પ્રાવૃટ્કાલાંબુદાકારૈર્મદિરૈરુપશોભિતૈઃ । કલશૈઃ શોભમાનૈસ્તૈર્ઋક્ષૈર્દ્યૌરિવ ભૂતલમ્
મદિરાથી ભરેલા, ચોમાસાના મેઘ જેવાં ઝાંખા કળશોથી ભૂમિ એવી સુંદર લાગી રહી હતી, જાણે આકાશ તારાઓથી શોભાયમાન થાય છે.
દંડજાલપતાકાભિર્ઋક્ષજાલસમપ્રભૈઃ । તાદૃશૈઃ સ્ફાટિકાકારૈઃ કાંતિશંખેંદુસન્નિભૈઃ
લાકડાંની ધજા જેવાં ઝળહળતા ધ્વજાવળીઓ અને ચમકતા શંખો, જે ચાંદી જેવા સફેદ અને ચાંદની જેવી તેજસ્વી હતી, એથી બધું શોભાયમાન બન્યું હતું.
હેમપ્રાસાદસંબાધૈર્નાનાધાતુમયૈસ્તતઃ । વિમાનૈરર્બુદસંખ્યૈઃ શતકોટિસહસ્રકૈઃ
પછી ત્યાં સોનાના મહેલો ગોઠવાયેલા હતા, અને અનેક પ્રકારની ધાતુઓથી બનેલા, લાખો-કરોડો સંખ્યામાં વિમાનોથી તે સ્થળ ભરાઈ ગયું હતું.
સર્વભોગયુતૈશ્ચૈવ શોભતે હરિપત્તનમ્ । યૈઃ સમારાધિતો દેવઃ શંખચક્રગદાધરઃ
જે લોકોએ શંખ, ચક્ર અને ગદા ધારણ કરનારા ભગવાનની ભક્તિ કરી હતી, તેમના કારણે હરિનું શહેર સર્વસુખસંપન્ન બની ઝગમગી ઉઠ્યું હતું.
તે પ્રસાદાત્તસ્ય તેષુ નિવસંતિ ગૃહેષુ ચ । સર્વપુણ્યેષુ દિવ્યેષુ ભોગાઢ્યેષુ ચ માનવાઃ
એ ભગવાનની કૃપાથી, બધા પુણ્યવાન અને દિવ્ય સુખોથી ભરપૂર એવા ઘરોમાં મનુષ્યો વસે છે.
વૈષ્ણવાઃ પુણ્યકર્માણો નિર્ધૂતાશેષકલ્મષાઃ । એવંવિધૈર્ગૃહૈઃ પુણ્યૈઃ શોભિતં વિષ્ણુમંદિરમ્
પુણ્યકર્મ કરનારા, સર્વ પાપોથી મુક્ત થયેલા વૈષ્ણવો એવા પુણ્યમય ઘરોમાં રહે છે, જેને કારણે વિષ્ણુનું મંદિર વિશેષ શોભાયમાન બને છે.
નાનાવૃક્ષૈઃ સમાકીર્ણં વનૈશ્ચંદનશોભિતૈઃ । સર્વકામફલૈ રાજન્સર્વત્ર સમલંકૃતમ્
તે સ્થળમાં અનેક વૃક્ષો છે, ચંદનના વનોથી શોભાયમાન છે અને સર્વ ઇચ્છિત ફળ આપતાં વૃક્ષોથી સર્વત્ર સજ્જ છે, રાજન.
વાપીકુંડતડાગૈશ્ચ સારસૈરુપશોભિતૈઃ । હંસકારંડવાકીર્ણૈઃ કલ્હારૈરુપશોભિતૈઃ
વહાં વાવ, કુંડ અને તળાવ છે, જેમાં હંસ, કરંડવ અને વિવિધ જળપક્ષીઓ રમે છે, અને ખીલેલા કમળોથી તે શોભાયમાન છે.
શતપત્રૈર્મહાપદ્મૈઃ પદ્મોત્પલવિરાજિતૈઃ । કનકોત્પલવર્ણૈશ્ચ સરોભિશ્ચ વિરાજતે
શતદળ કમળો, મહાપદ્મ અને સુવર્ણવર્ણના કમળો તથા ઉટપલોથી સરોવર ઝગમગી ઉઠ્યું છે.
