దీపం ప్రజ్వాలయేత్తత్ర గణేశస్మృతిపూర్వకమ్
అక్కడ గణేశుని స్మరణతో దీపాన్ని వెలిగించాలి.
తణ్డులాష్టదలే వాపి విధివత్స్థాపయేద్ధూటమ్
లేదా, ఎనిమిది దళాల బియ్యం మీద విధిగా ధూటాన్ని పెట్టాలి.
జలాక్షతాన్సమాదాయ దీపం సంకల్పయేత్తతః
నీరు, అక్షతలు తీసుకుని, ఆ తర్వాత దీపానికి సంకల్పం చేయాలి.
ప్రణవః పాశమాయే చ శిఖా కార్తాక్షరాణి చ
ఓం, పాశం, మాయ, శిఖ, కర్త అనే అక్షరాలు చెప్పాలి.
బాహవే ఇతి వర్ణాన్తే సహస్రపదముచ్చరేత్
'బాహవే' అనే అక్షరం చివర వెయ్యి దళాల మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి.
ఆత్రేయాయానుసూయాన్తే గర్భరత్నాయ తత్పరమ్
'ఆత్రేయ', 'అనసూయ', 'గర్భరత్న' అనే పదాల చివర ఆ పరమ మంత్రాన్ని చెప్పాలి.
దీపం గృహాణ అముకం రక్ష రక్ష పదం పునః
దీపాన్ని చేతిలో తీసుకుని, 'అముకం' పదాన్ని, మళ్లీ 'రక్షించు, రక్షించు' అనే పదాన్ని, మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాలి.
శత్రూన్ జహిద్వయం మాయా తారః స్వం బీజమాత్మభూః
శత్రువులను నశింపజేయాలి, రెండు మాయలను తొలగించాలి, 'తార' అక్షరాన్ని, తన బీజాన్ని, 'ఆత్మభూః' పదాన్ని చెప్పాలి.
భిముఖేనాముకం రక్ష అముకాన్తే వరప్రద
దీపాన్ని ఎదురుగా ఉంచి, 'అముకం' పదాన్ని, దాని చివర 'వరప్రద' పదాన్ని ఉచ్చరించాలి.
వేదాదికామచాముణ్డాః స్వాహా తు పూసబిన్దుకౌ
వేదాలు, కామాలు, చాముండా, 'స్వాహా', 'పూస', 'బిందు' అనే అక్షరాలు చెప్పాలి.
దత్తాత్రేయో మునిర్మాలామన్త్రస్య పరికీర్తితః
దత్తాత్రేయుడు మునిగా మాలా మంత్రానికి ఋషిగా చెప్పబడ్డాడు.
చాముణ్డయా షడఙ్గాని చరేత్షడ్దీర్ఘయుక్తయా
చాముండతో కలిపి, ఆరు భాగాలను, ఆరు దీర్ఘ అక్షరాలతో చేయాలి.
గోవిన్దాఢ్యో హలీ సేందుశ్చాముణ్డాబీజమీరితమ్
గోవింద, హలీ, సెందు, చాముండా బీజం అని చెప్పబడినవి.
తారో ఽనన్తో బిన్దుయుక్తో మాయాస్వం వామనేత్రయుక్
'తార' అక్షరం అనంతమైనది, బిందుతో, మాయతో, తనదైనదిగా, వామనుని కంటితో కలిసినది.
ఋషిః పూర్వోదితోనుష్టుప్ఛన్దో ఽన్యత్పూర్వవత్పునః
ఇక్కడ ఋషి, ఛందస్సు మొదలైనవి మునుపు చెప్పినట్లే ఉంటాయి.
ఏవం దీపప్రదానస్య కర్తాప్నోత్యఖిలే ఽప్సితమ్
ఇలా దీపాన్ని సమర్పించినవాడు తనకు కావలసిన అన్నిటినీ పొందుతాడు.
విప్రస్య దర్శనం తత్ర శుభదం పరికీర్తితమ్
అక్కడ బ్రాహ్మణుడిని చూడటం శుభంగా చెప్పబడింది.
ఆఖ్వోత్వోర్దర్శనం దుష్టం గవాశ్వస్య సుఖావహమ్
కాకి లేదా గుడ్లగూబను చూడటం అశుభం, ఆవు లేదా గుర్రాన్ని చూడటం ఆనందాన్ని ఇస్తుంది.
శబ్దా భయదా కర్తురుజ్జ్వలా సుఖదా మతా
ప్రకాశవంతమైన, మధురమైన శబ్దాలు కర్తకు సంతోషాన్ని ఇస్తాయని, భయపెట్టే శబ్దాలు మంచివి కావని భావించబడుతుంది.
కృతే దీపే యదా పాత్రం భగ్నం దృశ్యతే దైవతః
దీపాన్ని తయారు చేసినప్పుడు దేవతా పాత్రం పగిలి కనిపిస్తే—
వర్త్యతరం యదా కుర్యాత్కార్యం సిద్ధ్యేద్విలంబతః
వత్తిని ఎక్కువ మందంగా చేస్తే, పని ఆలస్యంగా పూర్తవుతుంది.
అశుచిస్పర్శనే వ్యాధిర్దీపనాశే తు చౌరభీః
అశుద్ధమైనదాన్ని తాకితే వ్యాధి వస్తుంది; దీపం ఆగిపోతే దొంగల భయం కలుగుతుంది.
పాత్రారంభే వసుపలైః కృతో దీపో ఽఖిలేష్టదః
బంగారం లేదా వెండి పాత్రలో దీపాన్ని ప్రారంభంలో తయారు చేస్తే, అన్నీ కోరికలు నెరవేరతాయి.
ఆసమాప్తేః ప్రకుర్వీత బ్రహ్మచర్యం చ భూశయః
పూర్తయ్యే వరకు బ్రహ్మచర్యం పాటించి, నేలపై నిద్రించాలి.
జపేత్సహస్రం ప్రత్యేకం మన్త్రరాజం నవాక్షరమ్
ప్రతి దీపానికి నవాక్షర మంత్రరాజాన్ని వెయ్యిసార్లు జపించాలి.
ఏకపాదేన దీపాగ్రే స్థిత్వా యో మన్త్రనాయకమ్
ఒక కాలు పై నిలబడి దీపం ముందు మంత్రనాయకాన్ని జపించినవాడు—
సమాప్య శోభనదినే సంభోజ్య ద్విజసత్తమాన్
శుభదినాన దీపవ్రతాన్ని పూర్తి చేసి, ఉత్తమ ద్విజులను భోజనం పెట్టాలి.
కర్తా తు దక్షిణాం దద్యాత్పుష్కలాం తోషహేతవే
కర్త సంతృప్తికోసం సమృద్ధిగా దక్షిణా ఇవ్వాలి.
గుర్వాజ్ఞయా స్వయం కుర్యాద్యది వా కారయే ద్గురుః
గురువు ఆజ్ఞతో తానే చేయవచ్చు, లేదా గురువు ఇంకొకరిని చేయించవచ్చు.
గుర్వాజ్ఞామన్తరా కుర్యాద్యో దీపం స్వేష్టసిద్ధయే
తన కోరిక నెరవేరేందుకు గురువు ఆజ్ఞ లేకుండా దీపాన్ని చేసేవాడు—