హృషీకేశపద్మనాభాభ్యాం స్పృశేఞ్చరణౌ తతః
హృషీకేశుడు, పద్మనాభుడు అనే పేర్లతో కాలులను తాకాలి.
వాసుదేవేన ప్రద్యుమ్నేన స్పృశేన్నాసికే తతః
వాసుదేవుడు, ప్రద్యుమ్నుడు అనే పేర్లతో ముక్కును తాకాలి.
అధోక్షజనృసింహాభ్యాం శ్రవణే సంస్పృశేత్తథా
అధోక్షజుడు, నృసింహుడు అనే పేర్లతో చెవులను తాకాలి.
హరిణా విష్ణునాంసౌ చ వైష్ణవాచమనం త్విదమ్
హరి, విష్ణువు అనే పేర్లతో చేసే ఈ చర్యను వైష్ణవ ఆచమనం అంటారు.
ముఖే నసోః ప్రదేశిన్యానామయా నేత్రకర్ణయోః
నోటికి, ముక్కుకు, చూపుడు వేలులకు, కళ్లకు, చెవులకు—
ఆత్మవిద్యాశివైస్తత్త్వైః స్వాహాన్తైః శైవమీరితమ్
ఆత్మజ్ఞానం, శివ తత్త్వాలతో, 'స్వాహా' అనే అంత్యంతో, శైవ ఆచారం చెప్పబడింది.
ఆత్మవిద్యాసివైరేవ శైవం స్వాహావసానికైః
ఆత్మజ్ఞానం, శివ తత్త్వాలతో మాత్రమే, 'స్వాహా', 'వసాన' వంటి అంత్యాలతో శైవ ఆచారం చేయాలి.
వాగ్లజ్జాశ్రీముఖైః ప్రోక్తం ద్విజాచమనమర్థదమ్
వాక్కు, లజ్జ, శ్రీ అనే పదాలతో చెప్పిన ద్విజుల ఆచమనం ఫలదాయకంగా ఉంటుంది.
నన్దకం హృదయే శఙ్ఖచక్రే చైవ భుజద్వయే
హృదయంలో నందకాన్ని, రెండు భుజాలలో శంఖాన్ని, చక్రాన్ని ధ్యానించాలి.
కర్ణమూలే పార్శ్వయోశ్చ పృష్టే నాభౌ కకుద్యపి
చెవి మూలాల్లో, రెండు పక్కల్లో, వెనుక భాగంలో, నాభిలో, కొమ్ము మీద కూడా—
అగ్నిహోత్రోద్భవం భస్మ గృహీత్వా త్ర్యంబకేణ తు
అగ్నిహోత్రంలో పుట్టిన బస్మను త్రయంబకుడు అనే పేరుతో తీసుకోవాలి.
క్రమాత్తత్పురుషాఘోరసద్యోజాతాదినామభిః
తదుపరి, తత్పురుషుడు, అఘోరుడు, సద్యోజాతుడు మొదలైన పేర్లతో క్రమంగా చేయాలి.
శైవం శాక్తస్త్రికోణా భం నారీవద్వా సమాచరేత్
శైవుడు లేదా శాక్తుడు త్రికోణ చిహ్నాన్ని, లేదా స్త్రీలకు యోగ్యమైన విధంగా చేయాలి.
ఆచమ్య విధివన్మన్త్రీ తీర్థాన్యావాహ్య పూర్వవత్
ఆచమనం విధిగా చేసి, మంత్రికుడు పూర్వంలా తీర్థాలను ఆహ్వానించాలి.
సప్తధా తజ్జలేనాథ మూర్ద్ధానమభిషేచయేత్
ఆ తర్వాత, ఆ నీటిని ఏడుసార్లు తలపై పోసి అభిషేకం చేయాలి.
ఆదాయ వామహస్తేంఽబు దక్షేణాచ్ఛాద్య పాణినా
ఎడమ చేతిలో నీరు తీసుకుని, కుడిచేతి తేలితో దాన్ని మూసాలి.
మూలేన తస్మాత్ శ్చోతద్భిర్బిన్దుభిస్తత్త్వముద్రయా
ఆ నీరు మూలభాగం నుంచి చుక్కలుగా పడేటట్లు చేసి, సత్యముద్రతో చేయాలి.
కృత్వా తదక్షరం మన్త్రీ నాసికాన్తికమానయేత్
ఆ అక్షరాన్ని తయారుచేసి, మంత్రపారాయణుడు దాన్ని ముక్కు చివరకు తీసుకురావాలి.
ప్రక్షాల్యాన్తర్గతం తేన కల్మషం తజ్జలం పునః
ఆ విధంగా అంతర్గత మలినతను కడిగి, మళ్లీ ఆ నీటితో శుద్ధి చేయాలి.
క్షిపేదస్త్రేణ తత్పశ్చాత్కల్పితే కులిశోపలే
తర్వాత, ఆయుధంతో ఆ నీటిని సిద్ధంగా ఉంచిన వజ్రశిలపై పారవేయాలి.
తతశ్చ హస్తౌ ప్రక్షాల్య ప్రాగ్వదాచమ్య మన్త్రవిత్
ఆ తర్వాత, చేతులను కడిగి, మునుపటిలా మంత్రజ్ఞుడు నోటిని కడగాలి.
ప్రక్షిప్యార్ఘం ప్రదద్యాద్వై మూలాన్తైర్మన్త్రముచ్చరన్
అర్ఘ్యం పోసి, మంత్రాన్ని మొదటి అక్షరం నుంచి చివర వరకు పఠిస్తూ సమర్పించాలి.
దత్త్వార్ఘం త్రిరనేనాథ దేవం రవిగతం స్మరేత్
ఈ విధంగా మూడు సార్లు అర్ఘ్యం సమర్పించిన తరువాత, సూర్యునిలో నివసించే దేవుణ్ణి ధ్యానించాలి.
అష్టాంవింశతివారం వా గుహ్యేతిమనునార్పయేత్
లేదా, రహస్య మంత్రాన్ని మానసికంగా ఇరవై ఎనిమిది సార్లు సమర్పించాలి.
కృష్ణాజినాంబరాం బ్రాహ్మీం ధ్యాయేత్తారాఙ్కితే ఽమ్బరే
నల్ల కృష్ణాజినంతో కప్పబడిన బ్రాహ్మీని, నక్షత్రాలతో అలంకరించిన వస్త్రంలో ధ్యానించాలి.
శుక్లాంబరాం వృషారూఢాం త్రినేత్రాం రవిబింబగామ్
తెల్ల వస్త్రాలు ధరించిన, ఎద్దుపై కూర్చున్న, మూడు కళ్ళు కలిగి, సూర్యుని గుర్తు ఉన్న అమ్మవారిని ధ్యానించాలి.
సాయాహ్నే రత్నభూషాఢ్యాం పీతకౌశేయవాససామ్
సాయంత్రం సమయంలో, రత్నాలతో అలంకరించబడిన, పసుపు పట్టు వస్త్రాలు ధరించినవారిని ధ్యానించాలి.
గదాపద్మధరాం దేవీం సూర్యాసనకృతాశ్రయామ్
గదా, పద్మం పట్టిన దేవిని, సూర్యుని ఆసనంపై కూర్చున్నవారిని ధ్యానించాలి.
తర్పయిత్వా స్వేష్టదేవం తర్పయేత్కల్పమార్గతః
తనకు ఇష్టమైన దేవుణ్ణి తృప్తిపరిచిన తరువాత, నియమిత విధానాన్ని అనుసరించి తర్పణం చేయాలి.
సాయుధం వైనతేయం సంతర్పయామీతి తర్పయేత్
ఆయుధాలతో కూడిన వైనతేయునికి 'తర్పయామి' అని చెప్పి తర్పణం చేయాలి.