વૈકુંઠં સર્વશોભાઢ્યં દેવોદ્યાનૈરલંકૃતમ્ । દિવ્યશોભાસમાકીર્ણં વૈષ્ણવૈરુપશોભિતમ્
વૈકુંઠ સર્વશ્રેષ્ઠ સૌંદર્યથી અને દિવ્ય ઉદ્યાનો દ્વારા અલંકૃત છે, દિવ્ય તેજથી ભરપૂર અને વૈષ્ણવો દ્વારા શોભાયમાન છે.
વૈકુંઠં દદૃશે રાજા મોક્ષસ્થાનમનુત્તમમ્ । દેવવૃંદૈઃ સમાકીર્ણં યયાતિર્નહુષાત્મજઃ
નહુષપુત્ર યયાતિ રાજાએ, દેવમંડળોથી ભરપૂર એવા, સર્વોત્તમ મોક્ષસ્થાન વૈકુંઠનું દર્શન કર્યું.
પ્રવિવેશ પુરં રમ્યં સર્વદાહવિવર્જિતમ્ । દદૃશે સર્વક્લેશઘ્નં નારાયણમનામયમ્
તે આનંદદાયક શહેરમાં પ્રવેશી, જ્યાં કોઈ દુઃખ કે તાપ નથી, તેણે સર્વ ક્લેશ હરણાર અને નિર્વિકાર નારાયણને જોયા.
વિમાનૈરુપશોભંતં સર્વાભરણશાલિનમ્ । પીતવાસં જગન્નાથં શ્રીવત્સાંકં મહાદ્યુતિમ્
તેને વિમાનોમાં ઝગમગતાં, સર્વ આભૂષણોથી શોભાયમાન, પીળાં વસ્ત્રધારી, શ્રીવત્સ ચિહ્નવાળા અને મહાતેજસ્વી જગન્નાથનું દર્શન થયું.
વૈનતેયસમારૂઢં શ્રિયાયુક્તં પરાત્પરમ્ । સર્વેષાં દેવલોકાનાં યો ગતિઃ પરમેશ્વરઃ
તે પરમેશ્વર, ગરુડ પર આરૂઢ, દિવ્ય તેજથી યુક્ત, સર્વ દેવલોકોના પરમ ગતિરૂપ છે.
પરમાનંદરૂપેણ કૈવલ્યેન વિરાજતે । સેવ્યમાનં મહાલોકૈઃસુપુણ્યૈર્વૈષ્ણવૈર્હરિમ્
પરમ આનંદ અને મુક્તિરૂપે તેજમાન, મહાન લોકોએ અને સર્વોત્તમ પુણ્યવંત વૈષ્ણવો દ્વારા પૂજિત એવા હરિ ત્યાં પ્રકાશે છે.
દેવવૃંદૈઃ સમાકીર્ણં ગંધર્વગણસેવિતમ્ । અપ્સરોભિર્મહાત્માનં દુઃખક્લેશાપહં હરિમ્
દેવમંડળોથી ઘેરાયેલા, ગંધર્વો અને અપ્સરાઓ દ્વારા સેવા પામતા, મહાત્મા અને સર્વ દુઃખ-ક્લેશ દૂર કરનારા હરિ ત્યાં છે.
નારાયણં નનામાથ સ્વપત્ન્યા સહ ભૂપતિઃ । પ્રણેમુર્માનવાઃ સર્વે વૈષ્ણવા મધુસૂદનમ્
પછી રાજાએ પોતાની પત્ની સાથે નારાયણને વંદન કર્યું; સર્વ માનવો અને વૈષ્ણવો પણ ભક્તિપૂર્વક મધુસૂદનને નમ્યા.
ગતા યે વૈષ્ણવાઃ સર્વે સહ રાજ્ઞા મહામતે । પાદાંબુજદ્વયં તસ્ય નેમુર્ભક્ત્યા મહામતે
હે મહામતિ! રાજા સાથે આવેલા સર્વ વૈષ્ણવો પણ ભક્તિપૂર્વક ભગવાનના બંને કમળચરણોને નમ્યા.
પ્રણમંતં મહાત્માનં રાજાનં દીપ્તતેજસમ્ । તમુવાચ હૃષીકેશસ્તુષ્ટોઽહં તવ સુવ્રત
તે મહાન આત્માવાળા, તેજસ્વી રાજાને, જે વિનમ્રતાથી નમન કરી રહ્યો હતો, હૃષીકેશે કહ્યું: 'હું તારા પર પ્રસન્ન છું, હે સદ્બળવાળા.'
