તતો દશાક્ષરં પશ્ચાન્નમોયુક્તં સ્મરાદિકમ્ । દધ્યૌ વૃંદાવને રમ્યે માધવીમંડપે પ્રભુમ્
પછી, 'નમ:' અને સ્મર પૂર્વક જોડાયેલ દશ અક્ષરવાળો મંત્ર જાપ્યો, અને સુંદર વ્રુંદાવનના માધવી મંડપમાં પ્રભુનું ધ્યાન કરતો હતો.
ઉત્તાનશાયિનં ચારુપલ્લવાસ્તરણોપરિ । કયાચિદતિકામાર્ત્ત બલ્લવ્યા રક્તનેત્રયા
તેને કૃષ્ણને સુંદર પાંદડાંની શય્યાએ પીઠ પર સૂતા, એક ગોપી સાથે, જેની આંખો વધુ કામથી લાલ થઈ હતી, એમ દેખાયા.
વક્ષોજયુગમાચ્છાદ્ય વિપુલોરઃ સ્થલં મુહુઃ । સંચુંબ્યમાનગંડાંતં તૃપ્યમાનરદચ્છદમ્
એ ગોપી પોતાના સ્તનથી કૃષ્ણનું વિશાળ છાતી ઢાંકી, વારંવાર ગાલે ચુંબન કરતી, અને કૃષ્ણના હસતા હોઠમાં આનંદ પામતી હતી.
કલયંતં પ્રિયાં દોર્ભ્યાં સહાસં સમુદાદ્ભુતમ્ । સ મુનિશ્ચ બહૂન્દેહાં સ્ત્યક્ત્વા કલ્પત્રયાંતરે
કૃષ્ણ પોતાની પ્રિયાને બંને હાથથી ગળે લગાવતા, હસતા અને આશ્ચર્યથી શોભતા દેખાયા; અને એ મુનિ ત્રણ કલ્પમાં ઘણા શરીરો છોડ્યા.
સારંગનામ્નો ગોપસ્ય કન્યાભૂચ્છુભલક્ષણા । રંગવેણીતિ વિખ્યાતા નિપુણા ચિત્રકર્મણિ
સારંગ નામના ગોપાળનું એક શુભ લક્ષણોવાળી દીકરી હતી, જે રંગવેણી તરીકે જાણીતી હતી અને ચિત્રકલા માં ખૂબ કુશળ હતી.
યસ્યા દંતેષુ દૃશ્યંતે ચિત્રિતાઃ શોણબિંદવઃ । બ્રહ્મવાદી મુનિઃ કશ્ચિજ્જાબાલિરિતિ વિશ્રુતઃ
તેના દાંત પર લાલ ચિતરાયેલા બિંદુઓ દેખાતા હતા; બ્રહ્મજ્ઞાનમાં નિપુણ એવા એક મુનિ હતા, જેમનું નામ જાબાલી પ્રસિદ્ધ હતું.
સતપઃ સુરતો યોગી વિચરન્પૃથિવીમિમામ્ । સ એકસ્મિન્મહારણ્યે યોજનાયુતવિસ્તૃતે
મુનિએ કઠોર તપસ્યા કરતા, સદાચારને પાળતા અને યોગમાં તલિન રહી પૃથ્વી પર ફર્યા; તે દસ યોજન જેટલા વિશાળ જંગલમાં એકલા સંચરતા હતા.
યદૃચ્છયાગતોઽપશ્યદેકાં વાપીં સુશોભનામ્ । સર્વતઃ સ્ફાટિકાબંધતટાં સ્વાદુજલાન્વિતામ્
એક દિવસ, સંયોગથી, તેમણે એક સુંદર વાપી જોઈ, જે四 બાજુથી સ્ફટિકના કિનારા અને મીઠા પાણીથી ભરેલી હતી.
વિકાસિકમલામોદવાયુના પરિશીલિતામ્ । તસ્યાઃ પશ્ચિમદિગ્ભાગે મૂલે વટમહીરુહઃ
તે વાપી ફૂલેલા કમળની સુગંધવાળી પવનથી મહેકતી હતી; તેના પશ્ચિમ ભાગે, મૂળ પાસે, એક મોટો વટ વૃક્ષ ઊભો હતો.
અપશ્યત્તાપસીં કાંચિત્કુર્વંતીં દારુણં તપઃ । તારુણ્યવયસાયુક્તાં રૂપેણાતિ મનોહરામ્
ત્યાં મુનિએ એક તપસ્વિ સ્ત્રીને જોયી, જે કઠોર તપસ્યા કરતી હતી, યુવાન અને રૂપમાં અત્યંત મનોહર હતી.
