ચતુશ્ચક્રં સુવિપુલં સુકલ્પિતમહાયુધમ્। કિંકિણીજાલનિર્ઘોષં દ્વીપિચર્મપરિષ્કૃતમ્॥૧.૪૦.
તે ચાર ચક્રી, વિશાળ અને સુસજ્જ રથ હતું, જેમાં મહાન શસ્ત્રો ગોઠવાયેલા હતા, ઘંટીઓની ઝણઝણથી ગુંજતો અને વાઘના ચામડાથી શોભિત.
રુચિરં રશ્મિજાલૈશ્ચ હૈમજાલૈશ્ચ શોભિતમ્। ઈહામૃગગણાકીર્ણં પક્ષિસંઘવિરાજિતમ્॥૧.૪૦.
તે રશ્મિ અને સોનાના જાળથી ઝળહળતું, ઉત્સુક પ્રાણીઓથી ભરેલું અને પક્ષીઓના ઝુંડથી તેજસ્વી હતું.
દિવ્યાસ્ત્રશસ્ત્રરુચિરં પયોધરનિનાદિતમ્। સ્વક્ષં રથવરોદારં સૂપસ્થં ગગનોપમમ્॥૧.૪૦.
દિવ્ય શસ્ત્રો અને તેજસ્વી હથિયારો સાથે શોભિત, મેઘના ગર્જન જેવી ધ્વનિથી ગુંજતું, પોતાનું વિશાળ રથ આકાશ જેવી ભવ્યતા સાથે તૈયાર હતું.
ગદાપરિઘસંપૂર્ણં મૂર્તિમંતમિવાર્ણવમ્। હેમકેયૂરવલયં ચંદ્રમંડલકૂબરમ્॥૧.૪૦.
ગદા અને લોખંડના દંડોથી ભરેલું, જીવંત સમુદ્ર જેવું દેખાતું, સોનાના કંકણ અને વળયોથી સુશોભિત, અને ચક્ર ચાંદ્રમંડળ જેવું.
સપતાકધ્વજોપેતં સાદિત્યમિવ મંદરમ્। ગજેંદ્રાભોગવપુષં ક્વચિત્કેસરવર્ચસમ્॥૧.૪૦.
ધ્વજ અને পতાકાથી સજ્જ, તે મંદર પર સૂર્યની જેમ ઝળહળતું, હાથીના ગળા જેવું આકાર ધરાવતું અને ક્યાંક સિંહની જટાથી તેજસ્વી હતું.
યુક્તમૃક્ષસહસ્રેણ સુધારાંબુદનાદિતમ્। દીપ્તમાકાશગં દિવ્યં રથં પરરથારુજમ્॥૧.૪૦.
હજાર રીક્ષાઓથી જોડાયેલ, અમૃતની ધારા જેવી ધ્વનિથી ગુંજતું, તેજસ્વી, દિવ્ય અને આકાશમાં ઉડતું, તે સર્વ શ્રેષ્ઠ રથ હતું.
અધ્યતિષ્ઠદ્રણાકાંક્ષી મેરું દીપ્તમિવાંશુમાન્। તારસ્તુ ક્રોશવિસ્તારમાયામે ચ તથાવિધમ્॥૧.૪૦.
યુદ્ધની ઇચ્છાથી તે રથ પર ચઢ્યો, મેરુ પર સૂર્ય જેવી ઝળહળાટ સાથે; તેની પહોળાઈ એક ક્રોશ અને લંબાઈ પણ એટલી જ વિશાળ હતી.
શૈલકૂબરસંકાશં નીલાંજનચયોપમમ્। કાલલોહસ્ય રત્નાનાં સમૂહાબદ્ધકૂબરમ્॥૧.૪૦.
રથનું ચક્ર પર્વતના શિખર જેવું, નીલાંજનના સમૂહ જેવું, અને કાળલોહના રત્નોના ગાંઠથી બંધાયેલું હતું.
તિમિરોદ્ગારકિરણં ગર્જંતમિવ તોયદમ્। લોહજાલેન મહતા સગવાક્ષેણ દંશિતમ્॥૧.૪૦.
અંધકારને દૂર કરતા કિરણો છોડતું, મેઘની ગર્જના જેવી ધ્વનિ કરતું, વિશાળ લોખંડના જાળ અને વિંડોઝથી છિદ્રિત હતું.
આયસૈઃ પરિઘૈઃ પૂર્ણં ક્ષેપણીયૈશ્ચ મુદ્ગરૈઃ। પ્રાસૈઃ પાશૈશ્ચ વિતતૈરસંયુક્તૈશ્ચ કણ્ટકૈઃ॥૧.૪૦.
તે લોખંડના દંડ, ફેંકી શકાય એવા દંડ, ભારે મુદગાર, ભાલા, લંબાયેલા પાશ અને અલગથી જોડાયેલા કાંટાથી ભરેલું હતું.
શોભિતં ત્રાસનીયૈશ્ચ તોમરૈઃ સપરશ્વધૈઃ। ઉદ્યતં દ્વિષતાં હેતોર્દ્વિતીયમિવ મંદરમ્॥૧.૪૦.
ભયાનક ભાલા અને કટારીઓથી શોભાયમાન, એ દુશ્મનોના વિનાશ માટે ઊભું થયું, જાણે બીજું મન્દર પર્વત હોય.
યુક્તં ખરસહસ્રેણ સોઽધ્યારોહદ્રથોત્તમમ્। વિરોચનસ્તુ સંક્રુદ્ધો ગદાપાણિરવસ્થિતઃ॥૧.૪૦.
વિરોચન ગુસ્સામાં finest રથ પર ચઢ્યો, જે હજાર ગધાઓથી જોડાયેલો હતો; હાથમાં ગદા પકડીને ઊભો રહ્યો.
પ્રમુખે તસ્ય સૈન્યસ્ય દીપ્તશૃંગ ઇવાચલઃ। યુક્તં હયસહસ્રેણ હયગ્રીવસ્તુ દાનવઃ॥૧.૪૦.
એના સૈન્યના આગળ, તેજસ્વી શિખરોવાળા પર્વત જેવો, દાનવ હયગ્રીવ હજાર ઘોડાઓ સાથે તૈયાર ઊભો હતો.
વ્યૂહિતં દાનવવ્યૂહં પરિચક્રામ વીર્યવાન્। વિપ્રચિત્તિસુતઃ શ્વેતઃ શ્વેતકુંડલભૂષણઃ॥૧.૪૦.
વિપ્રચિત્તિનો પુત્ર, શ્વેત, સફેદ કુંડલોથી શોભાયમાન, દાનવોની પાંખી ગોઠવીને ચારે બાજુ ફર્યો.
સ્યંદનં વાહયામાસ પરાનીકસ્ય મર્દનઃ। વ્યાયતં કિષ્કુસાહસ્રં ધનુર્વિસ્ફારયન્મહત્॥૧.૪૦.
એ દુશ્મનના સૈન્યને ચકનાચૂર કરતા, પોતાનું મોટું ધનુષ, હજારો તાણવાળું, ખેંચતો, રથ ચલાવતો હતો.
સ ચાહવમુખે તસ્થૌ સપ્રરોહ ઇવાચલઃ। ખરસ્તુ વિષ્કિરિન્ક્રોધાન્નેત્રાભ્યાં રોપજં જલમ્॥૧.૪૦.
યુદ્ધભૂમિમાં પર્વત જેવો ઊભો રહ્યો; ખરો ગુસ્સામાં, આંખોમાંથી આંસુ ટપકાવતો, તૈયાર હતો.
સ્ફુરદ્દંતૌષ્ઠનયનઃ સંગ્રામં સોભ્યકાંક્ષત। ત્વષ્ટા ત્વષ્ટાદશહયં યાનમાસ્થાય દાનવઃ॥૧.૪૦.
એના દાંત, ઓઠ અને આંખો ફફડતા, યુદ્ધ માટે આતુર; દાનવ ત્વષ્ટા અઢાર ઘોડાઓથી જોડાયેલા રથ પર ચઢ્યો.
દિવ્યવ્યૂહપ્રતીકાશા યુદ્ધાયાભિમુખઃ સ્થિતઃ। અરિષ્ટો બલિપુત્રશ્ચ વરિષ્ઠો દુર્ધરાયુધઃ॥૧.૪૦.
દિવ્ય સૈન્યની જેમ, યુદ્ધ તરફ મોઢું કરીને ઊભો રહ્યો; બલિનો પુત્ર અરીષ્ટ, શ્રેષ્ઠ અને શક્તિશાળી હથિયારો પકડીને ઊભો હતો.
યુદ્ધાયાભિમુખસ્તસ્થૌ ધરાધરવિકંપનઃ। કિશોરસ્ત્વતિસંહર્ષાત્કિશોર ઇવ ચોદિતઃ॥૧.૪૦.
યુદ્ધ તરફ મોઢું કરીને, પર્વતોને હલાવીને ઊભો રહ્યો; કિશોર ખૂબ ઉત્સાહથી, યુવાન વાછરડા જેવો, આગળ ધપ્યો.
અભવદ્દૈત્યમધ્યે સ ગ્રહમધ્યે યથા રવિઃ। લંબસ્તુ નવમેઘાભઃ પ્રલંબાંબરભૂષણઃ॥૧.૪૦.
દૈત્યોના વચ્ચે, એ ગ્રહોમાં રવિ જેવો તેજસ્વી હતો; લંબા, નવા વાદળ જેવો, પ્રલંબાના વસ્ત્રથી શોભાયમાન હતો.
દૈત્યવ્યૂહગતો ભાતિ સનીહાર ઇવાંશુમાન્। વસુંધરાભસ્તદનુ દશનૌષ્ઠેક્ષણાયુધઃ॥૧.૪૦.
