शृणुत, धर्मप्रियाः! एकदा ज्योतिषशास्त्रे विविधचन्द्ररूपाणि वर्णितानि सन्ति—शून्यचन्द्राः, वैदिकचन्द्राः, षड्रश्मयः, वेदबाहवः। तत्र तर्कचन्द्राः, वेदपक्षिणः, गर्दभनिष्क्रान्ताः, अश्वभोज्याश्च यथाक्रमम् निर्दिष्टाः। विवाहादिकेषु संस्कारेषु विषणाडी त्याज्या, तत्रापि गुणशतसमन्विता सती त्याज्यैव। सर्वसद्गुणसम्पन्ना अपि शुभकर्मणि त्याज्याः, शुक्रमिज्ययुतापि सा दुग्धविषसमं भवति। यावत् चन्द्रमा तद् भक्षयति, तावत् स ज्वलितकाष्ठवत् विमुक्तः स्यात्। सर्वाणि नक्षत्राणि, पञ्चगव्यं, मद्यबिन्दुसंयुक्तानि च तद्वद्। क्रूरैः विदारितं, वेदिकासंयुक्तं च, एतानि सर्वाणि निःसंशयं न शुभानि। वृषभस्य नव विभागाः शुभदाः कथिताः, अन्ये तु नव विभागाः त्याज्याः, तैः अशुभविभागत्वात्। यदा महापातदिनं स्यात्, तदा तद् शुभकर्मणि त्याज्यम्। ये अनुक्ताः, तेषां लघुदोषाः विद्यन्ते—विद्युत्, कुहुक, वर्षा वा। मासदग्धा या तिथिः लट्टोपग्रहपात इति प्रसिद्धा। एवं तेषां व्यवस्था आदौ स्थापिताः। निःसंशयं, शुभाय तु एते दोषाः, कालात् तु न दोषाः। एकः अपि दोषसमूहं अपाकरोति, न संशयः। द्वितीये शम्भुकर्णे वेदिका सम्यक् स्थापनीया। पुरतः पृष्ठतः च सूर्यादयः दिनरात्र्याः चिह्नानि भवन्ति। सूर्यः, भात्, सर्प, पितृ, अन्त्य, त्वष्टृ, मित्र, उडु, विष्णु, भम इत्यादयः। सौराष्ट्रे साल्वे च भमः लक्षणे त्याज्यः, बाह्लिककुर्वादिषु तु न दोषः। मध्यदेशे तु एते त्याज्याः, अन्यत्र दृश्ये तु न दोषः। गौडमालवे तु परित्याज्याः, अन्यत्र तु न निन्द्याः। हीनधातुतः अपि गृह्यते, तस्य लघुदोषत्वात्, गुणाधिक्याच्च। चतुर्भिः हस्तैः उत्तोल्य, सर्वतः समचतुःकोणः, चतुर्हस्तपरिमितः। चतुर्दिशं मण्डपसम्पन्नः, शृङ्गमण्डपैः शोभितः। चित्रघटैः, विविधतोरणैः, अंकुरैः च भूषितः। ब्राह्मणवाक्यपावनः, शुभलक्ष्म्या युक्तः, दिव्यः रमणीयश्च। एवं प्रकारेण पावकस्य वेदिका यथायोग्यं संयोज्या। तेषां चिह्नानि, आदयः, वर्णाः, ऋतवः, पुत्रपौत्रदायकाश्च। उत्तमा, मध्यमाः, विभागिताः वा—चिह्नयोरैक्यम् उभयोः। स्त्रीवेधिकायाः आद्यनव दोषयुक्ताः, स्त्रीतः दूरस्था इति निन्दिताः। त्रयः—पूर्व, उत्तर, धातृ, याम, ईश, तारका। हरि, आदित्य, अर्क, वायु, अन्त्य, मित्र, अश्वी, ज्येष्ठ, इन्दु, तारका। ततः वसु, वरुण, ईश्वरमूलस्थैः नक्षत्रैः संयुज्यते। मध्ये देवमानुषासुराणां स्थानं, तेषां तु मृत्युसंकेतः। द्वितीये द्वादशे च, अन्यथा पतिपत्न्योः स्नेहः उत्तमः। द्वितीये, द्वादशे, त्रिकोणे च, न तु षष्ठे वा अष्टमे कदापि। मूषकः, गौः, महिषः, व्याघ्रः, काली, व्याघ्रः, द्वौ मृगौ च—एवं निर्दिष्टम्। एवं धर्मप्रियाः, शास्त्रानुसारं शुभाशुभलक्षणानि, वेदिकाविधानं, नक्षत्रचिह्नानि च सम्यग् विवृणोमि।