾನು ಆ ಮಹಾಶೈಲಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ—ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ನನಗೆ ಶಕ್ತಿ ಇದೆಯೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಮುನಿ?'
ಮಮಾಯುರಲ್ಪಂ ಕಥಿತಂ ಯಮೇನ ಜ್ಞಾನಿನಾ ಪುರಾ
'ನನ್ನ ಆಯುಷ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ' ಎಂದು ಯಮನು, ಜ್ಞಾನಿಯು, ಹಿಂದೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದನು.
ನರಕಶ್ಚ ಬಹುಃಪ್ರೋಕ್ತಃ ಕಥಂ ಶ್ರೇಯೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ । ಜಾಬಾಲಿರುವಾಚ- ಮಯಾಪಿ ಸರ್ವಮೇತತ್ತೇ ಜ್ಞಾತಂ ದಿವ್ಯೇನ ಚಕ್ಷುಷಾ
'ನರಕವನ್ನು ಬಹಳ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ—ನಾನು ಹೇಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು?' ಜಾಬಾಲಿ ಹೇಳಿದರು: 'ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ದಿವ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತಿಳಿದಿದ್ದೇನೆ.'
ಆಯುರ್ದಶದಿನಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ವಿದ್ವಾನಪಿ ನ ಧರ್ಮಕೃತ್ । ನ ತಪಸ್ತೇ ಹ್ಯನಭ್ಯಾಸಾನ್ನ ಚ ಯೋಗೋಽಲ್ಪಕಾಲತಃ
'ನಿನ್ನ ಆಯುಷ್ಯ ಹತ್ತು ದಿನಗಳು ಮಾತ್ರ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೆ; ಧರ್ಮ, ತಪಸ್ಸು ಅಥವಾ ಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ಪಾಂಡಿತ್ಯವಿದ್ದವನೂ ಯಶಸ್ಸು ಪಡೆಯಲಾರನು.'