ఆత్మజ్ఞానం పరం జ్ఞానం సత్యం హి పరమం హితమ్
ఆత్మజ్ఞానం గొప్ప జ్ఞానం; సత్యమే పరమమైన మేలు.
ఇన్ద్రియైరిన్ద్రియార్థేభ్యశ్చరత్యాత్మవశైరిహ
ఈ లోకంలో, మనసు నియంత్రణలో ఉన్న ఇంద్రియాలు ఇంద్రియార్థాల మధ్య సంచరిస్తాయి.
ఆత్మభూతైరతద్భూతః సహ చైవ వినైవ చ
మనసుతో కూడినవారితోను, కాకపోయిన వారితోను, కలిసీ, విడిగా కూడా ఉండాలి.
అదర్శనమసంస్పర్శస్తథైవాభాషాణం సదా
ఎప్పుడూ చూడడం, తాకడం, మాట్లాడడం నివారించాలి.
న హింస్యాత్సర్వభూతాని భూతైర్మైత్రాయణశ్చరేత్
ఏ జీవికి హాని చేయకూడదు; జీవులతో స్నేహంగా ఉండాలి.
ఆకిఞ్చన్యం సుసంతోషో నిరాశిష్ట్వమచాపలమ్
ఏదీ మనది అన్న భావన లేకుండా, సంపూర్ణ సంతృప్తితో, ఆశలు లేకుండా, స్థిరంగా ఉండాలి.
పరిగ్రహం పరిత్యజ్య భవ తాతజితేన్ద్రియః
సంపాదనలను వదిలిపెట్టి, ప్రియమైనవాడా, ఇంద్రియాలను జయించినవాడవు కావాలి.
నిరాశిషో న శోచన్తి త్యజేదాశిషమాత్మనః
ఆశలు లేని వారు దుఃఖించరు; మనలోని ఆశలను విడిచిపెట్టాలి.
తపరోనిత్యేన దాన్తేన మునినా సంయతాత్మనా
నిత్యమైన తపస్సుతో, దండనతో, మనస్సు నియంత్రణతో ముని తనను తాను కట్టడి చేసుకుంటాడు.
గుణసంగేష్వేష్వనాసక్త ఏకచర్యా రతః సదా
గుణాల పట్ల ఆసక్తి లేకుండా, ఎప్పుడూ ఒంటరిగా ఉండడంలో ఆనందపడాలి.
ద్వన్ద్వారామేషు భూతేషు వరాకో రమతే మునిః
ద్వంద్వాలలో ఆనందించే భూతులతో కూడి, దరిద్రుడైన ముని సంతోషంగా ఉంటాడు.
శుభైర్లభేత దేవత్వం వ్యామిశ్రైర్జన్మ మానుషమ్
శుభకర్మల వల్ల దేవతల స్థానం లభిస్తుంది; మిశ్రమకర్మల వల్ల మానవ జన్మ కలుగుతుంది.
తత్ర మృత్యుజరాదుఃఖైః సతతం సమభిద్రుతమ్
అక్కడ మరణం, వృద్ధాప్యం, బాధలు ఎప్పుడూ వెంటాడుతుంటాయి.
అహితే హితసంజ్ఞస్త్వమధ్రువే ధ్రువసంజ్ఞకః
హానికరమైనదాన్ని మేలు అని, నశ్వరమైనదాన్ని శాశ్వతమని నువ్వు భావిస్తున్నావు.
సంవేష్ట్యమానం బహుభిర్మోహతన్తుభిరాత్మజైః
తన సంతానమే అజ్ఞానపు తంతువులతో గట్టిగా కట్టిపడేస్తున్నదని భావించు.
అలం పరిగ్రహేణేహ దోషవాన్ హి పరిగ్రహః
ఇక్కడ సంపాదనలకు అంతా సరిపోతుంది; ఎందుకంటే వాటిలో తప్పులే ఎక్కువ.
పుత్రదారకుటుంబేషు సక్తాః సీదన్తి జన్తవః
పిల్లలు, భార్య, కుటుంబం మీద మమకారం పెడితే జీవులు క్రమంగా దిగజారిపోతారు.
మోహజాలసమాకృష్టాన్పశ్యజన్తూన్సుదుఃఖితాన్
అజ్ఞానపు వలలో చిక్కుకుని తీవ్రమైన బాధలు అనుభవిస్తున్న జీవులను చూడు.
పారక్యమధ్రువం సర్వం కిం స్వం సుకృతదుష్కృతే
ఇతరులదంతా నిలకడలేనిది; నిజంగా మనదైనది మంచికీ చెడుకూ చేసిన పనులే.
అనర్థే కిం ప్రసక్తస్త్వం స్వమర్థం నానుతిష్టసి
నిజమైన ప్రయోజనాన్ని వదిలిపెట్టి, నిష్ప్రయోజనమైన వాటిలో ఎందుకు మునిగిపోతున్నావు?
తమః కర్త్తారమధ్వానం కథమేకో గమిష్యసి
చీకటి సృష్టికర్త వేసిన మార్గాన్ని నీవొక్కడే ఎలా దాటి పోతావు?
సుకృతం దుష్కృతం చ త్వాం గచ్ఛన్తమనుయాస్యతః
నీవు వెళ్ళేప్పుడు నీ మంచి చెడు పనులు వెంట వస్తాయి.
అర్థార్థమనుశీర్యన్తే సిద్ధార్థస్తు విముచ్యతే
ధనానికి మమకారం పెడితే బంధాలు ఏర్పడతాయి; కానీ లక్ష్యాన్ని సాధించినవాడు విముక్తి పొందుతాడు.
ఛిత్వైనాం సుకృతో యాన్తి నైనాం ఛిన్దన్తి దుష్కృతః
ఈ బంధాలను మంచివారు తెంచుకుని వెళ్ళిపోతారు; చెడ్డవారు వాటిని తెంచుకోలేరు.
న చ నామాస్తి నిర్వేదో లోహం హి హృదయం తవ
విరక్తి అనే పేరు నీకు లేదు; నీ హృదయం ఇనుపలా కఠినంగా ఉంది.
గన్ధపఙ్కాం శబ్దజలాం స్వర్గమార్గదురారుహామ్
సువాసన గల మట్టి, శబ్దాల నీరు, స్వర్గమార్గాన్ని చేరడం చాలా కష్టం.
త్యాగవాతాధ్వగాం శీఘ్రాం బుద్ధినావం నదీం తరేత్
త్యాగమనే గాలులతో వేగంగా పోయే నదిని, బుద్ధి అనే నౌకతో దాటి పోవాలి.
త్యజ ధర్మమసంకల్పాదధర్మం చాప్యహింసయా
ఆసక్తి లేకుండా ధర్మాన్ని, హింస చేయకుండా అధర్మాన్ని వదిలిపెట్టు.
అస్థిస్థూణం స్నాయుయుతం మాంసశోణితలేపనమ్
ఎముకలతో కూడిన, నరములతో బంధించిన, మాంసం రక్తంతో పూతబడిన శరీరం.
జరాశోకసమావిష్టం రోగాయతనమస్థిరమ్
వృద్ధాప్యంతో, దుఃఖంతో నిండిన, వ్యాధులకు నిలయమైన, స్థిరంగా లేని శరీరం.