હવે હું તમને પદ્મ પુરાણના આ પાવન શ્લોકોની કથા એકસાથે, શ્રદ્ધાભાવે અને ક્રમબદ્ધ રીતે વર્ણવું છું: યજ્ઞના અંતે, દેવાધિદેવ ભગવાનની ઉપસ્થિતિમાં, દીક્ષા લીધેલા વિધાર્થીએ ત્રણ વ્યાહૃતિઓ ઉચ્ચારીને પોતાના ગુરુને દક્ષિણાના રૂપમાં યથાશક્તિ દાન અર્પણ કરવું જોઈએ. રાજન, ગુરુને હાથી, ઘોડા, રથ, ગાડી, સોનું, અનાજ વગેરે દાન આપવું—આપણી શક્તિ પ્રમાણે જ્ઞાની વ્યક્તિએ આપવું. કેટલાક લોકો તો ગુરુને સોનાની સાથે જોડેલી કોઈ જોડી પણ આપે છે; આવું કરવાથી અપરંપાર પુણ્ય પ્રાપ્ત થાય છે. આ પુણ્યનું વર્ણન તો શતાબ્દીઓ સુધી પણ શક્ય નથી. અને જો દીક્ષા લીધા પછી કોઇ પદ્મ પુરાણનું શ્રવણ કરે, તો એ જાણજો કે, પુષ્કર, તીર્થ, પ્રયાગ અને સિંધુ સાગર જેવા પવિત્ર સ્થાનો પર, તથા ગ્રહણ કે સંક્રાંતિના સમયે જે ફળ મળે છે, તે સર્વ ફળ તેને પ્રાપ્ત થાય છે. દેવહૃદ, કુરુક્ષેત્ર અને ખાસ કરીને કાશી (વારાણસી)માં જે પુણ્ય મળે છે, તે પણ પ્રાપ્ત થાય છે. જે વ્યક્તિ બ્રહ્મા પિતામહને કમળ પર બેસેલા જોઈ શકે છે, તેને તો એ ફળનું શતગુણ પ્રાપ્ત થાય છે અને તે પોતાની ઇચ્છિત વસ્તુઓ પણ પામે છે. જે દીક્ષા લીધા બાદ નિયમિત રીતે પૂજા કરે છે અને શ્રવણ કરે છે—એવું તો દેવતાઓ પણ તપ કરીને મનમાં વિચારે છે કે, “ક્યારે આપણે ભારતભૂમિમાં જન્મીશું? ક્યારે દીક્ષા લઈ પદ્મ પુરાણ સાંભળવાની તક મળશે? ક્યારે આપણું શરીર પદ્મના સોળ ભાગોથી યુક્ત થશે અને ક્યારે એ પરમ સ્થાન પ્રાપ્ત કરીશું, જ્યાંથી પાછા આવવું પડતું નથી?” આવી જ રીતે દેવતાઓ મનમાં વિચારે છે કે, “ક્યારે કાર્તિકમાં બ્રહ્મયજ્ઞનું દર્શન થશે?” હે કુરુશ્રેષ્ઠ, હું તને જે વિધિ વર્ણવી, તે દેવ, ગંધર્વ અને યક્ષ માટે પણ દુર્લભ છે. જે કોઇ આ વિધિ જાણે છે, મંડળનું દર્શન કરે છે અને આ કથા સાંભળે છે—શાસ્ત્ર અનુસાર તેઓ સૌ મુક્તિ પામે છે. હવે હું તને એ પરમ ગુપ્ત વાત કહું છું, જેના દ્વારા મનુષ્ય સૌભાગ્ય, સંતોષ અને પોષણ પામે છે. આ વિધિથી બધા ગ્રહો હંમેશા શુભ બને છે. રવિવારે શ્રદ્ધાપૂર્વક, એકલાં ભક્તે પોતાના હાથે સાત વસ્તુઓ આપી, સાતમી પૂરી થાય ત્યારે બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું જોઈએ. પછી, સૂર્યદેવની સોનાની પ્રતિમા તૈયાર કરી, તેને લાલ વસ્ત્રોથી આવરી, છત્રી અને પાદુકા સાથે, કોપરાના પાત્રમાં મૂકી, ઘીથી અભિષેક કરીને સંપૂર્ણ રીતે બ્રાહ્મણને અર્પણ કરવી. ખાસ કરીને જે બ્રાહ્મણ વિધિ જાણે છે, તેને આપવાથી ઉત્તમ આરોગ્ય મળે છે. દરેક પ્રકારની સંપત્તિ અને સુખ પ્રાપ્ત થાય છે; આ પ્રાચીન વિધિ અચૂક