शषसेषु विवृतां तु हकारे संवृतां विदुः
इकारं चाप्युकारं ग्रस्तदोषं तथैव च
अथ सान्तिक च नङ्मसानुस्वारं घुटतं च
यस्या लक्षणमुक्तं या त्वन्या सा स्मृता विपुला
तत्संयोगोत्तरं विद्याद्गुरुदार्घाक्षराणि तु
विवृत्तिर् यत्र दृश्यते स्वारस्यैवाग्रतः स्थितः
अष्टप्रकारं विज्ञेयं पदानां स्वरलक्षणम्
मध्योदात्तं स्वरितं द्विरुदात्तमित्येता अष्टौ पदसंज्ञाः
सर्वाणि प्रचयस्थान्युपोदात्तं निहन्यते
स्वरितः केवलो यत्र मृदुस्तत्र निपातयेत्
अत्रोच्यते श्रेयः खलु वैश्याः प्रतिज्ञातोच्चारणा यस्य कस्यचिद्वर्णस्य करणं नोपलभ्यते प्रतिज्ञा तत्र वोढव्याकरणं हि तदात्मकम्
सामसु निभृतं करणं स्वरसौक्ष्म्यान्नैव जानीयुः
जीर्णो हारः प्रबुद्धः खलूषसिन्ब्रह्म चिन्तयेत्
यावद्वासंतिकी रात्रिर्मध्यमा पर्युपस्थिता
वाग्यतः प्रातरुत्थाय भक्षयेद्द्वतधावनम्
सर्वे कण्टकिनः पुण्याः क्षीरिणश्च यशस्विनः
वर्णांश्च कुरुते सम्यक्प्राचीनौदवतिर्यथा
अग्निमेधाजनन्येषा स्वरवर्णकरी तथा
पीत्वा मधुं घृतं चैव शुचिर्भूत्वा ततो वदेत्
सप्तमन्त्रानतिक्रम्य यथेष्टां वाचमुत्सृजेत्
स्वरव्यण्डजनमाधुर्यं लुप्यते नात्र संशयः
कुतीर्थादागतं दग्धमपवर्णैश्च भक्षितम् न तस्य परिमोक्षो ऽस्ति पापाहेरिव किल्बिषात्
सुस्वरेण स्ववक्रेण प्रयुक्तं ब्रह्म राजति न तकालो न लंबोष्टो न च सर्वानुनासिकः
गद्गदो बद्धजिह्वश्च प्रयोगान्वक्तुमर्हति
स तु वर्णान्प्रयुञ्जीत देतोष्ठं यस्य शोभनम्
अलसाश्च सरोगाश्च येषां च विसृतं मनः
शनैरध्वसु वर्तेत योजनान्न परं व्रजेत्
अगच्छन्वैनतेयो ऽपि पदमेकं न गच्छति
बधिरस्येव जल्पस्य विदग्धा वामलोचना
अपि रूपसहस्रेषु संदेहेष्वेव वर्तते