దశాఙ్గులం యో ఽత్స్యతిష్టత్తమీశమజరం భదే
పది వేలి పరిమాణంలో నిలిచిన వయస్సు లేని ప్రభువును నేను భజిస్తున్నాను.
గుహ్యాద్గుహ్యతమం దేవం ప్రణమామి పునః పునః
రహస్యాలలో అత్యంత రహస్యమైన దేవుని నేను మళ్లీ మళ్లీ నమస్కరిస్తున్నాను.
స్వపదం యో దదాతీశస్తం వన్దే పురుషోత్తమమ్
తన స్వస్థానాన్ని ప్రసాదించే పురుషోత్తముని నేను వందిస్తున్నాను.
మునీశ్వరా నారదసంయుతాస్తు సనన్దనాద్యాః ప్రపుదం ప్రజగ్ముః
మహర్షులు, నారదుడు, సనందనుడు మొదలైన వారు ఆయన స్థలాన్ని పొందారు.
సర్వపాపవిశుద్ధాత్మా విష్ణులోకం స గచ్ఛతి
అన్ని పాపాల నుండి శుద్ధమైన మనసు కలవాడు విష్ణు లోకాన్ని పొందుతాడు.
తన్మమాఖ్యాహి సనక సర్వజ్ఞో ఽస్తి యతో భవాన్
సనకా, నీవు అన్నింటిని తెలిసినవాడవు కాబట్టి, దీనిని నాకు చెప్పు.
తేనేదమఖిలం వ్యాత్పం జగత్స్థావరజఙ్గమమ్
ఆయన వల్ల ఈ మొత్తం జగత్తు—చలించని దానీ, కదిలే దానీ—అంతా నిండిపోయింది.
గుణభేదమధిష్ఠాయ మూర్త్తిత్రికమవాసృజత్
ఆయన గుణాల భేదాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని మూడు రూపాలను సృష్టించాడు.
మధ్యేరుద్రాఖ్యమీథానం జగదన్తకరం మునే
మధ్యలో ఉన్న రుద్రుని స్థానం, మునీశ్వరా, ఈ లోకానికి అంతం కలిగించేది.
కేచిద్విష్ణుం సదా సత్యం బ్రహ్మాణం కేచిదూచిరే
కొంతమంది విష్ణువే సత్యమని ఎప్పుడూ చెబుతారు, మరికొందరు బ్రహ్మనే అంటారు.
భావాభావస్వరుపా సా విద్యావిద్యేతి గీయతే
ఏది ఉండటానికి, ఉండకపోవటానికి మూలంగా ఉందో, దానినే జ్ఞానం, అజ్ఞానం అని పాడుతారు.
తదా హ్యవిద్యా సంసిద్ధా భవేద్దుఃఖస్య సాధనమ్
అప్పుడు, అజ్ఞానం పూర్తిగా ఏర్పడినప్పుడు అది బాధలకు కారణమవుతుంది.
సర్వైకభావనా బుద్ధిః సా విద్యేత్యభిధీయతే
అన్ని ఒకటే అనే భావనలో లీనమైన బుద్ధినే జ్ఞానం అంటారు.
అభేదబుద్ధ్యా దృష్టా చేత్సంసారక్షయకారిణీ
ఏదైనా భేదం లేని బుద్ధితో చూస్తే, అది సంసారానికి అంతం తెస్తుంది.
యస్మాద్భిన్నమిదం సర్వం యచ్చేఙ్గేద్యచ్చనేఙ్గతి
ఈ లోకంలో కదిలేది, కదలని దానీ అన్నీ వేరువేరుగా ఉన్నాయి.
అవిద్యోపాధియోగేనతథేదమఖిలం జగత్
అజ్ఞానం అనే ఆవరణం వల్లే ఈ మొత్తం జగత్తు ఇలా కనిపిస్తోంది.
దాహశక్తిర్యథాఙ్గారే స్వాశ్రయం వ్యాప్య తిష్టతి
ఎలా అంగారంలో కాల్చే శక్తి దాని అంతట అదే వ్యాపించి ఉంటుందో,
భారతీత్యపరే చైనాం గిరిజేత్యమ్బికేతి చ
కొంతమంది ఆమెను భారతి అంటారు, మరికొందరు గిరిజ, అంబిక అని కూడా పిలుస్తారు.
కౌమారీ వైష్ణవీ చేతి వారాహ్యేన్ద్రీ చ శామ్భవీ
ఆమెను కౌమారి, వైష్ణవి, వారాహి, ఇంద్రి, శాంభవి అని కూడా అంటారు.
ప్రకృతిశ్చ పరా చేతి వదన్తి పరమర్షస్యః
మహర్షులు ఆమెను ప్రకృతి, పరాశక్తి అని కూడా అంటారు.
వ్యక్తావ్యక్తస్వరుపేణ జగహ్యాప్య వ్యవస్థితా
వికసించిన రూపంలోనూ, అవికసించిన రూపంలోనూ, ఆమె జగత్తులో వ్యాపించి స్థిరంగా ఉంది.
సృష్టిస్థితివినాశానామేకః కారణతాం గతః
సృష్టి, స్థితి, లయాలకు కారణం ఆమె ఒక్కరే.
తస్మాత్పరతరో దేవో నిత్యైత్యభిధీయతే
అందువల్ల, ఆ పరమేశ్వరుని నిత్యుడు అని పిలుస్తారు.
రక్షాం కరోతి యో దేవో జగతాం పరతః పుమాన్
అన్ని లోకాలకన్నా పైగా ఉన్నవాడు, రక్షణ చేసే దేవుడు, ఆ పరమపురుషుడు.
తస్మాత్పరతరం యత్తదవ్యయం పరమం పదమ్
కాబట్టి, అత్యంత ఉన్నతమైనదానికన్నా పైగా ఉన్నది, అవినాశమైన పరమపదము.
యః పరః కాలపుపాఖ్యో యోగిధ్యేయః పరాత్పరః
కాలపురుషుడనే పేరుతో ప్రసిద్ధుడైన ఆ పరాత్పరుని, యోగులు ధ్యానం చేస్తారు.
జ్ఞానైకవేద్యః పరమః సఞ్చిదానన్దవిగ్రహః
జ్ఞానంతో మాత్రమే తెలుసుకోదగిన పరమాత్మ, ఆయన స్వరూపం జ్ఞానం, ఆనందమే.
దేహీతి ప్రోచ్యతే మూఢైరహో ఽజ్ఞానవిడమ్బనమ్
అజ్ఞానులు ఆయనను శరీరమని అంటారు; ఇది ఎంత దురదృష్టకరం!
మూర్తిత్రయం సమాపన్నః సృష్టిస్థిత్యన్తకారణమ్
సృష్టి, స్థితి, లయానికి కారణమైనవాడు, మూడు రూపాలు ధరించేవాడు.
స ఏవానన్దరుపాత్మా తస్మాన్నాస్త్యపరో మునే
ఆనందస్వరూపుడైన ఆత్మ ఆయనే; కాబట్టి, మునీంద్రా, వేరొకడు లేడు.