ઇતોર્દ્ધયામમાત્રેણ મરિષ્યતિ તદદ્ભુતમ્ । અંતકાલે સમાયાતે લુબ્ધકોપિ શિવાય વૈ
'યમ' શબ્દ બોલવામાં જેટલો સમય લાગે, એટલામાં એ મરી જશે—આ એ અદ્ભુત વાત છે. અંત સમયે લુભ્ધક પણ શિવને સ્મરે છે.
ઉપહારપ્રદાનાય દૃષ્ટવાન્પાર્શ્વતો ઘટમ્ । તં ચૂતફલસંપૂર્ણં શુનોચ્છિષ્ટં વિગર્હિતમ્
જ્યારે તે ઉપહાર અર્પણ કરવા ગયો, ત્યારે તેણે બાજુમાં એક ઘડો જોયો, જે કેરીથી ભરેલો હતો, પણ કૂતરાના થૂકથી અપવિત્ર હોવાથી તે ત્યાજ્ય હતો.
સંકલ્પિતોપહારસ્ય હ્યભાવાલ્લુબ્ધકસ્તથા । ઇદં જગૌ શુભં વાક્યં લોકાનાં ભક્તિસૂચકમ્
જ્યારે મનમાં ધારેલા ઉપહારનો અભાવ થયો, ત્યારે લુભ્ધકે એ શુભ વાક્ય કહ્યું, જે જગતની ભક્તિ દર્શાવે છે.
પુષ્પાભાવે હરિર્નેત્રં ફલાભાવેંગુલં રવિઃ । લિંગવિસ્રંસનેકં ચ જમદગ્નિ ઋષિસ્તથા
ફૂલો ન હોય ત્યારે હરિએ પોતાનું નેત્ર અર્પણ કર્યું; ફળ ન હોય ત્યારે રવિએ પોતાની આંગળી આપી; અને જમદગ્નિ ઋષિએ પણ લીંગને અનોખું દાન કર્યું.
લિંગપીઠવિભેદે ચ ગાત્રં નિર્ભિદ્ય દત્તવાન્ । અન્યૈર્માહૈશ્વરૈરન્યત્સાહસં પરમં કૃતમ્
લીંગના પીઠમાં ભંગ પડ્યો ત્યારે તેણે પોતાનું શરીર ભેદી ને અર્પણ કર્યું; અન્ય મહાન ઇશ્વરભક્તોએ પણ અનેક ઉત્તમ સાહસો કર્યા છે.
મમાપિ તત્તથા કાર્ય્યમન્યથા દોષભાગહમ્ । એતસ્મિન્નંતરે કશ્ચિદુન્મત્તઃ શિવમભ્યગાત્
મારે પણ એ જ રીતે કરવું જોઈએ, નહિંતર હું દોષી બની જઇશ. એ દરમિયાન એક ઉન્મત્ત માણસ શિવ પાસે આવ્યો.
અથ લુબ્ધકૃતાં પૂજામાહૃત્યાભક્ષયત્ક્ષણાત્ । વમનં ચ તથા ચક્રે શિવપીઠેથ લુબ્ધકઃ
પછી, લુભ્ધકની કરેલી પૂજા ઉપાડીને, તેણે તરત જ તેને ખાઈ નાખી, અને પછી શિવપીઠ પર ઉલટી કરી, જે લુભ્ધક જોઈ રહ્યો હતો.
શિવાપકારિણં ચૈનં હન્મિ નો વેત્યચિંતયત્ । અથ સ્વાત્મવધાયૈવ યત્નમાસ્થાય શંકરઃ
લુભ્ધકે વિચાર્યું: 'શું હું આ શિવના અપકારીને મારી નાખું કે નહીં?' ત્યારે શંકરે પોતાને નાશ કરવા માટે સંકલ્પ કર્યો.
ઉન્મત્તેન યથોદ્ભુક્તા શિવપૂજા મયા કૃતા । લિંગપ્રાવરણે હ્યેષા તદહં મમ દેહિનઃ
ઉન્મત્તે કહ્યું: 'જેમ મેં ખાધેલી વસ્તુથી શિવની પૂજા કરી, તેમ આ લીંગની આવરણ પણ મારા શરીરની છે.'
પ્રાવૃતિસ્ત્વગિયં ત્વદ્ય નિર્મ્મોક્તવ્યા મયા દ્રુતમ્ । પૂજાવિમોચનાયૈતત્ફલહાનેર્ગલં ત્યજેત્
આ આવરણ, જે મારી પોતાની ચામડી છે, હવે મને ઝડપથી ઉતારી નાખવું જોઈએ, જેથી પૂજા અને ઉપહારનું ફળ અવરોધ વિના મળી શકે.