દૈત્ય સૈન્યમાં પ્રવેશી, ધૂંધ સાથે સૂર્ય જેવો તેજસ્વી હતો; પછી વસુંધરા, દસ દાંત, ઓઠ, આંખ અને હથિયારો સાથે દેખાયો.
હસંસ્તિષ્ઠતિ દૈત્યાનામ્મધ્યે ક્રૂર મહાગ્રહઃ। અન્યે હયગતાસ્તત્ર મત્તેભેંદ્રગતાઃ પરે॥૧.૪૦.
ક્રૂર મહા ગ્રહ જેવો, દૈત્યોના વચ્ચે હસતો ઊભો હતો; કેટલાક ઘોડા પર, બીજા ઉન્મત્ત હાથી પર ચઢેલા હતા.
સિંહવ્યાઘ્રગતાશ્ચાન્યે વરાહર્ક્ષેષુ ચાપરે। કેચિત્ખરોષ્ટ્રયાતારઃ કેચિત્તોયદવાહનાઃ॥૧.૪૦.
બીજાઓ સિંહ અને વાઘ પર, કેટલાક જંગલી સૂર અને રીંછ પર; કેટલાક ગધા અને ઊંટ પર, તો બીજા જળમાં રહેતા પ્રાણીઓ પર ચઢેલા હતા.
પત્તયશ્ચાપરે દૈત્યા ભીષણા વિકૃતાનનાઃ। એકપાદાસ્ત્વપાદાશ્ચ નનૃતુર્યુદ્ધકાંક્ષિણઃ॥૧.૪૦.
અન્ય દૈત્યો, ભયાનક અને વિકૃત ચહેરાવાળા, પગે ચાલતા; કેટલાક એક પગવાળા, કેટલાક પગ વગર, યુદ્ધ માટે ઉત્સુક, નૃત્ય કરતા.
આસ્ફોટયંતો બહવઃ સ્વનંતશ્ચ તથાપરે। દૃપ્તશાર્દૂલનિર્ઘોષા નેદુર્દાનવપુઙ્ગવાઃ॥૧.૪૦.
ઘણાંએ પોતાના હાથ પર માર માર્યો, બીજા ઉંચી અવાજે બૂમ પાડતા; દૈત્યોના નેતાઓ ગર્વીલા વાઘની ધ્વનિ સાથે ગર્જના કરતા.
તે ગદાપરિઘૈર્ઘોરૈઃ શિલામુદ્ગરપાણયઃ। બાહુભિઃ પરિઘાકારૈસ્તર્જયંતિ સ્મ દેવતાઃ॥૧.૪૦.
ભયાનક ગદાઓ અને લોખંડના દંડ, પથ્થરો અને મલેટ પકડીને, લોખંડ જેવા હાથથી દેવતાઓને ધમકાવતા.
પ્રાસૈઃ ખડ્ગૈશ્ચ પાશૈશ્ચ તોમરાંકુશપટ્ટિશૈઃ। ચિક્રીડુસ્તે શતઘ્નીભિઃ શતધારૈશ્ચ મુદ્ગરૈઃ॥૧.૪૦.
ભાલા, તલવાર, ફાંસ, જાવલિન, કાંટા અને ચાબુકથી, તેઓ શતઘ્ની અને સો કટવાળી ગદાઓથી રમતા.
ખડ્ગશૈલૈશ્ચ શૈલૈશ્ચ પરિઘૈશ્ચોદ્યતાયુધૈઃ। યુક્તં બલાહકગણૈઃ સર્વતઃ સંવૃતં નભઃ॥૧.૪૦.
તલવાર, પથ્થરો અને લોખંડના દંડ, હથિયારો ઊંચા કરીને, બધે વાદળોના સમૂહોથી આકાશ ઢંકાઈ ગયું.
એવં તદ્દાનવં સૈન્યં સર્વસત્વમદોત્કટમ્। દેવતાભિમુખં તસ્થૌ મેઘાનીકમિવોદિતમ્॥૧.૪૦.
એ રીતે દાનવોનું એ સેન્ય, બધાં જીવોની અહંકારથી ભરેલું, દેવતાઓ સામે ઊભું રહ્યું, જાણે ઘેરા વાદળો ઉગીને એકઠા થયા હોય.
રેજે ચ તદ્દૈત્યસહસ્રગાઢં વાય્વગ્નિશૈલાંબુદતોયકલ્પમ્। બલં બલૌઘાકુલમભ્યુદીર્ણં યુયુત્સયોન્મત્તમિવા બભાસે॥૧.૪૦.
દૈત્યોની એ સેના, હજારો દૈત્યોથી ઘનઘોર, પવન, અગ્નિ, પર્વત, વાદળ અને પાણી જેવી દેખાતી, શક્તિથી ભરપૂર, અનેક સેનાઓ સાથે, જાણે યુદ્ધ માટે પાગલ બની હોય એમ ઝળહળતી હતી.