ಶ್ರೂಯತಾಮಭಿಧಾಸ್ಯಾಮಿ ಚರಿತ್ರಂ ಶ್ರೇಯದಾಯಕಮ್ । ದ್ವಿಜಸ್ಯಾಪಿ ಚ ವೃತ್ತಾಂತಂ ಕುಂಜಲಸ್ಯ ಮಹಾತ್ಮನಃ
ನಾನು ಈಗ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ನೀಡುವ ಒಂದು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಅದು ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಕುಂಜಲನ ದ್ವಿಜನ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿದೆ. ಕೇಳಿರಿ.
ವಿಷ್ಣುರುವಾಚ- ಕುಂಜಲಶ್ಚಾಪಿ ಧರ್ಮಾತ್ಮಾ ಚತುರ್ಥಂ ಪುತ್ರಮೇವ ಚ । ಸಮಾಹೂಯ ಮುದಾಯುಕ್ತ ಉವಾಚೈನಂ ಕಪಿಂಜಲಮ್
ವಿಷ್ಣುನು ಹೇಳಿದನು: ಧರ್ಮಮಯನಾದ ಕುಂಜಳನು ತನ್ನ ನಾಲ್ಕನೇ ಮಗನಾದ ಕಪಿಂಜಳನನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕರೆದು ಅವನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
ಕಿಂ ನು ಪುತ್ರ ತ್ವಯಾ ದೃಷ್ಟಮಪೂರ್ವಂ ಕಥಯಸ್ವ ಮೇ । ಭೋಜನಾರ್ಥಂ ತು ಯಾಸಿ ತ್ವಮಿತಃ ಕಸ್ಮಿನ್ಸುತೋತ್ತಮ
ಮಗನೇ, ನೀನು ಯಾವ ಹೊಸದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯೋ ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು. ನೀನು ಊಟಕ್ಕಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಇಂದೆಲ್ಲ ಹೋಗುತ್ತೀಯೋ, ಅದನ್ನು ಹೇಳು.
ತದಾಚಕ್ಷ್ವ ಮಹಾಭಾಗ ಯದಿ ದೃಷ್ಟಂ ಸುಪುಣ್ಯದಮ್ । ಕಪಿಂಜಲ ಉವಾಚ- ಯಚ್ಚ ತಾತ ತ್ವಯಾ ಪೃಷ್ಟಮಪೂರ್ವಂ ಪ್ರವದಾಮ್ಯಹಮ್
ಮಹಾಭಾಗ್ಯಶಾಲಿಯೇ, ನೀನು ಯಾವ ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯೋ ಅದನ್ನು ಹೇಳು. ಕಪಿಂಜಳನು ಹೇಳಿದನು: ತಂದೆ, ನೀನು ಕೇಳಿದ ಹೊಸದು ಯಾವದೋ, ಅದನ್ನು ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.
ಯನ್ನ ದೃಷ್ಟಂ ಶ್ರುತಂ ಕೇನ ಕಸ್ಮಾನ್ನೈವ ಶ್ರುತಂ ಮಯಾ । ತದಿಹೈವ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮಿ ಶ್ರೂಯತಾಮಧುನಾ ಪಿತಃ
ನಾನು ನೋಡದದ್ದನ್ನು, ಕೇಳದದ್ದನ್ನು ಅಥವಾ ಏಕೆ ಕೇಳಲಿಲ್ಲವೋ ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಈಗ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ. ತಂದೆ, ಕೇಳು.
ಶೃಣ್ವಂತು ಭ್ರಾತರಃ ಸರ್ವೇ ಮಾತಸ್ತ್ವಂ ಶೃಣು ಸಾಂಪ್ರತಮ್ । ಕೈಲಾಸಃ ಪರ್ವತಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಧವಲಶ್ಚಂದ್ರ ಸನ್ನಿಭಃ
ಎಲ್ಲಾ ಅಣ್ಣಂದಿರೂ ಕೇಳಲಿ, ತಾಯಿ ನೀನು ಕೂಡ ಈಗ ಕೇಳು: ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳಿಯಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ನಾನಾಧಾತುಸಮಾಕೀರ್ಣೋ ನಾನಾವೃಕ್ಷೋಪಶೋಭಿತಃ । ಗಂಗಾಜಲೈಃ ಶುಭೈಃ ಪುಣ್ಯೈಃ ಕ್ಷಾಲಿತಃ ಸರ್ವತಃ ಪಿತಃ
ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಲೋಹಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಮರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಗಂಗೆಯ ಪವಿತ್ರ ನೀರಿನಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ತೊಳೆದಿದೆ, ತಂದೆ.
