దాతా నరకమాన్పోతి భోక్తా చ నరకం వ్రజేత్
ఇలాంటి సమయాన దానం ఇచ్చినవాడు నరకానికి పడతాడు, తీసుకున్నవాడూ నరకానికి వెళ్తాడు.
విద్ధాపరాహ్ని కాయాం తు శ్రాద్ధం కార్యం విజానతా
పండితుడు మధ్యాహ్నం తరువాత, సూర్యుడు క్షీణించిన తర్వాత శ్రాద్ధాన్ని చేయాలి.
పూర్వా క్షయే తు కర్త్తవ్యా వృద్వౌ కార్యా తథోత్తరా
మునుపటి తిథి ముగిసినప్పుడు చేయాలి; పాతదానికీ, కొత్తదానికీ రెండింటినీ పాటించాలి.
తిథిః సాయాహ్నగా యత్ర పరా కావ్యస్య విశ్రుతా
సాయంత్రం వరకు కొనసాగే తిథి, బలిప్రదానానికి శ్రేష్ఠమైన సమయంగా ప్రసిద్ధి.
నైతన్మతం హి సర్వేషాం కావ్యదానే మునీశ్వర
ఓ మునీశ్వరా! బలిప్రదానం విషయంలో ఇది అందరి అభిప్రాయం కాదు.
ప్రాయశ్చిత్తవిశుద్ధాత్మా తేభ్యో ఽనుజ్ఞాం సమాహరేత్
ప్రాయశ్చిత్తంతో శుద్ధమైన మనస్సుతో, వారి అనుమతి తీసుకోవాలి.
ఉభౌ చ విశ్వేదేవార్థం పిఘత్రర్థం త్రీన్యథావిధి
విశ్వదేవతల కోసం, పితృదేవతల కోసం, నిబంధన ప్రకారం మూడు దానాలు ఇవ్వాలి.
శ్రాద్ధార్థం సమనుజ్ఞాతః కారయేన్మణ్డలద్వయమ్
శ్రాద్ధానికై సమ్మతి పొందిన తర్వాత, రెండు మండలాలు సిద్ధం చేయాలి.
వైశ్యస్య వర్తులం జ్ఞేయం శూద్రస్యాభ్యాభ్యుక్షణం భవేత్
వైశ్యునికి వృత్తాకార మండలం చేయాలి; శూద్రునికి అభ్యుక్షణం (నీరు చల్లడం) చేయాలి.
ఆత్మానం వా నియుఞ్జీత న విప్రం వేదవర్జితమ్
తనను తాను నియమించుకోవచ్చు, కానీ వేదజ్ఞానం లేని బ్రాహ్మణుడిని నియమించకూడదు.
యథావదర్చనం కుర్యాత్స్మరన్నారాయణం ప్రభుమ్
యథావిధిగా పూజ చేస్తూ, నారాయణుడు ప్రభువని మనసులో ఉంచుకోవాలి.
అపహతా ఇత్యృచా వై కర్త్తా తు వికిరేత్తిలాన్
‘అపహతా’ మంత్రాన్ని పఠిస్తూ, యజ్ఞకర్త నువ్వులు చల్లాలి.
దత్త్వేతి భూయో దద్యచ్చ దైవే క్షణప్రతీక్షణమ్
ఇప్పటికే ఇచ్చిన తరువాత, దైవసందర్భాన్ని ఎదురుచూస్తూ మళ్లీ ఇవ్వాలి.
అన్నదానే చతుర్థీ స్యాచ్ఛేషాః సంపుద్ధయః స్మృతాః
అన్నదానంలో నాలుగవ భాగం ఇవ్వాలి; మిగతావన్నీ పూర్తయినవిగా భావించాలి.
తత్పాత్రే సేచయేత్తోయం శన్నోదేవీత్యృచా తతః
ఆ పాత్రలో ‘శన్నో దేవీ’ మంత్రాన్ని పలుకుతూ నీళ్లు పోయాలి.
ఆవాహయేత్తతో దేవాన్విశ్వే దేవాఃస ఇత్యృచా
తర్వాత ‘విశ్వే దేవాః’ మంత్రంతో దేవతలను ఆహ్వానించాలి.
గన్ధైశ్చ పత్రపుష్పైశ్చ ధూపైర్దీపైర్యజేత్తతః
తర్వాత పరిమళాలు, ఆకులు, పువ్వులు, ధూపం, దీపాలతో పూజ చేయాలి.
తిలసంయుక్తదర్భైశ్చ దద్యాత్తేషాం సదాసనమ్
నువ్వులు కలిపిన దర్భతో వారికి ఎప్పుడూ ఆసనాలు ఏర్పాటు చేయాలి.
శన్నోదేవ్యా జలం క్షిప్త్వా తిలోసీతి తిలాన్క్షఘిపేత్
‘శన్నో దేవీ’ మంత్రంతో నీళ్లు చల్లి, ‘తిలోసి’ అని నువ్వులు చల్లాలి.
యా దివ్యా ఇతి మన్త్రేణ దద్యాదర్ఘ్యం చ పూర్వవత్
‘యా దివ్యా’ మంత్రంతో మునుపటిలాగే అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.
వాసోర్భిభూషణైశ్వైవ యథావిభవమర్చయేత్
తన శక్తికి అనుగుణంగా వస్త్రాలు, ఆభరణాలతో పూజ చేయాలి.
అగ్నౌ కరిష్య ఇత్యుక్త్వా తేభ్యో ఽనుజ్ఞాం సమాహరేత్
‘అగ్నిలో సమర్పిస్తాను’ అని చెప్పి, వారినుండి అనుమతి తీసుకోవాలి.
కురుష్వ క్రియతాం వేతి కుర్వితి బ్రూయురేవ చ
వారు ‘చేయి’, ‘జరిగించు’ అని అనాలి.
సామాయ చ పితృమతే స్వధా నమ ఇతీరయేత్
సామవేద గానం కోసం, ‘పితృమతే స్వధా నమః’ అని పలకాలి.
స్వాహాన్తేనాపి వా ప్రాజ్ఞో జుహుయాత్పితృయజ్ఞవత్
లేదా ‘స్వాహా’తో ముగించి, పితృయజ్ఞంలా హోమం చేయాలి.
అగ్న్యభావే తు విప్రస్య పాణౌ హోమో విధీయతే
అగ్ని లేకపోతే, బ్రాహ్మణుని చేతిలో హోమం చేయాలి.
నహ్యగ్నిర్దూరగః కార్యః పార్వణే సముపస్థైతే
పౌర్ణమి సమయానికి అగ్నిని దూరం నుంచి తీసుకురావద్దు.
యద్యాగ్నిర్దూరగో విప్ర పార్వణే సముపస్థితే
బ్రాహ్మణా! పౌర్ణమి సమయానికి అగ్ని దూరంగా ఉంటే—
క్షయాహే చైవ సంప్రాత్పే స్వస్యాగ్నిర్దూరగో యది
క్షయకాలం వచ్చినప్పుడు, తన యజ్ఞాగ్ని దూరంలో ఉంటే,
ఉపాసనాన్గౌ దూరస్థే సమీపేభ్రాతరి స్థైతే
పూజకు ఉపయోగించే అగ్ని దూరంలో ఉన్నా, సోదరుడు దగ్గరలో ఉంటే,