దర్శం చ పౌర్ణమాసీం చ సత్పమీం పితృవాసరమ్
అమావాస్య, పౌర్ణమి, సప్తమి, పితృదినాలు ముఖ్యమైనవే.
కృష్ణపక్షే పూర్వవిద్ధాం సత్పమీం చ చతుర్దశీమ్
కృష్ణపక్షంలో పూర్వదినంతో కలిసిన సప్తమి, చతుర్దశి తిథులు కూడా ఉంటాయి.
వ్రతాదీనాం తు సర్వేషాం శుక్లపక్షో విశిష్యతే
అన్ని వ్రతాల్లోను, ఆచరణల్లోను శుక్లపక్షమే అత్యంత శ్రేష్ఠమైనది.
అసంభవే వ్రతాదీనాం యది పౌర్వాహ్నికీ తిథిః
వ్రతాలు చేయడం సాధ్యపడకపోతే, ఉదయం ఉన్న తిథిని తీసుకోవాలి.
ప్రదోషవ్యాపినీ గ్రాహ్యా తిథిర్నక్తవ్రతే సదా
తిథి సాయంత్రం వరకు ఉంటే, రాత్రివ్రతాలకు ఆ తిథినే ఎప్పుడూ తీసుకోవాలి.
తిథినక్షత్రసంయోగవిహితవ్రతకర్మణి
తిథి, నక్షత్రం కలిసినప్పుడు వ్రతాలు లేదా కర్మలు చేయాలని చెప్పబడింది.
అర్ద్ధరాత్రాదధో యా తు నక్షత్రవ్యాపినీ తిథిః
అర్ధరాత్రి లోపు నక్షత్రంతో కూడిన తిథి ఉంటే,
యద్యర్ద్ధరాత్రఘగయోర్వ్యాత్పం నక్షత్రం తు దినద్వయే
నక్షత్రం రెండు అర్ధరాత్రుల వరకు కొనసాగితే,
అర్ద్ధరాత్రద్వయే స్యాతాం నక్షత్రం చ తిథిర్యది
నక్షత్రం, తిథి రెండూ రెండు అర్ధరాత్రుల వరకు ఉంటే,
అర్ధ్దరాత్రద్వయవ్యాత్పా తిథిర్నక్షత్రఘసంయుతా
తిథి, నక్షత్రం కలిసినది రెండు అర్ధరాత్రుల వరకు కొనసాగితే,
జ్యేష్ఠాసంమిశ్రితం మూలం రోహిణీ వహ్నింసంయుతా
జ్యేష్ఠతో మూల నక్షత్రం, అగ్ని నక్షత్రంతో రోహిణి కలిసినప్పుడు,
తతః స్యుస్తిథయః పుణ్యాః కర్మానుష్టానతో దివా
అప్పుడు ఆచరణ వల్ల ఆ తిథులు పుణ్యమైనవిగా మారుతాయి.
తిథిర్నక్షఘత్రయోగేన యా పుణ్యా పరికీర్తితా
చంద్రమాసంలో ఒక తిథి, ఒక నక్షత్రం, ఒక యోగం కలిసినప్పుడు ఆ రోజు పవిత్రమైనదిగా చెప్పబడింది.
ఉదయవ్యాపినీ గ్రాహ్యా శ్రవణద్వాదశీ వ్రతే
శ్రవణ ద్వాదశి వ్రతాన్ని, ఆ తిథి ఉదయానికి కొనసాగితే ఆ రోజునే ఆచరించాలి.
సంక్రాన్తిషు తు సర్వాసు పుణ్యకాలోనిగద్యతే
ప్రతి సంక్రాంతి సమయం పవిత్రమైనదిగా చెప్పబడింది.
తత్ర కర్కటకో జ్ఞేయో దక్షిణాయనసంక్రమః
వాటిలో కర్కాటక సంక్రమణమే దక్షిణాయణ ప్రారంభంగా గుర్తించాలి.
వృషభే వృశ్చికే చైవ సింహే కుమ్భే తథైవ చ
అలాగే వృషభం, వృశ్చికం, సింహం, కుంభం రాశుల్లో కూడా అలాగే ఉంటుంది.
తులాయాం చైవ మేషే చ పూర్వతః పరతస్తథా
తులా, మేష రాశుల్లో కూడా, ముందూ వెనుకా అలాగే ఉంటుంది.
కన్యాయాం మిథునే చైవ మీనే ధనుషి చ ద్విజ
కన్య, మిథున, మీన, ధనుస్సు రాశుల్లో కూడా అలాగే ఉంటుంది, ఓ ద్విజుడా.
మాకరం సంక్రమం ప్రాహురుత్తరాయణసంజ్ఞకమ్
మకర సంక్రమణాన్ని ఉత్తరాయణ ప్రారంభంగా అంటారు.
ఆదిత్యశీతకిరణౌ గ్రాహ్యావస్తఙ్గతౌ యది
సూర్యుడు, చంద్రుడు అస్తమించే సమయంలో ఉన్నప్పుడు వాటిని పరిగణించాలి.
దృష్టచన్ద్రా సినీవాలీ నష్టచన్ద్రా కుహూః స్మృతా
చంద్రుడు కనబడితే దాన్ని సినీవాళి అంటారు; కనబడకపోతే కుహూ అని అంటారు.
సినీవాలీం ద్విజైర్గ్రాహ్యా సాగ్నికైః శ్రాద్ధకర్మణి
అగ్నితో కూడిన శ్రాద్ధకర్మలో ద్విజులు సినీవాళిని ఎంచుకోవాలి.
అపరాహ్నద్వయవ్యాపిన్యమావాస్యాతిథిర్యది
అమావాస్య తిథి రెండు అపరాహ్నాలవరకు కొనసాగితే,
అమావాస్యా ప్రతీతా చేన్మధ్యాహ్నాత్పరతో యది
అమావాస్య మధ్యాహ్నం తర్వాత కనిపిస్తే,
అత్యన్తక్షయపక్షే తు పరేద్యుర్నాపరాహ్నగా
చాలా తగ్గిన పక్షంలో, అమావాస్య అపరాహ్నం తర్వాత వస్తే, మరుసటి రోజున పరిగణించకూడదు.
అర్వాచీనక్షయే చచైవ సాయాహ్నవ్యాపినీ తథా
ఇంకా తగ్గిన పక్షంలో, సాయంత్రం వరకూ కొనసాగితే పరిగణించాలి.
అత్యన్తతిథివృద్ధౌ తు భూతవిద్ధాం పరిత్యజేత్
తిథి చాలా పెరిగినప్పుడు, గత రోజు కలిసినవాటిని వదిలేయాలి.
యథార్వాచీనవృద్ధౌ తు సంత్యాజ్యా భూతసంయుతాః
ఇంకా పెరిగినప్పుడు కూడా, గత రోజు కలిసినవాటిని వదిలేయాలి.
మధ్యాహ్నద్వితయే వ్యాత్పా హ్యమావాస్యా తిథిర్యది
అమావాస్య తిథి రెండు మధ్యాహ్నాలవరకు కొనసాగితే,