ಪಾಪಾನಿ ತಸ್ಯ ನಶ್ಯಂತಿ ತೀರ್ಥಾಲಾಪನಮಾತ್ರತಃ । ತೀರ್ಥಾನಿ ಖಲು ಧನ್ಯಾನಿ ಧನ್ಯಸೇವ್ಯಾನಿ ಸುವ್ರತಾಃ
ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸಿದಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅವನ ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ನಿಜಕ್ಕೂ, ಆ ಸ್ಥಳಗಳು ಧನ್ಯವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನರು ಸೇವಿಸುವುದು ಯೋಗ್ಯ.
ತೀರ್ಥಾನಾಂ ಸೇವನಾದೇವ ಸೇವಿತೋ ಭವತಿ ಪ್ರಭುಃ । ನಾರಾಯಣೋ ಜಗತ್ಕರ್ತಾ ನಾಸ್ತಿ ತೀರ್ಥಾತ್ಪರಂ ಪದಮ್
ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದಲೇ ಲೋಕದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾದ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಸೇವಿಸಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲು ಸ್ಥಾನವೇ ಇಲ್ಲ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ತುಲಸೀ ಚೈವ ಅಶ್ವತ್ಥಸ್ತೀರ್ಥಸಂಚಯಃ । ವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ಪರಮೇಶಾನಃ ಸೇವ್ಯ ಏವ ಸದಾ ನೃಭಿಃ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ತುಳಸಿ ಗಿಡ, ಅಶ್ವತ್ಥ ಮರ, ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಗುಚ್ಛ ಮತ್ತು ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ವಿಷ್ಣು—ಇವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಜನರು ಸದಾ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂ ವಿಶೇಷೇಣ ಸೇವನಂ ಮುನಿಪುಂಗವಾಃ । ಸರ್ವತೀರ್ಥಾವಗಾಹಾದೇರಧಿಕಂ ವಿದುರಗ್ರಜಾಃ
ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಎಲ್ಲಾ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚೆಂದು ಹಿರಿಯರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ತಸ್ಮಾದ್ದ್ವಿಜಪದಂ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಸರ್ವತೀರ್ಥಮಯಂ ಶುಭಮ್ । ಭಜೇತಾನುದಿನಂ ವಿದ್ವಾಂಸ್ತತ್ರ ತೀರ್ಥಾಧಿಕಂ ಭವೇತ್
ಆದ್ದರಿಂದ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರತಿದಿನವೂ ದ್ವಿಜರ ಪಾದಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ರೂಪವೆಂದು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಫಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಅಶ್ವತ್ಥಸ್ಯ ತುಲಸ್ಯಾಶ್ಚ ಗವಾಂ ಕುರ್ಯಾತ್ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಮ್ । ಸರ್ವತೀರ್ಥಫಲಂಪ್ರಾಪ್ಯ ವಿಷ್ಣುಲೋಕೇ ಮಹೀಯತೇ
ಅಶ್ವತ್ಥ ಮರ, ತುಳಸಿ ಗಿಡ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಎಲ್ಲ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆದು ವಿಷ್ಣುಲೋಕದಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ತಸ್ಮಾದ್ದುಷ್ಕೃತಕರ್ಮಾಣಿ ನಾಶಯೇತ್ತೀರ್ಥಸೇವನಾತ್ । ಅನ್ಯಥಾ ನರಕಂ ಯಾತಿ ಕರ್ಮ್ಮಭೋಗಾದ್ಧಿ ಶಾಮ್ಯತಿ
ಆದ್ದರಿಂದ, ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಮೂಲಕ ದುಷ್ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡಬೇಕು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಯಾಕಂದರೆ, ಕರ್ಮಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ದುಃಖ ಶಮನವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಾಪಿನಾಂ ನರಕೇ ವಾಸಃ ಸುಕೃತೀ ಸ್ವರ್ಗಮಶ್ನುತೇ । ತಸ್ಮಾತ್ಪುಣ್ಯಂ ನಿಷೇವೇತ ತೀರ್ಥಂ ಖಲು ವಿಚಕ್ಷಣಃ
ಪಾಪಿಗಳು ನರಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ, ಸತ್ಕರ್ಮಿಗಳು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಖಂಡಿತ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
ಋಷಯ ಊಚುಃ- ಶ್ರುತಾನಿ ಕಿಲ ತೀರ್ಥಾನಿ ಸಮಾಹಾತ್ಮ್ಯಾನಿ ಸುವ್ರತ । ಇದಾನೀಂ ಶ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಃ ಪ್ರಯಾಗಸ್ಯ ವಿಶೇಷಕಮ್
ಋಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು—ಧರ್ಮಾತ್ಮನೆ, ನಾವು ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಈಗ ಪ್ರಾಯಾಗದ ವಿಶೇಷತೆಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.