ನದೀನಾಂ ತು ಸಹಸ್ರಾಣಿ ದಿವ್ಯಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ । ಯಸ್ಮಾತ್ತಾತ ಪ್ರಸೂತಾನಿ ಜಲಾನಿ ವಿವಿಧಾನಿ ಚ
ಅಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ದಿವ್ಯವಾದ ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ನೀರುಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ, ತಂದೆ.
ತಡಾಗಾನಿ ಸಹಸ್ರಾಣಿ ಸೋದಕಾನಿ ಮಹಾಗಿರೌ । ನದ್ಯಃ ಸಂತಿ ವಿಶಾಲಿನ್ಯೋ ಹಂಸಸಾರಸಸೇವಿತಾಃ
ಆ ಮಹಾ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ನೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕೆರೆಗಳು ಇದ್ದವು; ಹಂಸ ಮತ್ತು ಸಾರಸಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ವಿಶಾಲವಾದ ನದಿಗಳು ಕೂಡ ಇದ್ದವು.
ತಸ್ಮಿಞ್ಛಿಖರಿಣಾಂ ಶ್ರೇಷ್ಠೇ ಪುಣ್ಯದಾಃ ಪಾಪನಾಶನಾಃ । ವನಾನಿ ವಿವಿಧಾನ್ಯೇವ ಪುಷ್ಪಿತಾನಿ ಫಲಾನಿ ಚ
ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರ ಹತ್ತಿರ ಪುಷ್ಪಿತವಾದ, ಹಣ್ಣುಗಳಿರುವ ಹಲವಾರು ಅರಣ್ಯಗಳು ಇದ್ದವು, ಅವು ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪಾಪವನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತವೆ.
ನಾನಾವೃಕ್ಷೋಪಯುಕ್ತಾನಿ ಹರಿತಾನಿ ಶುಭಾನಿ ಚ । ಕಿನ್ನರಾಣಾಂ ಗಣೈರ್ಯುಕ್ತಶ್ಚಾಪ್ಸರೋಭಿಃ ಸಮಾಕುಲಃ
ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಮರಗಳು, ಹಸಿರು, ಶುಭಕರವಾದವುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿವೆ; ಅಲ್ಲದೆ ಕಿನ್ನರರ ಗುಂಪುಗಳು ಮತ್ತು ಅಪ್ಸರಸರು ಕೂಡ ತುಂಬಿದ್ದಾರೆ.
ಗಂಧರ್ವಚಾರಣೈಃ ಸಿದ್ಧೈರ್ದೇವವೃಂದೈಃ ಸುಶೋಭಿತಃ । ದಿವ್ಯವೃಕ್ಷವನೋಪೇತೋ ದಿವ್ಯಭಾವೈಃ ಸಮಾಕುಲಃ
ಅಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು, ಚಾರಣರು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ; ದಿವ್ಯ ವೃಕ್ಷಗಳ ಅರಣ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ದಿವ್ಯ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ.
ದಿವ್ಯಗಂಧೈಃ ಸುಶೋಭಾಢ್ಯೈರ್ನಾನಾರತ್ನಸಮನ್ವಿತಃ । ಶಿಲಾಭಿಃ ಸ್ಫಟಿಕಸ್ಯಾಪಿ ಶುಕ್ಲಾಭಿಸ್ತು ಸುಶೋಭನಃ
ಅಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯವಾದ ಸುಗಂಧಗಳಿಂದ, ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಬಿಳಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಸೂರ್ಯತೇಜೋಮಯೋ ರಾಜಂಸ್ತೇಜೋಭಿಸ್ತು ಸಮಾಕುಲಃ । ಚಂದನೈಶ್ಚಾರುಗಂಧೈಶ್ಚ ಬಕುಲೈರ್ನೀಲಪುಷ್ಪಕೈಃ
ರಾಜನೇ, ಅದು ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿದೆ; ಅಲ್ಲದೆ ಸುಗಂಧದ ಚಂದನ, ಬಕುಲ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಾನಾಪುಷ್ಪಮಯೈರ್ವೃಕ್ಷೈಃ ಸರ್ವತ್ರ ಸಮಲಂಕೃತಃ । ಪಕ್ಷಿಣಾಂ ಸುನಿನಾದೈಶ್ಚ ದಿವ್ಯಾನಾಂ ಮಧುರಾಯತೇ
ಎಲ್ಲೆಡೆ ವಿಭಿನ್ನ ಹೂವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ದೇವತೆಗಳ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಮಧುರ ಕೂಗಿನಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸೊಗಸಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಷಟ್ಪದಾನಾಂ ನಿನಾದೈಶ್ಚ ವೃಕ್ಷೌಘೈರ್ಮಧುರಾಯತೇ । ರುತೈಶ್ಚ ಕೋಕಿಲಾನಾಂ ತು ಶೋಭತೇ ಸ ವನೋ ಗಿರಿಃ
ಮೆಣಗು ಹುಳಗಳ ಗಾನದಿಂದ, ಮರಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಆ ಅರಣ್ಯ ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದು, ಕೋಗಿಲೆಗಳ ಹಾಡಿನಿಂದ ಆ ಪರ್ವತದ ಕಾನನವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ.
ಗಣಕೋಟಿಸಮಾಕೀರ್ಣಂ ತತ್ರಾಸ್ತಿ ಶಿವಮಂದಿರಮ್ । ಅಂಶುಭಿರ್ಧವಲಂ ಪುಣ್ಯಂ ಪುಣ್ಯರಾಶಿಶಿಲೋಚ್ಚಯಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಜನರಿಂದ ತುಂಬಿರುವ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ, ಪವಿತ್ರವಾದ, ಪುಣ್ಯಶಿಖರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಶಿವನ ಮಂದಿರವಿದೆ.
ಸಿಂಹೈಶ್ಚ ಗರ್ಜಮಾನೈಶ್ಚ ಸೈರಿಭೈಃ ಕುಂಜರೈಸ್ತತಃ । ದಿಗ್ಗಜಾನಾಂ ಸುಘೋಷೈಶ್ಚ ಶಬ್ದಿತಂ ಚ ಸಮಂತತಃ
ಅಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳ ಗರ್ಜನೆ, ಹಂದಿಗಳ ಕೂಗು, ಆನೆಗಳ ಮೊಳಕು, ದಿಕ್ಕಿನ ಆನೆಗಳ ಘನವಾದ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಶಬ್ದ ತುಂಬಿದೆ.
ನಾನಾಮೃಗೈಃ ಸಮಾಕೀರ್ಣಂ ಶಾಖಾಮೃಗಗಣಾಕುಲಮ್ । ಮಯೂರಕೇಕಾಘೋಷೈಶ್ಚ ಗುಹಾಸು ಚ ವಿನಾದಿತಮ್
ಅವು ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಕೋತಿಯ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಗಹ್ವರಗಳಲ್ಲಿ ನವಿಲಿನ ಕೂಗಿನಿಂದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯಾಗಿದೆ.
ಕಂದರೈರ್ಲೇಪನೈಃ ಕೂಟೈಃ ಸಾನುಭಿಶ್ಚ ವಿರಾಜಿತಮ್ । ನಾನಾಪ್ರಸ್ರವಣೋಪೇತಮೋಷಧೀಭಿರ್ವಿರಾಜಿತಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಕಣಿವೆಗಳು, ಲೇಪನಗಳಿರುವ ಗುಡ್ಡಗಳು, ಶಿಖರಗಳು ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟದ ಅಂಚುಗಳಿಂದ ಆಭರಣಗೊಂಡಿದೆ; ವಿವಿಧ ಜಲಧಾರೆಗಳು ಮತ್ತು ಔಷಧಿ ಗಿಡಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.
ದಿವ್ಯಂ ದಿವ್ಯಗುಣಂ ಪುಣ್ಯಂ ಪುಣ್ಯಧಾಮ ಸಮಾಕುಲಮ್ । ಸೇವಿತಂ ಪುಣ್ಯಲೋಕೈಶ್ಚ ಪುಣ್ಯರಾಶಿಂ ಮಹಾಗಿರಿಮ್
ಆ ಮಹಾಪರ್ವತವು ದೈವಿಕ, ಸದ್ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಪುಣ್ಯವಂತರಿಂದ ಪೂಜಿತವಾಗಿದ್ದು, ಪುಣ್ಯರಾಶಿಯಾಗಿದೆ.
ಪುಲಿಂದಭಿಲ್ಲಕೋಲೈಶ್ಚ ಸೇವಿತಂ ಪರ್ವತೋತ್ತಮಮ್ । ವಿಕಟೈಃ ಶಿಖರೈಃ ಕೋಟೈರದ್ರಿರಾಜಃ ಪ್ರಕಾಶತೇ
ಪುಲಿಂದ, ಭಿಲ್ಲ, ಕೋಲ ಜನರು ಪೂಜಿಸುವ ಆ ಪರ್ವತಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಭಯಾನಕವಾದ ಶಿಖರಗಳು ಮತ್ತು ಎತ್ತರಗಳಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅನ್ಯೈರ್ನಾನಾವಿಧೈಃ ಪುಣ್ಯೈಃ ಕೌತುಕೈರ್ಮಂಗಲೈಃ ಶುಭೈಃ । ಗಂಗೋದಕಪ್ರವಾಹೈಶ್ಚ ಮಹಾಶಬ್ದಂ ಪ್ರಸುಸ್ರುವೇ
ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಿಧದ ಶುಭ ಮತ್ತು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಪುಣ್ಯವಸ್ತುಗಳು, ಗಂಗೆಯ ನೀರಿನ ಹರಿವಿನ ಘನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವು ಗಂಭೀರ ಶಬ್ದವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಶಂಕರಸ್ಯ ಗೃಹಂ ತತ್ರ ಕೈಲಾಸಂ ಗತವಾನಹಮ್ । ತತ್ರಾಶ್ಚರ್ಯಂ ಮಯಾ ದೃಷ್ಟಂ ಯನ್ನ ದೃಷ್ಟಂ ಕದಾ ಶ್ರುತಮ್
ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಶಂಕರನ ಮನೆ, ಕೈಲಾಸವನ್ನು ತಲುಪಿದೆನು; ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಎಂದಿಗೂ ನೋಡದ, ಕೇಳದ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವನ್ನು ಕಂಡೆನು.
ಶ್ರೂಯತಾಮಭಿಧಾಸ್ಯಾಮಿ ತಾತ ಸರ್ವಂ ಮಯೋದಿತಮ್ । ಶಿಖರಾದ್ಗಿರಿರಾಜಸ್ಯ ಮೇರೋಃ ಪುಣ್ಯಾನ್ಮಹೋದಯಾತ್
ಪ್ರಿಯವನೇ, ನಾನು ನೋಡಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನೀನು ಕೇಳು; ಅದು ಮೇರು ಪರ್ವತದ ಪುಣ್ಯಶಿಖರದಿಂದ ಕಂಡದ್ದು.
ಹಿಮಕ್ಷೀರಸುವರ್ಣಸ್ತು ಪ್ರವಾಹಃ ಪತತೇ ಭುವಿ । ಗಂಗಾಯಾಶ್ಚ ಮಹಾಭಾಗ ರಂಹಸಾ ಘೋಷಭೂಷಿತಃ
ಅಲ್ಲಿ ಹಿಮ, ಹಾಲು ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ನದಿಯೊಂದು ಭೂಮಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ; ಮಹಾ ಗಂಗೆಯು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿದು, ಘನವಾದ ಶಬ್ದದಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದೆ.
ಕೈಲಾಸಸ್ಯ ಶಿರಃ ಪ್ರಾಪ್ಯ ತತ್ರ ವಿಸ್ತರತಾಂ ಗತಃ । ದಶಯೋಜನಮಾನೇನ ತತ್ರ ಗಂಗಾ ಹ್ರದೋ ಮಹಾನ್
ಕೈಲಾಸದ ಶಿಖರವನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೇಲೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅದು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಯೋಜನ ಅಗಲದ ಗಂಗೆಯ ದೊಡ್ಡ ಸರೋವರವಿದೆ.
ಮಹಾತೋಯೇನ ಪುಣ್ಯೇನ ವಿಮಲೇನ ವಿರಾಜತೇ । ಸರ್ವತೋಭದ್ರತಾಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ಮಹಾಹಂಸೈಃ ಪ್ರಶೋಭತೇ
ಅದು ಪವಿತ್ರವಾದ, ನಿರ್ಮಲವಾದ ಜಲದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಶುಭಕರವಾಗಿದ್ದು, ಮಹಾ ಹಂಸಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಾಮೋಚ್ಚಾರೇಣ ಪುಣ್ಯೇನ ದಿವ್ಯೇನ ಮಧುರೇಣ ಚ । ಹಂಸಾಸ್ತತ್ರ ಪ್ರಕೂಜಂತಿ ಸರಸ್ತೇನ ವಿರಾಜತೇ
ಅಲ್ಲಿ ಹಂಸಗಳು ದೈವಿಕ, ಮಧುರವಾದ, ಪುಣ್ಯಮಯವಾದ ಗಾನದಿಂದ ಹಾಡುತ್ತಿವೆ; ಅವರ ಕೂಗಿನಿಂದ ಆ ಸರೋವರವು ಇನ್ನಷ್ಟು ಸುಂದರವಾಗಿದೆ.
ತಸ್ಯ ತೀರೇ ಶಿಲಾಯಾಂ ವೈ ಹಿಮಕನ್ಯಾ ಮಹಾಮತೇ । ಆಸೀನಾ ಮುಕ್ತಕೇಶಾಂತಾ ರೂಪದ್ರವಿಣಶಾಲಿನೀ
ಆ ಸರೋವರದ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೆ, ಹಿಮಪರ್ವತದ ಮಗಳು ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿದ್ದಳು, ಅವಳ ಕೂದಲು ಬಿಚ್ಚಿತ್ತು, ಅವಳು ರೂಪ ಮತ್ತು ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದಳು.