મુનય ઊચુઃ-। જાતે લોકવિધાને તુ સત્યં તત્કાર્યમુત્તમમ્। પ્રાયઃ પ્રાલેયશૈલસ્ય શંકા તત્કાલરૂપિણઃ
મુનિઓએ કહ્યું: જ્યારે વિશ્વની વ્યવસ્થા સ્થાપિત થઈ, એ ખરેખર શ્રેષ્ઠ કાર્ય હતું; છતાં, હિમશૈલ જેવી શંકા સમયના સ્વરૂપ વિશે છે.
સત્યમુત્કંઠિતાઃ સર્વે યે યે કાર્યાર્થમુદ્યતાઃ। તેષાં ત્વરંતે ચેતાંસિ કિંતુ નામમહાત્મનામ્1.43.
સાચું છે, જે જે કાર્ય માટે ઉત્સુક હોય છે, એ બધા ચિંતિત થાય છે; પણ શું મહાન આત્માઓ માટે પણ આવું જ છે?
લોકયાત્રાનુગંતવ્યા વિશેષેણ વિવક્ષિતૈઃ। યતસ્તદ્ધર્મમેધંતે તત્પ્રામાણ્યં પરે ધૃતાઃ
વિશ્વની યાત્રા ખાસ કરીને બોલવા ઈચ્છનારોએ અનુસવી જોઈએ; કેમ કે એ ધર્મને જાળવે છે અને બીજાઓ એના પ્રમાણને સ્વીકારે છે.
ઇત્યુક્ત્વા મુનયો જગ્મુસ્ત્વરિતાસ્તુહિનાચલમ્। તત્ર તે પૂજિતાસ્તેન હિમશૈલેન સાદરમ્
આ રીતે કહીને, મુનિઓ ઝડપથી હિમશૈલ પાસે ગયા; ત્યાં, હિમશૈલે તેમને સન્માનપૂર્વક સ્વીકાર્યા.
ઊચુર્મુનિવરાઃ પ્રીતાઃ સ્વલ્પકં તુ ત્વરાન્વિતાઃ। મુનય ઊચુઃ-। દેવો દુહિતરં સાક્ષાત્પિનાકી તવ માર્ગતે
મુનિવરોએ આનંદથી, પણ સમયની તીવ્રતા સાથે, સંક્ષિપ્ત રીતે કહ્યું: પિનાકી દેવ સ્વયં તમારી દીકરીને માંગે છે.
તચ્છીઘ્રં પાવયાત્માનમાહુત્યેવાનલે હુતમ્। કાર્યં હિ તચ્ચ દેવાનાં સુચિરં પરિવર્તતે
તેથી, જલદી પોતાને શુદ્ધ કરો, જેમ અગ્નિમાં આહુતિ અર્પણ કરાય છે; કેમ કે આ કાર્ય દેવતાઓ માટે લાંબા સમયથી અપેક્ષિત છે.
જગદુદ્ધારણાયૈષ વિધાતવ્યઃ સમુદ્યમઃ। ઇત્યુક્તસ્તુ તદા શૈલો હર્ષાવેશવશાન્મુનીન્
વિશ્વના ઉદ્ધાર માટે આ પ્રયાસ કરવો જરૂરી છે; એમ કહેતાં, પર્વત આનંદથી ભરાઈ મુનિઓને જવાબ આપ્યો.
અસમર્થોભવદ્વક્તુમુત્તરં પ્રાર્થયન્નિવ। તતો મેના મુનીન્વંદ્ય પ્રોવાચ સ્નેહવિક્લવા
એ જવાબ આપવા અસમર્થ થઈ ગયો, જાણે કૃપા માંગતો હોય; પછી મેનાએ મુનિઓને વંદન કર્યા પછી, પ્રેમથી કંપતી અવાજે કહ્યું.
દુહિતુસ્તાન્મુનીંશ્ચૈવ વચનં સ્વયમર્થવત્। મેનોવાચ-। યદર્થં દુહિતુર્જન્મ ચેચ્છંત્યપિ મહાફલં
મેનાએ કહ્યું—પોતાના અને દીકરીના શબ્દો અર્થપૂર્ણ રીતે બોલી: દીકરીના જન્મથી જે મહાન ફળ ઈચ્છાય છે—
તદેવોપસ્થિતં સર્વં પ્રક્રમેણૈવ સાંપ્રતમ્। કુલજન્મવયોરૂપવિભુત્વૈસ્સહિતોપિ યઃ
એ બધું હવે ક્રમશઃ પૂર્ણ થયું છે; કુળ, જન્મ, ઉંમર, રૂપ અને શક્તિથી યુક્ત હોય—even one endowed with family, birth, age, beauty, and power—
વરસ્તસ્યાપિ નાહૂય સુતા દેયા હ્યયાચતઃ। દિગ્વાસા જટિલઃ શૂલી દગ્ધકામોપિ કામદઃ
એમ છતાં, વિનંતી કર્યા વિના પુત્રીનું વિવાહ આપવું યોગ્ય નથી; એ તો દિશાવસ્ત્ર ધારણ કરે છે, જટાવાળું છે, ત્રિશૂલ ધારણ કરે છે, કામથી દગ્ધ છે, છતાં ઈચ્છાઓ પૂર્ણ કરે છે.
