તચ્છ્રુત્વા વાક્યમીશસ્ય જગામ દ્રોણપર્વતમ્ । દ્વીપાન્સર્વાનતિક્રમ્ય જગામ ક્ષીરસાગરમ્
ઈશ્વરના આ વચન સાંભળી, હનુમાન દ્રોણ પર્વત તરફ ગયા, બધા દ્વીપો પાર કરીને ક્ષીર સાગર સુધી પહોંચ્યા.
અત્ર તુ સ્વગણૈશ્ચાયં રક્ષતિ સ્મ શિવો મહાન્ । શ્મશાનં તદ્ગણૈઃ સ્વીયૈર્મહાબલપરાક્રમૈઃ
ત્યાં મહાદેવ પોતાનાં શક્તિશાળી અને પરાક્રમી ગણો સાથે શ્મશાનની રક્ષા કરતા હતા.
હનૂમાન્દ્રોણમાસાદ્ય દ્રોણંનામ મહાગિરિમ્ । લાંગૂલે તં નિધાયાશુ પ્રતસ્થે રણમંડલમ્
હનુમાન દ્રોણ નામના મહા પર્વત પાસે પહોંચ્યા અને એ પર્વતને ઝડપથી પોતાની પૂંછડી પર રાખીને યુદ્ધના મેદાન તરફ ચાલ્યા.
તં નેતુમુદ્યતે વિપ્ર ચકંપે સ ચ પર્વતઃ । કંપમાનં તુ તં દૃષ્ટ્વા તત્પાલા દેવતાગણાઃ
જ્યારે હનુમાન એ પર્વત ઉઠાવવા લાગ્યા, ત્યારે એ પર્વત ધ્રૂજી ઉઠ્યો; પર્વતના રક્ષક દેવતાઓએ એ ધ્રૂજવું જોઈને,
હાહેતિ કૃત્વા પ્રોચુસ્તે કિમિદં ભવિતા ગિરૌ । કો હ્યેનં નયતે વીરો મહાબલપરાક્રમઃ
'હાય હાય!' એમ બોલી ઊઠ્યા: 'આ પર્વતને શું થયું છે? આ કોણ છે, જે એવો મહાબળવાન વીર એને લઈ જાય છે?'
એવં કૃત્વા સુરાઃ સર્વે સંહતા દદૃશુઃ કપિમ્ । મુંચૈનમિતિ તં પ્રોચ્ય જઘ્નુઃ શસ્ત્રાસ્ત્રકોટિભિઃ
આ રીતે બધા દેવતાઓ ભેગા થયા અને વાનરને જોયો; 'એને છોડો' એમ કહીને, તેમણે અનેક શસ્ત્રો અને અસ્ત્રોથી હનુમાન પર હુમલો કર્યો.
તાન્સર્વાન્નિઘ્નતો દૃષ્ટ્વા હનૂમાન્કુપિતો ભૃશમ્ । જઘાન તાન્ક્ષણાદ્વીરઃ શક્રઃ સર્વાસુરાન્યથા
બધા હુમલો કરતા જોઈ, હનુમાન ખૂબ જ ગુસ્સે થયા; પળભરમાં એ વીરે એમને એ રીતે પરાજય આપ્યો જેમ ઇન્દ્રે બધા અસુરોને હરાવ્યા હતા.
કેચિત્પદાહતાસ્તત્ર કેચિત્કરવિમર્દિતાઃ । લાંગૂલેન હતાઃ કેચિત્કેચિચ્છૃંગેણ ચાહતાઃ
કેટલાકને પગથી માર્યા, કેટલાકને હાથથી પીસી નાખ્યા; કેટલાકને પૂંછડીથી માર્યા અને કેટલાકને શિઙ્ગથી ઘા કર્યો.
સર્વે તે નાશમાપન્નાઃ ક્ષણાત્કીશેન તાડિતાઃ । કેચિન્નિપતિતા ભૂમૌ રુધિરેણ પરિપ્લુતાઃ
બધા વાનરના ઘા થી પળમાં નાશ પામ્યા; કેટલાક જમીન પર પડી ગયા અને લોહીથી ભીંજાઈ ગયા.
કેચિત્કીશભયાત્ત્રસ્તા જગ્મુઃ શક્રં સુરાધિપમ્ । ક્ષતેન ચ પરિપ્લુષ્ટા રુધિરક્ષતદેહિનઃ
કેટલાક વાનરનો ભય પામી, ઇન્દ્ર પાસે ભાગી ગયા; તેઓ ઘાયલ અને લોહીથી લથબથ, શરીરે ઘા ખાઈને ગયા.
