అశ్వైరశ్వాంశ్చ కేచిత్తు గదాదణ్డైరథార్ద్దయన్
కొంతమంది గుర్రాలతో గుర్రాలను ఢీకొట్టగా, మరికొందరు గదలు, దండాలతో కొట్టారు.
సముక్త్రాన్తాసవః కేచిద్విమానాని సమాశ్రితాః
కొంతమంది అమృతాన్ని సేవించి, తమ విమానాలలో ఆశ్రయం పొందారు.
తే దేవభావమాపన్నా దైతేయాన్సముపాద్రవన్
వారు దేవతల రూపం ధరించి, దైత్యులపై దాడికి దూసుకొచ్చారు.
శస్త్రైర్బహువిధైర్ద్దేవాన్నిజధ్నురతిదారుణాః శక్రస్యైశ్వర్యమిచ్ఛన్తీ దైత్యానాం చ పరాజయమ్
దేవతలు ఎన్నో రకాల ఆయుధాలతో దైత్యులను సంహరించగా, ఇంద్రుని అధికారం, శత్రువుల పరాభవం కోరుతూ యుద్ధంలో భయంకరంగా పోరాడారు.
పరిధైశ్ఛురికాభిశ్చ కున్తైశ్చక్రైశ్చ శఙ్కుభిః
అక్కడ అగ్ని ప్రాకారాలు, కత్తులు, కటారాలు, చక్రాలు, ముల్లు లాంటి ఆయుధాలతో యుద్ధం సాగింది.
శక్త్యోపలైః శతఘ్రీభిః పాశైశ్చ తలముష్టిభిః
అక్కడ శక్తులు, రాళ్లు, శతఘ్నులు, కట్టులు, చేతిలో పట్టుకునే ఆయుధాలతో యుద్ధం మరింత ఉగ్రంగా మారింది.
రథాశ్వనాగపదగైః సఙ్కులో వవృధే రణః
రథాలు, గుర్రాలు, ఏనుగులు, కాలాళ్లు కలిసిన యుద్ధరంగం జనంతో నిండిపోయింది.
ఏవమష్టసహస్రాణి యుద్ధమాసీత్సుదారుణమ్
అలా ఎనిమిది వేల మంది భయంకరమైన యుద్ధంలో పాల్గొన్నారు.
సురలోకం పరిత్యతజ్య సర్వే భీతాః ప్రదుద్రువుః
అందరూ దేవలోకాన్ని వదిలేసి భయంతో పారిపోయారు.
వైరోచనిస్త్రిభువనం నారాయణపరాయణః
వైరోచని నారాయణుని భక్తుడై మూడు లోకాలను పాలించాడు.
ఇత్యాజ చాశ్వమేఘైః స విష్ణుప్రీణనతత్పరః
విష్ణువు ప్రసన్నుడవ్వాలని ఆశించి అశ్వమేధ యాగాలు నిర్వహించాడు.
దేవానాం ప్రీణనార్థాయ యైః క్రియన్తే ద్విజైర్మఖాః
దేవతలు సంతోషించేందుకు ద్విజులు యాగాలు నిర్వహిస్తారు.
అదితిః స్వాత్మజాన్వీక్ష్య దేవమాతాతిదుఃఖితా
దేవతల తల్లి అయిన అదితి తన కుమారులను చూసి ఎంతో బాధపడింది.
కిఞ్చిత్కాలం సమాసీనా తిష్టన్తీ చ తతః పరమ్
కొంతకాలం అదితి అక్కడ కూర్చుని, మౌనంగా ఉండింది.
కఞ్చిత్కాలం ఫలాహారా తతః శీర్ణదలాశనా
కొంతకాలం పండ్లు తిని, ఆ తర్వాత ఊడి పడ్డ ఆకులు తిని జీవించింది.
సఞ్చిదానన్దసన్దోహం ధ్యాయత్యాత్మానమత్మనా
ఆమె పరమానంద స్వరూపమైన ఆత్మను ధ్యానం చేస్తూ, తనలో తానే లీనమైంది.
దురన్తం తత్తపః శ్రుత్వా దైతేయా మాయినో ఽదితిమ్
ఆమె కఠినమైన తపస్సు గురించి విని, మాయగాళ్లైన దైత్యులు అదితిని దగ్గరికి వచ్చారు.
కిమర్థం తప్యతే మాతః శరీరపరిశోషణమ్
తల్లి, నీకు శరీరం క్షయమవుతున్నా, ఎందుకు ఇంత తపస్సు చేస్తావు?
త్యజేదం దుఃఖబహులం కాయశోషణకారణమ్
ఈ బాధతో నిండిన, శరీరాన్ని క్షీణింపజేసే తపస్సును వదిలేయి.
శరీరం యన్తతో రక్ష్యం ధర్మసాధనతత్పరైః
ధర్మాన్ని ఆచరించాలనుకునేవారు శరీరాన్ని సంరక్షించుకోవాలి.
సుఖం త్వం తిష్ట సుభగే పుత్రానస్మాన్న ఖేదయ
సుభగే! నువ్వు సుఖంగా విశ్రాంతి తీసుకో, మమ్మల్ని, నీ కుమారులను బాధపెట్టవద్దు.
గావో వా పశవో వాపియత్ర గావో మహీరుహాః
ఎక్కడ ఆవులు లేదా ఇతర పశువులు ఉన్నా, ఆవులు లేదా చెట్లు ఉన్నా,
దరిద్రో వాపి రోగీ వా దేశాన్తరగతో ఽపి వా
వాడు ఎంత దరిద్రుడైనా, అనారోగ్యంతో బాధపడుతున్నవాడైనా, లేదా విదేశంలో ఉన్నవాడైనా,
అన్నే వా సలిలే వాపి ధనాదౌ వా ప్రియాసు చ
ఆహారంలోనైనా, నీళ్లలోనైనా, ధనంలోనైనా, లేదా ప్రియమైనవాళ్ల మధ్యనైనా,
సాధ్వీ చ స్త్రీ పతిప్రాణా గన్తవ్యం తేన వై వనమ్
పతివ్రత అయిన సతీ, తన భర్త ప్రాణంగా భావించే ఆడది, భర్త అడవికి వెళ్తే ఆమె కూడా అతనితో వెళ్లాలి.
గృహం చ మార్యాతనయేర్విహీనం యథా తథా మాతృవిహీనమర్త్యః
పిల్లలు లేని ఇల్లు ఎలా ఉంటుందో, తల్లి లేని మనిషి కూడా అలాగే ఉంటాడు.
ఇత్యుక్తాప్యదితిర్దైప్యైర్న చచాల సమాధితః
దైత్యులు ఇలా అన్నా, అదితి ధ్యానంలో లీనమై ఉండి కదలలేదు.
నిరీక్ష్య క్రోధసంయుక్తా హన్తుం చక్రుర్మనోరథమ్
అది చూసి, కోపంతో ఉప్పొంగి, ఆమెను చంపాలని మనసులో నిర్ణయించుకున్నారు.
దంష్ట్రగ్రైరసృజన్వహ్నిం సో ఽదహత్కాననం క్షణాత్
వాళ్లు తమ దంతాలతో అగ్ని పుట్టించి, క్షణంలోనే ఆ అడవిని కాల్చేశారు.
తేనైవ దగ్ధా దైతేయా యే ప్రధర్షయితుం గతాః
ఆ అగ్నితో, ఆమెను హింసించడానికి వచ్చిన దైత్యులు కాలిపోయారు.