તતો વિલપ્ય બહુશો મધુના પરિસાંત્વિતા। જગામ શરણં દેવમિંદુમૌલિત્રિલોચનં
પછી, ઘણીવાર રડીને, મધુ દ્વારા શાંત થઈ, રતિએ ચાંદવાળી આંખ ધરાવનાર દેવના શરણમાં ગઈ.
ભૃંગાનુયાતાં સંગૃહ્ય પુષ્પિતાં સહકારજાં। લતાં પત્રદ્રુમચ્છન્નાં જાતાં પરભૃતાં સખીં 1.43.
ભમરાના અનુસરણમાં, ફૂલોથી ભરેલી સહકારની લતા, પાંદડા અને વૃક્ષોથી ઢંકાઈ, રતિએ કોકિલની સખી બની.
નિબધ્ય તુ જટાજૂટં કુટિલૈરલકૈ રતિઃ। ઉદ્વર્ત્ય ગાત્રં શુભ્રેણ હૃદ્યેન સ્મરભસ્મના
રતિએ પોતાના વાળને વાંકડા લટ સાથે ગાંઠી, અને શરીર પર શુદ્ધ તથા સુગંધિત કામની ભસ્મ લગાવી.
જાનુભ્યામવનિં ગત્વા પ્રોવાચેન્દુવિભૂષણમ્। રતિરુવાચ। નમઃ શિવાયાસ્તુ મનોમયાય જગન્મયાયાદ્ભુતવર્ત્મને નમઃ
રતિએ ઘૂંટણ પર જમીને ચંદ્રમુકુટધારીને સંબોધન કર્યું: "શિવને વંદન, જે મનથી બનેલા છે, સમગ્ર જગતને આવરી લે છે, અને અદભુત માર્ગ ધરાવે છે—શિવને વંદન."
નમઃ શિવાયાસ્તુ સુરાર્ચિતાય તુભ્યં સદા ભક્તકૃપાપરાય। નમો ભવાયાસ્તુ ભવોદ્ભવાય નમોસ્તુ તે ધ્વસ્તમનોભવાય
શિવને વંદન, જેને દેવતાઓ હંમેશા પૂજે છે, જે ભક્તો પર દયાળુ છે; ભવને વંદન, જે સૃષ્ટિનો મૂળ છે; અને તમને વંદન, જે મનની ઇચ્છાઓનો નાશ કરે છે.
નમોસ્તુ માયામદનાશ્રયાય નમો નિસર્ગામલભૂષિતાય। નમોસ્ત્વમેયાય ગુણાયનાય નમોસ્તુ સિદ્ધાય પુરાતનાય
માયાના અને કામદેવના આશ્રયને વંદન; સ્વાભાવિક શુદ્ધિથી સજ્જને વંદન; અપરિમિત અને ગુણોથી ભરપૂરને વંદન; સિદ્ધ અને પ્રાચીનને વંદન.
નમઃ શરણ્યાય નમો ગુણાય નમોસ્તુ તે ભીમગણાનુગાય। નમોસ્તુ નાનાભુવનર્દ્ધિકર્ત્રે નમોસ્તુ ભક્તાભિમતપ્રદાય
શરણ બનનારને વંદન, ગુણને વંદન, ભયાનક ગણો સાથે ચાલનારને વંદન; અનેક લોકોની સમૃદ્ધિ સર્જનારને વંદન; ભક્તોની ઇચ્છા પૂરી કરનારને વંદન.
નમોથ કર્મપ્રસવે નમઃ સદા અનંતરૂપાય સદૈવ તુભ્યમ્। અસહ્યકોપાય સદૈવ તુભ્યં શશાંકચિહ્નાય નમોસ્તુ તુભ્યમ્
કર્મના મૂળને વંદન, અનંત રૂપ ધરાવનારને હંમેશા વંદન; અસહ્ય ક્રોધ ધરાવનારને હંમેશા વંદન; ચાંદ્રચિહ્નિતને વંદન.
અસીમલીલાપરમસ્તુતાય વૃષેંદ્રયાનાય પુરાંતકાય। નમઃ પ્રસિદ્ધાય મહૌષધાય નમોસ્તુ નાનાવિધરૂપકાય
અસીમ લીલાઓ માટે પ્રસિદ્ધ, વૃષભ પર સવાર, પુરોનો નાશ કરનારને વંદન; પ્રસિદ્ધ મહા ઔષધિ, અનેક પ્રકારના રૂપ ધરાવનારને વંદન.
નમોસ્તુ કાલાય નમઃ કલાય નમોસ્તુ તે કાલકલાતિગાય। ચરાચરાચાર્યવિચાર્યવર્યમાચાર્યમુત્પ્રેક્ષિતભૂતસર્ગં
કાળને વંદન, કળાને વંદન, કાળ અને કળા બંનેને પાર કરનારને વંદન; ચર અને અચર વચ્ચે શ્રેષ્ઠ આચાર્ય, જે ભૂતસર્જન પર વિચાર કરે છે.
ત્વામિંદુમૌલિશરણં પ્રપન્ના પ્રિયાપ્તયેહં સહસા મહેશં। પ્રયચ્છ મે કામયશઃ સમૃદ્ધિં પતિં વિના તં ભગવન્ન જીવે
હું ચંદ્રમુકુટધારી મહેશના શરણમાં આવી છું, મારા પ્રિય માટે; કૃપા કરીને મને કામની સિદ્ધિ અને સમૃદ્ધિ આપો—પ્રભુ, તેના વિના હું જીવી શકી નહીં.
પ્રિયઃ પ્રિયાયાઃ પુરુષેશ નિત્યસ્તતો પરઃ કો ભુવનેષ્વિહાસ્તિ। પ્રભુઃ પ્રભાવી પ્રભવઃ પ્રિયાણાં પ્રવીણપર્યાય પરાપરં તપઃ
પુરૂષોના સ્વામી, દુનિયામાં પોતાની પ્રિયાને તુજથી વધુ કોણ પ્રિય છે? પ્રભુ, શક્તિશાળી, પ્રિયોના મૂળ, કુશળ, શ્રેષ્ઠ તપસ્વી, સર્વોચ્ચ અને નીચા.
ત્વમેવ નાથો ભુવનસ્ય ગોપ્તાં દયાલુરુન્મૂલિતભક્તભીતિઃ। ઇત્થં સ્તુતઃ શંકરઇંદ્રમૌલિર્વૃષાકપિર્મન્મથકાંતયા તુ
તમે જ દુનિયાના રક્ષક અને સંરક્ષક છો, દયાળુ, ભક્તોની ભય દૂર કરો છો; આમ ચંદ્રમુકુટધારી, વૃષભધારીના પ્રિય રતિએ તમારી સ્તુતિ કરી.
તુતોષ દોષાકરખંડધારી ઉવાચ ચૈનાં મધુરં નિરીક્ષ્ય। શંકર ઉવાચ। ભવિષ્યતિ ચ કામોયં કાલે કાંતે ચિરાદથ
દોષોનો નાશ કરનાર, કટારી ધારણ કરનાર પ્રસન્ન થયો અને મીઠી નજરે જોઈને કહ્યું: "સુંદરે, સમય પછી કામ પાછો આવશે."
અનંગ ઇતિ લોકેષુ સ વિખ્યાતિં ગમિષ્યતિ। ઇત્યુક્તા શિરસા વંદ્ય ગિરીશં કામવલ્લભા
લોકોમાં તે 'અનંગ' તરીકે પ્રસિદ્ધ થશે. આવું કહીને, કામની પ્રિય રતિએ ગિરિશને શિર નમાવ્યું.
જગામોપવનં ચાન્યદ્રતિસ્તુહિન પર્વતે। રુરોદ ચાપિ બહુશો દીના રમ્યે સ્થલે સ્થલે
રતિ હિમપર્વત પર બીજા ઉપવનમાં ગઈ; તે દરેક સુંદર સ્થળે, દયાળુ બની, વારંવાર રડી.
મરણવ્યવસાયાપિ નિવૃત્તા ચ શિવાજ્ઞયા। અથ નારદવાક્યેન ચોદિતો હિમભૂધરઃ
શિવની આજ્ઞાથી રતિએ મૃત્યુનો સંકલ્પ છોડ્યો; પછી નારદના શબ્દથી હિમપર્વતના સ્વામી પ્રેરિત થયા.
કૃતાભરણસંસ્કારાં કૃતકૌતુકમંગલાં। સ્વર્ગપુષ્પકૃતાપીડાં શુભ્રચીનાંશુકાંબરામ્
સુંદર દિકરીને આભૂષણથી સજાવી, શુભ કૌતુક અને મંગલ વિધિ કરી, સ્વર્ગીય પુષ્પોથી મુકુટ પહેરાવી, શુદ્ધ ચીનના વસ્ત્ર પહેરાવ્યા.
સખીભ્યાં સંયુતાં શૈલો ગૃહીત્વા સ્વસુતાં તતઃ। જગામ સુભગે યોગે તદા સંપૂર્ણમાનસઃ
પર્વત, બે સખીઓ સાથે, પોતાની દિકરીને લઈ, શુભ સમય પર, પૂર્ણ મનથી ત્યાં ગયો.