ઇત્થં સંકલ્પ્ય સ તથા તીક્ષ્ણસ્વધિતિનાદ્ભુતમ્ । ચક્રે ત્વચં દક્ષપાદં ત્વચં ચ્છિત્વા કટેરધઃ
આ રીતે મનમાં નક્કી કરીને, તેણે તેની તીક્ષ્ણ ધારવાળી ધારદાર છરીથી અદ્ભુત કામ કર્યું—તેણે જમણા પગની ત્વચા કટિથી નીચે કાપી નાખી.
વામપાદં તથા ચક્રે કટિપર્યંતમાશુચ । હૃષ્ટશ્ચાવેપિતશ્ચૈવ તત ઊર્ધ્વમથાચ્છિનત્
એ જ રીતે, તેણે ડાબા પગની ત્વચા પણ કટિ સુધી કાપી નાખી; આનંદિત પણ કંપતો, એ પછી ઉપર તરફ કાપવા લાગ્યો.
કરાંસોદરહૃત્કંઠત્વચં નિર્ભિદ્ય લુબ્ધકઃ । મસ્તકસ્ય ત્વચં ચાપિ નિર્બિભેદ પ્રહૃષ્ટવાન્
શિકારી એ હાથ, પેટ, હૃદય અને ગળાની ત્વચા ફાડી નાખી; પછી આનંદથી માથાની ત્વચા પણ ફાડી નાખી.
તયોરંતરતસ્તસ્માદ્ગાત્રં નિર્ભિદ્ય વર્તુલમ્ । છિત્ત્વાંગુલિ સમાદાય દેવાયાર્પિતવાંસ્ત્વચમ્
પછી એ બંને ભાગો વચ્ચેનું ગોળ માંસ કાપીને, કાપેલી આંગળીઓ લઈને, એ ત્વચા દેવને અર્પણ કરી.
આરાદેવ તથા દિવ્યરૂપઃ સ્વક્ષશ્ચતુર્ભુજઃ । નાનાભૂષણસંયુક્તઃ સ્થિતો વિયતિ શાઙ્કરઃ
ત્યાં તરત જ, દિવ્ય રૂપમાં, ચાર હાથવાળો, અનેક આભૂષણોથી સજ્જ, તેજસ્વી શંકર આકાશમાં દેખાયો.
અથ શૈવાઃ સમાયાતા દૂતાઃ શતસહસ્રશઃ । વિચિત્રમુકુટાકારાઃ સર્વાભરણભૂષિતાઃ
પછી હજારો લાખો શૈવ દૂતો આવ્યા, બધા અદભુત મુગટ અને સર્વાંગે આભૂષણોથી શોભિત હતા.
ત્રિશૂલપાણયઃ સર્વે શુદ્ધસ્ફટિકસંનિભાઃ । ચતુર્ભુજાઃ સુરૂપાશ્ચ વિમાનવરસંસ્થિતાઃ
બધાના હાથમાં ત્રિશૂલ હતા, શુદ્ધ સ્ફટિક જેવું તેજ ધરાવતા, ચાર હાથવાળા, સુંદર આકારવાળા અને ઉત્તમ વિમાનોમાં ઉભેલા હતા.
સર્વે સૂર્યસમાઃ શાંતા રંભાવત્પ્રિયયા યુતાઃ । સૂનુપત્નીબલોત્સાહ વિલાસસ્ત્રીશતાન્વિતાઃ
બધા સૂર્ય જેટલા તેજસ્વી, શાંત, રંભા જેવી પ્રિયાઓ સાથે અને પત્ની, પુત્ર અને સેવકો સહિત અનેક રમતી સ્ત્રીઓથી ઘેરાયેલા હતા.
તેજસા સૂર્યસદૃશાઃ પુષ્પવૃષ્ટિમવાકિરન્ । તૈરાહૂતો લુબ્ધકશ્ચ નાગચ્છદવદચ્ચ તાન્
તેઓ સૌ સૂર્ય સમાન તેજથી ફૂલોની વરસાદ વરસાવતાં હતા; તેમણે બોલાવ્યા છતાં શિકારી આવ્યો નહીં અને તેમને કહ્યું.
ભાર્યાબંધુજનોપેતો ગચ્છેહમથવા ન વા । શૈવાસ્તદ્વચનં શ્રુત્વા વાક્યમેતદથોચિરે
"હું તો મારી પત્ની અને સંબંધીઓ સાથે જ જઈશ; નહિતર હું નહીં જઉં." એ વાત સાંભળીને શૈવોએ આ રીતે જવાબ આપ્યો.
યેન પુણ્યં કૃતં પાપં તેન ભોગ્યં હિ તત્ફલમ્ । લુબ્ધક ઉવાચ- અશૌચાનાં ચ સર્વેષાં ધર્માણામેકકર્તૃકમ્
"જે પુણ્ય કે પાપ કરે છે, એ જ તેના ફળનો ભોગવે છે." શિકારીએ કહ્યું: "બધી અશુદ્ધ ક્રિયાઓમાં એક જ કરનાર હોય છે."
માહેશ્વરાણાં ધર્માણાં ફલં ચ દ્વિબહુષ્વપિ । એતસ્મિન્નંતરે પ્રાપ્તો વીરભદ્રઃ શતાર્ભકઃ
"મહેશ્વરના ભક્તોના ધર્મોના ફળ અનેક હોય, તો પણ એ સમયે વીરભદ્ર લાખો સાથે ત્યાં આવ્યો."
નાનાકોટિગણોપેતો એહિ લુબ્ધકબંધુયુક્ । સર્વં ત્વયોક્તં ચ તથા સભાર્યો જ્ઞાતિબંધુયુક્
અનગણિત ટોળાઓ સાથે આવી, તેણે કહ્યું, "આ શિકારી, તારા સંબંધીઓ સાથે આવ; તું જે કહ્યું છે, તે બધું, પત્ની અને કુટુંબ સાથે, તને મળશે."
આરુહ્યેદં વિમાનં ચ શિવં ગચ્છ શિવં તુ વઃ । અથ તદ્વચનાત્પ્રાપ્તઃ શિવલોકં વિમાનગઃ
"આ વિમાનમાં બેસ અને શિવ પાસે જા; શિવ હવે તારો છે." પછી તેમના વચનથી, એ વિમાને ચઢી શિવલોકમાં પહોંચી ગયો.
વસિષ્ઠ ઉવાચ- દૃષ્ટવાનસિ સર્વં ત્વમીશપૂજાં સમાચર । વિમુક્તપાપબંધસ્ત્વં શિવલોકં ગમિષ્યસિ
વશિષ્ઠે કહ્યું: "તમે બધું જોયું છે અને ભગવાનની પૂજા પણ કરી છે; હવે પાપના બંધનથી મુક્ત થઈને, તું શિવલોકમાં જશે."
યદિ રાજ્યં ત્વયા પ્રાર્થ્યં માર્જયેશાં ગણં નૃપ । ગોમયોદકલેપં ચ નિત્યમેવ સમાચર
"જો તને રાજપદની ઈચ્છા હોય, રાજા, તો હંમેશા ભગવાનના ગણોની પૂજા કર અને રોજ ગૌમય અને પાણીથી શુદ્ધિ કર.
એતાવતા ભૂમિરાજ્યં ધ્રુવં તવ ભવિષ્યતિ । યાવદાયુશ્ચ તે રાજ્યમંતે શિવપદં ભવેત્
"આ રીતે, પૃથ્વી પર રાજપદ ચોક્કસ તને મળશે; તારા આયુષ્ય સુધી તું રાજ કરશે અને અંતે શિવપદ પ્રાપ્ત કરશે."
નૈતસ્મિંસ્તુ ભવેદ્રાજ્યસંસિદ્ધિરનુમૃત્યુતઃ । અતો દેહાંતરં પ્રાપ્ય શિવસેવાપ્રભાવતઃ
"પણ આ જન્મમાં મૃત્યુ પછી રાજપદની સિદ્ધિ થતી નથી; તેથી, બીજું શરીર પ્રાપ્ત કરીને, શિવસેવાની શક્તિથી—"
ભવિષ્યતિ ચ તે રાજ્યં શિવભક્તિઃ સ્થિરા તથા । શંભુરુવાચ- અથ કૃત્વા તથા પૂજાં મૃતઃ સ્વર્ગં ગતસ્તતઃ
તું રાજય ભોગવશે અને તારી શિવભક્તિ અડગ રહેશે. શંભુએ કહ્યું: એ રીતે પૂજા કરીને તે મૃત્યુ પામ્યો અને સ્વર્ગમાં ગયો.
રાજજન્મપુનઃ પ્રાપ્ય રાજ્યં ચક્રે શિવેરતઃ । કદાચિદથ દેવસ્ય ગૃહમભ્યગમન્નૃપઃ
પછી ફરી રાજા તરીકે જન્મ લઈને, તેણે શિવભક્તિથી રાજય ચલાવ્યું. એક વખત એ રાજા દેવના મંદિરે ગયો.