ಮುಹ್ಯತಾಪಿ ಮನುಷ್ಯೇಣ ಪ್ರಷ್ಟವ್ಯಾಃ ಸುಹೃದೋ ಬುಧಾಃ । ತೇ ಚ ಪೃಷ್ಟಾ ಯಥಾ ಬ್ರೂಯುಸ್ತತ್ಕರ್ತ್ತವ್ಯಂ ಯಥೋಚಿತಮ್
ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಮನುಷ್ಯನು ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಕೇಳಬೇಕು. ಅವರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಸರ್ವೋಪಾಯೇನ ಕರ್ತ್ತವ್ಯೋ ನಿಗ್ರಹಃ ಕಾಮಕೋಪಯೋಃ । ಶ್ರೇಯೋಽರ್ಥಿನಾ ಯತಸ್ತೌ ಹಿ ಶ್ರೇಯೋಘಾತಾರ್ಥಮುದ್ಯತೌ
ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಿಂದಲಾದರೂ, ಶುಭವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೋಧವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಸದಾ ಶುಭವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ತಯಾರಾಗಿವೆ.
ಕಾಮೋ ಹಿ ಬಲವಾನ್ರಾಜಞ್ಛರೀರಸ್ಥೋ ರಿಪುರ್ಮಹಾನ್ । ನ ತಸ್ಯ ವಶಗೋ ಭೂಯಾಜ್ಜನಃ ಶ್ರೇಯೋಭಿಲಾಷುಕಃ
ಕಾಮವು ಬಹಳ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ರಾಜನೇ, ದೇಹದಲ್ಲೇ ಇರುವ ದೊಡ್ಡ ಶತ್ರು. ಶುಭವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಅದರ ವಶವಾಗಬಾರದು.
ಯಃ ಕಾಮೋ ದೇವದೇವೇನ ಪುರಾ ತೇನೈವ ಶೂಲಿನಾ । ಲಲಾಟವಹ್ನಿನಾ ದಗ್ಧಃ ಕೃತೋನಂಗ ಇತಿ ಸ್ಥಿತಿಃ
ಈ ಕಾಮನನ್ನು ದೇವತೆಗಳ ದೇವರು, ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿ, ತನ್ನ ನುಣುಪು ಬೆನ್ನಿನ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಸುಟ್ಟನು. ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅದನ್ನು ಅನಂಗ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಯದಾ ವಾಂಛತ್ಯಸೌ ನಾರೀಂ ನಿಹಂತುಂ ಸಮನೋಭವಃ । ಪುಂಸಾಂ ಕಾಯಂ ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ಸ್ವರೂಪಂ ದರ್ಶಯತ್ಯಸೌ
ಯಾವಾಗ ಆತನು ಹೆಂಗಸನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾನೋ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ದೇವತೆ, ಪುರುಷರ ದೇಹವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಚಿಂತ್ಯಮಾನಸ್ಯ ವೈ ಪುಂಸೋ ನಾರ್ಯಾ ರೂಪಂ ಪುನಃಪುನಃ । ತಮದೃಷ್ಟಂ ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ನರಮುನ್ಮಾದಯತ್ಯಸೌ
ಒಬ್ಬ ಪುರುಷನು ಹೆಂಗಸಿನ ರೂಪವನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಚಿಂತಿಸಿದಾಗ, ಆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಕಾಮ, ಆ ಕಾಣದ ರೂಪವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಅವನನ್ನು ಹುಚ್ಚನನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ.
ತಥೈವೋನ್ಮಾದಯತ್ಯೇಷ ಯೋಷಿದಂಗಂ ನ ಸಂಶಯಃ । ಸ್ಮರಃ ಸಂಸ್ಮರಣಾನ್ನಾಮ ಜಾತಂ ತಸ್ಯ ತತೋ ನೃಪ
ಹಾಗೆಯೇ, ಈ ಕಾಮನು ಹೆಂಗಸಿನ ದೇಹದ ಮೂಲಕ ಅವಳನ್ನು ಹುಚ್ಚನನ್ನಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ಅವನನ್ನು ನೆನೆಸುವುದರಿಂದ 'ಸ್ಮರ' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ರಾಜನೇ.
ಯಾದೃಶಸ್ತಾದೃಶೋ ರಂಗೋ ವಸ್ತ್ರಂ ವೀರಸಮಾಶ್ರಯೇತ್ । ಆತ್ಮತೇಜಃ ಪ್ರಕಾಶಾತ್ಸೋಽಶ್ರುಧಾರಾ ಪೇಯತಾಂ ವ್ರಜೇತ್
ಯಾವ ಆಟವೋ, ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಬಟ್ಟೆ. ವೀರನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕು. ಅದು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದಾಗ, ಅವನು ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.
