મન્નામયો મધૌ સર્વાઞ્છોભનાન્વિદધાતિ વૈ । મધુપાયંરસાવા સંત્યજંતિ મધુમોહિતાઃ
મારું નામ વસંતમાં સર્વે શુભ ફળ આપે છે; મધમાં મસ્ત થયેલા લોકો મધયુક્ત પીણું પણ છોડી દે છે.
વર્ણેન સ્વર્ણસદૃશો મધ્યે લિંગવપુર્ધરઃ । તદાખ્યયાભિધાં વીર જાનીહિ મમ મોહિનીમ્
મારો રંગ સોનાની જેમ છે, અને હું પુરૂષ સ્વરૂપ ધારણ કરું છું; એ નામથી, હે વીર, મારી મોહક ઓળખ જાણ.
યુધ્યસ્વ બાણૈઃ પ્રધનેન કો જેતું હિ માં ક્ષમઃ । ઇદાનીં દર્શયિષ્યામિ સ્વપરાક્રમમદ્ભુતમ્
આગળથી બાણો વડે યુદ્ધ કર—મને કોણ જીતે એ શક્ય છે? હવે હું મારી અદ્ભુત પરાક્રમ બતાવું છું.
શેષ ઉવાચ। ઇતિ શ્રુત્વા મહદ્વાક્યં પુષ્કલો હૃદિ તોષિતઃ । તં દુર્જયં મન્યમાનઃ શરાન્મુંચન્રણેઽભવત્
શેષે કહ્યું: આ મહાન વાક્ય સાંભળીને પુષ્કલનું હૃદય આનંદિત થયું; તેને અપરાજિત માનીને, યુદ્ધમાં બાણો છોડવા લાગ્યો.
શરસંઘં પ્રમુંચંતં કોટિધા પુષ્કલં યયૌ । ચંપકઃ કોપસંયુક્તો ધનુઃ સજ્યમથાકરોત્
પુષ્કલ અનેક બાણોની ધારા છોડતો હતો, ત્યારે ચંપક ગુસ્સાથી ધનુષ તૈયાર કરી લીધો.
મુમોચ નિશિતાન્બાણાન્વૈરિવૃંદવિદારણાન્ । સ્વનામચિહ્નિતાન્સ્વર્ણપુંખભાગસમન્વિતાન્
તે તીક્ષ્ણ બાણો છોડ્યા, જે શત્રુઓની પાંખો ફાડી નાખતા, પોતાના નામથી ચિહ્નિત અને સોનાની પાંખોથી સજ્જ હતા.
તાંશ્ચિચ્છેદ મહાવીરઃ પુષ્કલઃ પ્રધનાંગણે । શરાંધકારં સર્વત્ર મુંચન્બાણાઞ્છિલાશિતાન્
મહાવીર પુષ્કલે યુદ્ધના મેદાનમાં એ બાણો કાપી નાખ્યા, અને પથ્થરનાં અંશવાળા બાણો છોડ્યા, જે સર્વત્ર અંધકાર ફેલાવી દીધો.
સ્વબાણચ્છેદનં દૃષ્ટ્વા કૃતં વીરેણ ચંપકઃ । આહ્વયામાસ બલિનં પુષ્કલં કોપપૂરિતઃ
પોતાના બાણો વીર પુષ્કલ દ્વારા કાપવામાં આવ્યા જોઈ, ચંપક ગુસ્સાથી ભરાઈ શક્તિશાળી પુષ્કલને પડકાર્યો.
મા પ્રયાહિ રણં ત્યક્ત્વેતિ બ્રુવન્સમરે પુનઃ । પુષ્કલં હૃદયે બાણૈર્વિવ્યાધ દશભિસ્ત્વરન્
'યુદ્ધ છોડીને જતો નહીં!' એમ કહી, ચંપક યુદ્ધમાં પુષ્કલના હૃદયમાં દસ તીક્ષ્ણ બાણો ઘૂસી દીધા.
તે બાણાઃ પુષ્કલસ્યાહો હૃદયે તીવ્રવેગિનઃ । આગત્ય સુભૃશં લગ્નાઃ શોણિતં પપુરૂર્જિતમ્
એ બાણો, અત્યંત ઝડપી અને તીવ્ર, પુષ્કલના હૃદયમાં ઘૂસી ગયા, અને ત્યાંથી ઘણું લોહી પી ગયા.
