જયિષ્યે ત્રિદશાન્સર્વાન્વિષ્ણુરુદ્રપુરોગમાન્। હરિષ્યે પર્વતસુતાં તયા મેઽપહૃતં મનઃ
'હું બધા દેવોને, જેમાં વિષ્ણુ અને રુદ્ર પણ છે, જીતી લઉં છું; હું પર્વતકન્યાને લઈ જઈશ, કેમ કે એણે મારું મન લઈ લીધું છે.'
મંત્રિણા તસ્ય ચાખ્યાતઃ કનકસ્ય વધસ્સુરૈઃ। પરભાર્યાનુરક્તસ્ય કૃતો દેવૈઃ સવાસવૈઃ
એના મંત્રીએ એને કહ્યું કે દેવોએ, ઇન્દ્ર સાથે, કનકનો વધ એ માટે કર્યો હતો, કારણ કે એ બીજાની પત્ની પર મોહી ગયો હતો.
તતઃ કોપપરીતાત્મા હન્મિ દેવાન્સશંકરાન્। તં હત્વા દાનવં શક્રો ભયાદંધાસુરસ્ય ચ
પછી, ગુસ્સાથી ભરાઈ, એણે કહ્યું: 'હું દેવોને, શંકર સહિત, મારી નાખીશ.' દાનવને મારીને, ઇન્દ્ર એ અંધ દાનવના ડરથી ભાગી ગયો.
જગામ શરણાન્વેષી કૈલાસં શંકરાલયં। દૃષ્ટ્વા પ્રણમ્ય દેવેશં ચંદ્રાર્દ્ધકૃતશેખરં
શરણ શોધવા માટે એ કૈલાસ, શંકરનું નિવાસસ્થાન, ગયો; દેવોના સ્વામી, ચાંદનીથી શોભિત શિખરવાળા, ને જોઈને એણે નમસ્કાર કર્યો.
ભીતો વિજ્ઞાપયામાસ ધૃતસાહસ્રલોચનઃ। અભયં દેહિ મે દેવ દાનવાદંધકાદહં
ભયથી, હજારો આંખો ધરાવનાર એણે વિનયપૂર્વક પ્રાર્થના કરી: 'હે દેવ, મને દાનવ અંધકાથી સુરક્ષા આપો.'
બિભેમિ તસ્ય પુત્રોદ્ય મયા યુધિ નિપાતિતઃ। તદ્યાવન્ન સ જાનાતિ હતં પુત્રં મહાસુરઃ
'હું એના ડરથી ડરું છું, કેમ કે એનો પુત્ર મેં યુદ્ધમાં મારી નાખ્યો છે; એ મહાદાનવને એના પુત્રના મૃત્યુ વિશે ખબર પડે, એ પહેલાં—'
તાવત્તત્રસ્થ એવાશુ હન્યતાં મદ્ભયાવહઃ। સ્ત્રીલૌલ્યાદ્દાનવઃ ક્રૂરઃ પરભાર્યાપહારકઃ
'મારા ડરનો કારણ, એ ક્રૂર દાનવ, જે બીજાની પત્ની માટે લાલચી છે, એને અહીં તરત મારી નાખો.'
સર્વથા ઘાતનીયસ્તે ભવતા સુરસત્તમ। શક્રસ્યૈવં વચઃ શ્રુત્વા શરણ્યઃ શંકરસ્તદા
'કોઈ પણ રીતે, હે સર્વોત્તમ દેવ, તમે એને મારી નાખો જોઈએ.' ઇન્દ્રના આ શબ્દો સાંભળી, શંકર, સર્વનો આશ્રય, ત્યારે—
દદાવભયમેવાસૌ મા ભૈરિતિ શતક્રતોઃ। દત્તાભયોથ કૈલાસાદાજગામ કુશસ્થલીમ્
એણે એણે આશ્વાસન આપ્યું: 'ડરશો નહીં, હે શતક્રતુ.' આશ્વાસન આપી, એ કૈલાસમાંથી કુશસ્થળી તરફ ગયો.
વૃતો ભૂતગણૈરીશો વધાર્થમંધકસ્ય તુ। કૃત્વા રૂપં મહાકાયં વિશ્વરૂપં સુભૈરવં
ભૂતગણોથી ઘેરાયેલા, ભગવાન અંધકના વધ માટે મહાન અને ભયાનક વિશ્વરૂપ ધારણ કર્યું.
