తస్య విష్ణుః ప్రసన్నాత్మా తత్త్వైశఅవర్యమనుత్తమమ్
అతనికి విష్ణువు సంతోషంతో, అత్యుత్తమమైన నిజమైన ఐశ్వర్యాన్ని ప్రసాదించాడు.
తస్మాద్దైత్యపతే మహ్యం సర్వధర్మపరాయణ
అందుకే, దైత్యపతీ, అన్ని ధర్మాలకు నిష్టగా ఉన్న నాకూ—
వైరోచనిస్తతో దృష్టః కలశం జలపూరితమ్
ఆ సమయంలో వైరోచని అక్కడ నీటితో నిండిన ఒక కుండను చూశాడు.
విష్ణుః సర్వగతోజ్ఞాత్వా జలధారావరోధినమ్
అప్పుడే అన్నిటికీ వ్యాప్తి ఉన్న విష్ణువు, అది నీటి ప్రవాహానికి అడ్డుగా ఉందని తెలుసాడు.
దర్భాగ్రే ఽభూన్మహాశాస్త్రం కోటిసూర్యసమప్రభమ్
దర్భ గడ్డి అంచున, కోటి సూర్యుల్లా ప్రకాశించే మహా ఆయుధం ప్రత్యక్షమైంది.
ఆయాయ భార్గవసురానసురానేకచక్షుషా
భృగువు, దేవతలు, అసురులు మరియు మరెన్నో కళ్లతో ఉన్నవారు ఆయనను చూస్తూ ఆయన దగ్గరకు వచ్చారు.
బలిర్దదౌ మహావిష్ణోర్మహీం త్రిపదసంమితామ్
బలి, మహావిష్ణువుకు మూడు అడుగుల పరిమాణంలో భూమిని ఇచ్చాడు.
అమిమీత మహీం ద్వాభ్యాం పద్భ్యాం విశ్వతనుర్హరిః
విశ్వరూపుడైన హరి తన రెండు అడుగులతో భూమిని కొలిచాడు.
పాదాఙ్కుష్టాగ్రనిర్భిన్నం బ్రహ్మాణ్డం విభిదే ద్విధా
తన పెద్దవేలి అంచుతో బ్రహ్మాండాన్ని రెండు భాగాలుగా చీల్చాడు.
ధౌతవిష్ణుపదం తోయం నిర్మలం లోకపావనమ్
విష్ణువు పాదముని తాకిన నీరు పవిత్రమై, లోకాలను శుద్ధి చేసింది.
తజ్జలం పావనం శ్రేష్ఠం బ్రహ్మాదీన్పావయత్సురాన్
ఆ పవిత్రమైన ఉత్తమమైన నీరు బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలను శుభ్రపరిచింది.
సత్పర్షిసేవితం చైవ న్యపతన్మేరుమూర్ద్ధని
సద్గురు ఋషులు సేవించిన ఆ నీరు, మేరు పర్వత శిఖరంపై పడింది.
ఋషయో మనవశ్చైవ హ్యస్తువన్హర్షవిహ్వలాః
ఋషులు, మనువులు ఆనందంతో ఉల్లాసంగా ఆయనను స్తుతించారు.
బ్రహ్మాత్మనే బ్రహ్మరతాత్మబుద్ధయే నమో ఽస్తు తే ఽవ్యాహతకర్మశీలినే
బ్రహ్మస్వరూపుడవైనవాడా, బ్రహ్మానందంలో లీనమైన మనస్సు కలవాడా, నిరంతర కర్మలో నిరోధం లేనివాడా, నీకు నమస్సులు.
సర్వాత్మనే జగన్మూర్త్తే ప్రమాణాతీత తే నమః
అన్నిటికీ ఆత్మవైనవాడా, జగత్తు రూపుడవాడా, కొలవలేని వాడా, నీకు నమస్సులు.
విశ్వతః శిరసే చైవ విశ్వతో గతయే నమః
ప్రపంచం అంతటా తల కలిగినవాడా, అన్ని దిక్కులకూ ప్రయాణించే వాడా, నీకు నమస్సులు.
దత్త్వాభయం చ ముముదే దేవదేవః సనాతనః
భయాన్ని తొలగించి, శాశ్వతమైన దేవదేవుడు ఆనందించాడు.
దదౌ తద్వారపాలశ్చ భక్తవశ్యో బభూవ హ
ఆ దానాన్ని ద్వారపాలకునికి ఇచ్చి, భక్తుడి భక్తికి లోబడినవాడయ్యాడు.
కిం భోజ్యం కల్పయామాస ఘోరే సర్పభయాకులే
ఈ భయంకరమైన పాముల భయంతో నిండిన చోట, మనం ఏ ఆహారం సిద్ధం చేయాలి?
అపాత్రే దీయతే యచ్చ తద్ధోరం భోగసాధనమ్
అర్హత లేని వారికి ఇచ్చినది భయంకరమైన అనుభవానికి కారణమవుతుంది.
తత్సర్వం తత్ర భోగార్హమధః పాతఫలప్రదమ్
అక్కడ అనుభవించదగినదంతా చివరికి పతనానికి కారణమయ్యే ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.
దత్త్వాభయం చ సర్వేషాం సురాణాం త్రిదివం దదౌ
అందరు దేవతలకు భయాన్ని తొలగించి, వారికి స్వర్గాన్ని ఇచ్చాడు.
గన్ధర్వైర్గీయమానశ్చ పునర్వామనతాం గతః
గంధర్వులు పాటలు పాడుతూ స్తుతించగా, ఆయన మళ్లీ వామనరూపాన్ని ధరించాడు.
పరస్పరే స్మితముఖాః ప్రణేభుః పురుషోత్తమమ్
వారు పరస్పరం చిరునవ్వులతో ముఖాలు మెరిసిపోతూ, పురుషోత్తముని ముందు నమస్కరించారు.
మోహయన్నిఖిలం లోకం ప్రపేదే తపసే వనమ్
ప్రపంచమంతటిని మాయలో పడేసి, ఆయన తపస్సు కోసం అడవికి వెళ్లాడు.
యస్యాః స్మరణమాత్రేణ ముచ్యతే సర్వపాతకైః
ఆమెను కేవలం స్మరించినా అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి కలుగుతుంది.
దేవాలయే నదీతీరే సో ఽశ్వమేధఫలం లభేత్
దేవాలయంలో లేదా నదీ తీరంలో ఆచరించినా, అశ్వమేధయాగ ఫలితం లభిస్తుంది.
అధునా లక్షణం బ్రూహి భ్రాతర్మే దానపాత్రఘయోః
ఇప్పుడు, అన్నయ్యా, దానం అందుకోవడానికి యోగ్యుడైనవాడి లక్షణాలు చెప్పు.
తస్మై తానాని దేయాని దత్తస్యానన్త్యమిచ్ఛతా
దానానికి అనంతమైన ఫలితం కోరేవారికి ఆ దానాలు ఇవ్వాలి.
న కదాపి క్షత్రవిశో గృహ్ణీయాతాం ప్రతిగ్రహమ్
క్షత్రియుడు లేదా వాణిజ్యవృత్తి వాడూ ఎప్పుడూ దానం స్వీకరించకూడదు.