ચંદ્રાંશું સદૃશાભાસાં સર્વાવયવશોભનામ્ । કૃત્વા કટિતટે વામપાણિં દક્ષિણતસ્તદા
તે ચાંદની જેવી તેજવાળી હતી, તેના બધા અંગો સુંદર હતા; તેણે ડાબો હાથ કટિ પર અને જમણો હાથ બાજુમાં રાખ્યો હતો.
જ્ઞાનમુદ્રાં ચ બિભ્રાણામનિમેષવિલોચનામ્ । ત્યક્તાહારવિહારાં ચ સુનિશ્ચલતયાસ્થિતામ્
તે જ્ઞાનમુદ્રા ધારણ કરતી, આંખો blink વિના, ખોરાક અને આનંદ ત્યાગી, સંપૂર્ણ સ્થિરતા સાથે બેઠી હતી.
જિજ્ઞાસુસ્તાં મુનિવરસ્તસ્થૌ તત્ર શતં સમાઃ । તદંતે તાં સમુત્થાપ્ય ચલિતાં વિનયાન્મુનિઃ
મુનિએ તેને જાણવાની ઇચ્છા રાખી, ત્યાં સો વર્ષ સુધી ઊભા રહ્યા; અંતે, જ્યારે તે હલવા લાગી, મુનિએ વિનમ્રતાથી તેને જાગૃત કરી.
અપૃચ્છત્કા ત્વમાશ્ચર્યરૂપે કિં વા ચરિષ્યસિ । યદિ યોગ્યં ભવેત્તર્હિ કૃપયા વક્તુમર્હસિ
મુનિએ પૂછ્યું: 'તમે કોણ છો, અદભૂત રૂપવાળી? અહીં શું કરો છો? જો યોગ્ય હોય તો કૃપાથી મને કહો.'
અથાબ્રવીચ્છનૈર્બાલા તપસાતીવ કર્શિતા । બ્રહ્મવિદ્યાહમતુલા યોગીંદ્રૈર્યા વિમૃગ્યતે
પછી, તપસ્યાથી અત્યંત દુર્બળ થયેલી યુવતી ધીમે બોલી: 'હું અતુલ્ય બ્રહ્મજ્ઞાન છું, જેને યોગીઓ શોધે છે.'
સાહં હરિપદામ્ભોજકામ્યયા સુચિરં તપઃ । ચરામ્યસ્મિન્વને ઘોરે ધ્યાયંતી પુરુષોત્તમમ્
'હું હરિના પદપદ્મની ઇચ્છાથી લાંબા સમયથી આ ભયાનક જંગલમાં તપસ્યા કરી રહી છું, અને પુરુષોત્તમનું ધ્યાન કરતી છું.'
બ્રહ્માનંદેન પૂર્ણાહં તેનાનંદેન તૃપ્તધીઃ । તથાપિ શૂન્યમાત્માનં મન્યે કૃષ્ણરતિં વિના
'હું બ્રહ્માનંદથી ભરપૂર છું, એ આનંદથી મન તૃપ્ત છે; છતાં, કૃષ્ણની ભક્તિ વિના હું પોતાને ખાલી માનું છું.'
ઇદાનીમતિનિર્વિણ્ણા દેહસ્યાસ્ય વિસર્જ્જનમ્ । કર્ત્તુમિચ્છામિ પુણ્યાયાં વાપિકાયામિહૈવ તુ
'હવે, સંપૂર્ણ નિરાશ થઈ, હું આ પવિત્ર વાપીમાં જ શરીર ત્યાગ કરવા ઈચ્છું છું, પુણ્ય માટે.'
તચ્છ્રુત્વા વચનં તસ્યા મુનિરત્યંતવિસ્મિતઃ । પતિત્વા ચરણે તસ્યાઃ કૃષ્ણોપાસાવિધિં શુભમ્
તેના શબ્દો સાંભળીને મુનિ અત્યંત આશ્ચર્યચકિત થયા; તે તેના પગ પર પડ્યા અને કૃષ્ણની ઉપાસનાની શુભ રીત પૂછી.
પપ્રચ્છ પરમપ્રીતસ્ત્યક્ત્વાધ્યાત્મવિરોચનમ્ । તયોક્તં મંત્રમાજ્ઞાય જગામ માનસં સરઃ
મુનિએ પરમ આનંદથી, પોતાનું અધ્યાત્મ ગૌરવ છોડીને, તેણીને પ્રશ્ન કર્યો; તેણી પાસેથી મંત્ર જાણીને, તે માનસ સરovar તરફ ગયા.
તતોઽતિદુશ્ચરં ચક્રે તપો વિસ્મયકારકમ્ । એકપાદસ્થિતઃ સૂર્યં નિર્નિમેષં વિલોકયન્
પછી તેમણે અત્યંત કઠિન અને આશ્ચર્યજનક તપસ્યા કરી, એક પગ પર ઊભા રહી, blink વિના સૂર્યને જોઈ રહ્યા.
મંત્રં જજાપ પરમં પંચવિંશતિવર્ણકમ્ । દધ્યૌ પરમભાવેન કૃષ્ણમાનંદરૂપિણમ્
મુનિએ પચ્ચીસ અક્ષરોવાળો પરમ મંત્ર જપ્યો અને પરમ ભાવે આનંદરૂપ કૃષ્ણનું ધ્યાન કર્યું.
ચરંતં વ્રજવીથીષુ વિચિત્રગતિલીલયા । લલિતૈઃ પાદવિન્યાસૈઃ ક્વણયંતં ચ નૂપુરમ્
વ્રજની ગલીઓમાં કૃષ્ણ રમતાં જાય છે, તેમની ચાલમાં અદભુત રમણિયતા છે, પગલાંની લયથી નૂપુરો રણકે છે.
ચિત્રકંદર્પચેષ્ટાભિઃ સસ્મિતાપાંગવીક્ષિતૈઃ । સંમોહનાખ્યયા વંશ્યા પંચમારુણચિત્રયા
તેમના હાવભાવ ચિત્રકાર જેવા મનોહર છે, આંખોના કિનારે હળવી સ્મિત સાથે, સંમોહન નામની વાંસળીના પાંચમા સૂરના લાલ રંગથી સૌને મોહી લે છે.
બિંબૌષ્ઠપુટચુંબિન્યા કલાલાપૈર્મનોજ્ઞયા । હરંતં વ્રજરામાણાં મનાંસિ ચ વપૂંષિ ચ
તેમની વાંસળી હોઠે લગાડીને, મીઠા રાગથી ચુંબન કરે છે, અને વ્રજની સ્ત્રીઓના મન અને શરીર બંનેને મોહી લે છે.
શ્લથન્નીવીભિરાગત્ય સહસાલિંગિતાંગકમ્ । દિવ્યમાલ્યાંબરધરં દિવ્યગંધાનુલેપનમ્
કોઈ સ્ત્રીઓ ઢીલી કમરપટ્ટી સાથે આવી, અચાનક તેમને ભેટી જાય છે, કૃષ્ણ દિવ્ય વસ્ત્ર અને ફૂલો પહેરી, સુગંધિત અંગરાગ લગાવેલા છે.
શ્યામલાંગપ્રભાપૂર્ણૈર્મોહયંતં જગત્ત્રયમ્ । સ એવં બહુદેવેન સમુપાસ્ય જગત્પતિમ્
તેમના શ્યામ શરીરથી પ્રકાશ ફેલાય છે, જે ત્રણેય લોકને મોહી લે છે. આવા ભગવાનનું અનેક દેવતાઓએ ભક્તિપૂર્વક પૂજન કર્યું.
નવકલ્પાંતરે જાતા ગોકુલે દિવ્યરૂપિણી । કન્યા પ્રચંડનામ્નસ્તુ ગોપસ્યાતિ યશસ્વિનઃ
નવા કલ્પમાં, ગોકુલમાં એક દિવ્ય રૂપાવતી કન્યા જન્મી, તેનું નામ પ્રચંડ હતું, જે પ્રસિદ્ધ ગોપની પુત્રી હતી.
ચિત્રગંધેતિ વિખ્યાતા કુમારી ચ શુભાનના । નિજાંગગંધૈર્વિવિધૈર્મોદયંતી દિશો દશ
તે કન્યા ચિત્રગંધા તરીકે જાણીતી થઈ, સુંદર ચહેરાવાળી હતી, પોતાના શરીરની વિવિધ સુગંધોથી દશ દિશાઓને આનંદિત કરતી હતી.
તામેનાં પશ્ય કલ્યાણીં વૃંદશો મધુપાયિનીમ્ । અંગેષુ સ્વપતિં કૃત્વા રસાવેશસમાકુલામ્
તેણે વ્રિંદાવનના વનમાળામાં મધ પીતી, પોતાના અંગો પર પ્રિયતમને ધારણ કરીને, રસના આનંદમાં તલ્લીન થઈ હતી.