ಪ್ರಯಾಗಂ ತು ಪುರಾ ಪ್ರೋಕ್ತಂ ಸಂಕ್ಷೇಪಾತ್ಸೂತ ಯತ್ತ್ವಯಾ । ವಿಶೇಷಾಚ್ಛ್ರೋತುಮಿಚ್ಛಾಮಃ ಸೂತ ನಃ ಕಥ್ಯತಾಮಿತಿ
ಸೂತನೇ, ನೀನು ಹಿಂದೆ ಪ್ರಾಯಾಗವನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದೆ. ಈಗ ಅದನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಕೇಳಲು ನಾವು ಬಯಸುತ್ತೇವೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ನಮಗೆ ಹೇಳು.
ಸೂತ ಉವಾಚ- ಸಾಧು ಪೃಷ್ಟಂ ಮಹಾಭಾಗಾಃ ಪ್ರಯಾಗಂ ಪ್ರತಿ ಸುವ್ರತಾಃ । ಹಂತಾಹಂ ತತ್ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಪ್ರಯಾಗಸ್ಯೋಪವರ್ಣನಮ್
ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಧನ್ಯರಾದ ಧರ್ಮಾತ್ಮರೇ, ನೀವು ಪ್ರಾಯಾಗದ ಬಗ್ಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದೀರಿ. ಈಗ ನಾನು ಪ್ರಾಯಾಗದ ವರ್ಣನೆಯನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯೇನ ಕಥಿತಂ ಯತ್ಪುರಾ ಪಾಂಡುಸೂನವೇ । ಭಾರತೇ ತು ಯದಾ ವೃತ್ತೇ ಪ್ರಾಪ್ತರಾಜ್ಯೇ ಪೃಥಾಸುತೇ
ಭಾರತದ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದ ಪಾಂಡುಪುತ್ರನಿಗೆ ಮಾರುಕಂಡೇಯನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಈಗ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಏತಸ್ಮಿನ್ನಂತರೇ ರಾಜಾ ಕುಂತೀಪುತ್ರೋ ಯುಧಿಷ್ಠಿರಃ । ಭ್ರಾತೃಶೋಕೇನ ಸಂತಪ್ತಃ ಚಿಂತಯಂಸ್ತು ಪುನಃ ಪುನಃ
ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕುಂತೀಪುತ್ರನಾದ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ತಮ್ಮ ಸಹೋದರರ ದುಃಖದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಾ, ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಆಲೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಆಸೀದ್ದುರ್ಯೋಧನೋ ರಾಜಾ ಏಕಾದಶಚಮೂಪತಿಃ । ಅಸ್ಮಾನ್ಸಂತಪ್ಯ ಬಹುಶಃ ಸರ್ವೇ ತೇ ನಿಧನಂ ಗತಾಃ
ಅಂದು ದುರ್ಯೋಧನನು ರಾಜನಾಗಿದ್ದ, ಹನ್ನೊಂದು ಸೇನೆಗಳ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ. ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಕಾಡಿದನು; ಎಲ್ಲರೂ ಈಗ ಮೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ವಾಸುದೇವಂ ಸಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ಪಂಚಶೇಷಾಸ್ತು ಪಾಂಡವಾಃ । ಕಥಂ ದ್ರೋಣಂ ಚ ಭೀಷ್ಮಂ ಚ ಕರ್ಣಂ ಚೈವ ಮಹಾಬಲಮ್
ವಾಸುದೇವನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಐದು ಪಾಂಡವರು ಉಳಿದರು. ನಾವು ಹೇಗೆ ದ್ರೋಣ, ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲಿಯಾದ ಕರ್ಣನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ್ದೆವು ಎಂಬುದು ಆಶ್ಚರ್ಯ.