સર્પૈર્જ્વલદ્ભિર્ધાવદ્ભિર્ભીમં ભીમભુજંગવત્। જટાસટાભિરાકાશં ફણિરત્નશિખાર્ચિષા
દહકતા અને દોડતા સાપો સાથે, જે ભયાનક ભુજંગ જેવા હતા, એના જટાઓ આકાશમાં ફેલાઈ, અને સાપના રત્નમુકુટથી શોભિત હતી.
દહન્નતીવતેજોભિઃ કાલાગ્નિરિવ સંક્ષયે। મુખૈર્દંષ્ટ્રાંકુરાંકૈશ્ચ દ્વિતીયેન્દુકલોજ્જ્વલૈઃ
અતિ તેજથી દહકતો, كالાગ્નિ જેવો, એના મુખ દાંત અને અર્ધચાંદનીથી ઝળહળતા હતા, જે જોવા ભયાનક હતા.
પાતાલોદરરૂપાભૈર્ભૈરવારાવનાદિભિઃ। ભુજૈરનેકસાહસ્રૈર્બહુશસ્ત્રકૃતગ્રહઃ
પાતાળ જેવી ગાઢ રૂપોથી, ભયાનક ભૈરવ અને આરાવના ગર્જનાથી, એના અનેક હજાર હાથોમાં અનેક શસ્ત્રો પકડી રાખ્યા હતા.
બહ્વાભરણભૂષાઢ્યૈ રણે ઘોરનિનાદિભિઃ। સિંહચર્મપરીધાનં વ્યાઘ્રત્વગુત્તરીયકં
ઘણા આભૂષણોથી સજ્જ, યુદ્ધમાં ભયાનક અવાજ સાથે, એણે સિંહની ચામડી પહેરી હતી અને વાઘની ચામડી ઉપરથી ઓઢી હતી.
ગજાજિનકૃતાટોપં પતદ્ભૃંગરવાકુલં। ઈદૃગ્રૂપં વિધાયેશો દનુદૈત્યભયાવહં
ભગવાને હાથીની ચામડીનો વૈભવ ધારણ કર્યો, આસપાસ ભમરાંઓના ગુંજનથી ભરેલું રૂપ ધારણ કર્યું, અને દાનવ-દૈત્યોને ભયમાં મુકી દીધા.
અવાતરન્મહીં ભીમો દનૂનાં ક્ષયકારકઃ। અંધાસુરોપિ દનુજઃ પુત્રં શ્રુત્વા હતં યુધિ
એ ભયાનક અને દાનવોનો વિનાશક પૃથ્વી પર ઉતર્યો; અને અંધ અસુરે, પોતાના પુત્રનું યુદ્ધમાં મૃત્યુ સાંભળ્યું.
ક્રોધેન તમસાવિષ્ટો રણતૂર્યાણ્યચોદયત્। સંહત્યાવહિતઃ પ્રાપ્તો યત્ર તે ત્રિદશાઃ સ્થિતાઃ
ક્રોધ અને અંધકારથી ભરાઈ, તેણે યુદ્ધના વાદ્ય વગાડવાનો આદેશ આપ્યો; પોતાની સેના એકત્ર કરી, જ્યાં દેવતાઓ ભેગા હતા ત્યાં પહોંચ્યો.
મહત્યા સેનયા સાર્દ્ધં રથવારણયુક્તયા। તે દેવા દાનવાન્વીક્ષ્ય મહાહવકૃતાદરાન્
મોટી સેના, રથ અને હાથીઓ સાથે, દેવતાઓએ દાનવોને યુદ્ધ માટે ઉત્સાહિત જોઈને, મહા યુદ્ધ માટે તૈયાર થઈ ગયા.
વ્યપયાતતનુત્રાણાઃ શંભું શરણમન્વયુઃ। મા ભૈરિતિ ચ તાન્દેવો દેવાનુક્ત્વા ત્રિલોચનઃ
પાતળી કવચ છોડી, તેઓ શંભુના આશ્રયમાં ગયા; અને ત્રણ આંખો ધરાવનાર દેવએ કહ્યું, 'ભય ન રાખો.'
ગૃહીત્વા શૂલમાતિષ્ઠદ્દંષ્ટ્રારવધરો રુષા। અંધકેનાથ રુષ્ટેન શતકોટિશરૈર્ગણાઃ
શિવે શૂળ પકડી, દાંતથી ભરેલા મોઢા સાથે ક્રોધમાં ઊભા રહ્યા; અને અંધકાએ ગુસ્સામાં લાખો તીરો વડે દેવતાઓને ઘાયલ કર્યા.
