सः तमः रजः च परित्यज्य सत्यम् अवस्थितः तिष्ठति। देवयानः मार्गः विष्णोः एव, पितृयानः तु तमसः। पृथिव्याम् अन्तरिक्षे च यत्र यत्र वायवः गच्छन्ति, तत्र देवाः साध्याः नाम बलिनः समूहो अभवत्। उदानः तस्य पुत्रः अभवत्, ध्यानः अपि तस्य पुत्रः जातः। प्राणः शत्रुनाशनः अप्रतिः पुत्रहीनः अभवत्। वायुः सर्वेषु जीवेषु पृथक् पृथक् कर्माणि धारयति। सः मेघसमूहान् धूमतप्तसम्भवान् च प्रेषयति। आकाशे केवलम् अम्बुस्पर्शात् विद्युतः च परमं तेजः उत्पादयति। चन्द्राद्युत्तराणि दीप्तानि सततं उदययति। वायुः चतुर्षु समुद्रेषु जलम् धारयति। सः मेघान् संगृह्य तान् पर्जन्याय ददाति। येन नानाविधं संयोगेन महान्तः नीलमेघाः सृज्यन्ते। सः देवतानां दिव्ययानानि आकाशे वहति। तेन शीघ्रवेगेन वृक्षसम्भूताः रसाः प्रवाहिताः भवन्ति। यस्य प्रवाहे दिव्याः आपः आकाशे संचरन्ति। यस्मिन् दूरात् निरुद्धे सूर्यः एकरश्म्या निवारितः भवति। यस्मात् सोमः दिव्यः अमृतकोषः पूर्यते। सः यः निश्चिते काले सर्वेषु जीवेषु प्राणम् उपसंहरति। यः बुद्ध्या यथावत् पश्यति, शमेन सततसंयमेन शान्तः। तं दृष्ट्वा ते शीघ्रं दिशां अन्तं प्राप्तवन्तः। येन वर्षेण अभिभूते आपः प्रत्यावर्त्यन्ते। एवं दितेः पुत्राः मरुतः अद्भुततमाः सन्ति। अत्रापि महत् आश्चर्यं यत् परमगिरिः सः विष्णोः श्वासवायुनाः वेगेन चालयितः भवति। अतः ब्रह्मविदः वेदपाठं न कुर्युः यदा वायुः अतिवेगवान् भवति। इति उक्त्वा पराशरपुत्रः भगवतः। ततः व्यासः स्नानाय गतः, शुकः ब्रह्मविदां श्रेष्ठः। तत्र ऋषिः शुकं व्यासपुत्रं स्वाध्यायनिष्ठं अपश्यत्। उत्थाय तेन पूजितः, कृष्णद्वैपायनस्य पुत्रः ब्रह्मणः पुत्रः एव। "किं करोषि, महाभाग, व्यासपुत्र, महातेजः?" इति पृष्टवान्। "किञ्चन पुण्येन तव साक्षात्कारः प्राप्तः मया। अतः, महाभाग, कथय किम् प्रकारेण तद् ज्ञानं प्राप्तुं शक्यते।" इति उक्तवान्। "नास्ति दुःखं समं सङ्गेन, न च सुखं समं त्यागेन। सदाचारः सुसंस्कारः परमं हितम्। सङ्गः दुःखमुक्तये न पर्याप्तः, तु दुःखस्वरूपः एव। मोहजालेन आवृतः दुःखं इह परत्र च अनुभवति। यः परमं हितम् इच्छति, तेन कर्तव्यं, तौ हि परमं हितम् अवरोधयन्ति। ज्ञानाद् मानापमानयोः आत्मानं विवेकतः विज्ञेयम्। आत्मज्ञानं परमज्ञानम्, सत्यम् एव परमं हितम्।