સ તુ મત્સુતયા ઘોરઃ કથં નામ ઉપાસ્યતે। મુનય ઊચુઃ-। ઐશ્વર્યમવગચ્છસ્વ શંકરસ્ય સુરાસુરાઃ
એવો ભયાનક વ્યક્તિ મારા જમાઈ તરીકે કેવી રીતે પૂજાય? મુનિઓએ કહ્યું: શંકરનું રાજત્વ દેવો અને દાનવો બંને સ્વીકારે છે, એ જાણો.
આરાધ્યમાનપાદાબ્જ યુગલાશ્ચ સુનિર્વૃતાઃ। યસ્યોપયોગિ યદ્રૂપં તેન તત્પ્રાર્થ્યતે ચિરમ્
જેણે જેની કમળ જેવા પગને પૂજ્યા છે, તે ખૂબ સંતોષ પામે છે; જે રૂપ તેને યોગ્ય છે, એ જ લાંબા સમય સુધી ઇચ્છાય છે.
ઘોરં તપસ્યતે બાલા તેન રૂપેણ નિર્વૃતા। યત્સા વ્રતાનિ દિવ્યાનિ નયિષ્યતિ સમાપનમ્
એ યુવતી કઠિન તપ કરે છે, એ રૂપમાં સંતોષ પામે છે; એ દિવ્ય વ્રતો પૂર્ણ કરશે.
તદત્રાવહિતા તાવદસ્માસ્વેવ ભવિષ્યતિ। ઇત્યુક્ત્વા ગિરિણા સાર્દ્ધં યયુર્યત્રાસ્તિ શૈલજા
તેથી, જેટલા સમય સુધી એ એકાગ્ર છે, એ અમારાં સાથે રહેશે; આમ કહીને, પર્વતરાજ સાથે એ ત્યાં ગયા જ્યાં પર્વતકન્યા હતી.
જિતાર્કજ્વલનજ્વાલા તપસ્તેજોમયીહ્યુમા। પ્રોક્તા સા મુનિભિઃ સ્નિગ્ધં માનિન્યાહ વચોર્થવત્
તેનું તપસ્યાનું તેજ જીતેલા સૂર્ય અને અગ્નિની જ્વાળાથી પણ વધુ છે, મુનિઓએ એનું વખાણ કર્યું; એ ગર્વીલા યુવતીને પ્રેમથી અર્થપૂર્ણ શબ્દો કહ્યા.
નાહં ક્ષુદ્રાત્કિલેચ્છામિ ૠતે શર્વાત્પિનાકિનઃ। સ્થિતં ચ તારતમ્યેન પ્રાણિનાં પરમર્દ્ધિદં
હું કોઈ નાના માટે ઇચ્છા રાખતી નથી, શરવા પિનાકધારી સિવાય; જીવોમાં એનું શ્રેષ્ઠત્વ ક્રમથી સ્થિર છે, એ સર્વોચ્ચ સમૃદ્ધિ આપે છે.
ધીરતૈશ્વર્યકાર્યાણિ પ્રમાણમતુલં મહત્। યસ્માન્ન કિંચિદપરં યચ્ચ યસ્માત્પ્રવર્તતે
એની ધીરજ, રાજત્વ અને કાર્યોનું માપ અદ્વિતીય અને મહાન છે; એમાંથી બીજું કંઈ ઉત્પન્ન થતું નથી, અને બધું એમાંથી જ થાય છે.
યસ્યૈશ્વર્યમનાદ્યંતં તમહં શરણં ગતા। સમઃ સવ્યવસાયશ્ચ દીર્ઘેણ વિપરીતકઃ
જેનું રાજત્વ અનાદિ અને અનંત છે, હું એના આશ્રયમાં ગઈ છું; એ સમ, નિશ્ચયી અને લાંબા સમય સુધી કોઈના વિરુદ્ધ નથી.
એવં નિશમ્ય તે વાચં દેવ્યા મુનિવરાસ્તદા। આનંદાશ્રુપરીતાક્ષાઃ સસ્વજુસ્તાં તપસ્વિનીં
દેવીના આ શબ્દો સાંભળીને, મુનિગણોની આંખોમાં આનંદના આંસુ ભરાયા, અને તેમણે તપસ્વિ યુવતીને ગળે લગાવી.
