కుర్యాత్పీఠే చోర్ద్ధ్వకే నాగయుగ్మం దేవాభ్యాశే దక్షిణే వామతశ్చ
ఆ పీఠం మీద, పైన కూడా, దేవుని దగ్గర కుడివైపు, ఎడమవైపు రెండు పాములను ఉంచాలి.
సుశ్వేతేన తస్య మధ్యే మహేశం లిఙ్గాకారం పీఠయుక్తం ప్రపూజ్యమ్
ఆ మధ్యలో, తెల్లగా మెరిసే రూపంతో, పీఠంపై లింగాకారంలో ఉన్న మహేశ్వరుని పూజించాలి.
పుష్పైః పత్రైః శ్రీతిలైరక్షతైశ్చ తిలోన్మిశ్రైః కేవలైశ్చప్రపూజ్య
పుష్పాలు, ఆకులు, శుభ్రమైన నువ్వులు, అఖండ ధాన్యాలు, నువ్వులతో మహేశ్వరుని పూజించాలి.
పూజాశేషం తే సమాప్యాథ సర్వే గీతం నృత్యం తత్ర తత్రాపి చక్రుః
పూజలోని అన్ని కార్యాలు పూర్తయ్యాక, అక్కడ ఉన్నవారు అందరూ అక్కడక్కడ పాటలు పాడుతూ, నాట్యం చేశారు.
కాలే చాస్మిన్సువ్రతే గౌతమస్య శిష్యః ప్రాప్తః శఙ్కరాత్మేతి నామ్నా
ఆ సమయంలో, ఓ సువ్రతా, గౌతమునికి శిష్యుడైన శంకరాత్మ అనే వాడు అక్కడికి వచ్చాడు.
క్వచిద్ద్విజాతిప్రవరః క్వచిఞ్చణ్డాలసన్నిభః
అతడు కొన్నిసార్లు ఉత్తమ ద్విజుడిగా, మరికొన్నిసార్లు చండాలుడిలా కనిపించేవాడు.
గర్జత్యుత్పతతే చైవ నృత్యతి స్తౌతి గాయతి
అతడు గర్జించేవాడు, పైకి ఎగిరేవాడు, నాట్యం చేసేవాడు, స్తుతించేవాడు, పాటలు పాడేవాడు.
శివజ్ఞానైకసంపన్నః పరమానన్దనిర్భరః
అతడు శివజ్ఞానంతో మాత్రమే నిండిపోయి, పరమానందంతో తడిసిపోయి ఉండేవాడు.
బుభుజే గురుణా సాకం క్వచిదుచ్ఛిష్టమేవ చ
తన గురువుతో కలిసి భోజనం చేసేవాడు, కొన్నిసార్లు గురువు మిగిల్చిన అన్నాన్ని కూడా తినేవాడు.
హస్తం గృహీత్వైవ గురోః స్వయమేవాభునక్క్వచిత్
కొన్ని సందర్భాల్లో, గురువు చేతిని పట్టుకుని తానే తినేవాడు.
సర్వదా తం గురుర్దృష్ట్వా కరమాలంబ్య మన్దిరమ్
ప్రతి సారి అతడిని చూసిన గురువు, అతని చేయి పట్టుకుని ఆలయంలోకి తీసుకెళ్లేవాడు.
స్వయం తదస్య పాత్రేణ బుభుజేగౌతమో మునిః
ఆ ముని గౌతముడు, అతని పాత్రతోనే తానే భోజనం చేసేవాడు.
నిర్దిష్టో గురుపత్న్యా తు బుభుజే సో ఽవిశేషతః
గురుపత్ని చెప్పినపుడు, అతడు ఎలాంటి భేదభావం లేకుండా భోజనం చేసేవాడు.
కణ్టకానన్నవద్భుక్త్వా యథాపూర్వమతిష్ఠత
ముల్లు వంటివి కలిగిన అన్నాన్ని తిన్న తర్వాత కూడా, అతడు మునుపటిలాగే ఉండేవాడు.
దినేదినే తత్ప్రదత్తం లోష్టమంబు చ గోమయమ్
ప్రతి రోజు అతనికి వాళ్ల దగ్గర నుంచి మట్టికొమ్ము, నీళ్లు, ఆవుపేడ మాత్రమే దక్కేవి.
ఏతాదృశో మునిరసౌ చణ్డాలసదృశాకృతిః
ఆ ముని రూపం చండాలుడిలా కనిపించేది.
అన్త్యజోచితవేషశ్చ వృషపర్వాణమభ్యగాత్
అంత్యజులకు తగిన వేషంలో వృషపర్వణి దగ్గరకు వెళ్లాడు.
వృషపర్వా తమజ్ఞాత్వా పీడయిత్వా శిరో ఽచ్ఛినత్
వృషపర్వా అతన్ని గుర్తుపట్టక, బాధించి, తలను కోసేశాడు.
అతీవ కలుషం హ్యాసీత్తత్రస్థా మునయస్తథా
అక్కడ ఉన్న మునులు చాలా అపవిత్రులయ్యారు.
నిర్యయౌ చక్షుషో వారి శోకం సందర్శయన్నివ
వారి కన్నీళ్లలోని దుఃఖం బయటపడినట్టు నీళ్లు కారాయి.
కిమనేన కృతే పాపం యేన చ్ఛిన్నమిదం శిరః
ఇతడు ఏ పాపం చేశాడో, ఎందుకీ తల కోసివేయబడింది?
మమాపి మరణం సత్యం శిష్యచ్ఛద్మా యతో గురుః
నిజంగా, నా మరణం కూడా ఖచ్చితమే, ఎందుకంటే గురువు శిష్యుడి వేషంలో ఉన్నాడు.
మరణం యత్ర దృష్టం స్యాత్తత్ర నో మరణం ధ్రువమ్
మరణం ఎక్కడ కనిపిస్తే, మన మరణం కూడా అక్కడే తప్పదు.
ఏనం సంజీవయిష్యామి భార్గవం శఙ్కరప్రియమ్
ఈ భార్గవుడిని, శంకరునికి ప్రియమైనవాడిని, నేను తిరిగి బ్రతికిస్తాను.
ఇతి వాదిని విప్రేన్ద్రే గౌతమో ఽపి మమార హ
బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడు ఇలా మాట్లాడుతుండగా, గౌతముడు కూడా మరణించాడు.
తస్యైవం హతిమాజ్ఞాయ ప్రహ్లాదాద్యా దితీశ్వరాః
అతని హత్య విషయం తెలుసుకున్న ప్రహ్లాదుడు, ఇతర దైత్యాధిపతులు—
మృతమాసీదథ బలం తస్య బాణస్య ధీమతః
ఆ ధీరుడైన బాణుని బలము అప్పుడు పోయింది.
గౌతమేన మహేశస్య పూజయా పూజితో విభుః
గౌతముడు మహేశ్వరుని పూజతో ఆ ప్రభువును సత్కరించాడు.
అహో కష్టమహోకష్టం మహేశా బహవో హతాః
అయ్యో! ఎంత భయంకరం, ఎంత దారుణం! మహేశుని భక్తులు చాలామంది హతమయ్యారు.
ఇతి నిశ్చిత్య గతవాన్మన్దరాచలమవ్యయమ్
ఇలా నిర్ణయించుకుని, అతడు అవినాశమైన మందార పర్వతానికి వెళ్లాడు.