હિમવત્કોટિનિષ્કંપઃ કોટિબ્રહ્માંડવિગ્રહઃ । કોટ્યશ્વમેધપાપઘ્નો યજ્ઞકોટિસમાર્ચનઃ
તેઓ દસ કરોડ હિમાલય જેટલા અડગ છે, દસ કરોડ બ્રહ્માંડ જેટલો વિશાળ સ્વરૂપ ધરાવે છે. દસ કરોડ અશ્વમેધ યજ્ઞના પાપનો નાશ કરે છે અને દસ કરોડ યજ્ઞોમાં પૂજાય છે.
સુધાકોટિસ્વાસ્થ્યહેતુઃ કામધુક્કોટિકામદઃ । બ્રહ્મવિદ્યાકોટિરૂપઃ શિપિવિષ્ટઃ શુચિશ્રવાઃ
તેઓ દસ કરોડ અમૃતથી પણ વધુ આરોગ્ય આપે છે, દસ કરોડ કામધેનુ જેવી ઈચ્છાઓ પૂરી કરે છે. દસ કરોડ બ્રહ્મવિદ્યાના સ્વરૂપ છે, શિપિવિષ્ટ તરીકે ઓળખાય છે અને પવિત્રતા માટે પ્રસિદ્ધ છે.
વિશ્વંભરસ્તીર્થપાદઃ પુણ્યશ્રવણકીર્તનઃ । આદિદેવો જગજ્જૈત્રો મુકુંદઃ કાલનેમિહા
તેઓ વિશ્વને ધારે છે, તેમના પગ તીર્થ છે, અને તેમની કીર્તિ સાંભળવાથી પવિત્રતા મળે છે. તેઓ પ્રાચીન દેવ છે, જગતને જીતે છે, મુકુંદ છે અને કાલનેમિનો નાશ કરે છે.
વૈકુંઠોઽનંતમાહાત્મ્યો મહાયોગેશ્વરોત્સવઃ । નિત્યતૃપ્તોલસદ્ભાવો નિઃશંકો નરકાંતકઃ
તેઓ વૈકુંઠ છે, અનંત મહિમા ધરાવે છે, મહા યોગીઓ માટે ઉત્સવ છે. તેમનો સ્વભાવ હંમેશા તૃપ્ત છે, નિર્ભય છે અને નરકનો નાશ કરે છે.
દીનાનાથૈકશરણં વિશ્વૈકવ્યસનાપહઃ । જગત્કૃપાક્ષમો નિત્યં કૃપાલુઃ સજ્જનાશ્રયઃ
દુઃખી અને આશ્રયવિહિન લોકો માટે એકમાત્ર આશ્રય, સમગ્ર જગતના દુઃખ દૂર કરનાર, હંમેશા દયાળુ અને બધાને દયા કરવા સક્ષમ, સજ્જનોના આશ્રય અને દયાળુ છે.
યોગેશ્વરઃ સદોદીર્ણો વૃદ્ધિક્ષયવિવર્જિતઃ । અધોક્ષજો વિશ્વરેતાઃ પ્રજાપતિ શતાધિપઃ
યોગના સ્વામી, હંમેશા ઉન્નત, વૃદ્ધિ અને ક્ષયથી રહિત, અદૃશ્ય, સમગ્ર જગતના બીજ, પ્રજાપતિ અને અનેકનો અધિપતિ છે.
શક્રબ્રહ્માર્ચિતપદઃ શંભુબ્રહ્મોર્ધ્વધામગઃ । સૂર્યસોમેક્ષણો વિશ્વભોક્તા સર્વસ્ય પારગઃ
ઇન્દ્ર અને બ્રહ્માએ જેમના પગને પૂજ્યા છે, શિવ અને બ્રહ્માના શ્રેષ્ઠ ધામમાં નિવાસ કરે છે, સૂર્ય અને ચંદ્ર જેમને જોવે છે, સમગ્ર જગતના ભોગી અને સર્વથી પર છે.
જગત્સેતુર્ધર્મસેતુધરો વિશ્વધુરંધરઃ । નિર્મમોઽખિલલોકેશો નિઃસંગોઽદ્ભુતભોગવાન્
જગતના પુલ, ધર્મના આધાર, સમગ્ર વિશ્વના આધાર, કોઈપણ વસ્તુમાં મમતા વગર, બધા લોકના સ્વામી, સંસારમાં અસંગ અને અદભુત ભોગ ધરાવે છે.
વશ્યમાયો વશ્યવિશ્વો વિષ્વક્સેનઃ સુરોત્તમઃ । સર્વશ્રેયઃ પતિર્દિવ્યાનર્ઘ્યભૂષણભૂષિતઃ
માયાને વશમાં રાખનાર, જગતને વશમાં રાખનાર, વિશ્વક્ષેન, શ્રેષ્ઠ દેવ, સર્વ શુભતાનો સ્વામી અને દિવ્ય, અમૂલ્ય આભૂષણોથી સજ્જ છે.
સર્વલક્ષણલક્ષણ્યઃ સર્વદૈત્યેંદ્રદર્પહા । સમસ્તદેવસર્વસ્વં સર્વદૈવત નાયકઃ
બધી શુભ લાક્ષણિકતાઓ ધરાવનાર, બધા દૈત્યના અહંકારનો નાશક, તમામ દેવોની સંપત્તિ અને સર્વ દૈવતાનો નેતા છે.
સમસ્તદેવકવચં સર્વદેવશિરોમણિઃ । સમસ્તદેવતાદુર્ગઃ પ્રપન્નાશનિપંજરઃ
બધા દેવો માટે કવચ, સર્વ દેવોના શિરોમણિ, તમામ દૈવતાનો કિલ્લો અને આશ્રય લેનાર માટે પાંજરા છે.
સમસ્તભયહૃન્નામા ભગવાન્વિષ્ટરશ્રવાઃ । વિભુઃ સર્વહિતોદર્કો હતારિઃ સ્વર્ગતિપ્રદઃ
બધા ભય દૂર કરનાર નામ ધરાવે છે, વિશાળ યશવંત, સર્વવ્યાપી, સર્વહિતનો મૂળ, દુશ્મનોનો નાશક અને સ્વર્ગની પ્રાપ્તિ આપનાર છે.
સર્વદૈવતજીવેશો બ્રાહ્મણાદિનિયોજકઃ । બ્રહ્મશંભુઃ પરાર્ધાયુર્બ્રહ્મજ્યેષ્ઠઃ શિશુઃ સ્વરાટ્
બધા દૈવત અને જીવોના સ્વામી, બ્રાહ્મણ અને અન્યને નિયુક્ત કરનાર, બ્રહ્મા અને શંભુ, પરમ આયુષ્ય ધરાવનાર, બ્રહ્મામાં શ્રેષ્ઠ, બાળ અને સ્વતંત્ર છે.
વિરાડ્ભક્તપરાધીનઃ સ્તુત્યઃ સ્તોત્રાર્થસાધકઃ । પરાર્થકર્ત્તાકૃત્યજ્ઞઃ સ્વાર્થકૃત્ય સદોજ્ઝિતઃ
વિરાટ સ્વરૂપ, ભક્તિ પર આધારિત, સ્તુતિ માટે યોગ્ય, સ્તોત્રના અર્થને પૂર્ણ કરનાર, પરમાર્થ કરનાર, કર્તવ્ય જાણનાર અને હંમેશા સ્વાર્થથી મુક્ત છે.
સદાનંદઃ સદાભદ્રઃ સદાશાંતઃ સદાશિવઃ । સદાપ્રિયઃ સદાતુષ્ટઃ સદાપુષ્ટઃ સદાર્ચિતઃ
હંમેશા આનંદિત, હંમેશા શુભ, હંમેશા શાંતિમય, હંમેશા કલ્યાણકારી, હંમેશા પ્રિય, હંમેશા સંતોષી, હંમેશા પુષ્ટ અને હંમેશા પૂજિત છે.
સદાપૂતો પાવનાગ્ર્યો વેદગુહ્યો વૃષાકપિઃ । સહસ્રનામા ત્રિયુગશ્ચતુર્મૂર્તિશ્ચતુર્ભુજઃ
હંમેશા પવિત્ર, શ્રેષ્ઠ પાવન, વેદોમાં ગુપ્ત, વૃષાકપિ, હજાર નામો ધરાવનાર, ત્રણ યુગોમાં હાજર, ચાર સ્વરૂપ અને ચાર ભુજાવાળો છે.
ભૂતભવ્યભવન્નાથો મહાપુરુષપૂર્વજઃ । નારાયણો મુંજકેશઃ સર્વયોગવિનિઃસૃતઃ
ભૂત, ભવિષ્ય અને વર્તમાનના સ્વામી, મહાપુરુષોમાં પ્રાચીન, નારાયણ, મુંજકેશ અને સર્વ યોગનો મૂળ છે.
વેદસારો યજ્ઞસારઃ સામસારસ્તપોનિધિઃ । સાધ્યઃ શ્રેષ્ઠઃ પુરાણર્ષિઃ નિષ્ઠા શાંતિઃ પરાયણઃ
વેદનો સાર, યજ્ઞનો સાર, સામનો સાર, તપનો ખજાનો, પ્રાપ્ત કરી શકાય એવો, શ્રેષ્ઠ, પ્રાચીન ઋષિ, પૂર્ણતા, શાંતિ અને પરમ લક્ષ્ય છે.
શિવત્રિશૂલવિધ્વંસી શ્રીકંઠૈકવરપ્રદઃ । નરઃ કૃષ્ણો હરિર્ધર્મનંદનો ધર્મજીવનઃ
શિવના ત્રિશૂલનો નાશક, શ્રીકંઠને એકમાત્ર વર આપનાર, મનુષ્ય, કૃષ્ણ, હરિ, ધર્મનો આનંદ અને ધર્મનો જીવન છે.
આદિકર્ત્તા સર્વસત્યઃ સર્વસ્ત્રીરત્નદર્પહા । ત્રિકાલજિત કંદર્પ્પ ઉર્વશીસૃઙ્મુનીશ્વરઃ
પ્રથમ સર્જનહાર, સર્વ સત્ય, સર્વ સ્ત્રીઓના રત્નોના અહંકારનો નાશક, ત્રણ કાળનો વિજેતા, કામ, ઉર્વશીનો શૃંગ અને ઋષિઓના સ્વામી છે.
આદ્યઃ કવિર્હયગ્રીવઃ સર્વવાગીશ્વરેશ્વરઃ । સર્વદેવમયો બ્રહ્મા ગુરુર્વાગીશ્વરીપતિઃ
પ્રથમ કવિ, હયગ્રીવ, સર્વ વાણીના સ્વામી, સર્વ દેવોથી રચાયેલ, બ્રહ્મા, ગુરુ અને વાણીની દેવીએ પતિ છે.
અનંતવિદ્યાપ્રભવો મૂલાવિદ્યાવિનાશકઃ । સર્વજ્ઞદો જગજ્જાડ્યનાશકો મધુસૂદનઃ
અનંત જ્ઞાનનો સ્ત્રોત, મૂળ અવિદ્યાનો નાશક, સર્વજ્ઞ, જગતના જડપણનો નાશક અને મધુનો સંહારક છે.
અનેકમંત્રકોટીશઃ શબ્દબ્રહ્મૈકપારગઃ । આદિવિદ્વાન્વેદકર્ત્તા વેદાત્મા શ્રુતિસાગરઃ
અગણિત મંત્રોના સ્વામી, શબ્દબ્રહ્મના અંત સુધી પહોંચેલા, મૂળ જ્ઞાનવંત, વેદના સર્જક, વેદનો આત્મા અને શાસ્ત્રોના મહાસાગર છે.
બ્રહ્માર્થવેદહરણઃ સર્વવિજ્ઞાનજન્મભૂઃ । વિદ્યારાજો જ્ઞાનમૂર્ત્તિર્જ્ઞાનસિંધુરખંડધીઃ
બ્રહ્મના અર્થ ચોરાવનારને દૂર કરનાર, સર્વ જ્ઞાનનો મૂળ સ્ત્રોત, શાસ્ત્રનો રાજા, જ્ઞાનની મૂર્તિ, જ્ઞાનનો મહાસાગર અને અખંડ બુદ્ધિ ધરાવનાર છે.
મત્સ્યદેવો મહાશૃંગો જગદ્બીજબહિત્રદૃક્ । લીલાવ્યાપ્તાખિલાંભોધિશ્ચતુર્વેદપ્રવર્ત્તકઃ
માછલીના રૂપમાં દેવ, મહાશૃંગ, જગતના બીજ અને બહારના આવરણને જોનાર, પોતાની લીલાથી આખા સમુદ્રમાં વ્યાપી રહેલો, ચાર વેદોનો આરંભ કરનાર છે.
આદિકૂર્મોઽખિલાધારસ્તૃણીકૃતજગદ્ભરઃ । અમરીકૃતદેવૌઘઃ પીયૂષોત્પત્તિકારણમ્
મૂળ કચ્છપ, સર્વનો આધાર, જગતનો ભાર તૃણ જેવો હલકો કરનાર, દેવોને અમર બનાવનાર અને અમૃત ઉત્પન્ન થવાનો કારણ છે.
આત્માધારો ધરાધારો યજ્ઞાંગો ધરણીધરઃ । હિરણ્યાક્ષહરઃ પૃથ્વીપતિઃ શ્રાદ્ધાદિકલ્પકઃ
આત્માનો આધાર, પૃથ્વીનો આધાર, યજ્ઞનો અંગ, પૃથ્વી ધારણ કરનાર, હિરણ્યાક્ષનો સંહારક, પૃથ્વીનો સ્વામી અને શ્રાદ્ધાદિ વિધિઓનો સર્જક છે.
સમસ્તપિતૃભીતિઘ્નઃ સમસ્તપિતૃજીવનમ્ । હવ્યકવ્યૈકભુક્હવ્યકવ્યૈકફલદાયકઃ
બધા પિતૃઓના ભયનો નાશક, બધા પિતૃઓના જીવન, હવ્ય અને કવ્યનો એકમાત્ર ભોગી અને એના ફળનો એકમાત્ર દાતા છે.
રોમાંતર્લીનજલધિઃ ક્ષોભિતાશેષસાગરઃ । મહાવરાહો યજ્ઞઘ્નધ્વંસકો યજ્ઞિકાશ્રયઃ
રોમ વચ્ચે સમુદ્ર છુપાયેલો છે, બધા સાગરોને ઉથલાવનાર, મહાવરાહ, યજ્ઞને નુકસાન કરનારનો નાશક અને યજ્ઞ કરનારનો આશ્રય છે.
શ્રીનૃસિંહો દિવ્યસિંહઃ સર્વાનિષ્ટાર્થદુઃખહા । એકવીરોઽદ્ભુતબલો યંત્રમંત્રૈકભંજનઃ
શ્રી નૃસિંહ, દિવ્ય સિંહ, બધા દુઃખ અને અશુભનો નાશક, એકમાત્ર વીર, અદભુત બલશાળી અને બધા યંત્ર-મંત્રનો ભંગ કરનાર છે.