ઊચુશ્ચ પરમપ્રીતાઃ શૈલજાં મધુરં વચઃ। ૠષય ઊચુઃ। અત્યદ્ભુતમહો પુત્રિ જ્ઞાનમૂર્તિરિવામલા
મુનિઓ ખૂબ ખુશ થઈને પર્વતકન્યાને મીઠા શબ્દો કહ્યા: અરે પુત્રી, તું અદભુત છે, જાણ્યાની મૂર્તિ જેવી શુદ્ધ છે.
પ્રસાદયસિ નો ભાવં ભવભાવપ્રતિશ્રયાત્। નનુ વિદ્મો વયં તસ્ય દેવસ્યૈશ્વર્યમદ્ભુતમ્
તુ ભવના સ્વામીના આશ્રયમાં જઈને અમારો ભાવ પ્રસન્ન કરે છે; ખરેખર, અમે એ દેવના અદભુત રાજત્વને જાણીએ છીએ.
ત્વન્નિશ્ચયસ્ય દૃઢતાં વેત્તું વયમિહાગતાઃ। અચિરાદેવ તન્વંગિ કામસ્ત્વેષ ભવિષ્યતિ
તારા નિશ્ચયની મજબૂતી જોવા અમે અહીં આવ્યા છીએ; ટૂંક સમયમાં, ઓ કાંપતી કમરવાળી, તારી આ ઈચ્છા પૂર્ણ થશે.
આદિત્યસ્સ પ્રભો યાતિ રત્નેભ્યઃ કા દ્યુતિઃ પૃથક્। કોઽર્થો વર્ણાન્સ્વકાંસ્ત્યક્ત્વા તથા ત્વં ગિરિશં વિના
સૂર્ય જતાં, રત્નોમાં શું અલગ તેજ રહે છે? પોતાના રંગ છોડવાથી શું લાભ? એ જ રીતે, તું ગિરિશા વિના.
યામો નેકાભ્યુપાયેન તમભ્યર્થયિતું વયમ્। અસ્માકમપિ ચૈષોર્થઃ સુતરાં હૃદિ વર્તતે
અમે અનેક રીતે એને વિનંતી કરવા જઈશું; આ ઈચ્છા અમારાં હૃદયમાં પણ ઊંડે વસે છે.
અતસ્ત્વમેવ સા બુદ્ધિર્યતો નીતિસ્ત્વમેવ હિ। અતો નિઃસંશયં કાર્યં શંકરોપિ વિધાસ્યતિ
તેથી, તું જ એ બુદ્ધિ છે, કારણ કે તું જ સાચો માર્ગ છે; તેથી, નિશ્ચયથી શંકર પણ આ કાર્ય કરશે.
ઇત્યુક્ત્વા પૂજિતાસ્સર્વે મુનયો ગિરિકન્યયા। પ્રયયુર્ગિરિશં દ્રષ્ટું પ્રસ્થં હિમવતો મહત્
આ રીતે કહ્યા પછી, પર્વતકન્યાએ બધા મુનિઓનું સન્માન કર્યું; તેઓ હિમવતના મહાન સ્થાન પર ગિરિશાને જોવા ગયા.
ગંગાંભઃ પ્લાવિતાત્માનઃ પિંગાબદ્ધજટાસટાઃ। ભૃંગાનુયાતપાણિસ્થ મંદારકુસુમસ્રજઃ
ગંગાના પાણીમાં ડૂબેલા, પીળા વાળથી જટાઓ બાંધેલી, હાથમાં મધમાખીઓ સાથે, મંદાર ફૂલની વણેલી માળાઓ પહેરી.
સંપ્રાપ્ય તુ ગિરેઃ પ્રસ્થં દદૃશુઃ શંકરાશ્રમમ્। પ્રશાંતાશેષસત્વૌઘં પર્યસ્તિમિતકાનનમ્
પર્વતની સમતલ જગ્યા પર પહોંચીને, તેઓએ શંકરજીનું આશ્રમ જોયું, જ્યાં બધું શાંત હતું અને આસપાસના જંગલમાં પણ શાંતિ છવાઈ હતી, અને ત્યાં રહેલા બધા જીવ શાંતિથી ભરેલા હતા.
નિઃશબ્દક્ષોભસલિલ પ્રયાતં સર્વતો દિશમ્। તત્રાપશ્યંસ્તતોદ્વારિ વીરકં વેત્રપાણિનમ્
ચારે બાજુ પાણી શાંત અને અવાજ વગર હતું; એ જ તળાવના દરવાજા પાસે, મેં એક રક્ષકને વાંસનો લાકડો હાથમાં લઈને ઉભેલો જોયો.