છે, શાંતિ અને પોષણ આપે છે. આ રીતે જ બુદ્ધિમાન વ્યક્તિએ સજાવટવાળા પાત્રોમાં સોમવારે સામાન ભેગા કરી, રાત્રે ઉપવાસ રાખી, આઠ સોમવાર સુધી સાવધાને વિધિ કરવી. દર વખતે શક્તિ મુજબ બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું અને નવમા દિવસે વિશેષ ભોજન કરાવવું. પછી એક જોડી વસ્ત્રો આપવી અને દૂધથી ભરેલી કાંસ્યની પાત્રમાં સોમ (સોમલતા) અર્પણ કરવી. છત્રી, પાદુકા અને જોડી ચંપલ પણ પૂરી રીતે બ્રાહ્મણને આપવી. સ્વાતિ નક્ષત્રના દિવસે મંગળનું પૂજન કરીને રાત્રે ઉપવાસ રાખવો, આ રીતે આઠ રાત સુધી કરવું અને પછી બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું. મંગળનું સોનાનું મૂર્તિ કોપરાના પાત્રમાં મૂકી, સ્વસ્થ બ્રાહ્મણને આપવી. ચંદ્રમાસના ક્રમ અનુસાર સાત રાત ઉપવાસ કરીને, આઠમી દિવસે શાસ્ત્રોક્ત રીતે ગ્રહોની સોનાની પ્રતિમા દાન આપવી. ત્યારબાદ શાસ્ત્રોક્ત રીતે હોમ કરવું. આવું કરવાથી બધા અશુભ ગ્રહો શુભ બની જાય છે, સર્વ રોગો તુરંત નાશ પામે છે અને દેવતાઓ પ્રસન્ન થાય છે. સાપો નુકસાન કરતું નથી, પિતૃઓ સંતોષ પામે છે અને દુષ્કૃત સ્વપ્નો પણ નાશ પામે છે. જ્યારે મંગળ, રવિ, રાહુ અને કેતુ—આ ચતુર્ગ્રહ મસ્તક પર હોય, ત્યારે દુઃખ આપે છે, પણ આ વિધિથી શુભ ફળ મળે છે. જે ભક્તિપૂર્વક હંમેશા આ વિધિ કરે છે, તેના માટે બધા ગ્રહો પ્રસન્ન થાય છે અને શાંતિ આપે છે; અન્યથા નહિ. શનિ, રાહુ અને કેતુને લોખંડના પાત્રમાં મૂકી, લોખંડથી બનેલા મૂર્તિ બ્રાહ્મણને આપવી, કાળી જોડી વસ્ત્રો પણ અર્પણ કરવા. જેને શાંતિ, સમૃદ્ધિ અને વિજય મેળવવી હોય, તે સોનાની ગાય દાન આપવી. વ્રતના અંતે બધા ગ્રહોની સોનાની મૂર્તિ દાન કરવી. શાંતિ ઇચ્છનારોએ વ્રત પૂર્ણ થયા પછી બ્રાહ્મણોને ભોજન તથા શક્તિ પ્રમાણે દાન આપવું, જેથી ગ્રહો સંતોષ પામે. હે રાજન, થોડી મહેનતે જ દરેક ઇચ્છા પૂર્ણ થાય છે; શંકર પાસેથી જ્ઞાન, ભાસ્કર (સૂર્ય) પાસેથી આરોગ્ય, અગ્નિથી ધન, જનાર્દન (વિષ્ણુ) પાસેથી મોક્ષ અને બ્રહ્મા તથા પિતામહ પાસેથી સર્વ પ્રાણીઓ માટે શાંતિ માગવી. ભીષ્મ કહે છે: “હે મહર્ષિ, તમે જે યજ્ઞવિધી વર્ણવી, તે કરવા વાળાને મહાન ફળ મળે છે; તેવા ફળ અલ્પ આયુષ્ય ધરાવનારા અન્ય કોઈને પ્રાપ્ત થતું નથી. હવે કહો કે, એક વર્ષ ઉપવાસ કરવાથી થોડી મહેનતે કયું મહાપુણ્ય પ્રાપ્ત થાય છે?” પુલસ્ત્ય કહે છે: “હે મહારાજ, પ્રાચીનકાળે મહારાજ શ્વેત, જે ભૂખથી બહુ પીડાતા હતા, એ જ પ્રશ્ન મહર્ષિ વશિષ્ઠજીને પૂછ્યો હતો.” આ રીતે પદ્મ પુરાણના પાવન શ્લોકોનું કથારૂપે વર્ણન પૂર્ણ થાય છે.