ततः, वासुदेवप्रद्युम्ननामभ्यां नासिकयोः स्पर्शनं कार्यं, तथैव अधोक्षजनृसिंहानामभ्यां कर्णयोः स्पर्शनं विधीयते। हरिविष्णुनामभ्यां चैतद्वैष्णवमाचमनं स्मृतम्। मुखे, नासिकयोः, तर्जन्योरक्षिण्योः, कर्णयोश्च—आत्मज्ञानशिवतत्त्वैः स्वाहान्तैः शैवविधिः उद्घोष्यते। आत्मज्ञानशिवतत्त्वैः केवलं, स्वाहा वसाना इत्याद्यन्तैः शैवाचारः क्रियते। द्विजातीनां हितकरमाचमनं वाक्संयमश्रीशब्दैः विहितम्। हृदि नन्दकं ध्यानं कार्यं, भुजयोः शङ्खचक्रयोश्च। कर्णमूलयोः पार्श्वयोः पृष्ठे, नाभौ, कुक्षौ चापि—अग्निहोत्रोत्पन्नं विभूतिं गृहित्वा त्र्यम्बकनाम्ना, तत्पुरुष-अघोर-सद्योजातादिनामभिः क्रमशः, शैवः शाक्तो वा त्रिकोणचिह्नं कुर्यात्, स्त्रीणां यथाविधि। आचमनं सम्यग् विधिना कृत्वा, मन्त्रवित् पूर्ववत्सङ्कल्पितं पावित्रं आवाहयेत्। ततः, हे भगवन्, तेन जलेन मूर्ध्नि सप्तवारं अभिषिञ्चेत्। वामहस्ते जलं गृहित्वा दक्षिणहस्तेनाच्छाद्य, मूलात् स्रवद्भिः बिन्दुभिः सत्यन्यस्तमुद्रया सह, तस्याक्षरस्य निर्माणं कृत्वा, नासाग्रसमीपं नयेत्। तेनान्तरमलान् मार्जयेत्, पुनः तेनैव जलेन, शस्त्रेण तदपाकुर्यात्, पश्चात् वज्रशिलायां निक्षिपेत्। ततः, यथापूर्वं हस्तौ प्रक्षालयित्वा, मन्त्रवित् मुखमार्जनं कुर्यात्। होमं निष्पात्य, मूलादन्तं मन्त्रं जपन् दद्यात्। एवं त्रीः समर्प्य, सविता स्थितं देवतां ध्यानं कुर्यात्। अथवा अष्टाविंशति-वारं मन्त्रं गूढं मनसा समर्पयेत्। ब्राह्मीं कृष्णाजिनाम्बरधरां तारा-वसना च चिन्तयेत्। श्वेतवसना वृषारूढा त्रिनेत्रा सूर्यलाञ्छिता च। सायं रत्नाभरणभूषिता पीताम्बरधारिणी च। गदापद्मधारिणीं सूर्यसिंहासनस्थां देवीं चिन्तयेत्। इष्टदेवतां तुष्टिं कृत्वा, विधिवत् तुष्टिं दद्यात्। ततो वैनतेयायायुधैः ‘तुष्टिं ददामि’ इति तुष्टिं समर्पयेत्। वैष्णवः विष्वक्सेनं शैलेयं च पूर्णतया तर्पयेत्। पूजास्थानं प्रविश्य, पादौ प्रक्षालयित्वा स्पृशेत्। पूजास्थानमुपगम्य, द्वारि पूजां समाचरेत्। वामे सरस्वतीं स्थापयेत्, पुनः दक्षिणे गणेशं च। वामे यमुनां, दक्षिणे धातारं, तथा वामे पुनः। ततः, यथान्यायं द्वारपालान् पूजयेत्। वैष्णवानां भद्रः सुभद्रश्च द्वारपालौ। शैवानां वृषभो महाकालश्च। सेन्दुः स्वनामाऽघर्णादयश्च, ‘नमः’ ‘ॐ’ इति प्रारम्भकाः स्मृताः। देवदैविक-भौमोपघातान् परिश्रम्य अपाकुर्यात्। ततो केशवः कीर्तियुक्तो नारायणश्च तेजसा युक्तः पूजनीयौ।