તાન્દૃષ્ટ્વા ભયસંવિગ્નાન્રુધિરેણ પરિપ્લુતાન્ । સુરાઞ્જગાદ વિમનાઃ શક્રઃ સર્વસુરોત્તમઃ
તેમને ડરાયેલા અને લોહીથી લથબથ થયેલા જોઈને, દેવોમાં શ્રેષ્ઠ એવા ઇન્દ્રે ચિંતિત મનથી વાત કરી.
કથં યૂયં ભયત્રસ્તાઃ કથં રુધિરવિપ્લુતાઃ । કેન દૈત્યેન નિહતા રાક્ષસેનાધમેન વા
તમને આટલા ભયભીત અને લોહીથી ભીંજાયેલા કેમ જોઉં છું? કયા દૈત્ય કે નીચ રાક્ષસે તમને માર્યા છે?
સર્વં શંસત મે તથ્યં યથા જ્ઞાત્વા વ્રજામિ તમ્ । નિહત્ય બદ્ધ્વા ચાયામિ યુષ્મદ્ઘાતકમુન્મદમ્
મને બધું સાચું કહો, જેથી હું જાણીને ત્યાં જઈ શકું, તેને હરાવી બાંધી લાવું અને જે આપનો સંહારક છે તેને પાછો લાવું.
ઇતિ વાક્યં સમાકર્ણ્ય તુરાસાહં સુરોત્તમાઃ । જગદુર્દીનયા વાચા સુરાસુરનમસ્કૃતમ્
આવાં વચન સાંભળી, ભયથી ભરેલા દેવોએ દુઃખી અવાજે, દેવો અને અસુરો બંનેનું માન રાખીને જવાબ આપ્યો.
દેવા ઊચુઃ। ઇહાગત્ય ન જાનીમઃ કશ્ચિદ્વાનરરૂપધૃક્ । નેતું દ્રોણં સમુદ્યુક્તો લાંગૂલે વેષ્ટ્ય તં ગિરિમ્
દેવોએ કહ્યું: અહીં આવીને અમને ખબર નથી પડતી કે એ કોણ છે; વાનરનું રૂપ ધારણ કરેલો કોઈ, દ્રોણ પર્વતને તેની પૂંછડીથી વળી, તેને લઈ જવા તૈયાર હતો.
ગંતું કૃતમતિસ્તાવદ્વયં સર્વે સુસંહતાઃ । યુદ્ધં ચક્રુઃ સુસંનદ્ધાઃ સર્વશસ્ત્રાસ્ત્રવર્ષિણઃ
અમે બધા એકઠા થઈ, સંપૂર્ણ શસ્ત્રોથી સજ્જ થઈ, એના સામે જવા નક્કી કર્યું અને દરેક પ્રકારના શસ્ત્રો અને અસ્ત્રોથી યુદ્ધ કર્યું.
તેન સર્વે વયં યુદ્ધે નિર્જિતા બલશાલિના । અનેકે નિહતાસ્તત્ર ભૂમૌ પેતુઃ સુરોત્તમાઃ
યુદ્ધમાં એ શક્તિશાળી વાનરે અમને બધાને હરાવી દીધા; ઘણા દેવો ત્યાં માર્યા ગયા અને ધરતી પર પડી ગયા.
વયં તુ બહુભિઃ પુણ્યૈર્જીવિતા ઇહ ચાગતાઃ । શોણિતેન સુસિક્તાંગાઃ ક્ષતપીડાસમન્વિતાઃ
પણ અમારે અનેક પુણ્યના બળે જીવતા બચી અહીં આવ્યા છીએ, આપણા શરીર લોહીથી ભીંજાયેલા અને ઘાયલ છે.
એતદ્વાક્યં સમાકર્ણ્ય સુરાણાં સ પુરંદરઃ । આદિદેશ સુરાન્સર્વાન્મહાબલસમન્વિતાન્
દેવોના આ વચન સાંભળી, પુરંદરે બધા મહાબળવાન દેવોને આદેશ આપ્યો.
યાત મહાદ્રોણગિરિં કપિં બદ્ધું મહાબલમ્ । બદ્ધ્વા નયત યૂયં વૈ સુરાણાં રણપાતકમ્
મહાદ્રોણ પર્વતે જાઓ અને એ મહાબળવાન વાનરને બાંધી લાવો; તેને બાંધીને, દેવોના યુદ્ધમાં હારના કારણને પાછા લાવો.
