शिवमन्दिरे वा नित्यकर्मणां नैमित्तिककर्मणां वा स्थले काचित् दीपदानक्रिया सम्पादनीया इति निर्दिष्टम्। अत्र विशेषः कश्चिदस्ति, यः मम मतानुसारं पवनसुताय विशेषतया प्रीयते। चत्वरस्य च स्थलेषु दीपदानं विधानं, षड्भिः स्थलेषु च दीपनिवेदनम् उपदिष्टम्। हनूमते दीपदानं विविधान् भोगान् ऐश्वर्यं च ददाति इति कीर्तितम्। विषभयात् रोगभयात् वा भीषणे प्रसङ्गे हनूमत्सन्निधौ दीपदानं स्मृतम्। चत्वरेषु अपि रोगे, नष्टे, दृष्टिदोषे च तथैव विधानम्। अश्वत्थवृक्षस्य वा वटवृक्षस्य मूलदेशे सर्वकार्यसिद्धये दीपदानं विहितम्। जुए, दृष्टिबन्धने, शत्रौ, विनाशे च तदनुष्ठानम्। विषे, रोगे, ज्वरे, भूतबाधायां, अभिचारविमोचने च दीपदानं स्मृतम्। सर्वेषां क्रूरभूतानां मध्ये बन्धविमोचनाय निरन्तरं दीपदानं कार्यम्। प्रवेशे निर्गमे च राजद्वारे दीपदानं नियतम्। हनूमते दीपदानं कर्तव्ये किञ्चित् अपि संदेहो न कर्तव्यः। लघुमात्रा पञ्च सप्त नव वा परिगण्यते। पवनसूनवे दीपदानसमये प्रतिमानिर्माणं विहितम्। वीररूपं दक्षिणाभिमुखं सिंहगमनेन रचनीयम्। भित्तौ वस्त्रे वा आसने वा हनूमतः शुभरूपं रेखयितव्यं। द्वादशाक्षरमन्त्रेण नित्यदीपः स्थापनीयः। षष्ट्याः आरम्भे द्वितीये च दीपः घोषयितव्यः। वेदीआरम्भे च नित्यदीपाय च सूर्याक्षरैर्मन्त्रः जपनीयः। मनः संयम्य गोमयलिप्ते भूमौ शुभपद्मं रचयित्वा तत्र दीपः स्थापनीयः। षट्कोणमध्ये षट्कोणं चित्रयित्वा मध्ये सौम्यरूपं रेखयित्वा तत्र हनूमान् पूजनीयः। वसुपत्रे एते अष्ट कपयः क्रमशः पूजनीयाः – नीलाय, ततः जाम्बवत्, तथैव प्रहस्ताय। प्रथमं अञ्जनासूनवे, ततः रुद्ररूपाय। रामदूताय, ब्रह्मास्त्रनिवारकाय च। कुशोदकेन दीपमन्त्रं जपेत्। वेद्यां मन्त्रं जप्त्वा तदुदकं भूमौ क्षिपेत्। उत्तमदीपं उत्तराभिमुखं स्थापयेत्। त्रयोदश द्रव्याणि – गोमयः, मृत्तिका, माषी, कस्तूरी, दधि, क्षीरं, नवनीतम्, सर्पिः च। यदि एतेषां किञ्चिद् अलभ्यं स्यात् तर्हि महिषमयं गोमयं विहितम्। बालकादीनां रक्षायै, चौरादिभयविनाशाय च, भूमिस्पृष्टं द्रव्यं न गृह्णीयात्, पात्रे स्थापनीयम्। तत्र गोपीचन्दनं, हरितालं, गौरिकां च योजयेत्। गोपीचन्दनेन चतुरश्रगृहं निर्माय। ध्यानपूर्वकं मन्त्रबीजं कोपपुच्छं च लिखेत्। शालवृक्षरसात् निर्मितं शतदलपद्मसदृशं धूपं स्थापयेत्। श्रेष्ठसाधकः सघृतं दध्ना च पक्तोदनं नैवेद्यरूपेण निवेदयेत्। एवं श्रद्धया विधिना च हनूमत्प्रीत्यर्थं दीपदानक्रिया विधानं प्रतिपाद्यते।