સકાનનાન્યુપાક્રમ્ય વનાન્યુપવનાનિ ચ। દદર્શ રુદતીં નારીમપ્રતર્ક્યાં મહૌજસમ્
વન, ઉપવન અને બગીચામાં જઈ, તેણે એક સ્ત્રીને જોયી, જે રડી રહી હતી, અદભુત અને મહાન તેજવાળી હતી.
ન રૂપેણેદૃશી લોકે રમ્યેષુ વનસાનુષુ। કૌતુકેન પરામૃષ્ટસ્તાં દૃષ્ટ્વા રુદતીં ગિરિઃ
આ દુનિયામાં, સુંદર વનના ઢાળ પર, ગિરિએ ક્યારેય આવી આશ્ચર્યથી હલચલ અનુભવ્યું નહોતું, જેમ તે રડતી સ્ત્રીને જોઈને થયું.
ઉપસૃપ્ય તતસ્તસ્યા નિકટં સોપ્યપૃચ્છત। હિમવાનુવાચ-। કાસિ કસ્યાસિ કલ્યાણિ કિમર્થં ચાપિ રોદિષિ
પછી હિમવાને તેની નજીક જઈને પૂછ્યું: 'તમે કોણ છો, શુભે? તમે કોની છો, અને શા માટે રડી રહી છો?'
નૈતદલ્પમહં મન્યે કારણં લોકસુંદરિ। સા તસ્ય વચનં શ્રુત્વા ઉવાચ મધુના સહ
હિમવાને કહ્યું: 'હું આ કારણને નાનું માનતો નથી, લોકસુંદરિ.' તેના શબ્દો સાંભળીને, તેણીએ દુ:ખ સાથે જવાબ આપ્યો.
રુદંતી શોકવચનં શ્વસંતી દૈન્યવર્ધનં। રતિરુવાચ-। કામસ્ય દયિતાં ભાર્યાં રતિં માં વિદ્ધિ સુવ્રત
રડતી, દુ:ખભર્યા શબ્દો બોલતી, ઊંડી ઉદાસીથી ઉછાસતી, રતિએ કહ્યું: 'સુવ્રત, મને કામદેવની પ્રિય પત્ની રતિ તરીકે જાણો.'
ગિરાવસ્મિંશ્ચ ભગવાન્ગિરિશસ્તપસિ સ્થિતઃ। તેન પ્રત્યૂહરુષ્ટેન ક્રોધાદ્વિસ્ફાર્ય લોચનં
આ પર્વત પર ભગવાન ગિરિશ તપસ્યા કરતા હતા. તેમના ક્રોધથી, તેમણે આંખ ઉઘાડી—
વિમુચ્યાગ્નિશિખાજ્વાલાં કામો ભસ્માવશેષિતઃ। અહં તુ શરણં યાતા તં દેવં ભયવિહ્વલા
અને આંખમાંથી અગ્નિની જ્વાળા છોડીને, કામદેવને ભસ્મ કરી દીધા. હું ડરથી વ્યાકુળ થઈ, એ દેવ પાસે શરણમાં ગઈ.
સ્તુતવત્યથ સંતુષ્ટસ્તતો માં ગિરિશોઽબ્રવીત્। તુષ્ટોહં કામદયિતે કામોત્પત્તિર્ભવિષ્યતિ
તેને સ્તુતિ કર્યા પછી, ગિરિશ સંતોષ પામ્યા અને મને કહ્યું: 'કામદેવની પ્રિય, હું ખુશ છું; કામદેવ ફરી જન્મ લેશે.'
ત્વત્સ્તુતિં ચાપ્યધીયાનો નરો ભક્ત્યા મદાશ્રયઃ। લપ્સ્યતે કાંક્ષિતં કામં નિવર્તમરણાદપિ
અને જે મનુષ્ય, ભક્તિથી, તમારી સ્તુતિ કરે અને મારા શરણમાં આવે, તે ઇચ્છિત ફળ પામશે—even મૃત્યુમાંથી મુક્તિ પણ.
પ્રતીક્ષમાણા તદ્વાક્યમાશાવેશવશાદહં। શરીરં પરિરક્ષિષ્યે કિંચિત્કાલં મહાદ્યુતે
તે વચનની પૂર્તિની રાહ જોઈ, આશાથી ભરાઈ, હું થોડો સમય માટે મારા શરીરને જાળવી રાખીશ, મહાપ્રભા.
ઇત્યુક્તસ્તુ તયા રત્યા શૈલઃ સંભ્રમભીષણઃ। પાણાવાદાય તનયાં ગંતુમૈચ્છત્સ્વકં પુરં
રતિએ આવું કહ્યું ત્યારે, ગિરિ ઉલટપલટ અને ભયથી ભરાઈ, પોતાની દીકરીને હાથ પકડી, પોતાના શહેર તરફ જવા ઇચ્છ્યા.