તૈર્બાણૈર્વ્યથિતો વીરઃ શરાન્પંચ સમાદદે । સુતીક્ષ્ણાગ્રાન્મહાકોપાદ્વારયન્પર્વતાનિવ
આ તીક્ષ્ણ બાણોથી ઘાયલ થયેલા વીરે, ખૂબ ગુસ્સામાં પાંચ તીક્ષ્ણ બાણ ઉપાડી, એ બાણોને પર્વતની જેમ રોકી લીધા.
તે બાણાસ્તસ્ય બાણાશ્ચ પરસ્પરમથોર્જિતાઃ । આકાશે રચિતાશ્છિન્નાઃ શતધા રાજસૂનુના
એ બાણો અને તેના બાણો, એકબીજાથી જોરદાર અથડાયા અને રાજકુમારે તેમને આકાશમાં સો ભાગમાં વિખેર્યા.
છિત્ત્વા બાણાન્સુતીક્ષ્ણાગ્રાન્સુરથાંગોદ્ભવો બલી । બાણાઞ્છતં સમાધત્ત પુષ્કલં તાડિતું હૃદિ
તીક્ષ્ણ અગ્રવાળા બાણોને કાપી, સુરથાના પુત્રે, શક્તિશાળી, હૃદયમાં ઘા કરવા માટે સો બાણો ઉપાડ્યા.
તે બાણાઃ શતધાચ્છિન્નાઃ પુષ્કલેન મહાત્મના । અપતન્સમરોપાંતે શરવેગપ્રપીડિતાઃ
મહાન આત્મા પુષ્કલાએ એ બાણોને સો ભાગમાં કાપી નાખ્યા, અને બાણોની જોરદાર અસરથી એ બાણો યુદ્ધના અંતે પડી ગયા.
તદા તત્સુમહત્કર્મ દૃષ્ટ્વા રાજ્ઞઃ સુતો બલી । સહસ્રેણ શરાણાં ચ તાડયન્વક્ષસિ સ્ફુટમ્
પછી, એ મહાન કાર્ય જોઈને, રાજાના શક્તિશાળી પુત્રે પુષ્કલાના છાતી પર સ્પષ્ટ રીતે હજાર બાણો માર્યા.
તાનપ્યાશુ પ્રચિચ્છેદ પુષ્કલઃ પરમાસ્ત્રવિત્ । પુનરપ્યાશુ સ્વે ચાપે સમાધત્તાયુતં શરાન્
પુષ્કલા, સર્વોત્તમ અસ્ત્રોના ماهર, એ બાણોને ઝડપથી કાપી નાખ્યા; પછી, પોતાના ધનુષ પર ફરીથી દસ હજાર બાણો ચડાવ્યા.
તાનપ્યાશુ પ્રચિચ્છેદ પુષ્કલઃ પરમાસ્ત્રવિત્ । તતોઽત્યતં પ્રકુપિતઃ શરવૃષ્ટિમથાકરોત્
પુષ્કલા, સર્વોત્તમ અસ્ત્રોના ماهર, એ બાણોને પણ ઝડપથી કાપી નાખ્યા; પછી, ખૂબ ગુસ્સામાં, બાણોની વરસાદ વરસાવી.
શરવૃષ્ટિં સમાયાંતીં મત્વા ચંપક વીરહા । સાધુસાધુપ્રશંસંતં પુષ્કલં સમતાડયત્
બાણોની વરસાદ આવતી જોઈને, ચંપક, વીરહંતાએ, પુષ્કલાની કળા માટે પ્રશંસા કરી અને તેને ઘા કર્યો.
પુષ્કલશ્ચંપકં દૃષ્ટ્વા મહાવીર્યસમન્વિતમ્ । બ્રહ્મણોઽસ્ત્રસમાધત્ત સ્વે ચાપે સર્વશસ્ત્રવિત્
પુષ્કલાએ, ચંપકને મહાન વીરતા સાથે જોઈને, પોતાના ધનુષ પર બ્રહ્માસ્ત્ર ચડાવ્યું, કારણ કે તે બધા અસ્ત્રોમાં ماهર હતો.
તેન મુક્તં મહાશસ્ત્રં પ્રજજ્વાલ દિશો દશ । ખં રોદસી વ્યાપ્ય વિશ્વં પ્રલયં કર્તુમુદ્યતમ્
એ મહાન અસ્ત્ર છોડવામાં આવ્યું ત્યારે, તે દસ દિશાઓમાં જલલાઈ ઉઠ્યું, આકાશ અને પૃથ્વીને ભરાઈ, જગતનો વિનાશ કરવા તૈયાર થયું.
