యజ్ఞరుప యజద్రూప యజ్ఞాఙ్గం త్వాం యజామ్యహమ్
యజ్ఞ స్వరూపుడవు, యజ్ఞ రూపుడవు, యజ్ఞ భాగాలైన నీకు నేను పూజ చేస్తున్నాను.
ఉవాచ ప్రహసన్హర్షం వర్ధ్దయన్కశ్యపస్య సః
అతడు చిరునవ్వుతో, కశ్యపునికి ఆనందాన్ని పెంచుతూ, ఇలా పలికాడు.
అచిరాత్సాధయిష్యామి నిఖిలం త్వన్మనోరథమ్
చాలా త్వరలో నీ కోరికలు అన్నింటినీ నేను నెరవేర్చుతాను.
అస్మిఞ్జన్మన్యపి తథా సాదయామ్యుత్తమం సుఖమ్
ఈ జన్మలోనే నీకు ఉత్తమమైన ఆనందాన్ని నేను ఇస్తాను.
ఆరేభే గురుణా యుక్తః కావ్యేన చ మునీశ్వరైః
నా గురువు, మహర్షులు కవిత్వంతో నన్ను నియమించగా,
హవిః స్వీకరణార్థాయ ఋషిభిర్బ్రహ్మవాదిభిః
బ్రహ్మజ్ఞానులు అయిన ఋషులు హవిస్సు స్వీకరించేందుకు,
ఆమన్త్ర్య మాతాపితరౌ స బటుర్వామనో యయౌ
తల్లి తండ్రిని వీడుకొని ఆ బాలుడు వామనుడు బయలుదేరాడు.
హవిర్భోక్తుమివాయాతో బలేః ప్రత్యక్షతో హరిః
హరిదేవుడు హవిస్సు స్వీకరించేందుకు ప్రత్యక్షంగా బలిచేత ముందుకు వచ్చాడు.
యో భక్తియుక్తస్తస్యాన్తః సదా సంనిహితో హరిః
ఎవరికి భక్తి ఉంటే, హరిదేవుడు ఎప్పుడూ అతని హృదయంలో ఉంటాడు.
జ్ఞాత్వా నారాయణం దేవముద్యయుః సభ్యసంయుతాః
నారాయణుని దేవుడని తెలుసుకొని, సభలో ఉన్నవారు అందరూ లేచారు.
స్వసారమవిచార్యైవ ఖలాః కార్యాణి కుర్వతే
దుర్మార్గులు తమ సొంత చెల్లెలి విషయమై కూడా ఆలోచించకుండా పనులు చేస్తారు.
విష్ణుర్వామనరుపేణ హ్యదితేః పుత్రాతాం గతః
విష్ణువు వామనరూపంలో, నిజంగా అదితి కుమారుడయ్యాడు.
న కిఞ్చిదపి దాతవ్యం మన్మతం శృణు పణ్డిత
ఏదీ ఇవ్వకూడదు—ఇది నా అభిప్రాయం, జ్ఞానివా విను.
పరబుద్ధిర్వినాశాయ స్త్రీబుధ్దిః ప్రలయఙ్కరీ
ఇతరుల సలహా నాశనానికి దారి తీస్తుంది; స్త్రీ సలహా వినిపిస్తే వినాశనం కలుగుతుంది.
శత్రూణాం హితకృతద్యస్తు స హన్తవ్యో విశేషతః
శత్రువులకు మేలు చేసే వాడిని ప్రత్యేకంగా నశింపజేయాలి.
యదాదత్తే స్వయం విష్ణుః కిమస్మాదధికం వరమ్
విష్ణువు తానే స్వీకరిస్తే, దానికంటే గొప్ప వరం ఇంకేముంటుంది?
స చేత్సాక్షాద్ధవిర్భోగీ మత్తః కో ఽభ్యధికో భువీ
విష్ణువు తానే హవిస్సు అనుభవిస్తే, నేనిక భూమిపై ఎవరికన్నా తక్కువవాడిని?
తదేవ పరమం దానం దత్తం భవతి చాక్షయమ్
అలా ఇచ్చినదే పరమ దానం, అది ఎప్పటికీ నశించదు.
యేన కేనాప్యర్చితశ్వేద్దదాతి పరమాం గతిమ్
ఎవరైనా ఏ విధంగా పూజించినా, ఆయన పరమగతిని ప్రసాదిస్తాడు.
అనిచ్ఛయాపి సంస్పృష్టో దహత్యేవ హి పావకః
ఇష్టంలేకున్నా అగ్ని తాకితే, అది కాలుస్తూనే ఉంటుంది.
స విష్ణులోకమాన్పోతి పునరావృత్తిదుర్లభమ్
వాడు విష్ణు లోకాన్ని పొందుతాడు, అక్కడి నుంచి తిరిగి రావడం చాలా కష్టం.
స యాతి విష్ణుభవనమితి ప్రాహుర్మనీషిణః
వాడు విష్ణువు నివాసానికి చేరుతాడు అని జ్ఞానులు చెబుతారు.
హరిభక్త్యా మహాభాగ తేన విష్ణుః ప్రసీదతి
హరి భక్తితో, ఓ మహాభాగ, విష్ణువు సంతోషిస్తాడు.
స్వయమాయాతి చేద్విష్ణుః కృతార్థో ఽస్మి న సంశయః
విష్ణువు తానే వచ్చాడంటే, నాకు జీవితంలో సార్థకత వచ్చింది — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
ప్రవివేశాధ్వరస్థానం హుతవహ్నిమనోరమమ్
అతడు యజ్ఞ స్థలంలోకి ప్రవేశించాడు, అది మనసుకు, అగ్నికి ఎంతో ఆనందాన్ని ఇచ్చింది.
వామనం సహసోత్థాయ ప్రత్యగృహ్ణాత్కృతాఞ్జలిః
వామనుడు వెంటనే లేచి, చేతులు ముడిచినవాడిని గౌరవంగా ఆహ్వానించాడు.
సకుటుంబో వహన్మూర్ధ్నా పరమాం ముదమాత్పవాన్
తన కుటుంబాన్ని తలపై మోసుకుంటూ, అతడు పరమానందాన్ని పొందాడు.
రోమాఞ్చితతనుర్భూత్వా హర్షాశ్రునయనో ఽబ్రవీత్
ఆనందంతో అతని శరీరం పులకరించిపోయింది, కన్నీళ్లు కళ్లలో నిండాయి, అతడు ఇలా అన్నాడు.
జీవితం సఫలం మే ఽద్య కృతార్థో ఽస్మి న సంశయః
ఈ రోజు నా జీవితం ఫలప్రదమైంది; నేను సంతోషంగా ఉన్నాను — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
త్వదాగమనమాత్రేణ హ్యనాయాసో మహోత్సవః
మీరు వచ్చిన క్షణంలోనే, ఎలాంటి శ్రమ లేకుండా గొప్ప ఉత్సవం జరిగింది.