ನಾರ್ಯಾರೂಪಂ ಸಮಾರುಹ್ಯ ಧೀರಂ ತಮಪಿ ಮೋಹಯೇತ್ । ಪುರುಷಂ ತು ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ದ್ರಾವಯತ್ಯೇಷ ಯೋಷಿತಮ್
ಹೆಂಗಸಿನ ರೂಪವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಈ ಕಾಮನು ಧೈರ್ಯವಂತನನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪುರುಷನನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಹೆಂಗಸರನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
ಸ ಏವ ಸಹಜೋ ರಾಜನ್ನಶರೀರೀ ಶರೀರಗಃ । ಶರೀರಕಸ್ಯಾಪಿ ವಿಭೋ ಕಥಂ ಪಾಪಂ ವಿಧೀಯತೇ
ಈ ಕಾಮನು ಸಹಜವಾಗಿ, ರಾಜನೇ, ದೇಹವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ದೇಹದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗಿದ್ದಾಗ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವವನಿಗೆ ಪಾಪ ಹೇಗೆ ಲಗ್ನವಾಗುತ್ತದೆ?
ಯಂ ಪ್ರಾಪ್ಯಾತಿಪವಿತ್ರಾಣಿ ಪಂಚಗವ್ಯಹವೀಂಷಿ ಚ । ಅಶುಚಿತ್ವಂ ಕ್ಷಣಂ ಯಾಂತಿ ಕೋಽನ್ಯ ಸ್ಯಾದಶುಚಿಸ್ತತಃ
ಅತಿಶುದ್ಧವಾದ ಗೋಮೂತ್ರ, ಗೋಮಯ ಮುಂತಾದ ಪಂಚಗವ್ಯಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಈ ಕಾಮನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಅವು ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಶುದ್ಧವಾಗುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾದರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಹೇಗೆ ಅಶುದ್ಧನಾಗಬಹುದು?
ಜಿಘ್ರನ್ನಪಿ ಸ್ವದುರ್ಗಂಧಂ ಪಶ್ಯನ್ನಪಿ ಮಲಂ ಸ್ವಕಮ್ । ನ ವಿರಜ್ಯತಿ ಲೋಕೋಽಯಂ ಪೀಡಯನ್ನಪಿ ನಾಸಿಕಾಮ್
ತಾನೇ ತನ್ನ ದುರ್ಗಂಧವನ್ನು ಹಿಮ್ಮಡಿದರೂ, ತಾನೇ ತನ್ನ ಮಲವನ್ನು ನೋಡಿದರೂ, ಈ ಜನರು ಮೂಗನ್ನು ನೋಯಿಸಿದರೂ ದೂರ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
ಹೃದ್ಯಾನ್ನಮನ್ನಪಾನಾನಿ ಯಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಸುರಭೀಣಿ ಚ । ಅಶುಚಿತ್ವಂ ಪ್ರಯಾಂತ್ಯಾಶು ಕೋಽನ್ಯಸ್ಯಾದಶುಚಿಸ್ತತಃ
ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಪಾನೀಯಗಳು ಸಿಗುವಾಗ ಸುಗಂಧವಾಗುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಅವು ಅಶುದ್ಧವಾದರೆ, ಆ ಅಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬನು ಯಾರು ತಿನ್ನಲು ಇಚ್ಛಿಸುವನು?
ಯಸ್ಯೋದರಗತಂ ಚಾನ್ನಂ ಸ್ವಂ ಹಿ ರೂಪಂ ಪರಿತ್ಯಜೇತ್ । ಕೃಮಿಮಿಶ್ರಮಮೇಧ್ಯತ್ವಂ ಶೀಘ್ರಂ ಪ್ರಜ್ಞಾಯತೇ ಕಿಲ
ಆಹಾರ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹೋದಾಗ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಳೆದುಬಿಡುತ್ತದೆ; ಅದು ಶೀಘ್ರವೇ ಹುಳುಗಳು ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತುಹೋಗುವುದು ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡಬಹುದಾದ ಸಂಗತಿ.
ತಥಾಪಿ ದೇಹೇ ಭೂಪಾಲ ನಿಜರೂಪಂ ಪರಿತ್ಯಜೇತ್ । ಶುನತಾಂ ಯಾತಿ ವೈ ಪಶ್ಚಾತ್ಕೃಮಿದುರ್ಗಂಧಿಸಂಕುಲೇ
ಅದೇ ರೀತಿ, ರಾಜನೇ, ದೇಹವೂ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಳೆದುಬಿಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದು ಖಾಲಿಯಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ; ಹುಳುಗಳು ಮತ್ತು ದುರ್ಗಂಧದಿಂದ ತುಂಬಿಹೋಗುತ್ತದೆ.
