కూర్మాస్థిఘర్షతా యేన పావకో జనితో మహాన్
అక్కడ కూర్ముని ఎముకలు రుద్దడం వల్ల గొప్ప అగ్ని ఉద్భవించింది.
న దేవైర్దానవైర్వాపి దృష్టో యో హి ద్విజోత్తమాః
ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా, దానిని దేవతలు గానీ, దానవులు గానీ ఎప్పుడూ చూడలేదు.
కేయూరఘర్షణే యేన కృతం దేవస్య చక్రిణః
అక్కడ కంకణాలు రుద్దడం వల్ల చక్రధారి దేవునికి అలంకారం ఏర్పడింది.
రత్నానాం మన్దిరం హ్యేష బహుధాతుసమన్వితః
ఇది రత్నాల నివాసం, అనేక విలువైన లోహాలతో నిండినది.
సురాఙ్గనానాం రతివర్ద్ధనో యో రత్నౌషధీనాం ప్రభవో గిరిర్మహాన్
ఈ గొప్ప పర్వతం రత్నౌషధులకు మూలంగా ఉండి, దేవాంగనల ఆనందాన్ని పెంచుతుంది.
దైర్ఘ్యేణ తావన్తి హి యోజనాని త్రైలోక్యయష్టీవ సముచ్ఛ్రితో ఽసౌ
దాని పొడవు మూడు లోకాల స్థంభంలా ఎన్నో యోజనల వరకు ఎత్తుగా ఉంది.
యస్మిన్గతః కశ్య పనన్దనో వై విరశ్మితామేతి వినష్టతేజాః
ఓ కశ్యపునందనా, అందులోకి ఎవరైనా ప్రవేశిస్తే వారి కాంతి తగ్గిపోతుంది, ప్రభ మాయమవుతుంది.
సూర్యతేజోనిహన్తారం మన్దరం తేజసా స్వయమ్
మందరాచలం తన స్వంత తేజంతో సూర్యుని కాంతిని కూడా తగ్గిస్తుంది.
నీలకాన్తిమయే దివ్యే సప్తయోజనవిరతృతే
అది నీలవర్ణపు ప్రకాశంతో, దివ్యంగా, ఏడు యోజనాల పొడవుగా విస్తరించి ఉంది.
దశహస్త ప్రమాణం హి విస్తరాదూర్ద్ధ్వసంఖ్యయా
దాని వెడల్పు, ఎత్తు రెండూ పది హస్తాల పరిమాణంలో ఉన్నాయి.
తస్మిన్బాలా ద్విజశ్రేష్ఠాశ్చక్రే సంగీతముత్తమమ్
ఆ పర్వతంపై, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా, యువతులు అద్భుతమైన సంగీతాన్ని ఆలపించారు.
సమీపవర్తినీ తస్య భూత్వా లిఙ్గస్య భామినీ
ఒక ప్రకాశవంతమైన యువతి, ఆ లింగానికి దగ్గరగా నిలిచింది.
తస్మిన్ప్రవృత్తే రాజేన్ద్రగీతే మన్మథవర్ద్ధనే
ఓ రాజా, ఆ పాట మొదలైనప్పుడు, మన్మథుని ప్రభావం పెరిగింది.
న చ దైవం న చాదైవం గీతం తాదృగ్బభూవ హ
అలాంటి పాట దైవం వల్ల గానీ, శ్రమ వల్ల గానీ ఎప్పుడూ పుట్టలేదు.
మోహినీముఖనిర్గీతం గీతం సత్వవిమోహనమ్
మోహినీ ముఖం నుండి వెలువడిన పాట అన్ని జీవుల మనసులను మాయలో పడేసింది.
కామాతురో భోక్తుమనాశ్చచాల తాం మోహినీం పార్వతిదృష్టిలజ్జః
కామంతో తడిసి, ఆనందాన్ని కోరుతూ, పార్వతీదేవి చూపు వల్ల సిగ్గుతో, మోహినీ దగ్గరకు వెళ్లాడు.
సంపూజ్య బహుశో దేవం పీతాంబరధరం హరమ్
పసుపు వస్త్రాలు ధరించిన హరుడిని ఎన్నోసార్లు భక్తితో పూజించాడు.
కృత్వా శూన్యం యమపథం జిత్వా వైవస్వతం యమమ్
యముని మార్గాన్ని ఖాళీ చేసి, వైవస్వతుడైన యముని జయించాడు.
ఆహూయ తనయం కాలే ధర్మాఙ్గదమభాషత
సరైన సమయంలో తన కుమారుడిని పిలిపించి, ధర్మాంగదునితో మాట్లాడాడు.
పరిపాలయ వీర్యేణ స్వధర్మే కృతనిశ్చయః
బలంతో, నిశ్చయంగా, నీ స్వధర్మాన్ని కాపాడు.
తస్య ధర్మస్తథా కీర్తిర్వినస్యతి న సంశయః
ఆయన ధర్మం, కీర్తి నశిస్తాయి — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.
అవశ్య పాతకీ సో ఽపి విజ్ఞేయో భువనత్రయే
అతడిని మూడు లోకాలలో కూడా తప్పకుండా పాపిగా గుర్తించాలి.
మాతురుచ్చారవజ్జాతో ద్విజిహ్వో విషవర్జితః
తల్లి మలంలా పుట్టి, రెండు నాలుకలతో, విషం లేకుండా ఉంటాడు.
ప్రకాశయతి సర్వత్ర స్వకరైరివ భాస్కరః
భాస్కరుడు తన చేతులతో వెలుతురునిచ్చినట్లు, అతడు అన్నిచోట్ల ప్రకాశింపజేస్తాడు.
స పుత్రో నరకం యాతి యావదాభూతసంప్లవమ్
ఆ కుమారుడు సమస్త ప్రాణులు లయమయ్యే వరకు నరకానికి వెళ్తాడు.
స యాతి దేవ సాయుజ్యం స్తూయమానో దివి స్థితైః
ఆయన స్వర్గంలో ఉన్నవారు స్తుతిస్తూ, దేవతలతో ఐక్యం పొందుతాడు.
న భుక్తం నైవ సుప్తం తు స్వేచ్ఛయా పాలనే స్థితః
తాను కావాలనుకున్నప్పుడు తినడు, నిద్రపోడు; కాపాడటంలో స్థిరంగా ఉంటాడు.
విష్ణువాసరభోక్తౄణాం నిగ్రహే కృతబుద్ధినా
విష్ణువు వ్రతాన్ని పాటించేవారిని నియంత్రించేందుకు దృఢమైన మనసుతో ఉంటాడు.
విరిఞ్చిమార్గగాశ్చాన్యే పార్వత్యాశ్చ స్థితాః పరే
ఇతరులు విరిచి మార్గాన్ని అనుసరిస్తారు, మరికొందరు పార్వతీతో ఉంటారు.
బాలో యువా వా వృద్ధో వా గుర్విణీ వా కుమారికా
పిల్లవాడు, యువకుడు, వృద్ధుడు, గర్భవతి లేదా కన్య, ఎవరు అయినా సరే,