అప్సరోగణసంకీర్ణో బృహస్పతిమభాషత
అప్సరసల సమూహం మధ్యలో ఆయన బృహస్పతిని ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
అతీతబ్రహ్మణః కల్పే సృష్టిః కీదృగ్విధా ప్రభో
బ్రహ్మదేవుని గత కల్పంలో సృష్టి ఎలా ఉండేదో చెప్పు ప్రభూ.
తేషాం చ కీదృశం కర్మ యథావద్వక్తుమర్హసి
వారి కార్యాలు ఎలా ఉండేవో కూడా నీవు సరిగ్గా వివరించాలి.
వర్తమానదినస్యాపి దుర్జ్ఞేయం ప్రతిభాతి మే
ప్రస్తుతం జరుగుతున్న విషయాలు కూడా నాకు గ్రహించడానికి కష్టం గా అనిపిస్తున్నాయి.
యో విజానాతి తం తే ఽద్య కథయామి నిశామయ
ఎవరికి తెలుసో, అతని గురించి నేను నేడు నీకు చెబుతాను—విను.
భుఞ్జానో దివ్యభోగాంశ్చ బ్రహ్మలోకాదిహాగతః
దివ్యమైన ఆనందాలు అనుభవించి, బ్రహ్మలోకంనుంచి ఇక్కడికి వచ్చాడు.
ఏవముక్తస్తు గురుణా శక్రస్తేన సమన్వితః
ఆచార్యుడు చెప్పినట్లు వినిన ఇంద్రుడు, ఆయనతో కలిసి వెళ్లాడు.
దేవతాగణసంకీర్ణః సుధర్మనిలయం యయౌ
దేవతలతో చుట్టుముట్టబడి, ఇంద్రుడు సుధర్మ అనే స్థలానికి వెళ్లాడు.
దృష్ట్వా యథార్హం దేవర్షే పూజయామాస సాదరమ్
దేవర్షిని యథావిధిగా చూసి, గౌరవంతో పూజించాడు.
మనసా విస్మయావిష్టః ప్రోవాచ వినయాన్వితః
మనసులో ఆశ్చర్యంతో నిండినవాడు, వినయంగా మాట్లాడాడు.
తదాఖ్యాహి సమాయాత ఏతత్ప్రష్టుం సయాజకః
ఓ మునీశ్వరా! యజ్ఞకారులతో కలిసి వచ్చిన వాడు ఎవరో చెప్పండి.
తద్వదస్వాధికః కస్మాదస్మద్భ్యో ఽపి దివి స్థితః
ఆయన మాకు మించినవాడిగా, స్వర్గంలో ఎందుకు ఉన్నాడో వివరించండి.
దానేన వా తపోభిర్వా కథమేతాదృశః ప్రభో
ప్రభూ! ఆయనకు ఇంత గొప్పతనం దానం వల్లా, లేక తపస్సు వల్లా వచ్చిందా?
ప్రోవాచ వినయావిష్టః పూర్వవృత్తం యథావిధి
వినయంతో నిండినవాడు, మునుపటి సంగతులను విధిగా వివరించాడు.
ఏకస్మిన్ దివసే శక్ర మనవశ్చ చతుర్దశ
ఓ ఇంద్రా! ఒక రోజు పద్నాలుగు మనువులు ఉన్నారు.
ఇన్ద్రాణాం చైవ సర్వేషాం మన్వాదీనాం చ వాసవ
ఓ వాసవా! మనువుతో మొదలైనవారు, అందరు ఇంద్రులు కూడా అక్కడ ఉన్నారు.
తేషాం నామాని వక్ష్యామి శృణుష్వ సుసమాహితః
వారి పేర్లు చెబుతాను, శ్రద్ధగా విను.
ఉత్తమస్తామసశ్చైవ రైవతశ్చాక్షుషస్తథా
ఉత్తముడు, తామసుడు, రైవతుడు, అలాగే ఆక్షుషుడు.
నవమో దక్షసావర్ణిః సర్వదేవహితే రతః
తొమ్మిదవ మనువు దక్షసావర్ణి, దేవతల శ్రేయస్సులో నిమగ్నుడవాడు.
తతస్తు రుద్రసావర్ణీ రోచమానస్తతః స్మృతః
ఆ తర్వాత రుద్రసావర్ణి, తరువాత రోచమానుడు గుర్తించబడ్డాడు.
దేవానిన్ద్రాంశ్చ వక్ష్యామి శృణుష్వ విబుధర్షభ
దేవతలు, ఇంద్రుల గురించి చెబుతాను, ఓ జ్ఞానశ్రేష్ఠా! శ్రద్ధగా విను.
శచీపతిః సమాఖ్యాతస్తేషామిన్ద్రో మహాపతిః
వారికి ఇంద్రుడు శచీపతి అని పిలవబడతాడు, ఆయన మహాపతి.
విపశ్చిన్నామ దేవేన్ద్రం సర్వసంపత్సమన్వితః
విపశ్చిత్ అనే పేరు గల దేవేంద్రుడు, సమస్త ఐశ్వర్యాలతో కూడినవాడు.
తేషామిన్ద్రః సుశాన్తిశ్చ తృతీయే పరికీర్తితః
వారిలో మూడవ యుగంలో ఇంద్రుడు సుశాంతి అని ప్రసిద్ధి.
విభానామా దేవపతిః పఞ్చమః పరికీర్తితః
విభాన అనే దేవతాధిపతి ఐదవవాడిగా చెప్పబడుతున్నాడు.
ఆర్యాద్యా విబుధాః ప్రోక్తాస్తేషా మిన్ద్రో మనోజవః
ఆర్యుడు మొదలైనవారు దేవతలుగా పిలవబడతారు. వారిలో ఇంద్రుడు మనస్సు వేగంతో ఉన్నవాడు.
ఇన్ద్రః పురన్దరః ప్రోక్తః సర్వకామసమన్వితః
ఇంద్రుడు పురందరుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. అతనికి అన్ని కోరికలు నిండుగా ఉన్నాయి.
విష్ణుపూజాప్రభావేణ తేషామిన్ద్రో బలిః స్మృతః
విష్ణువు పూజ వల్ల వారిలో ఇంద్రుని బలిగా గుర్తిస్తారు.
సువాసనాద్యా విబుధా దశమే పరికీర్తితాః
సువాసన మొదలైన దేవతలు పదవవ దశలో వివరించబడ్డారు.
విహౄఙ్గౄమాద్యా దేవాశ్చ తేషామిన్ద్రో వృషః స్మృతః
విహృంగృమ మొదలైన దేవతలు; వారిలో ఇంద్రుడు వృషుడిగా గుర్తించబడ్డాడు.