શ્રીકૃષ્ણસ્ય પુરસ્તાત્સા સમેત્ય પ્રેમવિહ્વલા । પપાત કાંચનીભૂમૌ પશ્યંતી સર્વમદ્ભુતમ્
શ્રીકૃષ્ણની સામે આવી, પ્રેમથી વિહ્વલ થઈ, તે સુવર્ણ ભૂમિ પર પડી, બધું અદભૂત જોઈ રહી.
કૃચ્છ્રાત્કથંચિદુત્થાય શનૈરુન્મીલ્ય લોચને । સ્વેદાંભઃ પુલકોત્કંપ ભાવભારાકુલાસતી
મુશ્કેલથી ઊભી થઈ, ધીમે ધીમે આંખો ખોલી, તેના શરીર પર પસીનો, રોમાંચ અને ભાવના નો ભાર હતો.
દદર્શ પ્રથમં તત્ર સ્થલં ચિત્રં મનોરમમ્ । તતઃ કલ્પતરુસ્તત્ર લસન્મરકતચ્છદઃ
સૌ પ્રથમ ત્યાં તેણે અદભૂત અને મનોહર સ્થળ જોયું; પછી ત્યાં ઝળહળતા પન્નાના પાંદડાવાળો કલ્પવૃક્ષ દેખાયો.
પ્રવાલપલ્લવૈર્યુક્તઃ કોમલો હેમદંડકઃ । સ્ફટિકપ્રવાલમૂલશ્ચ કામદઃ કામસંપદામ્
નરમ પાંદડા અને કૂંપળોથી સજ્જ, સુવર્ણ કાંઠો, સ્ફટિક અને પ્રવાળથી બનેલા મૂળ સાથે, એ ઇચ્છાની તમામ સંપત્તિ આપે છે.
પ્રાર્થકાભીષ્ટફલદસ્તસ્યાધો રત્નમંદિરમ્ । રત્નસિંહાસનં તત્ર તત્રાષ્ટદલપદ્મકમ્
જે ભગવાન ઇચ્છિત ફળ આપે છે, તેમના નીચે રત્નોથી બનેલું મહેલ છે; ત્યાં રત્નના સિંહાસન પર આઠ પાંદડાવાળું કમળ છે.
શંખપદ્મનિધી તત્ર સ વ્યાપસવ્યસંસ્થિતૌ । ચતુર્દિક્ષુ યથા સ્થાનં સહિતાઃ કામધેનવઃ
ત્યાં જમણી અને ડાબી બાજુ શંખ અને કમળના ખજાના છે; ચાર દિશાઓમાં, યોગ્ય રીતે, કામધેનુઓ સાથે છે.
પરિતો નંદનોદ્યાનં મલયાનિલસેવિતમ્ । ઋતૂનાં ચૈવ સર્વેષાં કુસુમાનાં મનોહરૈઃ
આસપાસ નંદન વન છે, મલય પવનથી શીતળ, અને બધા ઋતુઓના મનમોહક ફૂલો વડે સજેલું છે.
આમોદૈર્વાસિતં સર્વં કાલાગુરુપરાજિતમ્ । મકરંદકણાવૃષ્ટિશીતલં સુમનોહરમ્
આ સમગ્ર સ્થાન સુગંધથી ભરેલું છે, કાળાગરુની સુગંધને પણ હારાવે છે; ફૂલોના રસની ઠંડી ઝરમરથી ખૂબ જ સુંદર લાગે છે.
મકરંદરસાસ્વાદ મત્તાનાં ભૃંગયોષિતામ્ । વૃંદશો ઝંકૃતૈઃ શશ્વચ્ચૈવં મુખરિતાંતરમ્
મધુર ફૂલોના રસનો સ્વાદ લેનાર મદમસ્ત માદી ભમરોની ટોળીઓ સતત ગુંજતી રહે છે, અને હવામાં તેમનો સંગીતમય અવાજ ભરી રહે છે.
કલકંઠી કપોતાનાં સારિકાશુકયોષિતામ્ । અન્યાસાં પત્રિકાંતાનાં કલનાદૈર્નિનાદિતમ્
કોકિલ, કબૂતર, સારિકા, પોપટ અને અન્ય પંખીઓના મીઠા અવાજો અને વિવિધ પંખીઓના રંગબેરંગી અવાજોથી આ સ્થાન ગુંજતું રહે છે.
