పశ్యమానో బహూన్దేశాన్ధనధాన్యసమన్వితాన్
ధనంతో ధాన్యంతో నిండిన అనేక దేశాలను చూశాడు.
తమాయాన్తం నృపం శ్రుత్వా చారైర్ద్ధర్మాఙ్గదః సుతః
రాజు వస్తున్నాడని గూఢచారుల ద్వారా విని, ధర్మాంగదుడు తన కుమారుడిగా ఉన్నాడు.
ఏషా ప్కరాశమాయాతి ఉదీచీ దిఙ్ నృపోత్తమాః
రాజులలో శ్రేష్ఠుడా, ఆ ఊరేగింపు ఉత్తర దిక్కు నుండి వస్తోంది చూడు.
తస్మాద్గచ్ఛామహే సర్వే సంముఖం హ్యవనీపతేః
అందుకే మనమందరం భూమిపతిని ఎదుర్కొనడానికి వెళ్లుదాం.
స యాతి నరకం ఘోరం యావదిన్ద్రాశ్చతుర్ద్దశా
అతడు భయంకరమైన నరకానికి వెళ్తాడు, పద్నాలుగు ఇంద్రులతో పాటు.
పదే పదే యజ్ఞఫలం ప్రోచుః పౌరాణికా ద్విజాః
ప్రతి అడుగులోను, పురాణాలను చెప్పే ద్విజులు యజ్ఞఫలాన్ని వివరించారు.
అభివాదయితుం ప్రేమ్ణా ఏష మే దేవదేవతా
ప్రేమతో నా ఆరాధ్య దైవాన్ని నమస్కరించడానికి వచ్చాను.
జగామ సంముఖం పద్భ్యాం క్రోశమాత్రం పితుస్తదా
ఆ సమయంలో, నడకన తన తండ్రి దగ్గరికి ఒక క్రోశ దూరంలో చేరాడు.
స గత్వా దూరమధ్వానమాససాదనృపం పథి
దూరమైన మార్గాన్ని ప్రయాణించి, మార్గమధ్యంలో రాజును కలిశాడు.
శిరసా రాజభిః సార్ద్ధం ప్రణామమకరోత్తదా
ఆ సమయంలో, రాజులతో కలిసి తల వంచి నమస్కరించాడు.
అవరుహ్య హయాద్రాజా సముత్థాప్య సుతం విభో
రాజు గుర్రం నుండి దిగిపోయి తన కుమారుడిని లేపాడు ప్రభూ.
మూర్ధ్ని చైవముపాఘ్రాయ ఉవాచ తనయం తదా
ఆ సమయంలో కుమారుని తల పూజగా వాసించి, అతనితో మాట్లాడాడు.
న్యాయాగతేన విత్తేన కోశం పుత్ర బిభర్షి చ
న్యాయంగా సంపాదించిన ధనంతో నీవు కోశాన్ని నిర్వహిస్తున్నావా కుమారా?
కచ్చిత్తే కాన్తశీలత్వం కచ్చిద్వక్తాః న నిష్ఠురమ్
నీవు మృదువైన స్వభావంతో ఉన్నావా? కఠినంగా మాట్లాడటం మానుకున్నావా?
కచ్చిద్వచనకర్తారస్తనయాశ్చ పితుః సదా
నీ కుమారులు ఎప్పుడూ తండ్రి మాట వినేవారిగా ఉన్నారా?
కచ్చిద్వివాదాన్విప్రేస్తు సమం నేక్షస ఆత్మజ
కుమారా, వివాదాల్లో ఉన్నవారిని నీవు సమంగా చూస్తున్నావా?
తులామానాని సర్వాణి హ్యన్నాదీనాం సదేక్షసే
అన్నాదులన్నీ తూలాలు, బరువులు నీవు ఎప్పుడూ పరిశీలిస్తున్నావా?
కచ్చిన్న ద్యూతపానాది వర్తతే విషయే తవ
నీ రాజ్యంలో జూదం, మద్యం వంటి దుష్ప్రవర్తనలు లేవు కదా?
న దానైర్జీర్ణవస్త్రైశ్చ నోపజీవన్తి మానవాః
పాతివస్త్రాలు ఇచ్చినదానంతో మనుషులు జీవించరు.
కచ్చిచ్చ మాతరః సర్వా హ్యవిశేషేణ పశ్యసి
నీవు అన్ని తల్లులను ఏ తేడా లేకుండా సమానంగా చూస్తున్నావా?
శశిని క్షీణతాం ప్రాప్తే కచ్చిచ్ఛ్రాద్ధపరో నరః
చంద్రుడు క్షీణించినప్పుడు, మనిషి పితృదేవతలకు శ్రాద్ధకార్యాలు చేస్తాడా?
నిద్రా మూలమధర్మస్య నిద్రా పాపవివర్ద్ధినీ
నిద్ర అన్యాయానికి మూలం, నిద్ర పాపాన్ని పెంచుతుంది.
నహి నిద్రాన్వితో రాజా చిరం శాస్తి వసుంధరామ్
నిద్రలో మునిగిపోయిన రాజు ఎక్కువ కాలం భూమిని పాలించలేడు.
ఏవముచ్చరమాణం తం తనయో వాక్యమబ్రవీత్
అలా మాట్లాడుతున్నప్పుడు, కుమారుడు తన తండ్రిని ఇలా అడిగాడు.
సర్వమేతత్కృతం తాత పునః కర్తాస్మి తే వచః
తండ్రి, ఇవన్నీ నేను చేసాను; మళ్లీ నీ మాటను పాటిస్తాను.
కిం తతః పాతకం రాజన్యో న కుర్యాత్పితుర్వచః
రాజు తన తండ్రి మాట వినకపోవడం కన్నా పెద్ద పాపం ఇంకేదీ లేదు కదా?
న తత్తీర్థఫలం భుఙ్క్తే యో న కుర్యాత్పితుర్వచః
తండ్రి మాటను పాటించని వాడు తీర్థయాత్ర ఫలితాన్ని పొందడు.
త్వదధీనో హి మే ధర్మస్త్వం చ మే దైవతం పరమ్
నాన్న, నా ధర్మం నీ మీద ఆధారపడి ఉంది; నీవే నాకు పరమదైవం.
కిం పునర్దేహవిత్తాభ్యాం కేశదానాదిభిర్విభో
ప్రభూ, శరీరం, ధనం, లేదా జుట్టు వంటి దానాల సంగతి ఏమిటి?
సత్యమేతత్త్వయా పుత్ర వ్యాహృతం ధర్మవేదినా
నీవు చెప్పింది నిజమే, ధర్మాన్ని తెలిసినవాడివి.