વરં વરય રાજેંદ્ર યત્તે મનસિ વર્તતે । તત્તે દદામ્યસંદેહં મદ્ભક્તોસિ મહામતે
'હે રાજાધિરાજ, તારા મનમાં જે ઇચ્છા હોય તે વર માગ. હું નિઃશંકપણે તને એ આપું છું, કેમ કે તું મારો ભક્ત છે, હે મહાબુદ્ધિશાળી.'
રાજોવાચ યદિ ત્વં દેવદેવેશ તુષ્ટોસિ મધુસૂદન । દાસત્વં દેહિ સતતમાત્મનશ્ચ જગત્પતે
રાજાએ કહ્યું: 'હે દેવદેવેશ, હે મધુસૂદન, જો તમે પ્રસન્ન હોવ તો મને તારો શાશ્વત દાસત્વ આપો, હે જગતપતિ.'
વિષ્ણુરુવાચ- એવમસ્તુ મહાભાગ મમ ભક્તો ન સંશયઃ । લોકે મમ મહારાજ સ્થાતવ્યમનયા સહ
વિષ્ણુએ કહ્યું: 'એવું જ થાવા દો, હે મહાભાગ્યશાળી. તું નિઃસંદેહે મારો ભક્ત છે. હે મહારાજ, તું આ લોકમાં એના સાથે રહેશે.'
એવમુક્તો મહારાજો યયાતિઃ પૃથિવીપતિઃ । પ્રસાદાત્તસ્ય દેવસ્ય વિષ્ણુલોકં પ્રસાધિતમ્
એ રીતે કહ્યા પછી, પૃથ્વીપતિ યયાતિએ, એ દેવના પ્રસાદથી, વિષ્ણુલોક પ્રાપ્ત કર્યો.
નિવસત્યેષ ભૂપાલો વૈષ્ણવં લોકમુત્તમમ્
આ રાજા સર્વોત્તમ વૈષ્ણવ લોકમાં વસે છે.
સુકર્મોવાચ- એતત્તે સર્વમાખ્યાતં ચરિત્રં પાપનાશનમ્ । પુત્રાણાં તારકં દિવ્યં બહુપુણ્યપ્રદાયકમ્
સુકર્માએ કહ્યું: 'આ બધું પાપ નાશક ચરિત્ર તને કહ્યું છે—પુત્રોને ઉદ્ધાર કરનાર, દિવ્ય અને ઘણું પુણ્ય આપનાર.'
પ્રત્યક્ષં દૃશ્યતે લોકે યયાતિચરિતં શ્રુતમ્ । પૂરુણાપ્તં મહદ્રાજ્યં દુર્ગતિં ગતવાંસ્તુરુઃ
યયાતિના ચરિત્રો, જેમ સાંભળ્યા છે તેમ જ જગતમાં દેખાય છે: પૂરુએ મહાન રાજ્ય મેળવ્યું અને તુરુ દુર્ગતિમાં પડ્યો.
પિતૃપ્રસાદાત્કોપાચ્ચ યથા જાતં તથા પુનઃ । પુત્રાણાં તારકં પુણ્યં યશસ્યં ધનધાન્યદમ્
પિતાના પ્રસાદ અને ક્રોધથી જે રીતે ત્યારે થયું, એ જ ફરી થયું: પુત્રોને ઉદ્ધાર કરનાર, પુણ્યદાયક, યશસ્વી અને ધન-ધાન્ય આપનાર આ વાર્તા છે.
શાપયુક્તાવિમૌ ચોભૌ તુરુશ્ચ યદુરેવ ચ । પિતૃમાતૃસમં નાસ્તિ અભીષ્ટફલદાયકમ્
તુરુ અને યદુ બંનેને શાપ લાગેલો હતો; પિતા-માતા જેવું બીજું કોઈ નથી, એ જ ઇચ્છિત ફળ આપનાર છે.
સાભિલાષેણ ભાવેન પિતા પુત્રં સમાહ્વયેત્ । માતા ચ પુત્રપુત્રેતિ તસ્ય પુણ્યફલં શૃણુ
જ્યારે પિતા મનમાં ઇચ્છા રાખીને પુત્રને બોલાવે અને માતા પુત્ર, પુત્ર કહી બોલાવે, ત્યારે એનું પુણ્યફળ સાંભળ.
સમાહૂતો યથા પુત્રઃ પ્રયાતિ માતરં પ્રતિ । યો યાતિ હર્ષસંયુક્તો ગંગાસ્નાનફલં લભેત્
જે પુત્ર આમ બોલાવ્યા પછી આનંદથી માતા પાસે જાય છે, તેને ગંગાસ્નાન જેટલું પુણ્ય મળે છે.