ચંપકો મુક્તમસ્ત્રં તદ્દૃષ્ટ્વા સર્વાસ્ત્રકોવિદઃ । તત્સંહર્તું તદેવાસ્ત્રં મુમોચ રિપુમુદ્યતમ્
ચંપક, બધા અસ્ત્રોમાં ماهર, એ અસ્ત્ર છોડવામાં આવ્યું જોઈ, શત્રુના હુમલાને રોકવા માટે એ જ અસ્ત્ર છોડ્યું.
દ્વયોરેકતમં તેજઃ પ્રલયં મેનિરે જનાઃ । સંજહાર તદાસ્ત્રાસ્ત્રમેકીભૂતં પરાસ્ત્રકમ્
લોકોએ માન્યું કે બંનેનું એકસાથે તેજ વિનાશ લાવશે; એ સમયે, અસ્ત્રો એકબીજામાં ભળી ગયા અને એકબીજાને નષ્ટ કરી દીધા.
તત્કર્મચાદ્ભુતં દૃષ્ટ્વા પુષ્કલસ્તિષ્ઠતિષ્ઠ ચ । બ્રુવઞ્છરાનમોઘાંસ્તુ ચંપકં સ ક્રુધાહનત્
એ અદભુત કાર્ય જોઈને, પુષ્કલાએ 'રોકો! રોકો!' કહી, ગુસ્સામાં, ચંપકને નિષ્ફળ ન થનારા બાણોથી ઘા કર્યો.
ચંપકસ્તાઞ્છરાન્મુક્તાનગણય્ય મહામનાઃ । રામાસ્ત્રં પ્રમુમોચાથ પુષ્કલં પ્રતિ દારુણમ્
ચંપક, એ બાણોને અવગણીને, મહાન મનથી, પછી પુષ્કલા સામે ભયાનક રામાસ્ત્ર છોડ્યું.
તન્મુક્તમસ્ત્રમાલોક્ય ચંપકેન મહાત્મના । છેત્તું યાવન્મનશ્ચક્રે તાવદ્ગ્રસ્તઃ શરેણ સઃ
એ અસ્ત્ર છોડવામાં આવ્યું જોઈ, મહાન આત્મા ચંપકએ તેને કાપવાનો મન કર્યો; પણ એ પહેલાં જ, તે બાણથી પકડી લેવાયો.
બદ્ધશ્ચંપકવીરેણ રથે સ્વે સ્થાપિતઃ પુનઃ । પુરં પ્રેષયિતું તાવન્મનશ્ચક્રે મહામનાઃ
વીર ચંપક દ્વારા બાંધવામાં આવી, તેને ફરીથી પોતાના રથ પર રાખવામાં આવ્યો; પછી, મહાન મનથી, તેને શહેરમાં મોકલવાનો વિચાર કર્યો.
હાહાકારો મહાનાસીદ્બદ્ધે પુષ્કલસંજ્ઞિકે । શત્રુઘ્નં પ્રયયુર્યોધાઃ પલાયનપરાયણાઃ
પુષ્કલા બાંધાતા, 'હા હા!'નો મોટો રોળ પડ્યો; યોદ્ધાઓ શત્રુઘ્ન તરફ ભાગ્યા, બચવાનો ઇરાદો રાખી.
ભગ્નાંસ્તાન્વીક્ષ્ય શત્રુઘ્નો હનૂમંતમુવાચ હ । કેન વીરેણ મે ભગ્નં બલં વીરૈરલંકૃતમ્
એ યોદ્ધાઓને તૂટેલા જોઈ, શત્રુઘ્ને હનુમાનને પૂછ્યું: 'કયા વીર દ્વારા મારા વીરોથી સજ્જ સેનાને હરાવી દેવામાં આવી?'
તદોવાચ મહીનાથ પુષ્કલં પરવીરહા । બદ્ધ્વા નયતિ વીરોઽસૌ ચંપકઃ સ્વપદોદ્ધુરઃ
પછી ધરતીના સ્વામી, દુશ્મન વીરોને હરાવનાર, બોલ્યા: 'આ વીર ચંપક પોતાનો બલ બતાવીને પુષ્કલાને બાંધીને લઈ જાય છે.'
તસ્યેદૃગ્વાક્યમાકર્ણ્ય શત્રુઘ્નઃ કોપસંયુતઃ । ઉવાચ પવનોદ્ભૂતં મોચયાશુ નૃપાત્મજાત્
આવું સાંભળીને શત્રુઘ્ન ગુસ્સાથી હનુમાનને કહ્યું: 'રાજાના પુત્રને, જે બાંધવામાં આવ્યો છે, તરત જ છોડો.'