ઇત્યાજ્ઞપ્તા યયુસ્તે વૈ દ્રોણં પર્વતસત્તમમ્ । યત્રાસ્તે બલવાન્વીરો હનૂમાન્કપિસત્તમઃ
આ રીતે આજ્ઞા મળતાં, તેઓ દ્રોણ પર્વત પાસે ગયા, જ્યાં મહાબળશાળી, વાનરોમાં શ્રેષ્ઠ હનુમાન રહેતો હતો.
ગત્વા તે પ્રાહરન્સર્વે હનૂમંતં મહાબલમ્ । હનૂમતા તે નિહતા મુષ્ટિભિઃ કરતાડનૈઃ
ત્યાં પહોંચી, બધા દેવોએ મહાબળવાન હનુમાન પર હુમલો કર્યો; પણ હનુમાને પોતાના મુઠ્ઠી અને હાથના ઘા વડે તેમને પરાસ્ત કરી દીધા.
પતિતાસ્તે ક્ષણાત્તત્ર રુધિરક્ષતવિગ્રહાઃ । અન્યે પલાયનપરા જગ્મુસ્તે ત્રિદિવેશ્વરમ્
તેઓ તરત જ ત્યાં લોહી અને ઘા વડે ઘાયલ થઈ પડી ગયા; બીજા ભાગવા લાગ્યા અને સ્વર્ગના રાજા પાસે ગયા.
તચ્છ્રુત્વા કુપિતઃ શક્રઃ સર્વાનમરસત્તમાન્ । આદિદેશ મહાવીરં વાનરેંદ્રં સુરોત્તમઃ
આ સાંભળી, ઇન્દ્ર ક્રોધિત થયો અને બધા અમર શ્રેષ્ઠો તથા વાનરરાજ મહાવીરને આદેશ આપ્યો.
તદાજ્ઞપ્તા યયુસ્તે વૈ યત્ર કીશેશ્વરો બલી । તાન્સર્વાનાગતાન્દૃષ્ટ્વા જગાદ કપિસત્તમઃ
આવી આજ્ઞા મળતાં, તેઓ ત્યાં ગયા જ્યાં શક્તિશાળી વાનરેશ્વર હતો; બધા આવ્યા તે જોઈ, વાનરશ્રેષ્ઠે વાત કરી.
માયાં તુ વીરાઃ સમરે સંહર્તારં હિ માં બલાત્ । નેષ્યામિ યુષ્માનધુના સંયમિન્યાઃ પુરોંઽતિકે
વીરો, હું યુદ્ધમાં મોહનો નાશ કરીશ અને હવે તમને સંયમ ધરાવનારા સભાસમક્ષ લઈ જઈશ.
ઇત્યુક્તા અપિ તે સર્વે સન્નદ્ધાઃ પ્રાહરન્કપિમ્ । શસ્ત્રાસ્ત્રૈર્બહુધા મુક્તૈર્મહાબલસમન્વિતાઃ
આવું કહેવા છતાં, બધા દેવો સંપૂર્ણ શસ્ત્રસજ્જ થઈ, મહાન બળથી ભરપૂર, અનેક શસ્ત્રો અને અસ્ત્રોથી વાનર પર હુમલો કર્યો.
કેચિચ્છૂલૈઃ પરશુભિઃ કેચિત્ખડ્ગૈશ્ચ પટ્ટિશૈઃ । મુસલૈઃ શક્તિભિઃ કેચિત્ક્રોધેન કલુષીકૃતાઃ
કેટલાંક ભાલા અને કુહાડા, કેટલાંક તલવાર અને પટ્ટીશ, તો બીજા ગદા અને ભાલા લઈને, ક્રોધથી અંધ બનીને યુદ્ધ કરવા લાગ્યા.
સ આહતોઽમરવરૈર્વિવિધૈરાયુધૈર્બલી । શિલાભિસ્તાઞ્જઘાનાશુ સર્વાનમરસત્તમાન્
અમર દેવોએ અનેક શસ્ત્રોથી હુમલો કર્યો છતાં, તે બલવાન વાનરે તરત જ મોટા મોટા પથ્થરો ફેંકી બધા દેવતાઓને પરાસ્ત કરી દીધા.
કેચિત્પલાય્ય આહુસ્તે ગતાઃ શક્રસમીપકમ્ । તદુક્તં વાક્યમાકર્ણ્ય ભયં પ્રાપ સુરાધિપઃ
કેટલાંક દેવતાઓ ડરીને ભાગી ગયા અને ઈન્દ્ર પાસે પહોંચ્યા; તેમની વાતો સાંભળીને દેવતાઓના રાજા પણ ભયભીત થયા.