નિહતાશ્ચાપિ દેવાનાં બહૂનામેકતાકૃતાં। સસ્ફુલિંગાર્ચિષો વહ્નેર્મુંચમાનઃ પિનાકધૃક્
ઘણા દેવતાઓ, એકરૂપ થઈને, માર્યા ગયા; પિનાકધારી, અગ્નિ જેવી ચીંટી અને જ્વાળાઓ છોડતા, યુદ્ધમાં ઊભા રહ્યા.
શરૈઃ સમાવૃતં ચક્રે અંધકં રથગં તતઃ। દનુનાથો રથસ્થોથ શિથિલઃ શિથિલાયુધઃ
પછી અંધકાને, જે રથ પર હતો, તીરો વડે ઢાંકી દીધો; દાનવોનો સ્વામી રથ પર ઊભો, તેના હથિયારો ઢીલા અને બેફામ હતા.
નિમંત્ર્ય દાનવાન્સર્વાન્સ યોદ્ધુમુપચક્રમે। બહુધા તદ્બલં ભગ્નં વિવિધાયુધયોધિભિઃ
તેણે બધા દાનવોને બોલાવી યુદ્ધ શરૂ કર્યું; એ સેના વિવિધ હથિયારો ધરાવતા યોદ્ધાઓ દ્વારા અનેક રીતે તૂટી ગઈ.
યુધિ વીરૈર્હતં દેવૈઃ સ્થાણુના સખ્યમાશ્રિતૈઃ। દાનવશ્ચાંધકઃ સૈન્યં ભિન્નં દૃષ્ટ્વા કૃતં સુરૈઃ
યુદ્ધમાં, સ્થાણુના સાથી દેવોએ વીર દાનવોને માર્યા; અને અંધકાએ, પોતાની સેના દેવો દ્વારા તૂટી ગઈ જોઈ.
આત્માનં ચ મહેશેન નિરુદ્ધં બાણકોટિભિઃ। વિહ્વલીભૂતદેહોસૌ ધૈર્યમાલંબ્ય કેવલમ્
અને પોતે મહેશ દ્વારા અનેક તીરો વડે રોકાઈ ગયો; શરીર થાકી ગયેલું, માત્ર ધૈર્યમાં આશ્રય લીધો.
પિનાકં ચૈવ રુદ્રસ્ય ગૃહ્ય રુદ્રમતાડયત્। પિનાકસ્યાભિઘાતેન રુદ્રો ભૂમિમથાગમત્
તેણે રુદ્રનો પિનાક પકડી રુદ્રને માર્યો; પિનાકના ઘા થી રુદ્ર જમીન પર પડ્યા.
ભૂમૌ નિપાતિતે દેવે ચલિતં ભુવનત્રયં। તત્યજુઃ સાગરા વેલાં પર્વતાઃ શિખરાણિ ચ
દેવ જમીન પર પડતા, ત્રણેય લોક હલચલમાં આવી ગયા; સાગરો પોતાની કિનારાઓ છોડી દીધા, અને પર્વતો પોતાના શિખરો છોડ્યા.
નક્ષત્રાણિ વિયોગીનિ જગ્મુર્મુક્તાન્યનેકશઃ। પતિતે ભુવિ દેવેશે અંધકો ગદયા પુનઃ
તારાઓ અલગ થઈ, અનેક રીતે પૃથ્વી પર પડ્યાં; દેવોના સ્વામી જમીન પર પડ્યા ત્યારે, અંધકાએ ફરી ગદા વડે ઘા કર્યો.
જઘાન રુષિતો નાગં હત્વા તં પાતયદ્ભુવિ। શિવં ત્યક્ત્વા નાગરાજઃ પ્રપલાય્યાન્યતો ગતઃ
ક્રોધમાં, તેણે સાપને માર્યો; તેને મારી જમીન પર ફેંકી દીધો; શિવને છોડી, સાપનો રાજા ભાગી ગયો.
મુહૂર્ત્તાચ્ચેતનાં લબ્ધ્વા ઉત્થિતઃ પરમેશ્વરઃ। ગૃહીત્વા પરશું દિવ્યં દાનવં નૈવ પશ્યતિ
થોડી વારમાં, પરમેશ્વરે ચેતના મેળવી, ઊભા થયા; દિવ્ય પરશુ પકડી, દાનવને જોઈ શક્યા નહીં.