નૃત્યૈર્મત્તમયૂરાણામાકુલં સ્મરવર્દ્ધનમ્ । રસાંબુસેકસંસૃષ્ટ તમાંજનતનુદ્યુતિમ્
મદમસ્ત મોરોની નૃત્યથી આ સ્થાન જીવંત બને છે, જે પ્રેમદેવને ઉલ્લાસિત કરે છે; અને તામાલ વૃક્ષો પર ફૂલોના રસની ઝરમરથી તેજસ્વી લાગે છે.
સુસ્નિગ્ધનીલકુટિલ કષાયાવાસિકુંતલમ્ । મદમત્તમયૂરાદ્ય શિખંડાબદ્ધચૂડકમ્
ભગવાનના વાળ મૃદુ, ઘેરા નિલા, વાંકડા અને લાલવર્ણના કપડાથી ઝળહળતા છે; મદમસ્ત મોર અને અન્ય પંખીઓના પાંખોથી બનેલી ચૂડી વડે શોભાયમાન છે.
ભૃંગસેવિતસવ્યોપક્રમપુષ્પાવતંસકમ્ । લોલાલકાલિવિલસત્કપોલાદર્શકાશિતમ્
તેમના કાન પર ભમરો દ્વારા તાજા ફૂલોની ગાંઠ છે, અને તેમના ગાલ પર રમતી વાળની લટ શોભા આપે છે, જે અરીસાની જેમ ઝળહળે છે.
વિચિત્રતિલકોદ્દામ ભાલશોભાવિરાજિતમ્ । તિલપુષ્પપતંગેશ ચંચુમંજુલનાસિકમ્
તેમનું કપાળ વિવિધ અને તેજસ્વી તિલકથી શોભાયમાન છે; તેમનું નાક તિલફૂલોના પતંગની ચાંચ જેવી છે, અને નાજુક આભૂષણથી સજેલું છે.
ચારુબિંબાધરં મંદસ્મિતદીપિતમન્મથમ્ । વન્યપ્રસૂનસંકાશ ગ્રૈવેયકમનોહરમ્
તેમના સુંદર હોઠ બિંબ ફળ જેવા છે, હળવા સ્મિતથી પ્રેમ જગાવે છે, અને તેમના ગળાનો હાર જંગલના ફૂલો જેવો મનમોહક છે.
મદોન્મત્તભ્રમદ્ભૃંગી સહસ્રકૃતસેવયા । સુરદ્રુમસ્રજારાજન્મુગ્ધપીનાંસકદ્વયમ્
મદમસ્ત ભમરોની સતત સેવા અને સ્વર્ગીય વૃક્ષોના ફૂલોની વણેલી વણમાલા વડે તેમના બે સુંદર હાથ શોભાયમાન છે.
મુક્તાહારસ્ફુરદ્વક્ષઃ સ્થલકૌસ્તુભભૂષિતમ્ । શ્રીવત્સલક્ષણં જાનુલંબિબાહુમનોહરમ્
મુક્તાની ઝળહળતી હાર અને કૌસ્તુભ રત્નથી તેમનો છાતી શોભાયમાન છે; શ્રીવત્સનું ચિહ્ન છે અને ઘૂંટણ સુધી નજરને આનંદ આપે છે.
ગંભીરનાભિપંચાસ્ય મધ્યમધ્યાતિસુંદરમ્ । સુજાતદ્રુમસદ્વૃત્ત મદૂરજાનુમંજુલમ્
તેમનો ઊંડો નાભિ, પાંચ મુખ અને પાતળા કમર ખૂબ જ સુંદર છે; તેમના સુંદર જાંઘો સારા વૃક્ષના કાંડા જેવી છે, અને ઘૂંટણ મધ જેવા છે.
કંકણાંગદમઞ્જીરૈર્ભૂષિતં ભૂષણૈઃ પરૈઃ । પીતાંશુકલયાવિષ્ટ નિતંબઘટનાયકમ્
કંકણ, આંગડાં અને પાયલ જેવા શ્રેષ્ઠ આભૂષણોથી સજેલા છે; પીળા રેશમી વસ્ત્ર પહેરેલા છે અને સુંદર કમરવાળાઓમાં અગ્રણી છે.
લાવણ્યૈરપિ સૌંદર્યજિતકોટિમનોભવમ્ । વેણુપ્રવર્ત્તિતૈર્ગીતરાગૈરપિ મનોહરૈઃ
તેમની સુંદરતા અને લાવણ્યથી મનમોહન દેવ પણ હાર જાય છે; વાંસળીના મોહક સંગીતથી બધાને આકર્ષે છે.
મોહયંતં સુખાંભોધૌ મજ્જયંતં જગત્ત્રયમ્ । પ્રત્યંગમદનાવેશધરં રાસરસાલસમ્
તેમણે ત્રણેય લોકને મોહિત કરી blissના સમુદ્રમાં ડૂબાડી દીધા છે; તેમનો દરેક અંગ પ્રેમથી ભરેલો છે અને રાસના આનંદમાં મગ્ન છે.
ચામરં વ્યજનં માલ્યં ગંધંચંદનમેવ ચ । તાંબૂલં દર્પણં પાનપાત્રં ચર્વિતપાત્રકમ્
ત્યાં પંખા, ચામર, ફૂલોની હાર, સુગંધિત ચંદન, તાંબુલ, અરીસો, પીવાનું પાત્ર અને ચાવેલા ખોરાક માટેના વાસણ છે.
અન્યત્ક્રીડાભવં યદ્યત્તત્સર્વં ચ પૃથક્પૃથક્ । રસાલં વિવિધં યંત્રં કલયંતીભિરાદરાત્
બીજી જે રમતો હતી, દરેકને અલગ અલગ રીતે, વિવિધ આનંદ માટેના યંત્રો, એ બધાંને પ્રેમપૂર્વક ચલાવવામાં આવ્યાં.
યથાસ્થાનનિયુક્તાભિઃ પશ્યંતીભિસ્તદિંગિતમ્ । તન્મુખાંભોજદત્તાક્ષિ ચંચલાભિરનુક્રમાત્
જે સ્ત્રીઓ પોતાના સ્થાન પર રહીને, સંકેતો જોઈ રહી હતી, અને એના મુખના કમળમાંથી મળેલા સંકેતોને, તેમની ચંચળ આંખો અનુસરી રહી હતી.
શ્રીમત્યા રાધિકા દેવ્યા વામભાગે સસંભ્રમમ્ । આરાધયંત્યા તાંબૂલમર્પયંત્યા શુચિસ્મિતમ્
શ્રીમતી રાધિકા દેવી, ડાબી બાજુએ, શ્રદ્ધાપૂર્વક, શુદ્ધ હાસ્ય સાથે, તેને પાન અર્પણ કરી રહી હતી.
સમાલોક્યાર્જુની યાસૌ મદનાવેશવિહ્વલા । તતસ્તાં ચ તથા જ્ઞાત્વા હૃષીકેશોઽપિ સર્વવિત્
અર્જુનીએ, તેને પ્રેમના પ્રભાવથી વ્યાકુળ જોઈ, અને એ રીતે સમજ્યા પછી, હૃષીકેશ, સર્વજ્ઞ, પણ—
તસ્યાઃ પાણિં ગૃહીત્વૈવ સર્વક્રીડાવનાંતરે । યથાકામં રહો રેમે મહાયોગેશ્વરો વિભુઃ
તેના હાથ પકડીને, તમામ રમતોની વચ્ચે, મહાયોગેશ્વર ભગવાન, પોતાની ઇચ્છા પ્રમાણે, એકાંતમાં આનંદ માણ્યો.
તતસ્તસ્યાઃ સ્કંધદેશે પ્રદત્તભુજપલ્લવઃ । આગત્ય શારદાં પ્રાહ પશ્ચિમેઽસ્મિન્સરોવરે
પછી, પોતાનો કોમળ હાથ તેના ખભા પર રાખી, શારદા પાસે પહોંચીને, પશ્ચિમના સરોવરમાં વાત કરી.
શીઘ્રં સ્નાપય તન્વંગીં ક્રીડાશ્રાંતાં મૃદુસ્મિતામ્ । તતસ્તાં શારદા દેવી તસ્મિન્ક્રીડાસરોવરે
ઝલદીથી, રમતાં થાકી ગયેલી, કોમળ હાસ્યવાળી, પાતળી દેહવાળી એ સ્ત્રીને સ્નાન કરાવો; પછી શારદા દેવી એ રમણિય સરોવરમાં—
સ્નાનં કુર્વિત્યુવાચૈનાં સા ચ શ્રાંતા તથાકરોત્ । જલાભ્યંતરમાપ્તાસૌ પુનરર્જુનતાં ગતઃ
‘સ્નાન કરો’ એમ કહ્યું, અને થાકી ગયેલી એ સ્ત્રી એ રીતે સ્નાન કર્યું; પાણીમાં પ્રવેશીને, ફરી અર્જુના બની.