ಜಾಯಂತೇ ತತ್ರ ವೈ ಯೂಕಾಃ ಕೃಮಯೋ ವಾ ನ ಸಂಶಯಃ । ಸಕೃಮಿಃ ಕುರುತೇ ಸ್ಫೋಟಂ ಕಂಡೂಶ್ಚ ಪರಿದಾರುಣಃ
ಅಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಜೂನುಗಳು ಮತ್ತು ಹುಳುಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇ ಇಲ್ಲ; ಆ ಹುಳುಗಳು ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬುಗಳು ಮತ್ತು ತೀವ್ರವಾದ ಉರಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.
ವ್ಯಥಾಮುತ್ಪಾದಯೇದ್ಭೂಯಃ ಸರ್ವಾಂಗಂ ಪರಿಚಾಲಯೇತ್ । ನಖಾಗ್ರೈರ್ಘೃಷ್ಯಮಾಣಾ ಸಾ ಕಂಡೂಃ ಶಾಂತಾ ಪ್ರಜಾಯತೇ
ಅದು ನೋವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇಹವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕಾಡುತ್ತದೆ; ಆ ಉರಿಯನ್ನು ನೇಲುಗಳ ತುದಿಯಿಂದ ಒರೆಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಶಾಂತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ತದ್ವತ್ಸುಖಂ ಭವತ್ಯೇವ ಸುರತಸ್ಯ ನ ಸಂಶಯಃ । ಭುಂಜತ್ಯೇವಂ ರಸಾನ್ಮರ್ತ್ಯಃ ಸುಭಕ್ಷಾನ್ಪಿಬತೇ ಪುನಃ
ಅದೇ ರೀತಿ, ಸಂಭೋಗದಿಂದ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಆನಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಮನುಷ್ಯನು ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ರುಚಿಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ, ರುಚಿಕರವಾದ ಆಹಾರವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕುಡಿಯುತ್ತಾನೆ.
ತತ್ರಸ್ಥಂ ಪಚತೇ ವಹ್ನಿರಪಾನೇ ಪಾತಯೇನ್ಮಲಮ್ । ಸಾರಭೂತೋ ರಸಸ್ತತ್ರ ಉದ್ರಿಕ್ತಸ್ತು ಪ್ರಜಾಯತೇ
ಅಲ್ಲಿ ಜಠರಾಗ್ನಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಬೇಯಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವಶಿಷ್ಟವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅದರ ಸಾರವಾದ ರಸವು ಅಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿರ್ಮಲಃ ಶುದ್ಧವೀರ್ಯಸ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಯಾತಿ ಚ । ಆಕೃಷ್ಟಃ ಸ ಸಮಾನೇನ ನೀತಸ್ತೇನಾಪಿ ವಾಯುನಾ
ಆ ಶುದ್ಧವಾದ ವೀರ್ಯವು ಬ್ರಹ್ಮಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಸಮಾನ ವಾಯುವಿನಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಥಾನಂ ನ ಲಭತೇ ವೀರ್ಯಂ ಚಂಚಲತ್ವೇನ ವರ್ತತೇ । ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಹಿ ಕಪಾಲೇಷು ಕೃಮಯಃ ಸಂತಿ ಪಂಚ ವೈ
ಆ ವೀರ್ಯವು ಸ್ಥಿರವಾದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಚಂಚಲವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ; ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತಲೆಬುಡಗಳಲ್ಲಿ ಐದು ಹುಳುಗಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇವೆ.
ದ್ವಾವೇತೌ ಕರ್ಣಮೂಲೇ ತು ನೇತ್ರಸ್ಥಾನೇ ತತಃ ಪುನಃ । ಕನಿಷ್ಠಾಂಗುಲಿಮಾನೇನ ರಕ್ತಪುಚ್ಛಾಶ್ಚ ಭೂಪತೇ
ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಿವಿಯ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆ, ಮತ್ತೆರಡು ಕಣ್ಣುಗಳ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿವೆ; ರಾಜನೇ, ಅವುಗಳ ಗಾತ್ರ ಚಿಕ್ಕ ಬೆರಳಿನಷ್ಟು ಮತ್ತು ಬಾಲ ಕೆಂಪಾಗಿದೆ.