ದುರ್ಯೋಧನಂ ಚ ರಾಜಾನಂ ಭ್ರಾತೃಪುತ್ರಸಮನ್ವಿತಮ್ । ರಾಜಾನೋ ನಿಹತಾಃ ಸರ್ವೇ ಯೇ ಚಾನ್ಯೇ ಶೂರಮಾನಿನಃ
ರಾಜನಾದ ದುರ್ಯೋಧನನು ತನ್ನ ಸಹೋದರರು ಮತ್ತು ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ, ಹಾಗೂ ತನ್ನನ್ನು ಶೂರನೆಂದುಕೊಂಡ ಎಲ್ಲ ರಾಜರು ಕೂಡ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹತಹತಳಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ವಿನಾ ರಾಜ್ಯೇನ ಕರ್ತವ್ಯಂ ಕಿಂ ಭೋಗೈರ್ಜೀವಿತೇನವಾ । ಧಿಕ್ಕಷ್ಟಮಿತಿ ಸಂಚಿಂತ್ಯ ರಾಜಾ ವಿಹ್ವಲತಾಂ ಗತಃ
ರಾಜ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಭೋಗಗಳಿಗೂ, ಬದುಕಿಗೂ ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನ? 'ಅಯ್ಯೋ, ಎಷ್ಟು ದುಃಖ!' ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿ, ರಾಜನು ತುಂಬಾ ಕಳವಳಗೊಂಡನು.
ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟೋಽಥ ನಿರುತ್ಸಾಹಃ ಕಿಂ ಚಿತ್ತಿಷ್ಠತ್ಯಧೋಮುಖಃ । ಲಬ್ಧಸಂಜ್ಞೋ ಯದಾ ರಾಜಾ ಚಿಂತಯಾನಃ ಪುನಃ ಪುನಃ
ಆಮೇಲೆ, ರಾಜನು ಚಲನೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಮನಸ್ಸು ಕುಗ್ಗಿ, ತಲೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ ಕುಳಿತನು. ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಆತನು ಚೇತನಗೊಂಡು, ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಕಂ ಚರೇ ವಿಧಿನಾ ಯೋಗಂ ನಿಯಮಂ ತೀರ್ಥಮೇವ ವಾ । ಯೇನಾಹಂ ಶೀಘ್ರಮಾಮುಚ್ಯೇ ಮಹಾಪಾತಕಕಿಲ್ಬಿಷಾತ್
ಯಾವ ಮಾರ್ಗದಿಂದ—ವ್ರತ, ಯೋಗ ಅಥವಾ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯಿಂದ—I ಈ ಭಯಾನಕ ಪಾಪದಿಂದ ಬೇಗನೆ ಮುಕ್ತನಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಆತನು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ಯತ್ರ ಸ್ನಾತ್ವಾ ನರೋ ಯಾತಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕಮನುತ್ತಮಮ್ । ಕಥಂ ಪೃಚ್ಛಾಮಿ ವೈ ಕೃಷ್ಣಂ ಯೇನೇದಂ ಕಾರಿತಂ ಮಹತ್
ಯಾವ ತೀರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯನು ಶ್ರೀಹರಿಯ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಲೋಕವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ? ಈ ಮಹಾ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಕೇಳಲಿ ಎಂದು ಆತನು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರಂ ಕಥಂ ಪೃಚ್ಛೇ ಯಸ್ಯ ಪುತ್ರಶತಂ ಹತಮ್ । ವ್ಯಾಸಂ ಕಥಮಹಂ ಪೃಚ್ಛೇ ಯಸ್ಯ ಗೋತ್ರಕ್ಷಯಃ ಕೃತಃ
ನೂರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಕೇಳಲಿ? ವಂಶವನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ವ್ಯಾಸರನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಿ ಎಂದು ಆತನು ಯೋಚಿಸಿದನು.
ಏವಂ ವೈಕ್ಲವ್ಯಮಾಪನ್ನೋ ಧರ್ಮಪುತ್ರೋ ಯುಧಿಷ್ಠಿರಃ । ರುದಂತಃ ಪಾಂಡವಾಃ ಸರ್ವೇ ಭ್ರಾತೃಶೋಕಪರಿಪ್ಲುತಾಃ
ಹೀಗೆ, ಧರ್ಮಪುತ್ರ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ನಿರಾಶೆಯಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಪಾಂಡವರು ಎಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಸಹೋದರನ ಶೋಕದಿಂದ ಕಂಗಾಲಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದರು.
