శౌచం కుర్యాత్ప్రయత్నేన సమాదాయ శుభాం మృదమ్
శుభ్రమైన మట్టిని తీసుకుని శౌచాన్ని జాగ్రత్తగా చేయాలి.
ఏతన్మూత్రముత్సర్గే శౌచమాహూర్మనీషిణః
మూత్ర విసర్జన తరువాత ఇలాగే శౌచం చేయాలని పండితులు చెబుతారు.
సత్ప తిస్రః ప్రదాతవ్యాః పాదయోర్మృత్తికాః పృథక్
పాదాలకు మూడు మట్టి ముద్దలు వేరుగా ఇవ్వాలి.
ఏతచ్ఛౌచం గృహస్థస్య ద్విగుణం బ్రహ్మచారిణామ్
ఇది గృహస్థునికి శౌచం; బ్రహ్మచారికి ఇది రెండింతలు చేయాలి.
స్వస్థానే పూర్ణశౌచం స్యాత్పథ్యర్ద్ధం మునిసత్తమ
తన ఇంట్లో పూర్తిగా శుభ్రతను పాటించాలి. మార్గంలో అయితే, దాని సగం మాత్రమే చేయాలి, మహర్షీ.
గన్ధలేపక్షయకరం శౌర్చం కుర్యాద్విచక్షణః
వివేకి వ్యక్తి, దుర్గంధం మరియు మలినతను తొలగించే శౌచాన్ని చేయాలి.
వ్రతస్థానాం తు సర్వేషాం యతివచ్ఛౌచమిష్యతే
వ్రతాలు ఆచరించే అందరికీ, యతుల వలె పవిత్రతను పాటించమని చెప్పబడింది.
ఏవం శౌచం తు నిర్వర్త్య పశ్చాద్వై సుసమాహితః
ఈ విధంగా శుద్ధిని పూర్తిచేసిన తరువాత, మనస్సును ఏకాగ్రంగా చేసుకోవాలి.
త్రిశ్చతుర్ధా పిబేదాపో గన్ధఫేనాదివర్జితాః
వాసన, నురుగు లేని నీటిని మూడుసార్లు లేదా నాలుగుసార్లు తాగాలి.
తర్జన్యఙ్గుష్ఠయోగేన నాసారన్ధ్రద్వయం స్పృశేత్
తొడిగొనె మరియు బొటనవేలిని కలిపి, రెండు ముక్కు రంధ్రాలను తాకాలి.
కనిష్టాఙ్గుష్టయోగేన నాభిదేశే స్పృశేద్ద్విజః
బొటనవేలు, చిన్నవేలిని కలిపి, నాభి ప్రాంతాన్ని ద్విజుడు తాకాలి.
తలేన చాఙ్గులాగ్రైర్వా స్పృశేదంసౌ విచక్షణః
చేతితెల్లతో లేదా వేలిమూలలతో, తెలివైనవాడు భుజాలను తాకాలి.
దన్తకాష్టం తతః ఖాదేత్సత్వచం శస్తవృక్షజమ్
తర్వాత, బెరడు ఉన్న, మంచి చెట్టులో పుట్టిన దంతకాష్టాన్ని నమలాలి.
ప్రక్షాల్య వారిణా చైవ మన్త్రేణాప్యభిమన్త్రితమ్
ఆ దంతకాష్టాన్ని నీటితో కడిగి, లేదా మంత్రంతో అభిమంత్రించాలి.
బ్రహ్మ ప్రజ్ఞాం చ మేధాం చ త్వన్నో ధేహి వనస్పతే
"ఓ వృక్షమా, నీవు నాకు బ్రహ్మం, జ్ఞానం, మేధస్సు ప్రసాదించు" అని ప్రార్థించాలి.
నవాఙ్గులం క్షత్రియశ్చ వైశ్యశ్చాష్టాఙ్గులోన్మితమ్
క్షత్రియుడికి దంతకాష్టం తొమ్మిది వేలుల పొడవుగా, వైశ్యునికి ఎనిమిది వేలుల పొడవుగా ఉండాలి.
అలాభే దైతకాష్టానాం గణ్డూషైర్భానుసంమితైః
తగిన చెట్ల దంతకాష్టం దొరకకపోతే, సూర్యుని పరిమాణానికి సమానంగా నీరు నోటిలో పెట్టుకోవాలి.
కరేణాదాయ వామేన సంచర్వేద్వామదంష్ట్రయా
ఎడమ చేతితో పట్టుకుని, ఎడమ పక్క దంతంతో రుద్దాలి.
జిహ్వాముల్లిఖ్య తాభ్యాం తు దలుభ్యాం నియతేన్ద్రియః
ఆ రెండు చేతులతో నాలుకను శుభ్రం చేసి, ఇంద్రియాలను నియంత్రించాలి.
తతః స్నానం ప్రకుర్వీత నద్యాదౌ విమలే జలే
తర్వాత, నది మొదట్లో లేదా నిర్మలమైన నీటిలో స్నానం చేయాలి.
ప్రణమ్య తత్ర తీర్థాని ఆవాహ్య రవిమణ్డలాత్
అక్కడ తీర్థాలకు నమస్కరించి, అవి సూర్య మండలంలోనుంచి ఆహ్వానించాలి.
స్నాయాన్మన్త్రాన్స్మరన్పుణ్యాంస్తీర్థాని చ విరిఞ్చిజ
పుణ్యమైన మంత్రాలను, బ్రహ్మ తీర్థాలను స్మరిస్తూ స్నానం చేయాలి.
నర్మదే సింధుకావేరి జలే ఽస్మిన్సన్నిధిం కురు
నర్మదే, సింధు, కావేరి! ఈ నీటిలో మీ ఉనికిని కలిగించు.
ఆగచ్ఛన్తు మహాభాగాః స్నానకాలే సదా మమ
స్నాన సమయానికి ఎప్పుడూ, మహాభాగ్యశాలులు నా దగ్గరకు రావాలి.
పురీ ద్వారావతీ జ్ఞేయా సత్పైతా మోక్షదాయికాః
ద్వారావతి అనే పురి పవిత్రమైనది, సత్పురుషులకు మోక్షాన్ని ప్రసాదిస్తుంది అని తెలుసుకో.
స్నానాఙ్గం తర్పణం కృత్వాచమ్యార్ధ్యం భానవేర్ఽపయేత్
స్నానము చేసి, పితృదేవతలకు తర్పణం చేసి, ఆ తరువాత సూర్యునికి అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.
పరిధాయాహతం ధౌతం ద్వితీయం పరివీయ చ
ధోయిన, అంచు లేని వస్త్రాన్ని ధరించి, రెండవ వస్త్రాన్ని చుట్టుకోవాలి.
ఈశానాభిముఖో విప్ర గాయత్ర్యాచమ్య వై ద్విజ
ఈశాన్య దిశను ఎదుర్కొని, గాయత్రీ మంత్రంతో ఆచమనము చేయాలి, బ్రాహ్మణుడా!
తతస్తు వారిణాత్మానం వేష్టయిత్వా సముక్ష్య చ
తర్వాత శరీరాన్ని నీటితో చల్లుకుని, బాగా శుభ్రం చేసుకోవాలి.
భూరాదిభిర్వ్యాహృతిభిః సత్పభిః ప్రోక్ష్య మస్తకమ్
భూ మొదలైన పవిత్ర వ్యాహృతులతో, తలపై శుద్ధమైన నీటిని చల్లాలి.