గార్హస్థ్యమకరోద్ధృష్టః శాన్తో దాన్తః కృతార్థకః
అతడు ధైర్యంగా, శాంతంగా, ఇంద్రియజయంతో, సంతృప్తితో గృహస్థాశ్రమంలో ప్రవేశించాడు.
మనసా వచసా చాపి దేహేన చ పతివ్రతా
ఆ పతివ్రత తన మనస్సుతో, మాటతో, శరీరంతో భర్తకు అంకితమై ఉండింది.
రుషువే దశమాసాన్తే పుత్రం తేజస్వినాం పరమ్
పది నెలలు పూర్తయ్యాక, ఆమె అత్యుత్తమ తేజస్సుతో కూడిన కుమారుడిని ప్రసవించింది.
జాతకం కారయామాస మఙ్గలం విధిపూర్వకమ్
ఆ పుట్టిన బిడ్డకు, శుభంగా, నియమానుసారం జనన సంస్కారాలు నిర్వహించారు.
తతస్తు పఞ్చమే వర్షే ఉపనీయ ముదాన్వితః
తర్వాత ఐదవ సంవత్సరంలో, ఆనందంతో ఉపనయనం చేశారు.
నమస్కార్యా ద్విజాః పుత్ర సదాదృష్టా విధానతః
కుమారా, ద్విజులను ఎప్పుడూ విధిగా గౌరవంగా నమస్కరించాలి.
వైదికం కర్మ తర్తవ్యం వేదాధ్యయనపూర్వకమ్
వేదాలను అధ్యయనం చేసిన తర్వాత, వేదకర్మలు తప్పక చేయాలి.
నిషిద్ధం వర్జనీయం స్యాదృష్టసంభాషణాదికమ్
నిషిద్ధమైన వాటిని, అనుచితమైన మాటలు మొదలైనవాటిని తప్పక దూరంగా ఉంచాలి.
న ద్వేషః కస్యచిత్కార్యః సర్వేషాం హితమాచరేత్
ఎవరిపట్లా ద్వేషం ఉండకూడదు; అందరి మేలుకోసం ప్రవర్తించాలి.
ఏవం పిత్రా సమాదిష్టో మార్కణ్డేయో మునీశ్వరః
ఇలా తండ్రి ఉపదేశించినట్లుగా, మార్కండేయ మహర్షి ఆజ్ఞను పాటించాడు.
మార్కణ్డేయో మహాభాగో దయావాన్ధర్మవత్సలః
మహాభాగుడైన మార్కండేయుడు, దయతో కూడినవాడు, ధర్మాన్ని ప్రేమించేవాడు.
వశీం శాన్తో మహాజ్ఞానీ సర్వతత్త్వార్థకోవిదః
అతడు ఇంద్రియజయంతో, శాంతంగా, గొప్ప జ్ఞానంతో, అన్ని తత్త్వాల అర్థాన్ని తెలిసినవాడు.
ఆరాధితో జగన్నాథో మాక్రణ్డేయేన ధీమతా
బుద్ధిమంతుడైన మార్కండేయుడు జగన్నాథుడిని భక్తితో ఆరాధించాడు.
మార్కణ్డేయో మునిస్తస్మాన్నారాయణ ఇతి స్మృతః
అందువల్ల ఆ ముని మార్కండేయుడు నారాయణుడు అని గుర్తించబడ్డాడు.
జగత్యేకార్ణవీభూతే స్వప్రభావం జనార్ద్దనః
ఈ లోకం ఒక్క సముద్రంగా మారినప్పుడు జనార్దనుడు తన శక్తిని ప్రదర్శించాడు.
మృకణ్డుతనయో ధీమాన్విష్ణుభక్తిసమన్వితః
మృకండుడు కుమారుడైన బుద్ధిమంతుడు విష్ణుభక్తితో నిండిపోయి ఉన్నాడు.
మార్కణ్డేయః స్థితస్తావద్యావచ్ఛేతే హరిః స్వయమ్
హరి తానే విశ్రాంతిగా ఉన్నంత కాలం మార్కండేయుడు అక్కడే ఉన్నాడు.
దశభిః పఞ్చభిశ్చైవ నిమేషైః పరికీర్తితా
పది, ఐదు కనురెప్పల మిటుకులతో కూడిన సమయం అని చెప్పబడింది.
తత్రింశతో క్షణో జ్ఞేయస్తైః పఙ్భర్ఘటికా స్మృతా
అలాంటి ముప్పై క్షణాలు కలిస్తే ఒక ఘడియ అవుతుంది అని తెలుసుకోవాలి.
త్రింశద్దినేర్భవేన్యాసః పక్షద్వితయసంయుతః
ముప్పై రోజులు, రెండు పక్షాలతో కలిసినదే ఒక నెల.
తద్దయేన భవేదబ్దః స దేవానాం దినం భవేత్
అలా లెక్కిస్తే, ఒక సంవత్సరం అవుతుంది. అది దేవతలకు ఒక రోజు.
మానుషేణైవ మాసేన పితౄణాం దినముచ్యతే
మనుష్యుల నెలే పితృదేవతలకు ఒక రోజు అని చెప్పబడింది.
దివ్యైర్వర్షసహస్రైర్ద్వాదశభిర్దైవతం యుగమ్
దేవతల పన్నెండు వేల సంవత్సరాలు కలిసినదే ఒక దివ్యయుగం.
ఏకసత్పతిసంఖ్యాతైర్దివ్యైర్మన్వన్తరం యుగైః
ఎనభై ఒకటి దివ్యయుగాలు కలిసినదే ఒక మన్వంతరం.
యావత్ప్రమాణం దివసం తావద్రాత్రిః ప్రకీర్తితా
ఎంత కాలం పగలు ఉంటుందో అంతే కాలం రాత్రి కూడా ఉంటుందని చెప్పబడింది.
మనుషేణ సహస్రేణ యత్ప్రమాణం భవేచ్ఛృణు
వెయ్యి మనుష్య సంవత్సరాల కాలాన్ని ఎలా లెక్కిస్తారో విను.
తద్వన్మాసో వత్సరశ్చ జ్ఞేయస్తస్యాపి వేధసః
అదే విధంగా, ఆ సృష్టికర్తకు నెల, సంవత్సరం కూడా అర్థం చేసుకోవాలి.
విష్ణోరహస్తు విజ్ఞేయం తావద్రాత్రిః ప్రకీర్తితా
విష్ణువు యొక్క రోజు అంతే కాలం, రాత్రి కూడా అంతే అని చెప్పబడింది.
ఆత్మానం పరమం ధ్యాయన్స్థితవాన్హరిసాన్నిధౌ
పరమాత్మను ధ్యానిస్తూ, హరి సమీపంలో నిలిచాడు.
సృష్టవాన్బ్రహ్మరుపేణ జగదేతచ్చరాచరమ్
బ్రహ్మ రూపంలో ఈ జగత్తును, చలించేవాటిని, నిలిచేవాటిని సృష్టించాడు.