ఉత్థాయ సత్కృతస్తేన బ్రహ్మపుత్రో హి కార్ష్ణినా
అతను లేచి, కృష్ణ ద్వైపాయనుని కుమారుడు బ్రహ్మపుత్రుడే కాబట్టి, అతని చేత గౌరవించబడాడు.
కిం కరోషి మహాభాగ వ్యాసపుత్ర మహాద్యుతే
మహాభాగ, వ్యాసుని కుమారుడా, మహాతేజస్సుతో ఉన్నవాడా, నువ్వు ఏమి చేస్తున్నావు?
త్వద్దర్శనమనుప్రాప్తః కేనాపి సుకృతేన చ
ఏదో గొప్ప పుణ్యఫలంతో, నీ దర్శనం నాకు లభించింది.
తద్వదస్వ మహాభాగ యథా త జ్జ్ఞానమాప్నుయామ్
కాబట్టి, మహాభాగా, ఆ జ్ఞానం ఎలా పొందాలో నాకు చెప్పు.
నాస్తి రాగసమం దుఃఖం నాస్తి త్యాగసమం సుఖమ్
ఆసక్తికి సమానమైన బాధ లేదు; త్యాగానికి సమానమైన ఆనందం లేదు.
సద్వృత్తిః సముదాచారః శ్రేయ ఏతదనుత్తమమ్
మంచి ప్రవర్తన, సద్బుద్ధి — ఇవే అత్యుత్తమమైన మేలు.
నాలం స దుఃఖమోక్షాయ సంగో వై దుఃఖలక్షణః
సంగతి వల్ల బాధల నుండి విముక్తి రావడం సాధ్యం కాదు; సంగమే బాధలకు కారణం.
మోహజాలావృతో దుఃఖమిహాముత్ర తథాశ్నుతే
మాయాజాలంలో చిక్కుకొని, ఈ లోకంలోనూ పరలోకంలోనూ బాధ అనుభవిస్తాడు.
కార్యః శ్రేయోర్థినా తౌ హి శ్రేయోఘాతార్థముద్యతౌ
శ్రేయస్సు కోరేవాడు తప్పక కృషి చేయాలి; ఎందుకంటే ఆ ఇద్దరూ శ్రేయస్సును అడ్డుకుంటారు.
విద్యాం మానావమానాభ్యామాత్మానం తు ప్రమాదతః
విద్య, గౌరవం, అవమానాల ద్వారా మనల్ని మనం జాగ్రత్తగా తెలుసుకోవాలి.
ఆత్మజ్ఞానం పరం జ్ఞానం సత్యం హి పరమం హితమ్
ఆత్మజ్ఞానం గొప్ప జ్ఞానం; సత్యమే పరమమైన మేలు.
ఇన్ద్రియైరిన్ద్రియార్థేభ్యశ్చరత్యాత్మవశైరిహ
ఈ లోకంలో, మనసు నియంత్రణలో ఉన్న ఇంద్రియాలు ఇంద్రియార్థాల మధ్య సంచరిస్తాయి.
ఆత్మభూతైరతద్భూతః సహ చైవ వినైవ చ
మనసుతో కూడినవారితోను, కాకపోయిన వారితోను, కలిసీ, విడిగా కూడా ఉండాలి.
అదర్శనమసంస్పర్శస్తథైవాభాషాణం సదా
ఎప్పుడూ చూడడం, తాకడం, మాట్లాడడం నివారించాలి.
న హింస్యాత్సర్వభూతాని భూతైర్మైత్రాయణశ్చరేత్
ఏ జీవికి హాని చేయకూడదు; జీవులతో స్నేహంగా ఉండాలి.
ఆకిఞ్చన్యం సుసంతోషో నిరాశిష్ట్వమచాపలమ్
ఏదీ మనది అన్న భావన లేకుండా, సంపూర్ణ సంతృప్తితో, ఆశలు లేకుండా, స్థిరంగా ఉండాలి.
పరిగ్రహం పరిత్యజ్య భవ తాతజితేన్ద్రియః
సంపాదనలను వదిలిపెట్టి, ప్రియమైనవాడా, ఇంద్రియాలను జయించినవాడవు కావాలి.
నిరాశిషో న శోచన్తి త్యజేదాశిషమాత్మనః
ఆశలు లేని వారు దుఃఖించరు; మనలోని ఆశలను విడిచిపెట్టాలి.
తపరోనిత్యేన దాన్తేన మునినా సంయతాత్మనా
నిత్యమైన తపస్సుతో, దండనతో, మనస్సు నియంత్రణతో ముని తనను తాను కట్టడి చేసుకుంటాడు.
గుణసంగేష్వేష్వనాసక్త ఏకచర్యా రతః సదా
గుణాల పట్ల ఆసక్తి లేకుండా, ఎప్పుడూ ఒంటరిగా ఉండడంలో ఆనందపడాలి.
ద్వన్ద్వారామేషు భూతేషు వరాకో రమతే మునిః
ద్వంద్వాలలో ఆనందించే భూతులతో కూడి, దరిద్రుడైన ముని సంతోషంగా ఉంటాడు.
శుభైర్లభేత దేవత్వం వ్యామిశ్రైర్జన్మ మానుషమ్
శుభకర్మల వల్ల దేవతల స్థానం లభిస్తుంది; మిశ్రమకర్మల వల్ల మానవ జన్మ కలుగుతుంది.
తత్ర మృత్యుజరాదుఃఖైః సతతం సమభిద్రుతమ్
అక్కడ మరణం, వృద్ధాప్యం, బాధలు ఎప్పుడూ వెంటాడుతుంటాయి.
అహితే హితసంజ్ఞస్త్వమధ్రువే ధ్రువసంజ్ఞకః
హానికరమైనదాన్ని మేలు అని, నశ్వరమైనదాన్ని శాశ్వతమని నువ్వు భావిస్తున్నావు.
సంవేష్ట్యమానం బహుభిర్మోహతన్తుభిరాత్మజైః
తన సంతానమే అజ్ఞానపు తంతువులతో గట్టిగా కట్టిపడేస్తున్నదని భావించు.
అలం పరిగ్రహేణేహ దోషవాన్ హి పరిగ్రహః
ఇక్కడ సంపాదనలకు అంతా సరిపోతుంది; ఎందుకంటే వాటిలో తప్పులే ఎక్కువ.
పుత్రదారకుటుంబేషు సక్తాః సీదన్తి జన్తవః
పిల్లలు, భార్య, కుటుంబం మీద మమకారం పెడితే జీవులు క్రమంగా దిగజారిపోతారు.
మోహజాలసమాకృష్టాన్పశ్యజన్తూన్సుదుఃఖితాన్
అజ్ఞానపు వలలో చిక్కుకుని తీవ్రమైన బాధలు అనుభవిస్తున్న జీవులను చూడు.
పారక్యమధ్రువం సర్వం కిం స్వం సుకృతదుష్కృతే
ఇతరులదంతా నిలకడలేనిది; నిజంగా మనదైనది మంచికీ చెడుకూ చేసిన పనులే.
అనర్థే కిం ప్రసక్తస్త్వం స్వమర్థం నానుతిష్టసి
నిజమైన ప్రయోజనాన్ని వదిలిపెట్టి, నిష్ప్రయోజనమైన వాటిలో ఎందుకు మునిగిపోతున్నావు?