ગચ્છ ત્વમનયા સાર્દ્ધં પાર્વત્યાઽસુરદૂષણ। ગૌરી ત્વદગ્રતો યાતુ પશ્ચાત્ત્વં ગચ્છ શંકર
પાર્વતી સાથે તું જા, અસુરોનો નાશ કરનારી. ગૌરી તારા આગળ જાય અને પછી તું જઈશ, શંકર.
પ્રતિબોધ્યાનય યથા શીઘ્રમાયાતિ તત્કુરુ। એવમુક્તૌ તદા તૌ તુ પાર્વતીપરમેશ્વરૌ
એને જાગૃત કરી જલદી લાવ, જેથી એ તરત આવી શકે. આવું કહેતાં પાર્વતી અને પરમેશ્વર પછી—
ગત્વાદિષ્ટૌ દંપતી તાં પ્રોચતુર્બ્રહ્મણઃ પ્રિયામ્। બૃહત્કૃત્યં ત્વયા તત્ર કરણીયં પતિવ્રતે
આદેશ મુજબ દંપતી ત્યાં ગયા અને બ્રહ્માની પ્રિયાને કહ્યું: 'પતિવ્રતા, તારે ત્યાં મોટું કાર્ય કરવાનું છે.'
પૃચ્છસ્વેમાં વરારોહાં ગૌરીં પર્વતનંદિનીમ્। લક્ષ્મીં ચૈતાં વિશાલાક્ષીમિંદ્રાણીં વા શુભાનને
આ પવિત્ર ગૌરી, પર્વતપુત્રી, કે વિશાળ નેત્રવાળી લક્ષ્મી, અથવા ઇન્દ્રાણી, એમાંથી જે તને યોગ્ય લાગે તેને પૂછ.
યાસાં વા શ્રદ્ધધાસિ ત્વં પૃચ્છ દેવિ નમોસ્તુ તે। આશીર્વાદસ્તયા દત્તો દેવદેવસ્ય શૂલિનઃ
જેમાં તને શ્રદ્ધા હોય એ દેવીને પૂછ, તને વંદન. એણે દેવદેવ મહાદેવને આશીર્વાદ આપ્યો.
શરીરાર્ધે ચ તે ગૌરી સદા સ્થાસ્યતિ શંકર। અનયા શોભસે દેવ ત્વયા ત્રૈલોક્યસુંદર
ગૌરી તારા શરીરના અર્ધાંશમાં હંમેશા રહેશે, શંકર. એના સાથે તું ત્રિલોકમાં સુંદર દેખાય છે, દેવ.
સુખભાગિ જગત્સર્વં ત્વયા નાથેન શત્રુહન્। એવં બ્રુવંતી સાવિત્રી ગૃહીતા બ્રહ્મણઃ પ્રિયા
હે શત્રુહંતાર, આખું જગત તારા કારણે સુખી છે. આવું બોલીને સાવિત્રીને બ્રહ્માની પ્રિયાએ લઇ લીધી.
ગૌર્ય્યા ચ વામહસ્તે તુ લક્ષ્મ્યા વૈ દક્ષિણે કરે। અભિવંદ્ય તુ તાં દેવીં શંકરો વાક્યમબ્રવીત્
ગૌરીએ ડાબા હાથથી અને લક્ષ્મીએ જમણા હાથથી એને પકડી. પછી એ દેવીને વંદન કરીને શંકરે વચન કહ્યાં.
એહ્યાગચ્છ મહાભાગે યત્ર તિષ્ઠતિ તે પતિઃ। તત્ર ગચ્છ વરારોહે સ્ત્રીણાં ભર્તા પરાગતિઃ
આ મહાભાગ્યવાળી, જ્યાં તારો પતિ ઉભો છે ત્યાં આવ. હે સુંદર, ત્યાં જા; સ્ત્રીઓ માટે પતિ સર્વોચ્ચ ધ્યેય છે.
બૃહદાગ્રહણે દેવિ પ્રણયાદ્ગંતુમર્હસિ। લક્ષ્મીશ્ચૈષા પાર્વતી ચ સ્થિતા દેવિ તવાગ્રતઃ
આ મહાન આમંત્રણથી, દેવી, તારે પ્રેમથી જવું જોઈએ. લક્ષ્મી અને પાર્વતી તારા આગળ ઊભી છે, દેવી.
એતયોર્વચસા દેવિ આવયોશ્ચ શુભાનને। માનભંગો ન તે કર્તું યજ્યતે બ્રહ્મણઃ પ્રિયે
આ બન્નેની અને અમારી વાણીથી, હે શુભમુખી, તારી અવમાની થતી નથી, બ્રહ્માની પ્રિયે.
અસ્મદભ્યર્થિતા દેવિ તત્ર યાહિ મુદાન્વિતા। ગૌર્યુવાચ॥ અહં ચ તે પ્રિયા દેવિ સર્વદા વદસિ સ્વયમ્
અમારા વિનંતીથી, દેવી, તું આનંદથી ત્યાં જા. ગૌરી બોલી: હું હંમેશા તારી પ્રિય છું, દેવી, જેમ તું પોતે કહે છે.
લક્ષ્મીશ્ચ તે કરે લગ્ના દક્ષિણે ચ મયા ધૃતા। એહ્યાગચ્છ મહાભાગે યત્ર તિષ્ઠતિ તે પતિઃ
લક્ષ્મી તારા હાથમાં છે અને મેં તેને તારા જમણા હાથમાં રાખી છે. હવે, ભાગ્યશાળી સ્ત્રી, જ્યાં તારો પતિ ઊભો છે, ત્યાં ચાલ.
નીતા સા તુ તદા તાભ્યાં દેવી સા મધ્યતઃ કૃતા। પુરસ્સરૌ વિષ્ણુરુદ્રૌ શક્રાદ્યાશ્ચ તથા સુરાઃ
પછી એ દેવીને બંનેએ વચ્ચે રાખીને આગળ વિષ્ણુ અને રુદ્ર, અને ઇન્દ્ર સહિત બીજા દેવતાઓ પણ હતા.
ગંધર્વાપ્સરસશ્ચૈવ ત્રૈલોક્યં સચરાચમ્। તત્રાયાતા ચ સા દેવી સાવિત્રી બ્રહ્મણઃ પ્રિયા
ગંધર્વો, અપ્સરાઓ અને ત્રણેય લોકનાં બધાં જ જીવંત અને નિર્જીવ પ્રાણીઓ ત્યાં આવ્યા; અને બ્રહ્માની પ્રિય સાવિત્રી દેવી પણ આવી.
સાવિત્રીં સુમુખીં દૃષ્ટ્વા સર્વલોકપિતામહઃ। ગાયત્ર્યા સહિતો બ્રહ્મા ઇદં વચનમબ્રવીત્
સુંદર ચહેરાવાળી સાવિત્રીને જોઈને, સર્વલોકના પિતામહ બ્રહ્માએ ગાયત્રી સાથે મળીને આ રીતે કહ્યું.
એષા દેવી કર્મકરી અહં તે વશગસ્થિતઃ। સમાદિશ વરારોહે યત્તે કાર્યં મયા ત્વિહ
આ દેવી સર્વ કર્મો કરે છે; હવે હું તારા વશમાં છું. સુંદર સ્ત્રી, અહીં તારે જે કામ કરાવવું હોય, તે મને કહે.
એવમુક્તા ચ સા દેવી સ્વયં દેવેન બ્રહ્મણા। ત્રપયાધોમુખી દેવી ન ચ કિંચિદવોચત
બ્રહ્મા દેવે પોતે એમ કહ્યાના પછી, દેવી શરમથી માથું નીચે કરી ચૂપ રહી, કશું બોલી નહીં.
પાદયોઃ પતિતા દેવી ગાયત્રી બ્રહ્મચોદિતા। કૃતવત્યપરાધં તે ક્ષમ દેવિ નમોસ્તુ તે
બ્રહ્માના ઈશારે ગાયત્રી દેવીના પગે પડી અને કહ્યું: 'હું તારો અપમાન કર્યું છે; દેવી, મને માફ કર, હું તને વંદન કરું છું.'
આલિંગ્ય સાદરં કંઠે સા પરિષ્વજ્ય પીડિતાં। ગાયત્રીં સાંત્વયામાસ માન્યશ્ચૈષ પતિર્મમ
દેવીએ ગાયત્રીને પ્રેમથી ગળે લગાવી અને તેને શાંત પાડતાં કહ્યું: 'એ મારા પતિ છે, જે સૌમ્ય અને માનનીય છે.'
કર્ત્તવ્યં વચનં તસ્ય સ્ત્રીણાં પ્રાણેશ્વરઃ પતિઃ। ઉક્તં ભગવતા પૂર્વં સૃષ્ટિકાલે વિરિંચિના
પતિનું કહેવું માનવું જોઈએ; સ્ત્રીઓ માટે પતિ જ જીવનો સ્વામી છે. આ તો સૃષ્ટિના આરંભે ભગવાન વિરીંચિએ કહ્યું છે.
ન ચ સ્ત્રીણાં પૃથગ્યજ્ઞો ન વ્રતં નાપ્યુપોષણમ્। ભર્તા યદ્વદતે વાક્યં તત્તુ કુર્યાદકુત્સયા
સ્ત્રીઓ માટે અલગ યજ્ઞ, વ્રત કે ઉપવાસ નથી; પતિ જે કહે, એનું અપમાન કર્યા વિના તે કરવું જોઈએ.
ભર્તૃનિંદાં યા કુરુતે સ્વસૃનિંદાં તથૈવ ચ। પરિવાદં પ્રલાપં વા નરકં સા તુ ગચ્છતિ
જે સ્ત્રી પતિની કે બહેનની નિંદા કરે, કે ખોટું બોલે, તે નરકમાં જાય છે.
પત્યૌ જીવતિ યા નારી ઉપવાસવ્રતં ચરેત્। આયુષ્યં હરતે ભર્તુર્મૃતા નરકમિચ્છતિ
પતિ જીવતો હોય ત્યારે જે સ્ત્રી ઉપવાસ કે વ્રત કરે, તે પતિનું આયુષ્ય ઓછું કરે છે; અને પતિ મરી જાય તો એ નરક ઇચ્છે છે.
એવં જ્ઞાત્વા ત્વયા ભર્તુર્ન કાર્યં વિપ્રિયં સતિ। ન ચાસ્ય દક્ષિણં ત્વંગં ત્વયા સેવ્યં કથંચન
આ જાણીને, સતી, તારે પતિને દુઃખદાયક કંઈ ન કરવું; અને ક્યારેય તેના જમણા ભાગે સેવા ન કરવી.
સર્વકાર્યે ત્વહં ચાસ્ય દક્ષિણં પક્ષમાશ્રિતા। સવ્યં ત્વમાયેસ્સાધ્વિ પાર્શ્વે નારદપુષ્કરૌ
બધા કાર્યોમાં હું તેના જમણા ભાગે રહી છું; તું, સતી, નારદ અને પુષ્કર સાથે ડાબા ભાગે જા.
બ્રહ્મસ્થાનાનિ ચાન્યાનિ સ્થિતાન્યાયતનાનિ ચ। લભે વૈ શોભમાનેહ યાવત્સૃષ્ટિઃ પ્રજાયતે
અન્ય બ્રહ્માના સ્થાનો અને તીર્થો પણ સ્થાપિત થયાં છે; તારે અહીં સૃષ્ટિ ચાલે ત્યાં સુધી સૌંદર્ય પ્રાપ્ત થશે.
ભવત્યા ચ મયા ચૈવ સ્થાતવ્યં ચ ન સંશયઃ। પુષ્કરે બ્રહ્મણઃ પાર્શ્વે વામં ચ ત્વં સમાશ્રય
હું અને તું બંને, કોઈ શંકા વિના, પુષ્કરમાં બ્રહ્માના બાજુએ રહીશું; તું તેની ડાબી બાજુએ રહે.
અનેન ચોપદેશેન સુખં તિષ્ઠ મયાન્વિતા। ગાયત્ર્યુવાચ॥ એવમેતત્કરિષ્યામિ તવ નિર્દેશકારિકા
આ ઉપદેશથી તું મારી સાથે આનંદથી રહીશ. ગાયત્રી બોલી: 'હું તારા કહે્યા પ્રમાણે જ કરીશ.'
તવૈવાજ્ઞા મયા કાર્યા ત્વં મે પ્રાણસમા સખી। અહં તે ત્વનુજા દેવિ સદા માં પાતુમર્હસિ
મારે તો તારી આજ્ઞા જ માનવી છે; તું મારી પ્રાણસમા સખી છે. હું તારી નાની બહેન છું, દેવી, તું હંમેશા મારી રક્ષા કર.