ನವನೀತಸ್ಯ ವರ್ಣೇನ ಕೃಷ್ಣಪುಚ್ಛಾ ನ ಸಂಶಯಃ । ತೇಷಾಂ ನಾಮಾನಿ ಭದ್ರಂ ತೇ ಮತ್ತೋ ನಿಗದತಃ ಶೃಣು
ಹಸಿವೆಣ್ಣೆಯ ಬಣ್ಣವಿದ್ದು, ಬಾಲ ಕಪ್ಪಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಅವುಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನೀನು ಕೇಳು.
ಪಿಙ್ಗಲೀ ಶೃಂಗಲೀ ನಾಮ ದ್ವೌ ಕೃಮೀ ಕರ್ಣಮೂಲಯೋಃ । ಶೃಂಗಲೀ ಜಂಗಲೀ ಚಾನ್ಯೌ ನೇತ್ರಯೋರಂತರಸ್ಥಿತೌ
ಪಿಂಗಳಿ ಮತ್ತು ಶೃಂಗಲಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಹುಳುಗಳು ಕಿವಿಯ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆ; ಶೃಂಗಲಿ ಮತ್ತು ಜಂಗಲಿ ಎಂಬ ಇನ್ನೆರಡು ಕಣ್ಣುಗಳ ಒಳಗೆ ಇವೆ.
ಕೃಮೀಣಾಂ ಶತಪಂಚಾಶತ್ತಾದೃಗ್ಭೂತಾ ನ ಸಂಶಯಃ । ಲಲಾಟಾಂತಃ ಸ್ಥಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ರಾಜಿಕಾಯಾಃ ಪ್ರಮಾಣತಃ
ಅಂತಹ ಐವತ್ತು ಹುಳುಗಳು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಇವೆ; ಅವೆಲ್ಲವೂ ನಾಸಿಕಾಂತದಲ್ಲಿ, ರಾಯಿತಳದ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ.
ಕಪಾಲರೋಗಿಣಃ ಸರ್ವೇ ಕುರ್ವಂತಿ ನ ಸಂಶಯಃ । ಅನ್ಯಮೇವಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯೋ ಮಹಾಕೃಮಿಃ
ತಲೆಬುಡದ ರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುವವರು ಎಲ್ಲರೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಈಗ ನಾನು ಮತ್ತೊಂದು, ಪ್ರಜಾಪತ್ಯ ಎಂಬ ದೊಡ್ಡ ಹುಳಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಸತಂಡುಲಪ್ರಮಾಣೇನ ತದ್ವದ್ವರ್ಣೇನ ಸಂಶಯಃ । ಕೇಶದ್ವಯಂ ಮುಖೇ ತಸ್ಯ ವಿದ್ಯತೇ ಶೃಣು ಭೂಪತೇ
ಅದು ಅಕ್ಕಿಯ ಕಾಳಿನಷ್ಟು ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಅದರ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕೂದಲುಗಳಿವೆ, ರಾಜನೇ, ನೀನು ಕೇಳು.
ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಸಂಕ್ಷಯಾಬುದ್ಧಿಸ್ತತ್ಕ್ಷಣಾದ್ಧಿ ನ ಸಂಶಯಃ । ಸ್ವಸ್ಥಾನೇ ಸಂಸ್ಥಿತಸ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಸ್ಯ ವೈ ಮುಖೇ
ಅದರ ಕಾರಣದಿಂದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬುದ್ಧಿ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಪ್ರಜಾಪತ್ಯ ಹುಳು ತನ್ನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ, ಅದರ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
ತದ್ವೀರ್ಯಂ ರಸರೂಪೇಣ ಪತತೇ ನಾತ್ರ ಸಂಶಯಃ । ಸುಖೇನ ಪಿಬತೇ ವೀರ್ಯಂ ತೇನ ಮತ್ತಃ ಪ್ರಜಾಯತೇ
ಅದರ ವೀರ್ಯವು ರಸ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ಅದರಿಂದ ಅದು ಸುಲಭವಾಗಿ ವೀರ್ಯವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನನ್ನಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
ತಾಲುಸ್ಥಾನಂ ಪ್ರಭೇದ್ಯೈವ ಚಂಚಲತ್ವೇನ ವರ್ತ್ತತೇ । ಇಡಾ ಚ ಪಿಂಗಲಾ ನಾಡೀ ಸುಷುಮ್ನಾ ತತ್ರ ಸಂಸ್ಥಿತಾಃ
ಅದು ಬಾಯಿಯ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು ಒಡೆದು ಚಂಚಲವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಇಡಾ, ಪಿಂಗಳಾ ಮತ್ತು ಸುಷುಮ್ನಾ ಎಂಬ ನಾಡಿಗಳು ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿವೆ.