సాపత్నభావం త్యక్త్వా తు సుతాం మే పరిపాలయ
పోటు భావాన్ని వదిలి, నా కుమార్తెను రక్షించు.
పురస్య విషయస్యాపి స్వామినీ త్వం న సంశయః
ఈ పట్టణానికి, రాజ్యానికి నీవే యజమానివి — ఇందులో సందేహం లేదు.
ఏతచ్ఛ్రుత్త్వా తు వచనం సుద్యుమ్నస్య నిశాచరీ
సుద్యుమ్నుని మాటలు విన్న ఆ రాత్రివేళ సంచరించే మహిళ,
ఉవాచ చ ధరాపాలం ప్రదానాయ కృతోద్యమమ్
ఆమె తన కుమార్తెను ఇచ్చేందుకు నిర్ణయించుకొని, భూమిని కాపాడే వాడితో ఇలా చెప్పింది.
తస్మాద్ద్వితీయా భార్యేయం భవత్వస్య ద్విజన్మనః
అందువల్ల, ఈమె ఆ ద్విజునికి రెండవ భార్యగా ఉండనివ్వు.
సర్వైశ్చ నాగరైః సార్ద్ధం ఫాల్గునే ధవలే దలే
అన్ని నగర ప్రజలతో కలిసి, ఫాల్గుణ మాసంలో శుక్లపక్షంలో,
నటనర్తకయుక్తేన గీతవాద్యేన భూరిణా
నటులు, నర్తకులతో పాటు, గొప్పగా పాటలు పాడుతూ వాద్యాలు వాయిస్తూ ఉత్సవంగా జరిపారు.
ఏవం ప్రకుర్వతే తుభ్యం సదా క్షేమకరీ హ్యహమ్
ఇలా నేను ఎప్పుడూ నీ మేలుకోసమే పని చేస్తూ, నిత్యం నీకు మేలు కలిగించేవాడిని.
తచ్ఛ్రుత్వా వచనం తస్యాః సుద్యుమ్నో నృపతిస్తదా
ఆమె మాటలు విన్న రాజు సుద్యుమ్నుడు అప్పట్లో
రాజకన్యాం ద్విజశ్రేష్ఠ గృహ్యోక్తవిధినా శుభామ్
ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా, రాజకుమార్తెను ఇంట్లో చెప్పిన విధిగా శుభంగా పెళ్లి చేసుకున్నాడు.
రాక్షస్యా వచనేనేహ పరిణీయ నృపాత్మజామ్
రాక్షసికి మాట ప్రకారం, ఇక్కడ రాజ కుమార్తెను పెళ్లి చేసుకున్నాడు.
ఆరుహ్య కరిణీరూపాం రాక్షసీం క్షణమాత్రతః
ఒక క్షణంలోనే ఏనుగు రూపంలో ఉన్న రాక్షసిని ఎక్కాడు.
ధనరత్నసమాయుక్తో భార్యాద్వయసమన్వితః
ధనం, రత్నాలతో కూడి, ఇద్దరు భార్యలతో కలిసి వెళ్లాడు.
బహుశో భర్త్సితా రూక్షైర్వచనైర్మర్మభేదిభిః
తీవ్రంగా హీనపదాలతో, హృదయాన్ని తాకే మాటలతో ఎన్నోసార్లు నిందించబడ్డాడు.
యస్త్వయా నిర్ద్ధనః పూర్వం పరిత్యక్తః సుదీనవత్
నీవు ముందుగా దరిద్రుడిగా, చాలా దయనీయంగా వదిలేసిన వాడే ఇతడు.
కాన్తార్జితాని సుభగే స్థిరాణీతి నిగద్యతే
ఓ భాగ్యవంతురాలా, ప్రియమైనవారు సంపాదించినది నిలకడగా ఉంటుందని అంటారు.
భవిష్యతి ప్రవేశో ఽపి దుష్కరస్తస్య వేశ్మని
తరువాత అతను ఆ ఇంట్లోకి అడుగు పెట్టడమే కష్టంగా మారుతుంది.
భవిష్యతి దురాచారే సుఖదం న కదాచన
చెడ్డ ప్రవర్తన కలవాడికి ఎప్పుడూ సుఖం కలగదు.
త్వాం స్నేహహీనచిత్తస్తు న కదాచిన్మిలిష్యతి
నీపై ప్రేమ లేని మనసున్న వాడు ఎప్పుడూ నీతో కలవడు.
దంపకత్యోర్మిలనం లోకే వైకల్యకరణం మహత్
ఈ లోకంలో భార్యాభర్తల కలయిక దూరంగా ఉంటే, అది గొప్ప బాధను కలిగిస్తుంది.
అధోముఖ్యస్రుపూర్ణాక్షీ బభూవాహం సుదుఃఖితా
తల వంచి, కన్నీళ్లు నిండిన కళ్లతో, నేను చాలా బాధపడిపోయాను.
న దత్తం కఙ్కణం పాణేర్న దత్తం కటిసూత్రకమ్
నా చేతికి కంకణం ఇవ్వలేదు, నడుముకు కట్టే దారం కూడా కట్టలేదు.
ధనజీవితయోః స్వామీ భర్తా లోకేషు గీయతే
ఈ లోకాల్లో భర్తే ధనం, ప్రాణాల యజమాని అని అంటారు.
కథం యాస్యామి తద్వేశ్మ కథం సంభాషయే పునః
ఆ ఇంటికి నేను ఎలా వెళ్తాను? అతనితో మళ్లీ ఎలా మాట్లాడగలను?
ఏవం విచింయే యాదద్ధృదయేన విదూయతా
ఇలా ఆలోచిస్తూ, నా హృదయం తీవ్రంగా కలతచెందింది.
ఛత్రేణ శశివర్ణేన శోభమానా సుకోమలా
చంద్రబింబంలా తెల్లగా ఉన్న గొడుగు కింద, ఆమె మృదువుగా, ప్రకాశంగా మెరిసింది.
తే సమాగత్య పురుషాః ప్రోచుర్మామసకృచ్ఛభే
ఆ పురుషులు దగ్గరకు వచ్చి, పునఃపునః నన్ను సంభోదిస్తూ మాట్లాడారు.
ధనరత్నయుతో భర్తా సద్ధిభార్యః సమాగతః
ధనం, రత్నాలతో అలంకరించబడిన భర్త తన భార్యతో కలిసి అక్కడికి వచ్చాడు.
ప్రేషితాః సత్వరం పత్యా సంస్థితాం పితృవేశ్మని
భర్త త్వరగా పంపించగా, ఆమె తన తండ్రి ఇంట్లో నిలిచింది.
నైవోత్తరమదాం తేభ్యః కిఞ్చిన్మౌనం సమాస్థితా
ఆమె వారికి ఏమాత్రం సమాధానం ఇవ్వలేదు, మౌనంగా ఉండిపోయింది.