ಯೇ ಚ ತತ್ರ ಮಹಾತ್ಮಾನಃ ಸಮೇತಾಃ ಪಾಂಡವಾಶ್ರಿತಾಃ । ಕುಂತೀ ಚ ದ್ರೌಪದೀ ಚೈವ ಯೇ ಚ ತತ್ರ ಸಮಾಗತಾಃ
ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಾತ್ಮರು, ಪಾಂಡವರ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದವರು, ಕುಂತಿ, ದ್ರೌಪದಿ ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದ ಎಲ್ಲರೂ ಕೂಡಾ,
ಭೂಮೌ ನಿಪತಿತಾಃ ಸರ್ವೇ ರೋದಮಾನಾಃ ಸಮಂತತಃ । ವಾರಾಣಸ್ಯಾಂ ತು ಮಾರ್ಕಂಡಸ್ತೇನ ಜ್ಞಾತೋ ಯುಧಿಷ್ಠರಃ
ಅವರು ಎಲ್ಲರೂ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಳುತ್ತಿದ್ದರು. ವಾರಾಣಸಿಯಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಯುಧಿಷ್ಠಿರನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು.
ಯಥಾವಿಕ್ಲವಮಾಪನ್ನೋ ರೋದಮಾನಃ ಸುದುಃಖಿತಃ । ಅಚಿರೇಣೈವ ಕಾಲೇನ ಮಾರ್ಕಂಡಸ್ತು ಮಹಾತಪಾಃ
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಗೆ ನಿರಾಶೆಯಿಂದ, ಭಾರೀ ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದನೆಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು ಬೇಗನೆ ಹೊರಟನು.
ಹಸ್ತಿನಾಪುರ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತೋ ರಾಜದ್ವಾರೇ ಸ ತಿಷ್ಠತಿ । ದ್ವಾರಪಾಲೋಽಪಿ ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ರಾಜ್ಞಃ ಕಥಿತವಾನ್ದ್ರುತಮ್
ಅವನು ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಅರಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ನಿಂತನು. ಬಾಗಿಲಿನ ಕಾಯುವವನು ಅವನನ್ನು ನೋಡಿ, ರಾಜನಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಹೇಳಿದನು.
ತ್ವಾಂ ದ್ರಷ್ಟುಕಾಮೋ ಮಾರ್ಕಂಡೋ ದ್ವಾರೇ ತಿಷ್ಠತ್ಯಸೌ ಮುನಿಃ । ತ್ವರಿತೋ ಧರ್ಮಪುತ್ರಸ್ತು ದ್ವಾರಮೇತ್ಯಾಹ ತತ್ಪರಃ
'ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಮಹರ್ಷಿ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೋಡಲು ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ' ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ಧರ್ಮಪುತ್ರನು ಆತುರದಿಂದ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಓಡಿ ಹೋದನು.
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ ಉವಾಚ- ಸ್ವಾಗತಂ ತೇ ಮಹಾಪ್ರಾಜ್ಞ ಸ್ವಾಗತಂ ತೇ ಮಹಾಮುನೇ । ಅದ್ಯ ಮೇ ಸಫಲಂ ಜನ್ಮ ಅದ್ಯ ಮೇ ಪಾವಿತಂ ಕುಲಮ್
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಹೇಳಿದನು—'ಮಹಾಜ್ಞಾನಿ, ಮಹರ್ಷಿಯೇ, ನಿಮಗೆ ಸ್ವಾಗತ! ಇಂದು ನನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಾರ್ಥಕವಾಯಿತು, ನಮ್ಮ ವಂಶವೂ ಪವಿತ್ರವಾಯಿತು.'
ಅದ್ಯ ಮೇ ಪಿತರಸ್ತೃಪ್ತಾಸ್ತ್ವಯಿ ದೃಷ್ಟೇ ಮಹಾಮುನೇ । ಸಿಂಹಾಸನ ಉಪಸ್ಥಾಪ್ಯ ಪಾದಶೌಚಾರ್ಚನಾದಿಭಿಃ
'ಮಹರ್ಷಿಯವರನ್ನು ನೋಡಿ ಇಂದು ನನ್ನ ಪೂರ್ವಜರು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಅವನನ್ನು ಸಿಂಹಾಸನದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿ, ಪಾದಪ್ರಕ್ಷಾಳನೆ ಮತ್ತು ಪೂಜೆ ಮುಂತಾದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದನು.
ಯುಧಿಷ್ಠಿರೋ ಮಹಾತ್ಮಾ ವೈ ಪೂಜಯಾಮಾಸ ತಂ ಮುನಿಮ್ । ತತಸ್ತಮೂಚೇ ಮಾರ್ಕಣ್ಡಃ ಪೂಜಿತೋಽಹಂ ತ್ವಯಾ ವಿಭೋ
ಮಹಾತ್ಮ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಆ ಮಹರ್ಷಿಯನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಿದನು. ನಂತರ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯನು, ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅವನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು: